Veri Analizi — Konu Anlatımı

2 dk okuma · Güncellendi: 31 Ağustos 2026

Daire Grafiği

Bütün içindeki payları gösterir. Tam daire $360^\circ$ ve %100'dür.

Bir dilimin merkez açısı:

$\text{açı} = \dfrac{\text{o gruptaki veri}}{\text{toplam veri}} \times 360^\circ$

40 kişilik sınıfta 10 kişi basketbol seviyorsa dilim açısı $\dfrac{10}{40} \cdot 360 = 90^\circ$'dir.

Yüzde ve Açı İlişkisi

%1 → $3{,}6^\circ$  ·  %25 → $90^\circ$  ·  %50 → $180^\circ$

Yüzdeyi açıya çevirmek için $3{,}6$ ile çarparsın; açıyı yüzdeye çevirmek için $3{,}6$'ya bölersin.

Merkezî Eğilim ve Açıklık

Aritmetik ortalama: toplam ÷ veri sayısı
Ortanca: sıralanmış verinin ortası
Tepe değer: en çok tekrar eden
Açıklık: en büyük − en küçük

Açıklık verinin ne kadar yayıldığını gösterir; ortalama nerede toplandığını.

Sık Yapılan Hata

Ortancayı bulurken veriyi sıralamamak. Ortanca sıralanmış verinin ortasıdır.

İkinci hata: daire grafiğinde yüzdeyi doğrudan derece sanmak. %25 dilim 25 derece değil, $90^\circ$'dir.

Sık sorulanlar

%20'lik dilimin merkez açısı kaç derecedir?

$0{,}20 \times 360 = 72$ derece.

Açıklık neyi gösterir?

Verinin en büyük ve en küçük değeri arasındaki farkı; yayılımın ölçüsüdür.

Bu konunun MEB kazanımları

Anlatım, MEB öğretim programının aşağıdaki kazanımlarına göre hazırlanmıştır. Kazanım kodu ve metni resmî programdan alınmıştır.

  • MAT.7.6.1

    Kategorik veya nicel (sürekli) veri ile çalışabilme

  • MAT.7.6.2

    Başkaları tarafından oluşturulan kategorik veya nicel (sürekli) veriye dayalı istatistiksel sonuç veya yorumları tartışabilme

  • MAT.7.7.1

    Bir olayın ve tümleyeninin olasılığına ilişkin tümevarımsal akıl yürütebilme

  • MAT.7.7.2

    Aynı deneye ait olayların eşit olasılıklı olma durumlarını değerlendirebilme

  • MAT.7.7.3

    Olayları ayrık olma ve ayrık olmama durumlarına göre sınıflandırabilme

Veri Analizi testleri

Anlatımı okuduktan sonra aynı konunun testleriyle pratik yapabilirsiniz. Testler ücretsizdir, üyelik istemez; her sorunun doğru cevabı ve adım adım çözümü vardır.