5. Sınıf Sosyal Bilgiler Bilim, Teknoloji ve Toplum Testi – Orta Seviye

Zaman şeridinde iletişimle ilgili bazı buluşlar sırasıyla verilmiştir. Şeridi inceleyen bir öğrenci iletişim araçlarının gelişimi hakkında bir yorum yapacaktır. Şeride göre yapılabilecek en doğru yorum hangisidir?

• A) Buluşlar birbirinden tamamen bağımsızdır.
• B) İletişim araçları yalnızca son yüzyılda ortaya çıkmıştır.
• C) Matbaa en son bulunan iletişim aracıdır.
• D) Buluşlar zaman içinde birbirini izleyerek gelişmiştir.

Kartlarda dört bilim insanı verilmiştir. Bunlardan biri Semerkant'ta kurduğu gözlemevinde yıldızların yerlerini gösteren cetveller hazırlamış, astronomi alanında çığır açmıştır. Kartlara göre sözü edilen bilim insanı kimdir?

• A) Ali Kuşçu
• B) Uluğ Bey
• C) İbn-i Sina
• D) Piri Reis

Belgede yeni alınan bir su ısıtıcısının kullanım kılavuzundaki uyarılar verilmiştir. Bir kişi cihaz fişe takılıyken ısıtıcıyı ıslak bezle silmeye başlamıştır. Bu kişi kılavuzdaki hangi uyarıya aykırı davranmıştır?

• A) Su seviyesi uyarısına
• B) Boşken çalıştırma uyarısına
• C) Temizlemeden önce fişi çekme uyarısına
• D) Düz zemine yerleştirme uyarısına

Tabloda bazı buluşların toplum hayatına etkileri verilmiştir. Tabloyu inceleyen bir öğrenci buluşlar hakkında genel bir sonuca ulaşmak istemektedir. Tablodaki bilgilerden çıkarılabilecek en uygun sonuç hangisidir?

• A) Buluşlar günlük yaşamı kolaylaştırır ve değiştirir.
• B) Buluşlar yalnızca bilim insanlarını ilgilendirir.
• C) Buluşların topluma hiçbir etkisi olmamıştır.
• D) Her buluş insan sağlığına zarar vermiştir.

Bir oyun sitesine üye olurken parola belirlemesi gereken Emir, parola olarak doğum tarihini yazmak istemiştir. Ablası bunun kolay tahmin edileceğini söyleyip daha güvenli bir parola önermiştir. Ablasının önerdiği parola aşağıdakilerden hangisi olabilir?

• A) Adının baş harfleri
• B) Doğum yılı
• C) Sınıfının adı
• D) Büyük harf, rakam ve sembol içeren karışık bir dizi

Balonda tanımadığı bir hesabın Ece'ye gönderdiği mesaj verilmiştir. Ece bu mesajı okuduğunda heyecanlanmış, ancak güvenli internet kurallarını hatırlamıştır. Ece'nin bu durumda yapması gereken davranış nedir?

• A) İstenen bilgileri hemen göndermelidir.
• B) Adresini yazıp okulunu gizlemelidir.
• C) Bilgi vermeyip durumu bir yetişkine bildirmelidir.
• D) Hesabı bütün arkadaşlarına tavsiye etmelidir.

Bir öğrenci hazırladığı sunumda internetten bulduğu fotoğrafları ve bir yazarın paragraflarını hiçbir kaynak belirtmeden kendi çalışması gibi göstermiştir. Öğrencinin bu davranışı eserleri üreten kişilerin hangi hakkını çiğnemektedir?

• A) Telif hakkını
• B) Seçme ve seçilme hakkını
• C) Barınma hakkını
• D) Dinlenme hakkını

Grafikte bir öğrencinin gün içinde ekran karşısında geçirdiği süreler verilmiştir. Doktoru ona toplam ekran süresini azaltmasını, en çok vakit ayırdığı etkinlikten başlamasını önermiştir. Grafiğe göre öğrenci ilk olarak hangi etkinliğin süresini kısmalıdır?

• A) Ders etkinliğinin
• B) Oyun etkinliğinin
• C) Video etkinliğinin
• D) Okuma etkinliğinin

Şemada bilimsel bir çalışmanın basamakları verilmiştir. Bitkilerin ışıksız ortamda solduğunu düşünen bir öğrenci, iki saksıyı biri karanlık biri aydınlık odada tutup her gün boy ölçümü almaktadır. Şemaya göre öğrencinin bulunduğu basamak hangisidir?

• A) Soru sorma
• B) Araştırma
• C) Sonucu paylaşma
• D) Deney yapma

Köyüne elektrik gelmeden önce akşamları gaz lambasıyla ders çalıştığını anlatan bir dede, elektrikten sonra evde buzdolabı ve televizyon olduğunu, akşamları çok daha uzun süre okuyabildiklerini söylemektedir. Dedenin anlattıkları teknolojinin toplum üzerindeki hangi etkisini ortaya koyar?

• A) Yaşam biçimini değiştirdiğini
• B) Nüfusu azalttığını
• C) Bütün gelenekleri yok ettiğini
• D) İklimi değiştirdiğini

Kartlarda bir araştırmada kullanılabilecek dört bilgi kaynağı numaralandırılmıştır. Ödevini hazırlayan bir öğrenci yalnızca güvenilir kaynaklardan yararlanmak istemektedir. Numaralara göre öğrencinin uzak durması gereken kaynak hangisidir?

• A) I
• B) II
• C) III
• D) IV

Belgede bir buluş için düzenlenen resmî kayıt verilmiştir. Buluş sahibi, ürünü izinsiz üretip satan bir firmaya karşı bu belgeye dayanarak hakkını aramıştır. Belgenin buluş sahibine sağladığı temel yarar nedir?

• A) Buluşun daha ucuza üretilmesini sağlar.
• B) Buluş üzerindeki hakkını koruma altına alır.
• C) Buluşun herkesçe serbestçe kopyalanmasını sağlar.
• D) Buluşun adının her yıl değiştirilmesini zorunlu kılar.

Hücrelerimizdeki DNA onarım mekanizmalarını inceleyen Türk bilim insanı Aziz Sancar, uzun yıllar süren laboratuvar çalışmalarının ardından 2015 yılında Nobel Kimya Ödülü ile onurlandırılmıştır. Aziz Sancar'ın ulaştığı bu başarı öncelikle hangi alandaki emeğinin karşılığıdır?

• A) Coğrafi keşifler alanındaki
• B) Mimarlık alanındaki
• C) Denizcilik alanındaki
• D) Bilimsel araştırma alanındaki

Tabloda ülkemizde cep telefonu kullanan kişi sayısının yıllara göre değişimi verilmiştir. Bir araştırmacı bu verilerden yararlanarak raporuna tek cümlelik bir sonuç yazacaktır. Tabloya göre yazılabilecek en doğru cümle hangisidir?

• A) Cep telefonu kullanımı yıllar içinde artmıştır.
• B) Kullanıcı sayısı her yıl yarıya inmiştir.
• C) Kullanıcı sayısı hiç değişmemiştir.
• D) En çok kullanıcı 2005 yılında olmuştur.

Bir öğrenci "Teknoloji ürünleri her zaman yararlıdır, hiçbir olumsuz yanı yoktur." demiştir. Arkadaşı bu görüşe katılmayarak teknolojinin bilinçsiz kullanımına dair bir örnek vermiştir. Arkadaşının verdiği örnek aşağıdakilerden hangisi olabilir?

• A) Buzdolabının besinleri koruması
• B) Uzun süre ekrana bakmanın göz sağlığını bozması
• C) Çamaşır makinesinin zaman kazandırması
• D) İnternetin bilgiye ulaşmayı kolaylaştırması