Üçgenler ve Doğrular — Konu Anlatımı

2 dk okuma · Güncellendi: 29 Ağustos 2026

Açılar ve Paralel Doğrular

İki paralel doğru bir kesenle kesildiğinde:

Yöndeş ve ters açılar eşittir.
İç ters ve dış ters açılar eşittir.
Karşı durumlu (iç yan) açılar bütünlerdir: toplamları $180^\circ$.

Üçgende iç açılar toplamı $180^\circ$, dış açılar toplamı $360^\circ$'dir. Bir dış açı, komşu olmayan iki iç açının toplamına eşittir.

Üçgen Eşitsizliği

Bir üçgenin herhangi iki kenarının toplamı, üçüncü kenardan büyük olmalıdır.

Kenarları $a$, $b$ ve $x$ olan üçgende:

$|a - b| < x < a + b$

Kenarları 5 ve 8 olan üçgende üçüncü kenar: $3 < x < 13$

Ayrıca: büyük kenarın karşısında büyük açı bulunur.

Dik Üçgen ve Özel Üçgenler

Pisagor bağıntısı: $a^2 + b^2 = c^2$ ($c$ hipotenüs)

Sık kullanılan üçlüler: (3, 4, 5) · (5, 12, 13) · (8, 15, 17) ve bunların katları.

$30^\circ$-$60^\circ$-$90^\circ$: kenar oranları $1 : \sqrt{3} : 2$
$45^\circ$-$45^\circ$-$90^\circ$: $1 : 1 : \sqrt{2}$

Üçgen alanı: $A = \frac{1}{2} \cdot \text{taban} \cdot \text{yükseklik}$

Sık Yapılan Hata

Pisagor bağıntısında hipotenüsü yanlış seçmek. Hipotenüs her zaman dik açının karşısındaki, en uzun kenardır.

İkinci hata: üçgen eşitsizliğinde eşitliğe izin vermek. $3 + 5 = 8$ olduğu için kenarları 3, 5, 8 olan üçgen çizilemez; eşitlik durumunda üç nokta aynı doğru üzerindedir.

Sık sorulanlar

Kenarları 4 ve 9 olan üçgende üçüncü kenar hangi aralıktadır?

$5 < x < 13$. Üçgen eşitsizliğine göre fark ile toplam arasında olmalıdır.

Hipotenüs hangi kenardır?

Dik açının karşısındaki kenardır ve dik üçgenin en uzun kenarıdır.

Bu konunun MEB kazanımları

Anlatım, MEB öğretim programının aşağıdaki kazanımlarına göre hazırlanmıştır. Kazanım kodu ve metni resmî programdan alınmıştır.

  • MAT.9.3.1

    Üçgende açı ve kenarla ilgili özellikleri, üçgenin açıları ve kenarları arasındaki ilişkileri doğrulayabilme

  • MAT.9.4.1

    Geometrik dönüşümlerle ilgili çıkarım yapabilme

  • MAT.9.4.4

    Tales, Öklid ve Pisagor teoremlerini ispatlayabilme

Geometrik Şekiller testleri

Anlatımı okuduktan sonra aynı konunun testleriyle pratik yapabilirsiniz. Testler ücretsizdir, üyelik istemez; her sorunun doğru cevabı ve adım adım çözümü vardır.