8. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi 2. Dönem 1. Yazılı

Islam dünyasında, 8. yildan itibaren fen, matematik, tıp ve kitapcılık alanlarında önemli gelişmeler yaşanmıştır. Özellikle Al-Khwarizmi'nin cebir çalışmaları, Avicenna'nin tıp bilgileri ve Ibn al-Haytham'ın optik araştırmaları, dünya bilimi tarihinde temel katkılar olarak kabul edilir.

• A) Musluman bilim insanları, Antik Yunan'ın felsefesini tamamen reddetti ve bilimsel yöntem kullanılmadı.
• B) Musluman astronomlar, Dünya'nın küresel olduğunu biliyorlardı ve bu bilgiyi Antik dönemden bilmiyordular.
• C) Ibn Sina (Avicenna) sadece tıp üzerine calışmış ve hiçbir fiziksel fen biliminden bahsedilmemiş.
• D) Al-Khwarizmi'nin cebir ve algoritma kavramları, daha sonra Avrupa'da matematikte yaygınlaşmış ve modern bilimi şekillendirmiştir.

Tarih boyunca İslam medeniyetine mensup pek çok bilim insanı, kendilerinden önceki medeniyetlerin birikimlerini incelemiş ve bunlara özgün katkılar sunarak pozitif bilimlerin gelişmesine öncülük etmiştir. Örneğin, tıp alanında yazdığı eserler yüzyıllarca Avrupalı üniversitelerde ders kitabı olarak okutulan ünlü Türk-İslam bilginleri yetişmiştir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi İslam medeniyetinde bilim ve kültürün gelişmesine katkı sağlayan alanlardan biri olarak değerlendirilemez?

• A) Tıp ve eczacılık
• B) Astronomi ve matematik
• C) Saf hurafelerin ve batıl inançların yaygınlaştırılması
• D) Coğrafya ve haritacılık

İslam medeniyetinde bilim ve kültür faaliyetleri, yalnızca nakli ilimlerle sınırlı kalmamış; akli ilimlerde de evrensel nitelikteki bilgilerin üretilmesine zemin hazırlamıştır. Bu dönemde bilginler, insanlığın ortak mirasını korumakla kalmamış, üzerine yenilerini ekleyerek sonraki yüzyıllara aktarmışlardır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi İslam medeniyetinin bilim ve kültür tarihine yaptığı katkılardan biri olarak gösterilemez?

• A) Tıp alanında yazılan eserlerin yüzyıllarca Avrupa üniversitelerinde temel ders kitabı olarak okutulması
• B) Antik Yunan, Hint ve Pers uygarlığına ait bilimsel eserlerin Arapçaya tercüme edilerek geliştirilmesi
• C) Gözlemevleri (rasathaneler) kurularak astronomi alanında hassas ölçümler ve hesaplamalar yapılması
• D) Bilimsel çalışmaların yalnızca dinî metinlerin ezberlenmesi ve aktarılmasıyla sınırlı tutulması

Tarih dersinde İslam dünyasında yüzyıllar boyunca eğitim veren, öğrencilerin barındığı ve dersleri belirli bir programa göre işlenen kurumlardan söz edilmiştir. Bu kurumların adı aşağıdakilerden hangisidir?

• A) İmaret
• B) Kervansaray
• C) Medrese
• D) Şifahane

Yukarıda tanıtılan ve tıp alanındaki eseriyle bilinen âlim aşağıdakilerden hangisidir?

• A) İbn Sînâ
• B) Hârizmî
• C) İbnü'l-Heysem
• D) Uluğ Bey

Türk-İslam musikisinde bestelediği eserlerle tanınan ve özellikle dinî musiki alanındaki besteleriyle anılan sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Ali Kuşçu
• B) Uluğ Bey
• C) İbnü'l-Heysem
• D) Itrî

İslam medeniyetinde yetişen bilim insanları, önceki medeniyetlere ait eserleri incelemiş, bunların üzerine kendi gözlem ve deneylerini ekleyerek evrensel bilimin gelişmesine büyük katkı sağlamışlardır. Özellikle astronomi, tıp ve coğrafya gibi alanlarda yaptıkları öncü çalışmalar, sonraki yüzyıllarda Avrupa'daki bilimsel gelişmelere zemin hazırlamıştır.
Buna göre, İslam bilginlerinin bilim ve kültür tarihine yaptıkları katkılarla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• A) Bilimsel çalışmalarda yalnızca kendi dönemlerindeki bilgileri esas almışlar, geçmiş birikim yok sayılmıştır.
• B) Deney ve gözleme dayalı yöntemleri benimseyerek pozitif bilimlerin gelişimini hızlandırmışlardır.
• C) Farklı medeniyetlerin birikimlerini tercüme ve şerh yoluyla geliştirerek evrenselleştirmişlerdir.
• D) Tıp ve astronomi gibi alanlarda yazdıkları eserler uzun yıllar boyunca temel başvuru kaynağı olmuştur.

İslam medeniyetinde ilim anlayışı, akılla nakli birleştiren, gözlem ve deneye dayalı evrensel bir nitelik taşımıştır. Bu dönemde yetişen âlimler sadece kendi alanlarında kalmamış, kendilerinden önceki medeniyetlerin birikimlerini tercüme edip geliştirerek modern bilimin temellerini atmışlardır. Örneğin bir İslam bilgini, optik alanındaki öncü çalışmalarıyla görme olayının gözden nesneye gelen ışınlarla değil, nesneden göze gelen ışıkla gerçekleştiğini ispatlamış ve karanlık oda deneyiyle modern fotoğrafçılığın ve teleskobun temelini oluşturmuştur.
Bu parçada sözü edilen ve optik biliminin kurucusu kabul edilen İslam bilgini aşağıdakilerden hangisidir?

• A) İbn Sina
• B) İbnü'l-Heysem
• C) Harezmi
• D) Biruni

Tarih boyunca İslam medeniyetine mensup pek çok ilim insanı, kendilerinden önceki medeniyetlerin birikimlerini incelemiş ve bunlara özgün katkılar sunarak bilimin gelişmesine öncülük etmiştir. Özellikle tıp, astronomi, matematik ve coğrafya gibi alanlarda yazdıkları eserler yüzyıllarca Avrupalı üniversitelerde ders kitabı olarak okutulmuştur. Buna göre, aşağıdakilerden hangisi İslam bilginlerinin ortak özelliklerinden biri olarak gösterilemez?

• A) Bilimsel çalışmalarda deney, gözlem ve araştırmaya önem vermeleri
• B) Yalnızca dini ilimlerle ilgilenip pozitif bilimleri tamamen dışlamaları
• C) Farklı medeniyetlerin bilgi birikimini tercüme ve tenkit yoluyla geliştirmeleri
• D) İnsanlığın ortak kültürel mirasına kalıcı eserlerle katkı sağlamaları

İslam medeniyetinde yetişen bilim insanları, önceki medeniyetlere ait bilgileri incelemiş, bunları eleştirel bir gözle ele alarak geliştirmiş ve kendi özgün gözlem ve deneyleriyle bilime evrensel katkılar sunmuşlardır. Özellikle Abbasiler döneminde başlatılan Beytü'l-Hikme'deki çalışmalar, bu sürecin en somut örneklerinden biridir. Bu anlayışa sahip bir bilim insanından aşağıdakilerden hangisini yapması beklenmez?

• A) Ulaşılan bilgilerin mutlak ve değiştirilemez olduğunu savunarak sorgulamayı bırakması
• B) Bilimsel çalışmalarda deney ve gözlem yöntemine ağırlık vermesi
• C) Farklı medeniyetlerin birikimlerinden yararlanıp bunları geliştirmesi
• D) İnsanlığın ortak refahı ve yararı için yeni buluşlar yapması

Tabloda bilgiye karşı iki yaklaşım ve sonuçları karşılaştırılmıştır. Bu karşılaştırma, İslam bilim geleneğinin hangi yönünü öne çıkarır?

• A) Bilginin sınanmadan aktarılmasını
• B) Bilgi üretiminden uzak durmayı
• C) Yalnızca eski kitaplara güvenmeyi
• D) Gözlem ve deneyle sınamanın önemsenmesini

Tarih boyunca İslam medeniyetine mensup pek çok ilim insanı, kendilerinden önceki medeniyetlerin birikimlerini incelemiş ve bunlara özgün katkılar sunarak pozitif bilimlerin gelişmesine öncülük etmiştir. Örneğin tıp, astronomi, matematik ve coğrafya gibi alanlarda yazılan eserler yüzyıllarca Avrupa üniversitelerinde temel başvuru kitabı olarak okutulmuştur.
Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi Müslüman bilim insanlarının çalışmalarının özelliklerinden biri değildir?

• A) Farklı medeniyetlerin birikimlerinden yararlanarak bunları geliştirmeleri
• B) Tıp ve matematik gibi birçok farklı alanda kalıcı eserler bırakmaları
• C) Bilimsel çalışmaları sadece dini ibadetlerin vakitlerini hesaplamakla sınırlı tutmaları
• D) Ortaya koydukları teorilerle sonraki dönemin bilim dünyasına yön vermeleri

Orta Çağ'da İslam medeniyeti, yalnızca eski Yunan ve Hint medeniyetlerine ait eserleri çevirmekle kalmamış; bu bilgilerin üzerine yeni gözlemler, deneyler ve teoriler ekleyerek bilimin gelişimine yön vermiştir. Özellikle tıp, astronomi ve matematik alanlarında yazılan eserler, yüzyıllarca Avrupalı üniversitelerde temel ders kitabı olarak okutulmuştur. Bu dönemde yetişen bilginler, bilimsel metodolojiye öncülük ederek modern bilimin temellerinin atılmasında köprü rolü oynamışlardır.
Buna göre, İslam medeniyetinin bilim ve kültür tarihine yaptığı katkılarla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• A) Pozitif bilimler ile dini ilimleri birbirini tamamlayan unsurlar olarak görmüşlerdir.
• B) Kendilerinden önceki medeniyetlerin birikimini eleştirel bir süzgeçten geçirerek geliştirmişlerdir.
• C) Tıp ve astronomi gibi alanlarda yazdıkları eserlerle Batı dünyasının bilimsel uyanışına katkı sağlamışlardır.
• D) Bilimsel çalışmaları sadece teorik düzeyde bırakıp deneysel yönteme başvurmamışlardır.

Kartlarda bilginin yüzyıllar boyunca izlediği yol üç basamakta verilmiştir. Bu basamaklar birlikte değerlendirildiğinde bilim tarihiyle ilgili hangi sonuca ulaşılır?

• A) Her toplum bilimi sıfırdan kurar.
• B) Bilim, toplumların birbirine eklediği birikimle ilerler.
• C) Tercüme bilime zarar verir.
• D) Bilgi aktarılamaz.

Yukarıda anlatılan çalışmanın bilim tarihi bakımından en önemli yönü hangisidir?

• A) Sonucu deney yapmadan kabul etmesi
• B) Var olan görüşü deneyle sınayarak sonuca ulaşması
• C) Yalnızca eski kitaplara dayanması
• D) Konuyu hiç incelememesi

İslam medeniyetinde yetişen pek çok bilim insanı, kendilerinden önceki medeniyetlerin birikimlerini incelemiş, bunların üzerine kendi gözlem ve deneylerini ekleyerek evrensel bilimin gelişmesine öncülük etmişlerdir. Özellikle Bağdat'taki "Beytü'l-Hikme" gibi merkezlerde yapılan çalışmalar, bilimsel bilginin sistemleşmesini sağlamıştır.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi İslam medeniyetinin bilim ve kültür alanındaki gelişimine katkı sağlayan özelliklerden biri değildir?

• A) Farklı medeniyetlere ait eserleri Arapçaya çevirerek bilginin aktarımını sağlamak
• B) Kur'an'ın akletmeye ve araştırmaya verdiği önemden ilham almak
• C) Tıp, astronomi, matematik gibi alanlarda özgün buluşlar ve teoriler ortaya koymak
• D) Bilimsel araştırmalarda sadece nakli ilimlerle yetinip deney ve gözlemi dışlamak

Tarih boyunca İslam medeniyetine mensup pek çok bilim insanı, kendilerinden önceki medeniyetlerin birikimlerini incelemiş ve bunlara yepyeni katkılar yaparak pozitif bilimlerin gelişimine öncülük etmiştir. Örneğin tıp, astronomi ve matematik gibi alanlarda yazdıkları eserler yüzyıllarca Avrupa'daki üniversitelerde temel ders kitabı olarak okutulmuştur.
Buna göre, aşağıdaki alanlardan hangisi İslam bilginlerinin eserleriyle Avrupa'da temel ders kitabı olarak okutuldukları alanlar arasında yer almaz?

• A) Tıp
• B) Astronomi
• C) Moda Tasarımı
• D) Matematik

Kartlarda aynı mimarın "çıraklık", "kalfalık" ve "ustalık" eserleri olarak anılan üç yapı verilmiştir. Bu yapıların mimarı aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Mimar Sinan
• B) Hârizmî
• C) İbn Sînâ
• D) Bîrûnî

Orta Çağ'da İslam medeniyeti, kendinden önceki antik medeniyetlerin birikimini tercüme faaliyetleriyle incelemiş ve bu bilgileri geliştirerek pozitif bilimlerin ilerlemesine öncülük etmiştir. Özellikle matematik, astronomi, tıp ve coğrafya gibi alanlarda yapılan özgün çalışmalar, daha sonra Avrupa'daki Rönesans ve Reform hareketlerinin temelini oluşturmuştur. Bu dönemde yetişen bilginler, sadece teorik bilgi üretmekle kalmamış, aynı zamanda gözlem, deney ve eleştirel düşünce metotlarını da bilim dünyasına kazandırmışlardır.
Buna göre, İslam bilginlerinin bilim ve kültür tarihine yaptığı en belirgin katkı aşağıdakilerden hangisidir?

• A) Farklı medeniyetlerden aldıkları bilgileri deney ve gözlem yoluyla geliştirerek evrensel bilime katkı sunmuşlardır.
• B) Bilimsel bilgiyi tek bir coğrafyada hapsederek diğer kültürlerle etkileşimi tamamen yasaklamışlardır.
• C) Sadece dini ilimlere odaklanıp fen bilimlerindeki çalışmaları tamamen reddetmişlerdir.
• D) Eski Yunan eserlerini hiçbir eleştiriye tabi tutmadan aynen kopyalamakla yetinmişlerdir.

İslam medeniyetinde bilim insanları, kendilerinden önceki medeniyetlerin birikimlerini incelemekle kalmamış, bu bilgileri eleştirel bir süzgeçten geçirerek üzerine kendi gözlem ve deney sonuçlarını eklemişlerdir. Özellikle Abbasiler döneminde başlatılan Beytü'l-Hikme faaliyetleri, bilgiye ulaşmada ve onu geliştirmede büyük bir dönüm noktası olmuştur. Bu anlayışla hareket eden Müslüman bilginler, sadece teorik çalışmalar yapmakla yetinmemiş, ulaştıkları sonuçları toplumsal hayatın hizmetine sunmuşlardır.
Buna göre, İslam medeniyetindeki bilimsel çalışmaların temel özellikleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• A) Bilgi yalnızca belli bir zümrenin tekelinde tutulmuş, toplumsal yaygınlaşması engellenmiştir.
• B) Bilimsel faaliyetlerde akıl ve nakil dengesi gözetilmiş, deney ve gözleme önem verilmiştir.
• C) Önceki medeniyetlerin birikimlerinden evrensel bir bakış açısıyla yararlanılmıştır.
• D) Elde edilen teorik bilgiler pratik alanlara uyarlanarak insanlığın yararına sunulmuştur.