Zatî ve Subutî Sıfatlar
İslam düşüncesinde Allah'ın sıfatları iki grupta incelenir.
Zatî sıfatlar — yalnızca Allah'a özgüdür: vücut (var olma), kıdem (başlangıcı olmama), beka (sonu olmama), vahdaniyet (bir olma), muhalefetün li'l-havadis (yaratılmışlara benzememe), kıyam bi-nefsihi (varlığının başkasına bağlı olmaması).
Subutî sıfatlar — sınırlı biçimde insanda da bulunur: hayat, ilim, irade, kudret, sem', basar, kelam, tekvin.
Esmâ-i Hüsnâ
Allah'ın güzel adlarıdır; her biri bir niteliği anlatır.
er-Rahmân, er-Rahîm (merhamet), el-Adl (adalet), el-Hakîm (hikmet), el-Gafûr (bağışlama), es-Selâm (esenlik), el-Halik (yaratma)
Bu adlar aynı zamanda ahlaki bir çağrı olarak yorumlanır: merhametli olana yaraşan merhamet etmektir. İslam ahlakında bu, sıfatlardan ahlak türetmek olarak anlaşılır.
Kulluk Bilinci
Tevhit, Allah'ın birliğine inanmaktır; karşıtı şirktir.
Kulluk bilinci yalnızca ibadetlerle sınırlı değildir; adaletli davranmak, emaneti korumak ve doğayı gözetmek de bu bilincin parçası sayılır.
İhsan, yaptığı işi en güzel biçimde yapma bilincidir — hem ibadette hem günlük işte geçerlidir.
Kavram Notu
Zatî ve subutî sıfatlar karıştırılır. Zatî sıfatlar yalnızca Allah'a özgüdür; subutî sıfatlar insanda da sınırlı biçimde bulunur (insan da bilir, işitir, konuşur — ama sınırlı olarak).
Sık sorulanlar
Zatî ile subutî sıfatlar arasındaki fark nedir?
Zatî sıfatlar yalnızca Allah'a özgüdür; subutî sıfatlar insanda da sınırlı biçimde bulunur.
İhsan ne demektir?
Yapılan işi en güzel ve özenli biçimde yapma bilincidir.