Eldeli Toplama
Birlikler toplamı 10'u geçerse elde oluşur.
27 + 15 işleminde:
Birlikler: 7 + 5 = 12 → 2 yaz, 1 elde
Onluklar: 2 + 1 + 1(elde) = 4
Sonuç: 42
Elde edilen 1, aslında bir onluktur.
Onluk Bozarak Çıkarma
Üstteki birlik alttakinden küçükse bir onluk bozarız.
52 − 27 işleminde:
2'den 7 çıkmaz → onluklardan 1 onluk al
12 − 7 = 5
Onluklar: 4 − 2 = 2
Sonuç: 25
Bir onluk bozunca birliğe 10 eklenir, onluk basamağı 1 azalır.
İşlemi Kontrol Etme
Çıkarmayı toplama ile kontrol ederiz:
52 − 27 = 25 → doğru mu?
25 + 27 = 52 ✓ Doğru!
Toplamayı çıkarma ile kontrol ederiz:
27 + 15 = 42 → 42 − 15 = 27 ✓
Sık Yapılan Hata
Eldeyi eklemeyi unutmak. Elde varsa onluklar toplanırken mutlaka eklenir.
İkinci hata: çıkarmada onluk bozmayı unutup küçük rakamdan büyüğü çıkarmaya çalışmak.
Sık sorulanlar
Toplamada "elde" ne demektir?
Birlikler toplamı 10'u geçtiğinde oluşan ve onluklara eklenen 1'dir.
Çıkarma işlemi nasıl kontrol edilir?
Sonuca çıkarılan sayı eklenir; başlangıçtaki sayı bulunmalıdır.