12. Sınıf Biyoloji Protein Sentezi ve Genetik Mühendisliği Testi

Yukarıda verilen akışta ilk basamağın adı sorulmaktadır. DNA’daki bilginin RNA’ya aktarılmasına ne ad verilir?

• A) Replikasyon
• B) Mutasyon
• C) Translasyon
• D) Transkripsiyon (yazılma)
• E) Mitoz

Protein sentezinde DNA’nın doğrudan kullanılmayıp araya RNA’nın girmesinin sağladığı yarar sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) RNA’nın daha bol olması
• B) DNA’nın çekirdekte korunması ve gerektiği kadar kopya üretilerek sentez hızının ayarlanabilmesi
• C) DNA’nın bilgi taşımaması
• D) RNA’nın kalıcı olması
• E) DNA’nın küçük olması

Tabloda protein sentezinin iki kavramı verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan açıklama hangisidir?

• A) tRNA üzerinde bulunan ve kodona uyan üçlü
• B) DNA üzerindeki üçlü
• C) Ribozomdaki bölge
• D) Çekirdekteki bölge
• E) Bir enzim türü

Ribozomun protein sentezindeki görevi sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) mRNA üretmek
• B) Amino asit üretmek
• C) DNA’yı eşlemek
• D) Enerji üretmek
• E) mRNA’yı okuyarak tRNA’ların doğru sırayla bağlanmasını ve amino asitler arasında bağ kurulmasını sağlamak

Genetik şifrede 64 üçlü bulunmasına karşın 20 amino asit kullanılmasının sonucu sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Bazı amino asitlerin kullanılmaması
• B) Şifrenin yanlış olması
• C) Bir amino asidin birden çok üçlü ile kodlanabilmesi; bunun bazı nükleotit değişikliklerini etkisiz kılması
• D) Bazı üçlülerin okunmaması
• E) Amino asit sayısının artması

120 amino asitten oluşan bir polipeptidin sentezi için mRNA üzerinde en az kaç nükleotit bulunmalıdır?

• A) 40
• B) 360
• C) 240
• D) 120
• E) 480

Genetik şifrenin bütün canlılarda büyük ölçüde ortak olmasının iki sonucu sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Yalnız türlerin benzemesi
• B) Hiçbir sonucu olmaması
• C) Yalnız protein üretilmesi
• D) Yalnız DNA’nın korunması
• E) Canlıların ortak kökenine güçlü bir kanıt oluşturması ve türler arası gen aktarımını teknik olarak olanaklı kılması

Tabloda iki kavram karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan açıklama hangisidir?

• A) Genlerin kesilmesi
• B) DNA’nın eşlenmesi
• C) Canlıların ya da ürünlerinin insan yararına ürün ve hizmet üretmek için kullanılması
• D) Protein sentezi
• E) Hücre bölünmesi

Gen aktarımında DNA’yı belirli noktalardan kesen enzimlerin kullanılmasının nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) İstenen gen bölgesinin tam ve denetimli biçimde kesilip çıkarılabilmesi
• B) DNA’yı yok etmek
• C) DNA’yı uzatmak
• D) Hücreyi öldürmek
• E) Kesmenin gereksiz olması

Gen aktarımında bakteri plazmitlerinin taşıyıcı olarak kullanılmasının nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Plazmitlerin büyük olması
• B) Plazmitlerin ölü olması
• C) Plazmitlerin gen taşımaması
• D) Plazmitlerin küçük, halkasal ve kendini eşleyebilen yapılar olması; bakteriye kolayca girip çoğalabilmesi
• E) Plazmitlerin protein olması

Tabloda genetik mühendisliği uygulamaları verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan uygulama hangisidir?

• A) DNA analiziyle kimlik belirleme
• B) İlaç üretimi
• C) Gübre üretimi
• D) Bina yapımı
• E) Yol yapımı

Gen tedavisinin klasik ilaç tedavilerinden ayrılan yönü sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Daha ucuz olması
• B) Daha hızlı olması
• C) Belirtileri denetlemek yerine hastalığın genetik nedenine yönelmesi
• D) Belirtileri gizlemesi
• E) Genleri silmesi

Grafikte bir gene ait mRNA kopya sayısı ile üretilen protein miktarı arasındaki ilişki verilmiştir. Grafiğe göre yapılabilecek doğru yorum hangisidir?

• A) İlişki ters orantılıdır
• B) İlişki yoktur
• C) Protein azalmaktadır
• D) mRNA kopyası arttıkça üretilen protein miktarı artmaktadır
• E) Grafik yatay bir doğrudur

Bir mRNA dizisine fazladan bir nükleotit eklenmesinin sonucu sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Yalnız bir amino asidin değişmesi
• B) Ekleme noktasından sonraki bütün üçlülerin kaymasıyla amino asit dizisinin baştan aşağı değişmesi
• C) Hiçbir değişiklik olmaması
• D) Proteinin uzaması
• E) Sentezin hızlanması

Genetik mühendisliği uygulamalarının insan hayatına etkisi değerlendirilmektedir. Doğru değerlendirme hangisidir?

• A) Yalnız olumlu etkileri vardır
• B) Etkileri ölçülemez
• C) Yalnız olumsuz etkileri vardır
• D) Hiçbir etkisi olmamıştır
• E) Tanı ve tedavide büyük olanaklar sağlamış; buna karşın erişim eşitsizliği, gizlilik ve ekolojik etki gibi tartışmalar doğurmuştur

Büyüme hormonunun biyoteknolojik yöntemle üretilmesinden önce yaşanan güçlük sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Hormonun bilinmemesi
• B) Hormonun gereksiz olması
• C) Hormonun yalnız insan kaynaklı olarak ve çok sınırlı miktarda elde edilebilmesi
• D) Hormonun ucuz olması
• E) Hormonun etkisiz olması

Bir organizmanın genomu dizilendiğinde hangi olanaklar doğar?

• A) Genomun yok edilmesi
• B) Proteinlerin yok olması
• C) Genomun kısalması
• D) Genlerin yerlerinin ve dizilerinin belirlenmesiyle hastalık ilişkili bölgelerin bulunması ve karşılaştırmalı çalışmaların yapılabilmesi
• E) Hücrelerin bölünmesi

Protein sentezini şema ve modellerle anlatmak öğrenmeye ne katar?

• A) Modelin gerçeğin kopyası olması
• B) Modelin zorunlu olması
• C) Modelin daha doğru olması
• D) Modelin ölçüm sağlaması
• E) Moleküler düzeydeki basamakların ve sıralarının somut biçimde izlenebilmesi

Aynı DNA’ya sahip iki hücrenin farklı proteinler üretmesinin nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Her hücrede farklı genlerin okunması; gen anlatımının hücre türüne göre düzenlenmesi
• B) DNA’ların farklı olması
• C) Ribozomların farklı olması
• D) Amino asitlerin farklı olması
• E) Şifrenin değişmesi

Protein sentezi DNA’dan RNA’ya, oradan proteine doğru ilerler; genetik şifre evrenseldir ve genetik mühendisliği gen aktarımını olanaklı kılar. Bu bilgiye dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• A) Ribozom mRNA’yı üçlüler hâlinde okur.
• B) Her hücre taşıdığı bütün genleri aynı anda okur.
• C) Plazmitler taşıyıcı olarak kullanılır.
• D) Nükleotit eklenmesi okuma çerçevesini kaydırır.
• E) Bir amino asit birden çok üçlü ile kodlanabilir.