Tabloda kalıtımın iki temel kavramı verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan açıklama hangisidir?
A)Taşınan genler
B)Üreme hücresi sayısı
C)Kromozom sayısı
D)Genotip ve çevrenin birlikte belirlediği dış görünüş
E)Mutasyon oranı
2.
Aa \times Aa \rightarrow 1AA : 2Aa : 1aa
İki melez bireyin çaprazlanmasından oluşan döllerin fenotip oranı sorulmaktadır. (A baskın, a çekinik) Doğru oran hangisidir?
A)1:1
B)3:1 (baskın : çekinik)
C)1:2:1
D)9:3:3:1
E)Tamamı baskın
3.
Taşıyıcılık
Bir baskın ve bir çekinik alel taşıyan birey hastalanmaz; ama çekinik aleli aktarabilir.
Çekinik bir kalıtsal hastalığı taşıyan ama hasta olmayan bireylerin varlığının açıklaması sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?
A)Bireyin bir baskın bir çekinik alel taşıması; baskın alelin işlevi karşılamasıyla hastalığın ortaya çıkmaması
B)Hastalığın geçici olması
C)Hastalığın kalıtsal olmaması
D)Bireyin iyileşmesi
E)Alellerin etkisiz olması
4.
Çekinik bir hastalık için iki taşıyıcı bireyin çocuklarında hastalığın görülme olasılığı kaçtır?
A)0
B)1
C)1/2
D)3/4
E)1/4
5.
Kalıtım biçimi
Melez bireyin görünüşü
Tam baskınlık
Baskın alelin özelliği görülür
Eş baskınlık
?
Tabloda kalıtım biçimleri karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan ifade hangisidir?
A)Yalnız çekinik özellik görülür
B)Hiçbir özellik görülmez
C)İki alelin özelliği de birlikte ve tam olarak görülür
D)Ara bir özellik görülür
E)Özellik belirlenemez
6.
Kan grubu
Olası genotipler
A
AA veya A0
B
BB veya B0
AB
AB
0
?
Tabloda kan gruplarının genotipleri verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan genotip hangisidir?
A)AB
B)00
C)A0
D)BB
E)B0
7.
Kan grubu kalıtımının çok alelliliğe örnek sayılmasının nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?
A)Dört grup bulunması
B)Kalıtımın çevresel olması
C)Kan gruplarının değişmesi
D)Alellerin etkisiz olması
E)Bir özelliği belirleyen alel sayısının ikiden fazla olması; toplumda A, B ve 0 alellerinin bulunması
8.
A0 genotipli bir birey ile B0 genotipli bir bireyin çocuklarında hangi kan grupları görülebilir?
A)Yalnız A ve B
B)Yalnız AB
C)A, B, AB ve 0
D)Yalnız 0
E)Yalnız AB ve 0
9.
Birey
Eşey kromozomları
Çekinik X aleli
Kadın
XX
Diğer X ile örtülebilir
Erkek
XY
Doğrudan ortaya çıkar
Renk körlüğü ve hemofili gibi hastalıkların erkeklerde daha sık görülmesinin nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?
A)İlgili genin X kromozomunda bulunması; erkeklerde tek X olduğu için çekinik alelin doğrudan ortaya çıkması
B)Erkeklerin daha zayıf olması
C)Genin Y kromozomunda olması
D)Kadınlarda genin bulunmaması
E)Hastalığın çevresel olması
10.
Taşıyıcı bir anne ile sağlıklı bir babanın erkek çocuklarında renk körlüğü görülme olasılığı kaçtır?
A)0
B)1/4
C)3/4
D)1/2
E)1
11.
Eşeye bağlı çekinik bir hastalığı taşıyan bir babanın kız çocuklarının en az taşıyıcı olmasının nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?
A)Babanın tek X’ini bütün kız çocuklarına vermesi; bu X’in çekinik aleli taşıması
B)Kızların iki Y taşıması
C)Babanın X vermemesi
D)Annenin etkisiz olması
E)Hastalığın kalıtsal olmaması
12.
Bir soy ağacı gözlemi
Sağlıklı iki ebeveynin çocuklarından biri hastadır ve hastalık kız çocukta görülmüştür.
Yukarıdaki gözleme göre hastalığın kalıtım biçimi hakkında söylenebilecek en güçlü çıkarım hangisidir?
A)Baskın kalıtımdır
B)Eşeye bağlıdır
C)Çekinik kalıtımdır; ebeveynler taşıyıcıdır
D)Kalıtsal değildir
E)Eş baskınlıktır
13.
Çok sayıda ailede yapılan gözlemlerde renk körlüğünün erkeklerde daha sık görülmesi üzerine "bu özellik eşeye bağlıdır" sonucuna varılmıştır. Bu akıl yürütme biçimi nedir?
A)Tümdengelim
B)Sınıflandırma
C)Yanlışlama
D)Tümevarım; tekil gözlemlerden genel bir sonuca ulaşma
E)Benzetme
14.
AaBb \times AaBb \rightarrow 9 : 3 : 3 : 1
İki özellik bakımından melez bireylerin çaprazlanmasında elde edilen fenotip oranının anlamı sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?
A)Özelliklerin birlikte kalıtıldığı
B)Farklı kromozomlardaki genlerin birbirinden bağımsız olarak dağıldığı
C)Genlerin etkisiz olduğu
D)Çaprazlamanın yanlış olduğu
E)Oranın rastlantısal olduğu
15.
Baskın görünüşlü bir bireyin saf mı melez mi olduğunu belirlemek için hangi çaprazlama yapılır ve neden?
A)Aynı bireyle; sonuç değişmez
B)Çaprazlama gerekmez
C)Baskın bireyle; sonuç kesin olur
D)Melez bireyle; oran değişmez
E)Çekinik görünüşlü bireyle; döllerde çekinik özellik çıkarsa birey melezdir
16.
Grafikte Aa × Aa çaprazlamasından elde edilen 20 bireyin taşıdıkları çekinik alel sayısına göre dağılımı verilmiştir. Bu dağılımın beklenen orana uygunluğu nasıl değerlendirilir?
A)Uygun değildir
B)Tamamen rastgeledir
C)Yaklaşık 1:2:1 oranına uygundur; küçük sapmalar rastlantısaldır
D)Oran 3:1 olmalıydı
E)Beklenen oran yoktur
17.
Bir sınıfta kan gruplarının dağılımını inceleyen bir çalışmada dikkat edilmesi gereken en önemli nokta hangisidir?
A)Yalnız sonuçları yazmak
B)Verileri paylaşmak
C)Herkesin adını yazmak
D)Kişisel sağlık verilerinin gizliliğini korumak ve verileri isimsiz olarak toplamak
E)Tahmin etmek
18.
Risk neden artıyor?
Akrabalar ortak atadan gelen aynı çekinik aleli taşıyabilir; iki çekinik alelin bir araya gelme olasılığı yükselir.
Akraba evliliklerinde çekinik kalıtsal hastalıkların görülme sıklığının artmasının nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?
A)Mutasyon sayısının artması
B)Hastalıkların bulaşıcı olması
C)Genlerin değişmesi
D)Çevrenin etkisi
E)Akrabaların ortak atadan gelen aynı çekinik aleli taşıma olasılığının yüksek olması; iki çekinik alelin bir araya gelme olasılığının artması
19.
Kan grubu A olan bir anne ile kan grubu B olan bir babanın 0 kan gruplu bir çocuğu olmuştur. Bu durumun açıklaması nedir?
A)Anne ve babanın genotiplerinin A0 ve B0 olması; her ikisinin de 0 aleli vermesi
B)Böyle bir durum olanaksızdır
C)Kan grubunun değişmesi
D)Mutasyon olması
E)Çocuğun kan grubunun ölçülememesi
20.
Mendel ilkelerine göre aleller üreme hücrelerine ayrılır ve farklı kromozomlardaki genler bağımsız dağılır; eş baskınlıkta iki alelin özelliği de görülür. Bu bilgiye dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
A)Aa × Aa çaprazlamasında fenotip oranı 3:1’dir.
B)Taşıyıcı bireyler çekinik hastalığın belirtilerini gösterir.
C)Erkeklerde eşeye bağlı çekinik özellikler daha sık görülür.
D)Kontrol çaprazlaması genotipi belirlemede kullanılır.