Güzel Davranışlar
Doğruluk: yalan söylememek
Adalet: herkese hakkını vermek
Merhamet: canlıya şefkat göstermek
Yardımlaşma: ihtiyacı olana destek olmak
Sabır · cömertlik · alçakgönüllülük · affedicilik
Bu davranışlar hem bireysel hem toplumsal yaşamı güzelleştirir.
Kaçınılması Gerekenler
Yalan: gerçek dışı söz söylemek
Gıybet: birinin arkasından hoşlanmayacağı biçimde konuşmak
İftira: olmayan bir şeyi birine yüklemek
Haset, kibir, israf
Gıybette söylenen doğrudur; iftirada söylenen yanlıştır. Bu ayrım sık karıştırılır.
Kul Hakkı
Başkasının maddi ya da manevi hakkına zarar vermektir.
Kul hakkı yalnızca para değildir: haksız söz söylemek, birinin eşyasını izinsiz almak, sırrını yaymak da kul hakkıdır.
Kul hakkının, hak sahibinin helalliği alınmadan giderilemeyeceği kabul edilir.
Bu yüzden birine haksızlık ettiğimizde özür dilemeliyiz.
Kavram Notu
Gıybeti "yalan söylemek" sanmak yaygın bir yanlıştır. Gıybette söylenen doğrudur; yanlış olan, kişinin arkasından hoşlanmayacağı biçimde konuşulmasıdır.
Sık sorulanlar
Gıybet ile iftira arasındaki fark nedir?
Gıybette söylenen doğrudur ama kişinin arkasından söylenir; iftirada söylenen doğru değildir.
Kul hakkı yalnızca maddi midir?
Hayır. Haksız söz ve sır yayma gibi manevi haklar da kul hakkı kapsamındadır.