11. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Din ve Sanat Testi

Tarih boyunca dinî inançların sanatı beslediği görülmektedir. Bu ilişkinin temel nedeni nedir?

• A) Sanatçıların dindar olması
• B) İnancın anlatılmak istenen derin duyguları taşıyacak bir ifade biçimi araması; sanatın bu ifadeye imkân vermesi
• C) Sanatın ucuz olması
• D) Dinin sanatı zorunlu kılması
• E) Sanatın başka konu bulamaması

İslam sanatının insan ve hayvan tasvirinden çok yazıya, geometriye ve bitkisel motiflere yöneldiği görülmektedir. Bu yönelimin nedeni nedir?

• A) Sanatçıların resim bilmemesi
• B) Malzeme yetersizliği
• C) Tasvirin puta dönüşme kaygısıyla temkinli karşılanması ve sanatın soyut anlatıma yönelmesi
• D) Resmin pahalı olması
• E) Resmin yasaklanmamış olması

Tabloda geleneksel sanatlarımız tanıtılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan açıklama hangisidir?

• A) Su yüzeyinde boyalarla desen oluşturup kâğıda aktarma sanatı
• B) Ahşap oymacılığı
• C) Taş işçiliği
• D) Halı dokuma
• E) Cam üfleme

Hat sanatının İslam kültüründe bu kadar merkezî bir yer edinmesinin nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Yazının kolay olması
• B) Kâğıdın bol bulunması
• C) Boyanın ucuz olması
• D) Kur’an-ı Kerim’in yazıyla korunması ve aktarılması nedeniyle yazının kutsalla doğrudan ilişkilenmesi
• E) Başka sanatın bulunmaması

Klasik cami mimarisinde geniş ve bölünmemiş bir iç mekân oluşturulmasının gerekçesi sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Yapının ucuzlaması
• B) Cemaatin kesintisiz saflar hâlinde durabilmesi ve mekânın birlik duygusunu desteklemesi
• C) Malzeme tasarrufu
• D) Isıtmanın kolaylaşması
• E) Yapının hafiflemesi

İslam sanatında sonsuza uzanır izlenimi veren geometrik desenlerin yaygın kullanılmasının anlamı sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Desenlerin kolay çizilmesi
• B) Boşluk doldurma isteği
• C) Tekrarın ve sınırsızlığın, sonsuzluk düşüncesini soyut biçimde çağrıştırması
• D) Renklerin sınırlı olması
• E) Ustaların zaman kazanması

Ezanın belirli makamlarla okunmasının kazandırdığı boyut sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Sözün ezgiyle birleşerek estetik ve duygusal bir etki kazanması
• B) Sesin uzağa ulaşması dışında bir işlevi bulunmaması
• C) Okumanın kolaylaşması
• D) Sürenin kısalması
• E) Kelimelerin değişmesi

Dinî musikimizde ilahi, kaside, tevşih ve mevlit gibi türlerin gelişmesinin nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Enstrüman çeşitliliği
• B) Sözün ezgiyle kalıcılaşması ve toplu icranın ortak bir duygu deneyimi yaratması
• C) Musikinin ucuz olması
• D) Şiirin yetersiz kalması
• E) Camilerin akustiği

Cami ve türbelerin duvarlarında çini kullanılmasının işlevi sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Yalnız duvarı korumak
• B) Yalnız maliyeti düşürmek
• C) Yalnız sesi yansıtmak
• D) Yalnız ısı yalıtımı sağlamak
• E) Mekâna renk ve derinlik katarak ibadet ortamını estetik bir bütünlüğe kavuşturmak

Büyük külliyelerin cami, medrese, aşevi, hamam ve şifahaneyi bir arada barındırmasının anlamı sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Yapıların ucuzlaması
• B) Alanın küçük olması
• C) Dinî hayatın eğitim, sağlık ve sosyal yardımla iç içe düşünülmesi
• D) Ustaların aynı olması
• E) Malzemenin ortak olması

Kur’an-ı Kerim nüshalarının tezhiple süslenmesinin taşıdığı anlam sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Kitabın ağırlaşması
• B) Sayfaların korunması
• C) Metnin okunmasının zorlaşması
• D) Metne duyulan saygının, ona en güzel biçimi sunma çabasıyla ifade edilmesi
• E) Kitabın pahalılaşması

Dinî duyarlılığın sanatı yalnız sınırlandırmadığı, aynı zamanda yönlendirdiği belirtilmektedir. Bu değerlendirmenin dayanağı nedir?

• A) Sanatın hiç sınırlanmamış olması
• B) Tasvirden uzak durmanın hat, tezhip, ebru ve geometri gibi özgün alanların olağanüstü gelişmesine yol açması
• C) Sanatçıların serbest olması
• D) Sınırların uygulanmaması
• E) Sanatın gerilemesi

Tasavvuf edebiyatında hikâye ve mesnevi biçiminin sık kullanılmasının nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Soyut manevi düşüncelerin somut anlatılarla daha anlaşılır ve akılda kalıcı hâle gelmesi
• B) Şiirin kolay yazılması
• C) Nesirin bilinmemesi
• D) Hikâyenin kısa olması
• E) Kâğıdın azlığı

Tabloda sanat alanları ile dinî hayattaki karşılıkları eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan karşılık hangisidir?

• A) Halı desenleri
• B) Ahşap oyma
• C) Mushaf yazımı, cami levhaları, hilye
• D) Bahçe düzeni
• E) Cam işçiliği

Yukarıdaki hadis, sanat ve estetiğe bakışa temel oluşturur. Bu sözden çıkarılan sonuç nedir?

• A) Güzelliğin gereksiz olduğu
• B) Sanatın yasaklandığı
• C) Sanatın yalnız camilere ait olduğu
• D) Yalnız sadeliğin makbul olduğu
• E) Güzelliğin ve estetik çabanın dinî bakışta olumlu bir yer tuttuğu

Mimar Sinan’ın eserlerinde taşıyıcı sistemin dışarıdan da okunabildiği ve süslemenin yapıyı gizlemediği görülmektedir. Bu tercihin anlamı nedir?

• A) Süslemenin pahalı olması
• B) Ustaların yetersizliği
• C) Malzemenin kıtlığı
• D) Güzelliğin süslemeden önce oran, denge ve yapının kendi mantığında aranması
• E) Zamanın az olması

Farklı dinlerin sanat anlayışlarının birbirinden ayrıştığı görülmektedir. Bu farklılığın nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Sanatçıların yeteneklerinin farklı olması
• B) İklim farkı
• C) Malzemelerin farklı olması
• D) Her dinin kendi inanç esaslarının, neyin nasıl anlatılacağını biçimlendirmesi
• E) Rastlantı

Geleneksel sanatlarımızın bugün de öğretilmesi ve sürdürülmesinin önemi sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Turizm geliri sağlaması
• B) Hızlı üretilmesi
• C) Malzemenin ucuz olması
• D) Kolay öğrenilmesi
• E) Kültürel hafızanın canlı tutulması ve bir birikimin kesintiye uğramadan aktarılması

Geleneksel sanatlarımızın çoğunun gündelik kullanım nesnelerinde de görüldüğü belirtilmektedir. Bu durumun anlamı nedir?

• A) Sanatın müzeye kapanmayıp hayatın içinde yer alması ve güzelliğin gündelik olanla birleşmesi
• B) Nesnelerin pahalanması
• C) Sanatın değersizleşmesi
• D) Kullanımın zorlaşması
• E) Ustaların iş bulamaması

Dinî duyarlılık İslam sanatını tasvirden uzaklaştırıp yazı, geometri ve bitkisel motiflere yöneltmiş; hat, tezhip, ebru, çini ve mimari bu zeminde gelişmiştir. Bu bilgiye dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• A) Hat, mushaf yazımı ve levhalarda kullanılır.
• B) Geometrik desenler sonsuzluk düşüncesini çağrıştırır.
• C) Cami mimarisi cemaatin saflarını gözetir.
• D) Ezan makamla okunarak estetik boyut kazanır.
• E) Dinî duyarlılık sanatın gelişmesini engellemiştir.