Hat sanatını anlatan yukarıdaki metnin ilk cümlesinde “kamıştı” sözcüğü yüklem görevindedir. Bu ad soylu sözcüğü yükleme dönüştüren ögenin adı ve görevi nedir?
A)Kip eki — sözcüğe yalnızca zaman anlamı katmıştır
B)Yapım eki — sözcükten yeni bir sözcük türetmiştir
C)Ek fiil — ad soylu sözcüğü çekimli fiile, yani yükleme dönüştürmüştür
D)Kişi eki — eylemi kimin yaptığını göstermiştir
2.
Ek fiilin dört çekimini gösteren yukarıdaki tabloda son satırdaki örnek boş bırakılmıştır. Tablodaki sıraya ve çekim adına göre bu hücreye hangi biçim yazılmalıdır?
A)öğrencidir
B)öğrenciydi
C)öğrencilik
D)öğrenciler
3.
Ek fiil, ad soylu sözcüklere gelerek onları yüklem yapar; çekimli fiillere gelerek de birleşik zamanlı fiil kurar. Yukarıdaki cümlelerin hangisinde ek fiil ad soylu bir sözcüğe gelmiştir?
A)1. cümlede
B)2. cümlede
C)3. cümlede
D)4. cümlede
4.
Yukarıdaki şemada ek fiilin iki temel görevi örneklerle gösterilmiştir. Şemadaki bilgilere göre “Kütüphane o saatte oldukça sessizdi.” cümlesindeki ek fiil için ne söylenebilir?
A)Basit zamanlı bir fiili birleşik zamanlı yapmıştır.
B)Ad soylu bir sözcüğü yüklem yapmıştır.
C)Yüklemi olumsuz duruma getirmiştir.
D)Cümleye soru anlamı katmıştır.
5.
Yukarıdaki konuşmada “-dir” eki iki ayrı yüklemin sonunda kullanılmıştır; ancak kattığı anlam aynı değildir. Bu iki kullanım arasındaki fark nasıl açıklanır?
A)Birincisi soru, ikincisi emir anlamı katmıştır.
B)İkisi de yalnızca kesinlik anlamı katmıştır.
C)Birincisi olasılık, ikincisi kesinlik anlamı katmıştır.
D)Birincisi kesinlik, ikincisi olasılık anlamı katmıştır.
6.
Duru, dört karttan üçünün yükleminde ek fiil bulunduğunu, birinde ise bulunmadığını fark etti. Duru’nun ayırdığı, ek fiil içermeyen kart hangisidir?
A)A kartı
B)B kartı
C)C kartı
D)D kartı
7.
Dil bilgisi panosunda ek fiilin örnekleri ile çekim adları ayrı sütunlara asılmıştır. Numaralı örnekler ile harfli çekim adları eşleştirildiğinde hangi sıralamaya ulaşılır?
A)1-a, 2-b, 3-c
B)1-c, 2-a, 3-b
C)1-b, 2-c, 3-a
D)1-b, 2-a, 3-c
8.
Aynı fiilin iki ayrı çekimi yukarıda yan yana verilmiştir. Bu iki cümlenin yüklemleri arasındaki yapı farkı nasıl açıklanır?
A)Birincisi tek kip eki almış basit zamanlı, ikincisi ek fiille kurulmuş birleşik zamanlı fiildir.
B)Birincisi birleşik zamanlı, ikincisi basit zamanlı fiildir.
C)İkisi de birleşik zamanlıdır, aralarında yapı farkı yoktur.
D)Birincisinin kökü ad soylu, ikincisininki fiildir.
9.
Yukarıdaki cümlelerin yüklemlerinde ek fiil olumsuz biçimde kullanılmıştır. Ek fiilin olumsuzunun nasıl kurulduğu hangi seçenekte doğru açıklanmıştır?
A)Yükleme “değil” sözcüğü getirilir, ek fiil bu sözcüğe eklenir.
B)Yükleme “-ma/-me” olumsuzluk eki getirilir.
C)Yüklemin başına “hiç” sözcüğü getirilir.
D)Yüklemden kip eki çıkarılır.
10.
Yukarıdaki haberin son cümlesindeki “tarihliymiş” sözcüğünde ek fiil kullanılmıştır. Bu ek fiilin cümleye kattığı anlam nedir?
A)Bilginin belgeyle kesin olarak doğrulandığını bildirir.
B)Olayın gelecekte gerçekleşeceğini gösterir.
C)Bilginin başkasından öğrenildiğini, aktarıldığını gösterir.
D)Bilginin bir koşula bağlı olduğunu belirtir.
11.
Afişteki cümlelerin yüklemleri ad soylu sözcüklerden oluşmuştur; ancak sonlarında görünen bir ek fiil yoktur. Ek fiil bakımından bu durum nasıl açıklanır?
A)Cümlelerin yüklemi yoktur, hepsi eksiltili cümledir.
B)Ek fiilin geniş zaman çekimi olan “-dır” söylenmeden gizli biçimde bulunmaktadır.
C)Yüklemler fiil olduğu için ek fiil almazlar.
D)Afiş dili kurallara bağlı olmadığı için ek fiil kullanılmaz.
12.
Yukarıdaki dörtlükte “sarıydı” ve “izleriydi” sözcüklerinde ek fiilin aynı çekimi kullanılmıştır. Bu çekimin adı ve şiire kattığı anlam hangi seçenekte doğru verilmiştir?
A)Şart çekimi — olaylar bir koşula bağlanmıştır
B)Geniş zaman çekimi — durumun her zaman sürdüğü bildirilmiştir
C)Duyulan geçmiş çekimi — olaylar başkasından aktarılmıştır
D)Görülen geçmiş çekimi — geçmişte yaşanmış bir durum kesin biçimde anlatılmıştır
13.
Yukarıdaki şemada ek fiilin bütün çekimleri bir arada toplanmıştır. Bu çekimlerden hangisi bulunduğu cümleye koşul anlamı katar?
A)idi (-di)
B)ise (-se)
C)imiş (-miş)
D)-dir
14.
Yukarıdaki metinde ad soylu sözcüklerden kurulmuş yüklemler bulunmaktadır. Metinde ek fiil alarak yüklem olmuş kaç sözcük vardır?
A)Bir sözcük
B)İki sözcük
C)Üç sözcük
D)Dört sözcük
15.
Kartlardaki sözcüklerin üçünde ek fiil bulunmakta, birinde ise bulunmamaktadır. Ek fiil almamış sözcük hangi karttadır?