D)Kasın ürettiği kuvvetin kemiğe aktarılması; dayanıklı bağ dokusunun büyük gerilmeye karşı koyabilmesi
E)Eklemin kilitlenmesi
5.
Kayan iplik modeli
Kasılma sırasında ince ve kalın iplikler birbirinin üzerinde kayar; ipliklerin kendi boyu değişmez, aralarındaki örtüşme artar.
Yukarıda özetlenen modele göre kasılma sırasında kasın kısalmasının nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?
A)İpliklerin kısalması
B)İpliklerin birbiri üzerinde kayarak örtüşme miktarının artması
C)İpliklerin kopması
D)İpliklerin şişmesi
E)İpliklerin erimesi
6.
Enerji nerede harcanır?
Kasılma da gevşeme de ATP ister: iplikler enerjiyle tutunur, enerjiyle ayrılır.
Kas kasılmasının ATP gerektirmesinin nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?
A)İpliklerin birbirine tutunup çekmesi ve sonra ayrılması için enerji gerekmesi
B)ATP’nin kasa yapı sağlaması
C)ATP’nin kası ısıtması
D)ATP’nin kemik yapması
E)ATP’nin gerekli olmaması
7.
Kas hücresine gelen uyartının kasılmayı başlatma yolu sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?
A)Uyartının kası doğrudan çekmesi
B)Uyartının kemiği hareket ettirmesi
C)Uyartının kası ısıtması
D)Uyartının hücre içine kalsiyum salınmasına yol açması ve kalsiyumun ipliklerin bağlanmasını başlatması
E)Uyartının kanı hızlandırması
8.
Kasın gevşemesinin de etkin bir süreç olduğu belirtilmektedir. Bu değerlendirmenin gerekçesi nedir?
A)Gevşemenin kendiliğinden olması
B)Kalsiyumun depolara geri pompalanmasının ve ipliklerin ayrılmasının enerji gerektirmesi
C)Gevşemenin uyartı gerektirmesi
D)Gevşemenin kası kısaltması
E)Gevşemenin olmaması
9.
Eksilen
Sonuç
Su ve mineral
İyon dengesi bozulur
ATP
Gevşeme aşaması aksar
Yoğun egzersiz sırasında kas krampı görülmesinin olası nedenleri sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?
A)Kasın büyümesi
B)Kemiğin kırılması
C)Su ve mineral (özellikle kalsiyum, sodyum, potasyum) dengesinin bozulması ile enerji yetersizliğinin gevşemeyi engellemesi
D)Kanın artması
E)Kasın soğuması
10.
Grafikte sürekli çalıştırılan bir kasta üretilen kuvvetin zamanla değişimi verilmiştir. Bu düşüşün nedeni nedir?
A)Kasın büyümesi
B)Ölçüm hatası
C)Kemiğin uzaması
D)Uyartının artması
E)Enerji kaynaklarının tükenmesi ve yıkım ürünlerinin birikmesiyle kasın yorulması
11.
Eklem türü
Hareket
Örnek
Oynamaz eklem
Yok
Kafatası kemikleri
Yarı oynar eklem
Sınırlı
Omurlar arası
Oynar eklem
?
Omuz, diz
Tabloda eklem türleri verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan ifade hangisidir?
A)Yok
B)Geniş açılı ve serbest
C)Sınırlı
D)Yalnız dönme
E)Yalnız bükülme
12.
Oynar eklemlerde kemik uçları neden kıkırdakla kaplıdır?
A)Kemiği uzatması
B)Kan üretmesi
C)Kemiği sertleştirmesi
D)Kası bağlaması
E)Sürtünmeyi azaltarak aşınmayı önlemesi ve darbeleri soğurması
13.
Harekette yalnız kasların rol oynadığı görüşü eleştirel olarak değerlendirilmektedir. Doğru değerlendirme hangisidir?
A)Görüş eksiktir; kasın ürettiği kuvvet ancak iskelet, eklem ve sinir sisteminin eş güdümüyle harekete dönüşür
B)Görüş doğrudur
C)Kaslar gereksizdir
D)Yalnız iskelet yeterlidir
E)Hareket kendiliğinden olur
14.
Vücuttaki kas-kemik dizgelerinin kaldıraç olarak çalıştığı belirtilmektedir. Bu dizgede eklem, kas ve yükün karşılıkları sorulmaktadır. Doğru eşleştirme hangisidir?
A)Eklem: yük — Kas: destek — Kemik: kuvvet
B)Hepsi yük
C)Eklem: kuvvet — Kas: yük — Kemik: destek
D)Eklem: destek noktası — Kas: kuvvet uygulayan — Kaldırılan cisim: yük
E)Hepsi kuvvet
15.
Düzenli egzersizin kas kütlesini artırmasının nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?
A)Kas hücrelerinin sayıca çoğalması yalnızca
B)Kemiklerin uzaması
C)Kas hücrelerinin içindeki protein ipliklerinin artmasıyla hücrelerin kalınlaşması
D)Yağın kasa dönüşmesi
E)Kanın artması
16.
Uzun süre alçıda kalan bir kolun kaslarının incelmesinin nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?
A)Alçının kası sıkması
B)Kanın azalması
C)Kemiğin kalınlaşması
D)Kullanılmayan kasta protein yıkımının yapımı aşması; kasın körelmesi
E)Kasın yağa dönüşmesi
17.
Bir öğrenci yorulmanın kas kuvvetine etkisini ölçmek istemektedir. İzlemesi gereken en uygun yol hangisidir?
A)Tek ölçüm yapmak
B)Her ölçümde farklı kişi kullanmak
C)Aynı kişide belirli aralıklarla el kavrama kuvvetini ölçüp kaydetmek; dinlenme süresi, oturuş ve ölçüm aracını sabit tutmak
D)Farklı araçlar kullanmak
E)Sonucu tahmin etmek
18.
Kas hücrelerine giden sinirin zarar gördüğü bir kolda hareket kaybı görülmektedir. Kas dokusu sağlam olduğuna göre bu durumun açıklaması nedir?
A)Kasın ölmesi
B)Kasılmayı başlatan uyartının kasa ulaşamaması; kas sağlam olsa da uyarılmadan kasılamaması
C)Kemiğin kırılması
D)Eklemin kilitlenmesi
E)Kanın durması
19.
Kas kasılmasını kayan iplik modeliyle anlatmak öğrenmeye ne katar?
A)Modelin gerçeğin kopyası olması
B)Modelin zorunlu olması
C)Modelin daha doğru olması
D)Modelin ölçüm sağlaması
E)Gözle görülemeyen moleküler düzeydeki değişimin somut ve anlaşılır biçimde temsil edilmesi
20.
Kaslar yalnız kasılarak kuvvet üretir; hareket iskelet, kas, eklem ve sinir sisteminin eş güdümüyle oluşur ve kasılma ile gevşemenin ikisi de ATP gerektirir. Bu bilgiye dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A)Kaslar gerektiğinde iterek de kuvvet uygular.
B)Kalsiyum kasılmayı başlatır.
C)Kıkırdak eklemde sürtünmeyi azaltır.
D)Kullanılmayan kas körelir.
E)Karşıt kas çiftleri ters hareketleri sağlar.
21.
Hassas bitki olarak bilinen Mimosa pudica (küstüm otu) yapraklarına dokunulduğunda yaprakçıklarını hızla aşağı doğru kapatır. Bu durumun gerçekleşmesinde yaprak tabanındaki pulvinus adı verilen özel motor hücrelerdeki turgor basıncı değişimleri etkilidir. Buna göre, dokunma uyartısının etkisiyle ortaya çıkan bu mekanik tepki süresince motor hücrelerde aşağıdaki olaylardan hangisi doğrudan gerçekleşir?
A)Hücre zarlarındaki osmotik basıncın aniden artarak köklerden ksilem ile su emiliminin hızlanması
B)Fotosentez hızının artmasıyla birlikte hücre içindeki glikoz derişiminin maksimum seviyeye ulaşması
C)Hücre içi potasyum ($K^+$) iyonlarının komşu hücrelere aktif taşımayla geçmesi ve hücrenin su kaybetmesi
D)Merkezi sinir sisteminden salgılanan fitohormonların uyarıyı ileterek hücre bölünmesini tetiklemesi
22.
Bitkiler ve bazı canlılar çevrelerindeki uyartılara karşı çeşitli hareketler gerçekleştirir. Örneğin küstüm otu (Mimosa pudica) bitkisinin yapraklarına dokunulduğunda yaprakların hızla kapanması durumu, hücrelerdeki turgor basıncının ani değişimine dayanan mekanik bir tepkidir. Bu olayla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A)Uyartının yönüne bağlı olmayan, turgor değişimleriyle ortaya çıkan nasti hareketidir.
B)Uyartının geldiği yöne bağlı olarak gerçekleşen tropizma hareketidir.
C)Oksin hormonunun büyüme bölgesinde dengesiz dağılması sonucu oluşur.
D)Hücre bölünme hızının artmasıyla dokularda kalıcı büyüme meydana getirir.
23.
Bitkiler, çevrelerindeki bazı uyaranlara karşı yönelme veya hareket gibi mekanik tepkiler gösterebilirler. Örneğin, küstüm otu (Mimosa pudica) bitkisinin yapraklarına dokunulduğunda yaprakçıkların hızla kapanması ve haşhaş bitkisinde stomaların ışığa bağlı olarak açılıp kapanması bu duruma örnektir. Bu tür mekanik hareketlerin temel mekanizması ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A)Kloroplast organelleri ışık enerjisini doğrudan mekanik enerjiye dönüştürür.
B)Oksin hormonu büyüme ucundan uzaklaşarak hücrelerin boyunu eşit şekilde uzatır.
C)Hücreler arası turgor basıncındaki ani değişimler ve su hareketleri bu hareketleri sağlar.
D)Meristem doku hücrelerinin hızlı mitoz bölünmeler geçirmesiyle gerçekleşir.
24.
Hassas bitki olarak bilinen Mimosa pudica (küstüm otu) yapraklarına dokunulduğunda yaprakçıklarını hızla kapatır. Bu mekanik tepkinin ortaya çıkmasında; pulvinus adı verilen yaprak tabanındaki özel bölgelerde hücreler arası potasyum ($K^+$) ve su geçişlerinin ani olarak değişmesi rol oynar. Buna göre, küstüm otu yapraklarının dokunma uyarısına bağlı olarak kapanma mekanizmasıyla ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A)Tepkinin yönü uyarının geldiği yöne bağlıdır ve olay büyüme hormonlarının orantısız dağılımı ile gerçekleşir.
B)Olayın temelinde hücre bölünme hızının uyarının temas ettiği tarafta artması yatar.
C)Hücrelerdeki tazyik (türgör) basıncının ani değişimiyle oluşan bu hareket sismonasti olup uyarının yönüne bağlı değildir.
D)Bu mekanik tepki kalıcı bir hareket olup, bitkinin sadece o bölgesinde kuru madde miktarının artışına neden olur.
25.
Bitkilerde çevresel uyaranlara karşı yönelme veya hareket durumları görülebilir. Küstüm otu (Mimosa pudica) bitkisinin yapraklarına dokunulduğunda yaprakçıkların hızla kapanması, tazyik (turgor) basıncındaki değişimlere bağlı olarak gerçekleşen mekanik bir tepkidir. Buna göre, küstüm otunun bu mekanik tepkiyi göstermesinde temel olarak hangi faktör rol oynar?
A)Oksin hormonu dağılımının yer çekimi etkisiyle tek taraflı bozulması
B)Kloroplastlarda fotosentez hızının geçici olarak artması
C)Köklerdeki meristem doku hücrelerinin hızlı mitoz bölünme geçirmesi
D)Hücreler arası su geçişine bağlı turgor basıncının ani değişimi