9. Sınıf Fizik 2. Dönem 1. Yazılı
20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında
Kapsanan konular
Yukarıda basınç bağıntısı verilmiştir. Bu bağıntıya göre basıncı belirleyen büyüklükler sorulmaktadır. Buna göre doğru yanıt hangisidir?
- A Uygulanan kuvvet ve temas yüzeyinin alanı
- B Yalnızca kuvvet
- C Yalnızca alan
- D Kütle ve hacim
- E Sıcaklık ve zaman
| Derinlik | Sıvı basıncı |
|---|---|
| 10 cm | Küçük |
| 80 cm | ? |
Tabloda aynı sıvıda farklı derinliklerdeki basınç karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Bu boşluğu hangi seçenek tamamlar?
- A Ölçülemez
- B Küçük
- C Aynı
- D Sıfır
- E Büyük
Kartlarda bu temanın üç temel düşüncesi verilmiştir. Kartlar birlikte değerlendirildiğinde ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?
- A Kartlar birbirinden bağımsızdır.
- B Basınç alandan bağımsızdır.
- C Sıvıda derinlik etkisizdir.
- D Kaldırma kuvveti yoktur.
- E Akışkanlarda basınç ve kaldırma kuvveti; kuvvet, alan, derinlik ve yoğunlukla birlikte açıklanır.
Yukarıda bir ilke verilmiştir. Bu ilkenin adı sorulmaktadır. Buna göre verilecek yanıt hangisidir?
- A Arşimet ilkesi
- B Pascal ilkesi
- C Newton yasası
- D Ohm yasası
- E Snell yasası
Bir ilke
Kapalı bir kaptaki sıvıya uygulanan basınç, sıvının her noktasına aynen iletilir.
Yukarıda tanımı verilen ilke sorulmaktadır. Buna göre istenen değer hangisidir?
- A Torricelli deneyi
- B Arşimet ilkesi
- C Newton yasası
- D Boyle yasası
- E Pascal ilkesi
| Piston | Alan | Kuvvet |
|---|---|---|
| Küçük | 5 cm² | 20 N |
| Büyük | 50 cm² | ? |
Tabloda bir hidrolik sistemin verileri verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Basınçların eşitliği kullanıldığında bu boşluğa gelmesi gereken değer hangisidir?
- A 200 N
- B 20 N
- C 2 N
- D 100 N
- E 50 N
| Durum | Sonuç |
|---|---|
| Cismin yoğunluğu sıvıdan küçük | Yüzer |
| Cismin yoğunluğu sıvıdan büyük | ? |
Tabloda yüzme koşulları verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Eksik bırakılan bölüm hangi seçenektedir?
- A Yüzer
- B Batar
- C Askıda kalır
- D Erir
- E Değişmez
| Kap | Taban alanı | Sıvı yüksekliği |
|---|---|---|
| I | Geniş | 20 cm |
| II | Dar | 20 cm |
Tabloda aynı sıvıyla doldurulmuş iki kap verilmiştir. Tabandaki sıvı basınçları karşılaştırılmak istenmektedir. Tabloya göre doğru yargı hangisidir?
- A Basınçlar eşittir; sıvı basıncı taban alanına bağlı değildir.
- B Geniş kapta basınç büyüktür.
- C Dar kapta basınç büyüktür.
- D Basınç hesaplanamaz.
- E Basınç sıfırdır.
Bir çıkarım üzerine
Bir öğrenci, iki kapta da aynı yükseklikte su bulunduğunu görüp "Kabın içindeki su miktarı fazla olanın taban basıncı daha büyüktür." demiştir.
Yukarıdaki çıkarımda yapılan hata sorulmaktadır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A Yoğunluk değişir.
- B Su miktarı ölçülemez.
- C Yükseklik önemsizdir.
- D Sıvı basıncı miktara değil yoğunluk ve derinliğe bağlıdır.
- E Hata yoktur.
| Durum | Basınç |
|---|---|
| Aynı kuvvet, geniş yüzey | Küçük |
| Aynı kuvvet, dar yüzey | ? |
Tabloda basınç ile temas yüzeyi ilişkisi verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan bilgi hangisidir?
- A Küçük
- B Büyük
- C Değişmez
- D Sıfır
- E Belirsiz
| Ölçüm | Değer |
|---|---|
| Havada ağırlık | 50 N |
| Suda ağırlık | 38 N |
Tabloda bir cismin havadaki ve sudaki ağırlıkları verilmiştir. Suyun uyguladığı kaldırma kuvveti sorulmaktadır. Tabloya göre bu değer kaç N'dir?
- A 24
- B 88
- C 38
- D 50
- E 12
| Cisim | Batan hacim |
|---|---|
| I | 40 cm³ |
| II | 90 cm³ |
Tabloda aynı sıvıya batırılan iki cismin batan hacimleri verilmiştir. Kaldırma kuvvetleri karşılaştırılmak istenmektedir. Tabloya göre hangi cisme etki eden kuvvet daha büyüktür?
- A Kuvvetler sıfırdır.
- B I. cisme etki eden daha büyüktür.
- C Kuvvetler eşittir.
- D II. cisme etki eden kaldırma kuvveti daha büyüktür.
- E Karşılaştırma yapılamaz.
Bir tasarım
Baraj duvarları tabana doğru gittikçe kalınlaştırılarak yapılmaktadır.
Yukarıdaki tasarımın gerekçesi sorulmaktadır. Buna göre hangi seçenek doğrudur?
- A Duvarın ağırlığını azaltmak için
- B Tabanda basınç azalır.
- C Sıvı basıncı derinlikle arttığı için tabanda daha büyük dayanım gerekir.
- D Suyun yoğunluğunu artırmak için
- E Görünüm için
| Yükselti | Açık hava basıncı |
|---|---|
| Deniz seviyesi | Yüksek |
| Dağın zirvesi | ? |
Tabloda açık hava basıncının yükseltiyle değişimi verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tablodaki boşluk nasıl doldurulmalıdır?
- A Aynı
- B Yüksek
- C Düşük
- D Sıfır
- E İki katı
Bir gözlem
Kar üzerinde yürüyen bir kişi ayaklarına geniş kayaklar takınca kara batmamaktadır.
Yukarıdaki durumun fiziksel açıklaması sorulmaktadır. Buna göre doğru yanıt hangisidir?
- A Kütle küçülür.
- B Ağırlık azalır.
- C Kuvvet artar.
- D Temas alanı büyüdüğü için basınç azalır.
- E Yer çekimi değişir.
| Sıvı | Yoğunluk | Derinlik |
|---|---|---|
| Su | 1 g/cm³ | 30 cm |
| Zeytinyağı | 0,9 g/cm³ | 30 cm |
Tabloda iki sıvı ve aynı derinlik verilmiştir. Taban basınçları karşılaştırılmak istenmektedir. Tabloya göre doğru yargı hangisidir?
- A Zeytinyağının basıncı daha büyüktür.
- B Suyun basıncı daha büyüktür.
- C Basınçlar eşittir.
- D Basınç sıfırdır.
- E Karşılaştırma yapılamaz.
Yukarıda bir cismin ağırlığı ve temas alanı verilmiştir. Yere uyguladığı basınç sorulmaktadır. Buna göre basınç kaç Pa'dır?
- A 600
- B 180
- C 2.000
- D 300
- E 20
Yukarıda bir yoğunluk durumu verilmiştir. Cismin sıvı içindeki durumu sorulmaktadır. Buna göre doğru seçenek hangisidir?
- A Dibe çöker.
- B Yüzeye çıkar.
- C Sıvı içinde askıda kalır.
- D Erir.
- E Kaldırma kuvveti sıfır olur.
Bir ölçüm
Deniz seviyesinde cıvalı barometrede cıva sütunu 76 cm yüksekliğinde dengelenmektedir.
Yukarıdaki ölçümün anlamı sorulmaktadır. Buna göre aranan sonuç hangisidir?
- A Sıvı basıncı sıfırdır.
- B Cıvanın yoğunluğu 76'dır.
- C Barometre bozuktur.
- D Açık hava basıncı, 76 cm cıva sütununun basıncına eşittir.
- E Yükselti 76 metredir.
| Nicelik | SI birimi |
|---|---|
| Kuvvet | newton |
| Basınç | ? |
Tabloda nicelikler ve birimleri eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloda boş kalan yere ne gelir?
- A newton
- B pascal
- C joule
- D watt
- E kilogram
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. sorunun çözümü
Basınç, dik uygulanan kuvvetin temas alanına oranıdır.
- Bağıntıda pay kuvvettir.
- Payda temas alanıdır.
- Basınç bu ikisine bağlıdır.
2. sorunun çözümü
Sıvı basıncı derinlikle doğru orantılı olarak artar.
- Sıvı basıncı derinliğe bağlıdır.
- Derinlik arttıkça üstteki sıvı ağırlığı artar.
- Basınç büyür.
3. sorunun çözümü
Kartlar katı basıncını, sıvı basıncını ve kaldırma kuvvetini birlikte gösterir.
- Birinci kart katı basıncını veriyor.
- İkinci kart sıvı basıncını ekliyor.
- Üçüncü kart kaldırma kuvvetini getiriyor.
4. sorunun çözümü
Sıvıya batan cisme etki eden kaldırma kuvvetinin taşan sıvının ağırlığına eşit olması Arşimet ilkesidir.
- İlke kaldırma kuvvetini tanımlıyor.
- Taşan sıvının ağırlığına eşitliyor.
- Bu, Arşimet ilkesidir.
5. sorunun çözümü
Kapalı kaptaki sıvıya uygulanan basıncın her yöne aynen iletilmesi Pascal ilkesidir.
- İlke kapalı kaptaki sıvıyla ilgilidir.
- Basınç her noktaya aynen iletiliyor.
- Bu, Pascal ilkesidir.
6. sorunun çözümü
Basınçlar eşittir: 20 ÷ 5 = F ÷ 50 → F = 200 N.
- Küçük pistonda basınç 20 ÷ 5 = 4 N/cm²'dir.
- Aynı basınç büyük pistonda da vardır.
- 4 × 50 = 200 N bulunur.
7. sorunun çözümü
Yoğunluğu sıvıdan büyük cisimler batar.
- Yoğunluk küçükse cisim yüzüyor.
- Büyük olması bunun tersidir.
- Cisim batar.
8. sorunun çözümü
Sıvı basıncı yalnızca sıvının yoğunluğuna ve derinliğe bağlıdır.
- İki kapta da sıvı aynı, yükseklik aynıdır.
- Sıvı basıncı taban alanına bağlı değildir.
- Basınçlar eşittir.
9. sorunun çözümü
Aynı sıvıda aynı derinlikte taban basıncı eşittir; kabın hacmi basıncı değiştirmez.
- Sıvı basıncı yoğunluk ve derinliğe bağlıdır.
- Kabın hacmi bu bağıntıda yer almaz.
- Basınçlar eşittir.
10. sorunun çözümü
Alan küçüldükçe aynı kuvvet daha büyük basınç oluşturur.
- Basınç kuvvetin alana oranıdır.
- Payda küçülünce oran büyür.
- Basınç artar.
11. sorunun çözümü
Kaldırma kuvveti ağırlıklar farkına eşittir: 50 − 38 = 12 N.
- Cisim suda daha hafif görünür.
- Fark kaldırma kuvvetidir.
- 50 − 38 = 12 N bulunur.
12. sorunun çözümü
Aynı sıvıda kaldırma kuvveti batan hacimle doğru orantılıdır.
- Sıvı aynı olduğu için yoğunluk sabittir.
- Kaldırma kuvveti batan hacme bağlıdır.
- Hacmi büyük olanda kuvvet büyüktür.
13. sorunun çözümü
Derinlik arttıkça sıvı basıncı büyür; taban bölgesi daha çok zorlanır.
- Sıvı basıncı derinlikle artıyor.
- En büyük basınç tabandadır.
- Duvar orada kalınlaştırılır.
14. sorunun çözümü
Yükseldikçe üstteki hava kütlesi azalır ve basınç düşer.
- Basıncı üstteki hava sütunu oluşturuyor.
- Yükseldikçe bu sütun kısalır.
- Basınç düşer.
15. sorunun çözümü
Ağırlık aynı kalırken temas alanı büyüdüğü için basınç düşer.
- Kişinin ağırlığı değişmiyor.
- Kayaklar temas alanını büyütüyor.
- Basınç azaldığı için batma olmuyor.
16. sorunun çözümü
Derinlik aynıysa basınç yoğunlukla doğru orantılıdır; su daha yoğundur.
- Derinlikler eşittir.
- Suyun yoğunluğu daha büyüktür.
- Basıncı da daha büyüktür.
17. sorunun çözümü
P = 600 ÷ 0,3 = 2.000 Pa'dır.
- Bağıntı P = F ÷ A biçimindedir.
- 600 ÷ 0,3 hesaplanır.
- Sonuç 2.000 Pa bulunur.
18. sorunun çözümü
Yoğunluklar eşitse kaldırma kuvveti ağırlığa eşit olur ve cisim askıda kalır.
- Kaldırma kuvveti sıvının yoğunluğuna bağlıdır.
- Yoğunluklar eşitse kuvvet ağırlığa eşittir.
- Bileşke sıfır, cisim askıda kalır.
19. sorunun çözümü
Barometre, açık hava basıncını dengeleyen cıva sütununun yüksekliğini ölçer.
- Cıva sütunu havanın basıncıyla dengelenir.
- Denge noktasında iki basınç eşittir.
- Ölçülen yükseklik hava basıncını verir.
20. sorunun çözümü
Basıncın SI birimi pascal'dır (N/m²).
- Basınç kuvvetin alana oranıdır.
- Birimi N/m² olur.
- Bu birime pascal adı verilir.