Şemada Orta Çağ bilim merkezlerinde izlenen bir süreç verilmiştir. Bu sürecin bilim tarihi bakımından gösterdiği temel gerçek hangisidir?
A)Her merkezin bilimi sıfırdan kurduğunu
B)Bilginin aktarılamayacağını
C)Tercümenin bilime zarar verdiğini
D)Bilimin birikerek ve aktarılarak ilerlediğini
E)Eski eserlerin hiç kullanılmadığını
2.
Bir öğretmen, tarihî olayların laboratuvarda tekrar edilemeyeceğini ve aynı koşullarda yeniden yaşatılamayacağını söylemiştir. Bu durumun tarih biliminin yöntemi bakımından en önemli sonucu hangisidir?
A)Tarih deney yerine belgeye ve eleştirel incelemeye dayanır.
B)Tarih hiçbir yöntem kullanmaz.
C)Tarihî olaylar hakkında hiçbir şey bilinemez.
D)Tarih yalnızca sayısal verilerle çalışır.
E)Tarih olayları tekrar yaşatarak sınar.
3.
Yol
Başlangıç
Başlıca ürün
İpek Yolu
Çin
İpek, kâğıt
Baharat Yolu
Hindistan ve çevresi
?
Tabloda iki ticaret yolu karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloya göre soru işaretli yere hangisi gelmelidir?
A)İpek ve kâğıt
B)Demir ve bakır
C)Kürk ve deri
D)Cam ve seramik
E)Karabiber, tarçın gibi baharatlar
4.
Bir toprak ve ordu düzeni
Devlet, belirli bir toprağın vergi gelirini bir görevliye bırakmış; görevli bu gelirle geçimini sağlamış, karşılığında belirli sayıda atlı asker yetiştirip savaşa hazır tutmuştur.
Yukarıda anlatılan düzenin devlet açısından sağladığı en önemli yarar hangisidir?
A)Hazineden nakit çıkmadan asker beslenebilmesi
B)Tarımın tamamen bırakılması
C)Toprakların satılması
D)Vergilerin kaldırılması
E)Ordunun küçültülmesi
5.
Kartlarda Eski Çağ medeniyetlerinin oluşum zinciri verilmiştir. Bu zincire göre yazı, hukuk ve yönetim gibi kurumların ortaya çıkışıyla ilgili en kapsayıcı sonuç hangisidir?
A)Bu kurumlar tesadüfen ortaya çıkmıştır.
B)Bu kurumlar yalnızca savaşla ilgilidir.
C)Bu kurumlar tarımdan önce vardı.
D)Bu kurumlar üretim biçimindeki değişimin doğurduğu ihtiyaçlardan doğmuştur.
E)Bu kurumların birbirleriyle ilişkisi yoktur.
6.
Konargöçer Türk topluluklarında halkın büyük bölümü ata binmeyi ve ok atmayı günlük hayatın bir parçası olarak öğrenmekteydi. Bu durumun askerî yapı bakımından sonucu hangisidir?
A)Ordunun kurulmasının imkânsız hâle gelmesi
B)Halkın kısa sürede savaşa hazır hâle getirilebilmesi
C)Süvari birliklerinin hiç kullanılmaması
D)Savaşların tamamen sona ermesi
E)Yalnızca yaya birliklerin bulunması
7.
Toprağın ve siyasi yetkinin çok sayıda yerel bey arasında paylaşıldığı bir düzende, kral ülkenin tamamında geçerli tek bir vergi ve ordu düzeni kurmakta zorlanmıştır. Bu durumun temel nedeni hangisidir?
A)Yazının kullanılmaması
B)Tarımın bilinmemesi
C)Nüfusun çok az olması
D)Siyasi yetkinin parçalanmış olması
E)Şehirlerin çok büyük olması
8.
Bir tarihçi kendi görüşünü destekleyen belgeleri kullanıp desteklemeyenleri çalışmasına hiç almamıştır. Bu tutum tarih yazımı bakımından hangi ilkeye aykırıdır?
A)Nesnellik (tarafsızlık)
B)Kronoloji
C)Yer belirtme
D)Belge kullanma
E)Sebep-sonuç arama
9.
Bir öğrenci 1453 yılının hangi yüzyılda olduğunu hesaplamak istemektedir. Yüzyıl hesabında yüzler basamağına bir eklendiği bilindiğine göre öğrencinin bulacağı sonuç ve gerekçesi hangisidir?
A)14. yüzyıl; çünkü yıl 14 ile başlar.
B)15. yüzyıl; çünkü 14'ün üzerine bir eklenir.
C)16. yüzyıl; çünkü 1453 yarıyı geçmiştir.
D)13. yüzyıl; çünkü 1453'ten yüz çıkarılır.
E)145. yüzyıl; çünkü ilk üç rakam alınır.
10.
Kartlarda tarih öğrenmenin kazandırdıkları verilmiştir. Bu kartlar birlikte değerlendirildiğinde tarih öğrenmenin amacı bakımından ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?
A)Yalnızca tarih sıralarını ezberlemek
B)Yalnızca geçmişi merak etmek
C)Geçmişi olduğu gibi yeniden yaşamak
D)Yalnızca sınavlarda başarılı olmak
E)Geçmişi kavrayarak bugünü anlamlandırmak ve kanıta dayalı düşünmeyi geliştirmek
11.
Şemada bir bölgede yaşanan gelişmeler sırayla verilmiştir. Şemadaki dizilişin tarihsel düşünme becerileri bakımından gösterdiği en önemli şey hangisidir?
Tabloda üç siyasi yapı karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloya göre soru işaretli yere hangi ifade gelmelidir?
A)Tanrı-kral yönetimi
B)Kabile şefliği
C)Tek kişinin mutlak egemenliği
D)Senato ve seçilmiş görevlilere dayalı yönetim
E)Rahiplerin tek başına yönetimi
13.
Ölçüt
Eski Çağ
Orta Çağ
Başlıca siyasi birim
Şehir devletleri, imparatorluklar
Krallıklar, imparatorluklar, beylikler
Ticaret
Bölgesel ağırlıklı
Kıtalar arası yollar
Tabloda iki çağ iki ölçüte göre karşılaştırılmıştır. Bu tabloya dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?
A)İki çağda da yalnızca şehir devletleri vardır.
B)Eski Çağ’da hiç devlet kurulmamıştır.
C)Orta Çağ’da ticaret tamamen durmuştur.
D)Orta Çağ’da ticaretin coğrafi kapsamı genişlemiştir.
E)Ticaretin siyasi yapıyla hiçbir ilgisi yoktur.
14.
Bir yaşam biçiminin tanımı
Hayvan sürülerinin otlak ihtiyacına göre yazın yaylaya, kışın kışlağa gidilen; belirli güzergâhlar arasında düzenli olarak yer değiştirilen yaşam biçimi.
Yukarıda tanımı verilen yaşam biçimi hangisidir?
A)Şehir hayatı
B)Yerleşik tarım hayatı
C)Avcı-toplayıcılık
D)Konargöçer yaşam
E)Koloni hayatı
15.
Orta Çağ’da hem İslam dünyasında hem Avrupa’da belirli bir programa göre eğitim veren, hocaları ve öğrencileri bulunan kurumlar ortaya çıkmıştır. Bu kurumların ortaya çıkışı öncelikle hangi ihtiyacın sonucudur?
A)Tarımın bırakılması
B)Ticaretin durdurulması
C)Şehirlerin küçültülmesi
D)Ordunun dağıtılması
E)Bilginin düzenli biçimde öğretilmesi ve sonraki kuşağa aktarılması
16.
Kartlarda Eski Çağ’da kullanılan üç yazı türü numaralandırılmıştır. Alfabenin öncekilere göre en belirgin üstünlüğü hangisidir?
A)Yalnızca tapınaklarda kullanılabilmesi
B)Sadece krallara ait olması
C)Yalnızca taşa yazılabilmesi
D)Öğrenilmesinin daha uzun sürmesi
E)Az sayıda işaretle çok sayıda sözcük yazılabilmesi
17.
Eski Çağ’dan bir uygulama
Bir hükümdar, ülkesindeki cezaları ve borç ilişkilerini taş bir sütuna yazdırıp herkesin görebileceği bir yere diktirmiştir.
Yukarıda anlatılan uygulamanın hukuk tarihi bakımından en önemli sonucu hangisidir?
A)Cezaların tamamen kaldırılması
B)Kuralların yazılı ve herkesçe bilinebilir hâle gelmesi
C)Hükümdarın yetkisinin sona ermesi
D)Ticaretin yasaklanması
E)Yazının unutulması
18.
Kartlarda Orta Çağ’da farklı medeniyet havzalarında ortak biçimde gelişen mimari unsurlar verilmiştir. Bu unsurların birbirinden uzak bölgelerde birlikte görülmesi öncelikle neyi gösterir?
A)Medeniyetlerin birbirinden tamamen yalıtık olduğunu
B)Mimari bilginin etkileşim yoluyla yayıldığını
C)Yapıların hiç kullanılmadığını
D)Bu unsurların aynı anda icat edildiğini
E)Mimarinin tarihte yer almadığını
19.
Denizci bir kavim, ticaret yaptığı kıyılarda kalıcı yerleşmeler kurmuş ve buralarda kendi dilini, alfabesini ve ölçülerini kullanmıştır. Bu durumun kültürel açıdan doğurduğu sonuç hangisidir?
A)Alfabenin ortadan kalkması
B)Kıyı bölgelerinin ıssızlaşması
C)Kültürel unsurların ticaret yoluyla geniş alanlara yayılması
D)Denizciliğin bırakılması
E)Ticaretin yalnızca kara yoluna kayması
20.
Kartlarda Orta Çağ’ın üç temel dinamiği verilmiştir. Bu kartlar birlikte değerlendirildiğinde çağ hakkında ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?
A)Orta Çağ’da hiçbir değişim yaşanmamıştır.
B)Orta Çağ yalnızca savaşlardan ibarettir.
C)Orta Çağ’da yalnızca dinî gelişmeler yaşanmıştır.
D)Orta Çağ’da ticaret hiç yapılmamıştır.
E)Orta Çağ; göç, ticaret ve yönetim değişimlerinin birbirini etkilediği hareketli bir dönemdir.