12. Sınıf Kimya Karbonil Bileşikleri, Karboksilik Asitler ve Esterler Testi

Aldehit ve ketonların ortak fonksiyonel grubu sorulmaktadır. Bu grup hangisidir?

• A) Hidroksil (–OH)
• B) Karbonil (C=O)
• C) Karboksil (–COOH)
• D) Eter (–O–)
• E) Amino (–NH₂)

Tabloda iki karbonil bileşiği karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan son ek hangisidir?

• A) "-al"
• B) "-ol"
• C) "-on"
• D) "-oik asit"
• E) "-an"

Aldehitlerin kolayca yükseltgendiği, ketonların ise normal koşullarda yükseltgenmediği bilinmektedir. Bu farkın nedeni nedir?

• A) Ketonların ağır olması
• B) Aldehit karbonil karbonunda bir hidrojen bulunması; ketonda o karbonun iki karbona bağlı olması
• C) Aldehitlerin polar olması
• D) Ketonların renkli olması
• E) Aldehitlerin uçucu olması

Oje çıkarıcıların temel bileşeni olan asetonun bu işi görmesinin nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Asetonun ısıtması
• B) Asetonun suda çözünmesi
• C) Asetonun hem polar hem apolar kısımlar taşıması nedeniyle çok çeşitli maddeyi çözebilmesi
• D) Asetonun ağır olması
• E) Asetonun iyonik olması

Biyoloji laboratuvarlarında örneklerin formaldehit çözeltisinde saklanmasının nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Örneği renklendirmesi
• B) Örneği ısıtması
• C) Örneği ağırlaştırması
• D) Proteinleri sabitleyip bozunmayı ve mikroorganizma üremesini durdurması
• E) Örneği kurutması

Karboksilik asitleri tanımlayan fonksiyonel grup sorulmaktadır. Bu grup hangisidir?

• A) Karboksil (–COOH); karbonil ile hidroksilin aynı karbonda birleşmesidir
• B) Yalnız hidroksil
• C) Yalnız karbonil
• D) Eter grubu
• E) Ester grubu

Karboksilik asitlerin alkollerden çok daha asidik olduğu ölçülmüştür. Her ikisinde de hidroksil grubu bulunmasına karşın bu farkın nedeni nedir?

• A) Asitlerin ağır olması
• B) Asitlerin uçucu olması
• C) Komşu karbonil grubunun hidrojen koptuktan sonra kalan yükü dağıtıp anyonu kararlı kılması
• D) Asitlerin renkli olması
• E) Alkollerin katı olması

Sirkenin ekşi tadını veren bileşik sorulmaktadır. Bu bileşik hangisidir?

• A) Etanol
• B) Aseton
• C) Formaldehit
• D) Asetik asit (etanoik asit)
• E) Dietil eter

Karınca ısırığında ve ısırgan otu temasında yanma hissinin nedeni sorulmaktadır. Bu duyguya yol açan bileşik hangisidir?

• A) Etanol
• B) Formik asit (metanoik asit)
• C) Aseton
• D) Dietil eter
• E) Gliserin

Karboksilik asitlerin benzer kütleli alkollerden bile yüksek sıcaklıkta kaynadığı ölçülmüştür. Bu durumun nedeni nedir?

• A) Asitlerin ağır olması
• B) Asitlerin iyonik olması
• C) Asitlerin katı olması
• D) Asitlerin renkli olması
• E) İki molekülün karşılıklı iki hidrojen bağıyla birbirine kenetlenip ikili yapı oluşturması

Esterleşme tepkimesinin girenleri ve ürünleri sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Bir karboksilik asit ile bir alkol tepkiyerek ester ve su verir
• B) İki alkol tepkir
• C) İki asit tepkir
• D) Bir aldehit ile bir keton tepkir
• E) Bir eter parçalanır

Meyve aromalarının ve pek çok parfüm notasının ester bileşiklerinden geldiği bilinmektedir. Esterlerin bu alanda kullanılmasının nedeni nedir?

• A) Uçucu ve hoş kokulu olmaları
• B) Ağır olmaları
• C) Renkli olmaları
• D) İyonik olmaları
• E) Katı olmaları

Katı ve sıvı yağların kimyasal olarak ester sınıfında yer aldığı belirtilmektedir. Bu bileşikler hangi maddelerden oluşur?

• A) İki alkolün birleşmesinden
• B) İki asidin birleşmesinden
• C) Bir ketonun yükseltgenmesinden
• D) Bir eterin parçalanmasından
• E) Gliserin ile uzun zincirli yağ asitlerinin esterleşmesinden

Yağın kuvvetli bir bazla kaynatılmasıyla sabun elde edildiği bilinmektedir. Bu tepkimenin adı ve niteliği nedir?

• A) Esterleşme; ester oluşur
• B) Sabunlaşma; esterin bazik ortamda hidrolizidir ve gliserin ile sabun verir
• C) Yükseltgenme; asit oluşur
• D) Katılma; alkol oluşur
• E) Polimerleşme

Tabloda üç bileşik sınıfı karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan değerlendirme hangisidir?

• A) En yüksek
• B) Yüksek
• C) Düşük
• D) Sıfır
• E) Belirlenemez

Aspirinin yapısında hem karboksil hem ester grubu bulunduğu bilinmektedir. Bu bileşiğin midede tahrişe yol açmasının nedeni nedir?

• A) Ester grubunun kokusu
• B) Molekülün ağır olması
• C) Molekülün renkli olması
• D) Serbest karboksil grubunun asidik olması ve mide yüzeyini doğrudan etkilemesi
• E) Molekülün uçucu olması

Bir laboratuvarda esterleşme tepkimesinin verimini artırmak istenmektedir. En etkili yöntem hangisidir?

• A) Sıcaklığı düşürmek
• B) Kabı küçültmek
• C) Ürünü ortamda tutmak
• D) Asidi azaltmak
• E) Oluşan suyu ortamdan uzaklaştırıp dengeyi ürünler yönüne itmek

Grafikte karboksilik asitlerin kaynama noktaları verilmiştir. Bu değerlerin aynı karbon sayılı alkollerden bile yüksek olmasının nedeni nedir?

• A) İki molekülün karşılıklı iki hidrojen bağıyla kenetlenmesi
• B) Asitlerin ağır olması
• C) Asitlerin iyonik olması
• D) Asitlerin renkli olması
• E) Ölçüm hatası

İki karbonlu doymuş bir karboksilik asidin molekül formülü sorulmaktadır. Doğru formül hangisidir?

• A) $C_2H_6O$
• B) $C_2H_4O$
• C) $C_2H_2O_2$
• D) $C_2H_6O_2$
• E) $C_2H_4O_2$

Bir öğrenci elindeki sıvının karboksilik asit olup olmadığını sınamak istemektedir. En pratik yöntem hangisidir?

• A) Sıvıyı tartmak
• B) Sıvının rengine bakmak
• C) Sıvıyı dondurmak
• D) Sodyum bikarbonat eklemek; karboksilik asitte karbon dioksit çıkışı köpürme olarak gözlenir
• E) Sıvıyı ısıtmak

Aldehit ve ketonlar karbonil, karboksilik asitler karboksil grubu taşır; esterler asit ile alkolün tepkimesinden oluşur ve moleküller arası hidrojen bağı kuramaz. Bu bilgiye dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• A) Esterler uçucu ve kokuludur.
• B) Karboksilik asitlerin kaynama noktası alkollerden yüksektir.
• C) Aldehitler ketonlardan kolay yükseltgenir.
• D) Yağlar ester sınıfındadır.
• E) Esterler karboksilik asitlerden daha yüksek sıcaklıkta kaynar.