Tek renkli ışık çok dar tek bir yarıktan geçirildiğinde perdede, ortada geniş ve parlak bir bölge ile onun iki yanında giderek zayıflayan şeritler gözlenir.
Yukarıda anlatılan desen, ışığın geometrik optikle açıklanamayan bir davranışını gösterir. Bu desenin nedeni nedir?
A)Işığın yarık kenarında kırınıma uğrayıp yayılması ve kendisiyle girişim yapması
B)Işığın yansıması
C)Perdenin ısınması
D)Işığın soğurulması
E)Yarığın erimesi
2.
Tek yarık kırınım deseninde ortadaki aydınlık bölgenin diğerlerinden farklı olduğu gözlenmektedir. Bu farklılık nedir?
A)Daha dar ve sönüktür
B)Renklidir
C)Hem daha geniş hem daha parlaktır
D)Hiç görünmez
E)Kenarlardakiyle aynıdır
3.
a azalırsa desen genişler
Tek yarık deneyinde yarık genişliği azaltılmaktadır. Perdedeki desen nasıl değişir?
A)Daralır
B)Değişmez
C)Kaybolur
D)Genişler; yarık daraldıkça bükülme artar
E)Renklenir
4.
desen genisligi \propto \lambda
Aynı yarıkta kırmızı ve mavi ışıkla oluşturulan kırınım desenleri karşılaştırılmaktadır. Doğru karşılaştırma hangisidir?
A)Mavinin deseni geniştir
B)İkisi aynıdır
C)Kırmızının deseni geniştir; dalga boyu büyük olduğu için daha çok bükülür
D)Desenler oluşmaz
E)Belirlenemez
5.
karanlık: a \sin\theta = n\lambda
Tek yarık kırınımında perdedeki karanlık saçakların konumu hesaplanmaktadır. Bu hesapta kullanılan koşul hangisidir?
A)Yarık genişliği ile açının sinüsünün çarpımının dalga boyunun tam katına eşit olması
B)Yarık genişliğinin dalga boyuna eşit olması
C)Açının sıfır olması
D)Perde uzaklığının dalga boyuna eşit olması
E)Şiddetin sıfır olması
6.
Deney
Desen
Çift yarık
Eşit genişlikte, eşit parlaklıkta saçaklar
Tek yarık
?
Tabloda iki deneyin deseni karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan tanım hangisidir?
A)Aynı desen
B)Hiçbir desen
C)Geniş ve parlak bir merkez ile hızla sönen yan saçaklar
D)Yalnız tek bir çizgi
E)Renkli halkalar
7.
Tek yarık deneyinde perde yarıktan uzaklaştırılmaktadır. Perdedeki desenin boyutu nasıl değişir?
A)Küçülür
B)Değişmez
C)Kaybolur
D)Büyür; ışık aynı açıyla yayılmayı sürdürdüğü için desen orantılı olarak açılır
E)Renklenir
8.
Lazer ışığının önüne çok ince bir tel konduğunda perdede yarıkla oluşana benzer bir desen gözlenmektedir. Bu benzerliğin açıklaması nedir?
A)Kırınımın hem yarık hem engel kenarlarında gerçekleşmesi
B)Telin ısınması
C)Telin ışık yayması
D)Telin şeffaf olması
E)Işığın yansıması
9.
CD ya da DVD yüzeyine bakıldığında gökkuşağı renklerinin görüldüğü bilinmektedir. Bu görüntünün nedeni nedir?
A)Yüzeyin boyalı olması
B)Yüzeydeki çok sayıda ince izin kırınım ağı gibi davranıp renkleri farklı açılara ayırması
C)Plastiğin renkli olması
D)Işığın soğurulması
E)Yüzeyin ısınması
10.
genislik \propto \lambda / a
Bir tek yarık deneyinde merkezî maksimumun genişliği ölçülmüştür. Yarık genişliği yarıya indirildiğinde bu genişlik nasıl değişir?
A)Yarıya iner
B)Değişmez
C)İki katına çıkar
D)Dört katına çıkar
E)Sıfırlanır
11.
Optik aletlerin ayırt etme gücünün kırınımla sınırlandığı belirtilmektedir. Bu sınırı iyileştirmenin yolları hangileridir?
A)Merceği büyütmek ya da ışığın şiddetini artırmak
B)Aleti soğutmak
C)Perdeyi yaklaştırmak
D)Daha kısa dalga boylu ışık kullanmak ya da açıklığı büyütmek
E)Aleti hızlandırmak
12.
Astronomi teleskoplarının aynalarının olabildiğince büyük yapıldığı bilinmektedir. Bu tercihin ışık toplama dışındaki gerekçesi nedir?
A)Teleskopun ağırlaşması
B)Aynanın soğuması
C)Işığın hızlanması
D)Teleskopun ucuzlaması
E)Açıklık büyüdükçe kırınım bulanıklığının azalması ve ayırt etme gücünün artması
13.
Grafikte sabit dalga boyu için merkezî maksimum genişliğinin yarık genişliğine göre değişimi verilmiştir. Bu ilişki nasıl adlandırılır?
A)Doğru orantı
B)Ters orantı
C)Sabit ilişki
D)Karesel ilişki
E)İlişki yok
14.
Gözler kısıldığında uzak bir ışık kaynağının çevresinde ince ışınlar görüldüğü bilinmektedir. Bu görüntünün nedeni nedir?
A)Kirpikler ve daralan göz kapağı aralığının ışığı kırınıma uğratması
B)Işığın parlaması
C)Gözün yorulması
D)Gözyaşının merceklik yapması
E)Işığın yansıması
15.
Kapı aralığından geçen ışığın belirgin biçimde bükülmediği gözlenmektedir. Bu durumun açıklaması nedir?
A)Işığın kırınım yapmaması
B)Işığın çok hızlı olması
C)Kapının kalın olması
D)Görünür ışığın dalga boyunun aralığın yanında ölçülemeyecek kadar küçük kalması
E)Havanın engellemesi
16.
Değişken
Artırılırsa desen
Dalga boyu
Genişler
Yarık genişliği
?
Tabloda tek yarık desenine etki eden değişkenler karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan değerlendirme hangisidir?
A)Genişler
B)Daralır
C)Değişmez
D)Kaybolur
E)Renklenir
17.
Lazer ışınının uzun mesafede ilerledikçe bir miktar genişlediği ölçülmüştür. Bu genişlemenin temel nedeni nedir?
A)Havanın direnci
B)Işığın yavaşlaması
C)Işığın soğurulması
D)Lazerin zayıflaması
E)Işının çıkış açıklığında kırınıma uğraması; hiçbir ışın demeti sonsuza kadar dar kalamaz
18.
Kırınım ve girişim olaylarının, ışığın yalnız tanecik olduğu modeliyle açıklanamadığı belirtilmektedir. Bu güçlüğün nedeni nedir?
A)Taneciklerin çok küçük olması
B)Taneciklerin hızlı olması
C)Taneciklerin görünmez olması
D)Taneciklerin ağır olması
E)Taneciklerin doğrusal yol izlemesi ve birbirini söndürerek karanlık oluşturamaması
19.
Bir öğrenci kırınım deseninin yarık genişliğine bağlı olduğunu göstermek istemektedir. Sabit tutması gereken değişkenler hangileridir?
A)Yalnız odanın ışığı
B)Işığın dalga boyu ve perde uzaklığı
C)Yalnız perdenin rengi
D)Yalnız yarığın malzemesi
E)Yalnız ölçüm saati
20.
Tek yarık kırınımında desen genişliği dalga boyuyla doğru, yarık genişliğiyle ters orantılıdır; merkezî maksimum en geniş ve en parlak bölgedir. Bu bilgiye dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?