Ece'nin Okuma Çizelgesi
Ece her gün 5 sayfa kitap okuyor ve toplamı buzdolabındaki çizelgeye yazıyor: 5, 10, 15, 20, … Beşinci gün sonunda çizelgede ne yazar? Bir 5 daha eklenir: 25.
Bu dizi bir örüntüdür. Kuralı iki parçayla söylenir: nereden başladığı ve her adımda ne olduğu. "5'ten başlar, 5'er artar." Onuncu günü bulmak için 10 kez yazmaya gerek yok: her gün 5 sayfa, 10 gün, 10 × 5 = 50.
Geriye Yürüyerek İlk Sayıyı Bulmak
Üçer artan bir örüntünün beşinci sayısı 17. İlk sayı kaçtır? Beşinci sayıdan birinciye 4 adım var. Her adımda 3 geri gidilir: 14, 11, 8, 5. İlk sayı 5'tir.
Kontrol: 5, 8, 11, 14, 17. Tutuyor.
Azalan örüntüde de aynı düşünce işler. 40, 35, 30, 25, ? dizisi 5'er azalıyor; boşluğa 20 gelir.
Altıncı Şekil Hangi Yöne Bakar?
Üçgenler bir yukarı, bir aşağı bakacak şekilde dizilmiş: ▲ ▼ ▲ ▼ … Altıncı şekil nasıl olur? Sıra numaralarına bakın: 1, 3, 5 yukarı; 2, 4 aşağı. Tek sıradakiler yukarı, çift sıradakiler aşağı bakıyor. 6 çift, altıncı üçgen aşağı bakar.
Tek-çift bilgisi burada işe yaradı. İkili tekrar eden her şekil örüntüsünde bu yol kullanılır.
Kural Yarım Söylenince
2, 4, 6, 8, 10 örüntüsünün kuralı sorulunca çocuk "2 artıyor" der. Eksik değil ama tam da değil; 3, 5, 7, 9 da 2 artar. Başlangıcı da söylemek gerekir: "2'den başlar, 2'şer artar."
Sık yapılan hata, azalan örüntüde farkı eklemektir. 40, 35, 30 dizisinde sıradakine 35 yazan çocuk yönü kaçırmıştır. Önce "artıyor mu, azalıyor mu?" diye sordurun.
Yalnız ilk iki sayıya bakmak da yanıltır. 2, 4, … diye başlayan dizi 2, 4, 6 olabileceği gibi 2, 4, 8 de olabilir. Kuralı söylemeden önce en az üç sayı görülmelidir.
Kürdanla Kare Zinciri
Kürdanlarla yan yana kareler dizin. 1 kare 4 kürdan ister. 2 kare 7 kürdan, çünkü ortadaki kenar ortak. 3 kare 10 kürdan. Kürdan sayıları 4, 7, 10 diye 3'er artıyor. 5 kare için kaç kürdan gerekir? 13, 16; beşinci karede 16 kürdan. Çocuk önce tahmin etsin, sonra kurup saysın.
Bir hafta boyunca kumbaraya her gün 3 lira atın ve toplamı takvime yazın: 3, 6, 9, … Yedinci günün toplamı kaç olur? 21 lira.
Sık sorulanlar
Üçer artan örüntünün beşinci sayısı 17 ise ilk sayı kaçtır?
5'tir. 17'den 4 adım geri gidilir: 14, 11, 8, 5.
Bir örüntünün kuralı nasıl söylenir?
Başlangıç ve adım birlikte söylenir: "2'den başlar, 2'şer artar."
Bir yukarı bir aşağı bakan üçgen örüntüsünde altıncı şekil nasıldır?
Aşağı bakar. Tek sıradakiler yukarı, çift sıradakiler aşağı bakar.