Ek Fiil — Konu Anlatımı

Ek Fiil Nedir?

Tek başına anlamı olmayan, isim soylu sözcüklere eklenerek onları yüklem yapan ya da basit zamanlı fiilleri birleşik zamanlı yapan ektir.

İki görevi vardır ve sınavda ikisi de sorulur:

1. İsimleri yüklem yapar: "Hava soğuktu."
2. Basit zamanlı fiilleri birleşik zamanlı yapar: "Geliyordu."

Ek Fiilin Ekleri

Dört biçimi vardır:

-idi (görülen geçmiş) → öğrenciydi, gelmişti
-imiş (duyulan geçmiş) → öğrenciymiş, geliyormuş
-ise (şart) → öğrenciyse, gelirse
-dir (geniş zaman) → öğrencidir

Bunlar bitişik yazılır ve ünlü uyumuna girer: "öğrenci idi" → "öğrenciydi".

Birleşik Zamanlı Fiil

Fiil önce bir kiple çekimlenir, sonra ek fiil eklenir; böylece iki zaman üst üste biner.

"Geliyordu" → geniş anlamda: geliyor (şimdiki zaman) + du (görülen geçmiş) = hikâye birleşik zaman

"Gelirmiş" → rivayet, "Gelirse" → şart birleşik zamandır.

Sık Yapılan Hata

Ek fiili görmeden "isim cümlesi değil" demek. "Hava soğuktu" cümlesinin yüklemi soğuktu; ek fiil aldığı için isim cümlesidir.

İkinci hata: "-dir" ekini hep kesinlik sanmak. Bazen olasılık bildirir: "Şimdi yoldadır." (tahmin)

Sık sorulanlar