8. Sınıf Fen Bilimleri Enerji Dönüşümleri ve Çevre Bilimi Testi – Orta Seviye

Şemadaki besin ağında yaşayan yılanların tamamının bir hastalık nedeniyle yok olduğu varsayılmaktadır. Bu durumda kısa vadede beklenen değişim hangisidir?

• A) Ot miktarı hızla artar, fare sayısı azalır.
• B) Kurbağa ve fare sayısı artar, şahin besin bulmakta zorlanır.
• C) Çekirge sayısı hemen sıfıra iner.
• D) Besin ağındaki hiçbir canlı etkilenmez.

Aynı besin ağında Ot kutusundan Çekirge kutusuna doğru çizilmiş bir ok bulunmaktadır. Besin ağlarında kullanılan bu okun yönü neyi gösterir?

• A) Enerjinin ottan çekirgeye doğru aktarıldığını
• B) Çekirgenin otu ürettiğini
• C) İki canlının aynı besini paylaştığını
• D) Otun çekirgeyi avladığını

Enerji piramidinde her basamağa bir üsttekine geçerken enerjinin yaklaşık %10'u aktarılmaktadır. Piramitte soru işaretiyle gösterilen 3. tüketicilere geçen enerji kaç birimdir?

• A) 1000 birim
• B) 100 birim
• C) 10 birim
• D) 1 birim

Tabloda fotosentez ve solunum olaylarına giren ve bu olaylardan çıkan maddeler karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırmadan çıkarılabilecek sonuç hangisidir?

• A) Fotosentez yalnızca geceleri, solunum yalnızca gündüzleri gerçekleşir.
• B) İki olay da yalnızca hayvan hücrelerinde görülür.
• C) Solunumda besin üretilir, fotosentezde besin tüketilir.
• D) İki olay birbirinin tersidir; birinin ürünleri diğerinin girenleridir.

Su bitkisi bulunan bir kapta ışık şiddeti değiştirilerek çıkan oksijen kabarcıkları sayılmış ve sonuçlar tabloya yazılmıştır. Bu deneyin ölçülen, yani bağımlı değişkeni hangisidir?

• A) Kaba konulan suyun miktarı
• B) Bir dakikada sayılan kabarcık sayısı
• C) Uygulanan ışık şiddeti
• D) Bitkinin türü

Şemada doğadaki su döngüsünün basamakları sırayla gösterilmiştir. Bu döngüyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

• A) Sudaki toplam miktar korunur, su sürekli biçim ve yer değiştirir.
• B) Döngü sırasında suyun bir bölümü yok olur.
• C) Döngü yalnızca okyanuslarda gerçekleşir.
• D) Yağış olmadan da yoğuşma gerçekleşemez.

Şemada fosil yakıt kullanımının atmosfer üzerindeki etkisi basamaklar hâlinde verilmiştir. Bu zincirin sonunda ortaya çıkan küresel sonuç hangisidir?

• A) Atmosferdeki oksijen oranı hızla yükselir.
• B) Dünya'nın yörüngesi Güneş'e yaklaşır.
• C) Ortalama sıcaklıklar yükselir, buzullar erir ve iklim değişir.
• D) Yeryüzünde gece-gündüz süreleri eşitlenir.

Grafikte atmosferdeki karbon dioksit oranının 1960'tan 2020'ye değişimi verilmiştir. Bu grafiğe bakarak yapılabilecek en doğru değerlendirme hangisidir?

• A) Karbon dioksit oranı yıllar içinde azalmaktadır.
• B) Oran sabit kalmış, hiç değişmemiştir.
• C) Oran önce artmış, 2000'den sonra düşüşe geçmiştir.
• D) Oran sürekli artmıştır; bu artış sanayi ve ulaşım kaynaklı salımlarla açıklanır.

Şemada bir hidroelektrik santralinde gerçekleşen enerji dönüşümü basamaklar hâlinde verilmiştir. Bu dönüşüm zinciri hangi seçenekte doğru adlandırılmıştır?

• A) Isı enerjisi – ışık enerjisi – kimyasal enerji
• B) Potansiyel enerji – hareket enerjisi – elektrik enerjisi
• C) Elektrik enerjisi – hareket enerjisi – potansiyel enerji
• D) Kimyasal enerji – ses enerjisi – ısı enerjisi

Tabloda dört enerji kaynağının yenilenebilir olup olmadığı belirtilmiştir. Tablodaki ayrımın dayandığı ölçüt hangisidir?

• A) Kaynağın kendini kısa sürede yenileyip yenileyemediği
• B) Kaynağın ülkemizde bulunup bulunmadığı
• C) Kaynağın maliyetinin ucuz olup olmadığı
• D) Kaynağın katı ya da gaz hâlde bulunması

Grafikte bir ilçede dört atık türü için ölçülen geri kazanım oranları verilmiştir. Belediyenin geri dönüşüm çalışmalarında öncelik vermesi gereken atık türü hangisidir?

• A) Kâğıt
• B) Cam
• C) Plastik
• D) Metal

Şemada bir ekosistemde ayrıştırıcıların üstlendiği görev basamaklar hâlinde gösterilmiştir. Ayrıştırıcılar bir ekosistemden tamamen çıkarılırsa ne olur?

• A) Üreticiler daha hızlı çoğalır.
• B) Ölü kalıntılar birikir, madde döngüsü aksar ve toprak minerallerce fakirleşir.
• C) Tüketicilerin besin ihtiyacı ortadan kalkar.
• D) Ekosistemde hiçbir değişiklik gözlenmez.

Grafikte bir bölgede yaşayan bir kuş türünün yıllara göre birey sayısı verilmiştir. Bu tablonun sürmesi durumunda tür için hangi tehlike söz konusudur?

• A) Türün birey sayısı kendiliğinden dengelenecektir.
• B) Tür yeni bir tür hâline gelecektir.
• C) Türün başka bölgelere göç etmesi zorunlu olacaktır.
• D) Tür nesli tükenme tehlikesiyle karşı karşıya kalacaktır.

Duyuruda belediyenin alacağı önlemler açıklanmaktadır. Bu önlemler hangi kavramla en iyi biçimde adlandırılır?

• A) Kaynakların sürdürülebilir kullanımı
• B) Biyolojik çeşitliliğin azalması
• C) Küresel ısınmanın hızlanması
• D) Fosil yakıt tüketiminin artırılması

Karttaki yorum enerji piramidiyle ilgili iki yanlış içermektedir. Bu yanlışları düzelten seçenek hangisidir?

• A) Yorum doğrudur, piramidin tepesinde enerji en yüksektir.
• B) Enerji yukarı çıkıldıkça artar ama birey sayısı azalır.
• C) Yukarı çıkıldıkça aktarılan enerji azalır; bu yüzden üst basamaklarda birey sayısı da azdır.
• D) Enerji her basamakta tamamen korunur, birey sayısı ise sabittir.