Müzede Bir Arkadaş Kayboldu
Okul gezisindesiniz ve arkadaşınız Selin kalabalıkta kayboldu. Görevli size soruyor: "What does she look like?" (O neye benziyor, görünüşü nasıl?) Şöyle cevap veriyorsunuz:
(1) She is tall and slim.
(2) She has got long, curly hair.
(3) She has got brown eyes.
(4) She is wearing a red coat and a blue scarf.
Dikkat edin: boy ve yapı için is, saç ve göz için has got kullandık. Çünkü saç ve göz insanın "sahip olduğu" şeylerdir. Türkçede de "kıvırcık saçı var" deriz; İngilizce aynı mantığı "has got" ile kurar. "I" ve "you" ile "have got" gelir: "I have got blue eyes."
Görünüş ve Kıyafet Kelimeleri
| Görünüş | Türkçe | Kıyafet | Türkçe |
|---|---|---|---|
| tall / short | uzun / kısa boylu | coat | palto, mont |
| slim | ince, zayıf | scarf | atkı |
| curly hair | kıvırcık saç | gloves | eldiven |
| straight hair | düz saç | sandals | sandalet |
| fair / dark hair | sarı / koyu saç | trainers | spor ayakkabı |
| glasses | gözlük | T-shirt | tişört |
Hava soğuk ve karlıysa ellerinizi gloves, boynunuzu scarf korur. Sandalet yaz ayakkabısıdır; karlı bir günün kıyafet listesinde çeldirici olarak karşınıza çıkabilir.
Selin'in Bir Günü
Kişisel hayatın ikinci yarısı günlük rutindir. Rutin, her gün tekrarlanan iş olduğu için geniş zamanla anlatılır:
- 06.45 → She gets up at quarter to seven.
- 07.00 → She brushes her teeth and gets dressed.
- 07.20 → She has breakfast.
- 21.30 → She goes to bed at half past nine.
"She" öznesinde fiile -s ya da -es eklendi: gets, brushes, goes. "I" öznesiyle yazsaydık ek olmazdı: "I get up at quarter to seven."
Mini soru: Bu listede günün en son yapılan işi hangisi? Saatlere bakın: 21.30'daki "goes to bed".
Ne Sıklıkla? Once, Twice, Three Times
Bir işi ne kadar sık yaptığınızı iki yolla söylersiniz. Birincisi sıklık zarfı: always, usually, often, sometimes, never. Bu zarf fiilin önüne gelir: "I usually visit my grandparents at the weekend."
İkincisi sayıyla: once a week (haftada 1), twice a week (haftada 2), three times a month (ayda 3), every evening (her akşam). Bu ifadeler cümlenin sonunda durur:
| Activity | How often? |
|---|---|
| play tennis | twice a week |
| read a book | every evening |
| go swimming | once a month |
"She plays tennis twice a week." · "She reads a book every evening." Soru kalıbı: "How often do you go swimming?" → "Once a month."
Can ve Can't: Yetenek
"Can" yetenek bildirir ve kendisinden sonra fiil yalın gelir. Her kişiyle aynı kalır; "cans" diye bir biçim yoktur.
"I can ride a bike, but I can't swim." (Bisiklet sürebilirim ama yüzemem.) Bu cümlede iki yetenek but ile karşılaştırıldı. Soru: "Can you play chess?" → "Yes, I can." / "No, I can't."
Mini Diyalog: Hafta Sonu
Deniz: What do you usually do at the weekend, Yaren?
Yaren: I usually visit my grandparents. They live in a village near Bursa.
Deniz: Can you ride a horse there?
Yaren: No, I can't. But I can feed the chickens!
(Hafta sonu genelde ne yaparsın? · Genelde büyükannemle büyükbabamı ziyaret ederim. · Orada ata binebiliyor musun? · Hayır ama tavukları besleyebiliyorum!)
Yanılgılar
Sık yapılan hata: yaşı "have" ile söylemek. Türkçede "12 yaşım var" dediğimiz için "I have 12 years" cümlesi mantıklı görünür, ama İngilizcede yaş bir durumdur ve "be" ile kurulur: "I am 12 years old." ya da kısaca "I'm 12."
İkinci yanılgı: saç ve göz için "is" kullanmak. "She is brown eyes" anlamsız bir cümledir; göz sahip olunan bir şeydir: "She has got brown eyes." Üçüncüsü: "can" sonrası "to": "I can to swim" yanlış, "I can swim" doğru.
Kendini Tanıt, Sonra Kontrol Et
Kendinizi 5 cümleyle tanıtın: adınız, yaşınız, görünüşünüz, bir rutininiz, bir yeteneğiniz. Örnek: "My name is Ozan. I'm 11 years old. I've got short, straight hair. I get up at 7 o'clock. I can play the drums."
Sınav ipucu: soruda "sahip olma bildiren yapı" geçiyorsa has got/have got arayın; "iki yeteneği karşılaştır" diyorsa can ile can't'ı birleştiren "but" cümlesini arayın. Tablo sıklık veriyorsa "twice a week" gibi ifade cümlenin sonunda olmalı.
Sık sorulanlar
Yaş İngilizcede nasıl söylenir?
'Be' fiiliyle: I am 12 years old. 'I have 12 years' yanlıştır.
'Twice a week' ne demektir?
Haftada iki kez. Once bir kez, twice iki kez, three times üç kez anlamına gelir.
Görünüş anlatırken is mi has got mu kullanılır?
Boy ve yapı için is (She is tall), saç ve göz gibi sahip olunan özellikler için has got (She has got curly hair).