Sınır Aşan Çevre Sorunları
Bazı sorunlar bir ülkede oluşup başka ülkeleri etkiler:
Asit yağmurları — bir ülkenin sanayi salımı komşu ülkenin ormanlarını etkiler
Nehir kirliliği — yukarı havzadaki kirlilik aşağı havzayı etkiler
Nükleer kaza
İklim değişikliği — küresel ölçekte
Bu yüzden çözüm tek ülkenin elinde değildir; uluslararası iş birliği zorunludur.
Uluslararası Anlaşmalar
Montreal Protokolü (1987): ozon tabakasını incelten maddelerin sınırlandırılması. Çevre alanında en başarılı sayılan anlaşmadır; ozon deliğinin küçülmesi bu iş birliğinin sonucudur.
Kyoto Protokolü (1997) ve Paris Anlaşması (2015): sera gazı salımının azaltılması.
Ramsar Sözleşmesi: sulak alanların korunması.
Anlaşmaların etkinliği, denetim ve yaptırım mekanizmalarının gücüne bağlıdır.
Ekolojik Ayak İzi
Ekolojik ayak izi, bir kişinin ya da toplumun tüketimini karşılamak için gereken biyolojik olarak verimli alan miktarıdır.
Ayak izi, ülkenin biyokapasitesinden büyükse o toplum doğanın yenileyebildiğinden fazlasını tüketiyor demektir.
Azaltma yolları: yerel ve mevsimlik tüketim, toplu taşıma, enerji verimliliği, atık azaltma, gıda israfını önleme.
Sık Karıştırılan Nokta
Ozon incelmesi ile küresel ısınmayı aynı sanmak. Ozon incelmesi kloroflorokarbon gazlarından, küresel ısınma sera gazlarından kaynaklanır; farklı nedenleri ve farklı çözümleri vardır.
İkinci karışıklık: bireysel önlemlerin tek başına yeterli olduğunu düşünmek — bireysel ve kurumsal önlemler birbirini tamamlar.
Sık sorulanlar
Ozon incelmesi ile küresel ısınma aynı şey midir?
Hayır. Ozon incelmesi kloroflorokarbonlardan, küresel ısınma sera gazlarından kaynaklanır.
Ekolojik ayak izi neyi ölçer?
Bir toplumun tüketimini karşılamak için gereken biyolojik olarak verimli alan miktarını.