s

10. Sınıf Tarih 1. Dönem 1. Yazılı

20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında

Yazdır / PDF kaydet Word indir

Kapsanan konular

Türkistan’dan Türkiye’ye (1040-1299)
1

Bir araştırma

Bir öğrenci, Anadolu'nun Türkler için kalıcı bir yurt hâline gelmesinin hangi gelişmeyle hızlandığını araştırmaktadır.

Yukarıdaki araştırmanın ulaşacağı sonuç sorulmaktadır. Buna göre doğru yanıt hangisidir?

  1. A Anadolu'nun boşaltılması
  2. B 1071 sonrası yoğunlaşan yerleşme ve beyliklerin kurulması
  3. C Ticaretin durması
  4. D Kentlerin yıkılması
  5. E Göçlerin durdurulması
2
Kavramİçeriği
FütüvvetYiğitlik, dürüstlük ve dayanışma ilkeleri
Ahilik?

Tabloda birbiriyle ilişkili iki kavram verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Eksik bırakılan bölüm hangi seçenektedir?

  1. A Bir askerî birlik
  2. B Bir vergi türü
  3. C Bu ilkelerin esnaf örgütlenmesinde uygulanmış biçimi
  4. D Bir yapı biçimi
  5. E Bir ticaret yolu
3
Yaşam biçimiÖzelliği
KonargöçerYaz ve kış otlakları arasında yer değiştirir
Yerleşik?

Tabloda yaşam biçimleri karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloya göre boşluğa ne yazılmalıdır?

  1. A Sürekli yer değiştirir
  2. B Belirli bir yerde sürekli oturur, tarımla uğraşır
  3. C Otlak arar
  4. D Ticaret yapmaz
  5. E Ölçülemez
4

Bir çıkarım üzerine

Bir öğrenci, bu dönemde Anadolu'da yalnızca askerî etkinliklerin yaşandığını söylemiştir.

Yukarıdaki çıkarımda yapılan hata sorulmaktadır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A Ticaret hiç yapılmamıştır.
  2. B Yalnızca askerî etkinlik olmuştur.
  3. C İmar etkinliği görülmemiştir.
  4. D Aynı dönemde yoğun bir imar, eğitim ve ticaret etkinliği de vardır.
  5. E Hata yoktur.
5

Bir karar üzerine

Bir yönetim, sınır bölgelerindeki kaleleri onararak buralara sürekli muhafız yerleştirmiştir.

Yukarıdaki kararın amacı sorulmaktadır. Buna göre hangi seçenek uygundur?

  1. A Sınır güvenliğini sürekli kılmak
  2. B Ticareti durdurmak
  3. C Nüfusu azaltmak
  4. D Vergiyi kaldırmak
  5. E Amaç belirlenemez.
6
Bölgeye yönelme başlarakınlardüzenlenirYerleşme yoğunlaşırkentlerşenlenirSonuç?

Şemada bir süreç verilmiş, sonuç boş bırakılmıştır. Şemanın son basamağında ne yazmalıdır?

  1. A Süreç geriye döner
  2. B Bölge boşaltılır
  3. C Akınlar durur
  4. D Kentler yıkılır
  5. E Kalıcı siyasi yapılar kurulur
7

Bir bulgu üzerine

Bir bölgede aynı yüzyıl içinde çok sayıda medrese, şifahane ve kervansaray yapıldığı belgelenmiştir.

Yukarıdaki bulgudan çıkarılabilecek sonuç sorulmaktadır. Buna göre hangi seçenek doğrudur?

  1. A Yönetim zayıflamıştır.
  2. B Bölge yoksullaşmıştır.
  3. C Bölgede güçlü bir yönetim ve düzenli gelir kaynağı bulunmaktadır.
  4. D Nüfus azalmıştır.
  5. E Çıkarım yapılamaz.
8

Bir dönem üzerine

Anadolu üzerinden geçen büyük ordular, geçtikleri bölgelerde uzun süreli yıkıma ve nüfus kaybına yol açmıştır.

Yukarıda anlatılan seferlerin Anadolu'ya etkisi sorulmaktadır. Buna göre verilecek yanıt hangisidir?

  1. A Yerleşim düzeni ve ekonomik hayat sarsılmıştır.
  2. B Nüfus artmıştır.
  3. C Ticaret gelişmiştir.
  4. D Yapılar çoğalmıştır.
  5. E Etkisi görülmemiştir.
9

Bir örgütlenme

Bir esnaf örgütü, üyelerinin mesleki eğitimini üstlenmekte, ürün kalitesini ve fiyatını denetlemektedir.

Yukarıda anlatılan örgütlenme sorulmaktadır. Buna göre uygun düşen seçenek hangisidir?

  1. A Divan
  2. B Ahilik
  3. C Tımar
  4. D Kurultay
  5. E Senato
10
Kurumİşlevi
MedreseEğitim ve bilim
Şifahane?

Tabloda dönemin kurumları ile işlevleri eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tablodaki boşluk nasıl doldurulmalıdır?

  1. A Ticaret düzenleme
  2. B Eğitim ve bilim
  3. C Vergi toplama
  4. D Ordu kurma
  5. E Sağlık hizmeti ve hekim yetiştirme
11

Bir uygulama

Yol güzergâhlarında, tüccarların ve hayvanlarının belirli bir süre ücretsiz konaklayabildiği yapılar inşa edilmiştir.

Yukarıdaki uygulamanın ticarete etkisi sorulmaktadır. Buna göre aranan sonuç hangisidir?

  1. A Tüccarlar uzaklaşmıştır.
  2. B Ticaret durmuştur.
  3. C Yollar kapanmıştır.
  4. D Yolların güvenliği ve ticaretin canlılığı artmıştır.
  5. E Etkisi olmamıştır.
12

Bir uygulama

Bir bölgede uzun süredir uygulanan yerel gelenekler, yeni yönetim düzeninde de gözetilmiştir.

Yukarıdaki tutumun yönetime sağladığı yarar sorulmaktadır. Buna göre doğru seçenek hangisidir?

  1. A Vergiler azalmıştır.
  2. B Halk uzaklaşmıştır.
  3. C Halkın yeni düzeni benimsemesi kolaylaşmıştır.
  4. D Yönetim zorlaşmıştır.
  5. E Yarar sağlamamıştır.
13
KavramAnlamı
GazaSınır boylarında yürütülen mücadele anlayışı
Fetih?

Tabloda iki kavram tanımlanmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan tanım hangisidir?

  1. A Vergi toplama düzeni
  2. B Sınırda yürütülen mücadele
  3. C Bir yerin alınıp yönetim altına katılması
  4. D Ticaret yolu
  5. E Bir yerleşim biçimi
14
YerleşmekalıcılığıgetirdiKurumlar düzenitaşıdıTicaret yollarıcanlandı

Kartlarda bu temanın üç temel düşüncesi verilmiştir. Kartlar birlikte değerlendirildiğinde ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?

  1. A Kartlar birbirinden bağımsızdır.
  2. B Yerleşme kalıcılık getirmemiştir.
  3. C Kurumlar düzen taşımamıştır.
  4. D Ticaret gerilemiştir.
  5. E Anadolu, yerleşme ile kurumsallaşma ve ticaretin birlikte gelişmesiyle kalıcı bir yurt hâline gelmiştir.
15
KaynakTür
Dönemin vakıf belgesiBirinci elden kaynak
Bugün yazılmış bir tarih kitabı?

Tabloda kaynak türleri sınıflandırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tablodaki eksik bölüm hangi seçenektedir?

  1. A Birinci elden kaynak
  2. B İkinci elden kaynak
  3. C Kaynak değildir
  4. D Arşiv belgesi
  5. E Yazıt
16
IMedreseIIKervansarayIIIŞifahane

Kartlarda üç kurum numaralandırılmıştır. Doğrudan ticaretle ilgili olan kurum sorulmaktadır. Numaralara göre doğru kart hangisidir?

  1. A II
  2. B I
  3. C III
  4. D Üçü de ticaretle ilgilidir
  5. E Belirlenemez
17

Bir düzenleme

Sınır bölgelerine yerleştirilen topluluklar, hem savunma hem de yeni yerleşim kurma görevini üstlenmiştir.

Yukarıdaki düzenlemenin devlete sağladığı yarar sorulmaktadır. Buna göre doğru yanıt hangisidir?

  1. A Ticaretin durması
  2. B Sınırların boşaltılması
  3. C Vergi gelirlerinin azalması
  4. D Sınır güvenliği ile yerleşmenin aynı anda sağlanması
  5. E Yarar sağlamaz.
18
KavramAnlamı
KervanBirlikte yol alan tüccar topluluğu
Kervansaray?

Tabloda ticaretle ilgili kavramlar tanımlanmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloyu tamamlayan tanım hangisidir?

  1. A Yönetim kurulu
  2. B Tüccar topluluğu
  3. C Vergi kaydı
  4. D Askerî birlik
  5. E Kervanların konakladığı yol üstü yapısı
19

Bir belge üzerine

Bir hayır sahibi, gelirini medresenin giderlerine ayırmak üzere dükkânlarını bağışlamıştır.

Yukarıdaki uygulamanın adı sorulmaktadır. Buna göre doğru olan yargı hangisidir?

  1. A Vakıf
  2. B Tımar
  3. C Devşirme
  4. D Divan
  5. E Kervansaray
20
UnvanKullanıldığı yapı
KağanBozkır devlet geleneği
Sultan?

Tabloda hükümdar unvanları eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan bölüm hangisidir?

  1. A Esnaf örgütü
  2. B Bozkır devlet geleneği
  3. C Kent yönetimi
  4. D Selçuklu döneminde yerleşen devlet geleneği
  5. E Vakıf yönetimi
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. B 2. C 3. B 4. D 5. A 6. E 7. C 8. A 9. B 10. E 11. D 12. C 13. C 14. E 15. B 16. A 17. D 18. E 19. A 20. D
1. sorunun çözümü

1071 sonrasında Anadolu'ya yönelen yerleşme ve kurulan beylikler bölgeyi kalıcı yurt hâline getirmiştir.

  1. Kalıcılık yerleşmeyle olur.
  2. Yerleşmeyi siyasi yapılar güvence altına alır.
  3. Beylikler bu işlevi görmüştür.
2. sorunun çözümü

Ahilik, fütüvvet ilkelerinin esnaf hayatında kurumlaşmış biçimidir.

  1. Fütüvvet bir ahlak anlayışıdır.
  2. Ahilik bir örgütlenmedir.
  3. İlkeler esnaf düzeninde uygulanmıştır.
3. sorunun çözümü

Yerleşik yaşamda topluluk belirli bir yerde kalır ve genellikle tarımla geçinir.

  1. Konargöçerler mevsimlik yer değiştirir.
  2. Yerleşiklerde bu hareket yoktur.
  3. Sürekli oturma ve tarım öne çıkar.
4. sorunun çözümü

Dönem, askerî gelişmelerin yanında yoğun imar, eğitim ve ticaret etkinliğiyle de anılır.

  1. Medrese ve şifahaneler yapılmıştır.
  2. Kervansaraylarla ticaret desteklenmiştir.
  3. Dönem yalnızca askerî değildir.
5. sorunun çözümü

Kalelerin onarılıp sürekli muhafız bulundurulması sınır güvenliğini kalıcı kılar.

  1. Kaleler savunma yapılarıdır.
  2. Sürekli muhafız süreklilik sağlar.
  3. Amaç sınır güvenliğidir.
6. sorunun çözümü

Yerleşmenin yoğunlaşması kalıcı siyasi yapıların kurulmasıyla sonuçlanır.

  1. Önce akınlar düzenlenir.
  2. Sonra yerleşme yoğunlaşır.
  3. Kalıcı yapılar bunun sonucudur.
7. sorunun çözümü

Çok sayıda kalıcı yapı, düzenli gelir ve güçlü bir yönetim gerektirir.

  1. Yapılar kaynak ister.
  2. Kaynak düzenli gelirden gelir.
  3. Güçlü bir yönetim söz konusudur.
8. sorunun çözümü

Büyük orduların geçişi yerleşim ve üretim düzenini olumsuz etkilemiştir.

  1. Ordular geçtikleri yerleri yıpratmıştır.
  2. Nüfus kaybı yaşanmıştır.
  3. Yerleşim ve ekonomi sarsılmıştır.
9. sorunun çözümü

Ahilik, esnafın eğitim, denetim ve dayanışma örgütlenmesidir.

  1. Örgüt esnafı kapsıyor.
  2. Eğitim ve denetim yapıyor.
  3. Bu örgütlenme Ahiliktir.
10. sorunun çözümü

Şifahaneler hem hasta bakımı hem de hekim yetiştirme işlevi görmüştür.

  1. Medrese eğitim kurumudur.
  2. Şifahane sağlıkla ilgilidir.
  3. Hem tedavi hem eğitim yapılır.
11. sorunun çözümü

Kervansaraylar konaklama ve güvenlik sağlayarak ticareti canlandırmıştır.

  1. Tüccarlar güvenli konaklama bulmuştur.
  2. Yol boyunca duraklar oluşmuştur.
  3. Ticaret hacmi artmıştır.
12. sorunun çözümü

Yerel geleneklerin gözetilmesi yönetimin kabul görmesini kolaylaştırır.

  1. Halk kendi geleneklerine bağlıdır.
  2. Bunlar korunduğunda direnç azalır.
  3. Yeni düzen kolay benimsenir.
13. sorunun çözümü

Fetih, bir yerin alınarak yönetim düzenine katılmasıdır.

  1. Gaza bir mücadele anlayışıdır.
  2. Fetih ise sonucu anlatır.
  3. Alınan yer yönetime katılır.
14. sorunun çözümü

Kartlar yerleşmeyi, kurumları ve ticareti ortak bir sonuçta birleştirir.

  1. Birinci kart yerleşmeyi veriyor.
  2. İkinci kart kurumları ekliyor.
  3. Üçüncü kart ticareti getiriyor.
15. sorunun çözümü

Dönemin kendisinden sonra yazılan eserler ikinci elden kaynaktır.

  1. Vakıf belgesi dönemin ürünüdür.
  2. Tarih kitabı sonradan yazılmıştır.
  3. İkinci elden kaynaktır.
16. sorunun çözümü

Kervansaray ticaret yolları üzerindeki konaklama yapısıdır.

  1. Medrese eğitim kurumudur.
  2. Şifahane sağlık kurumudur.
  3. Kervansaray ticaretle ilgilidir.
17. sorunun çözümü

Sınır boylarındaki yerleşme, hem savunmayı hem de bölgenin şenlenmesini birlikte sağlar.

  1. Topluluklar sınıra yerleştirilmiştir.
  2. Hem savunma hem yerleşme görevi vardır.
  3. İki amaç birlikte gerçekleşir.
18. sorunun çözümü

Kervansaray, kervanların konakladığı yol üstü yapısıdır.

  1. Kervan yolcu topluluğudur.
  2. Kervansaray bir yapıdır.
  3. Kervanların konakladığı yerdir.
19. sorunun çözümü

Gelirinin bir hizmete sürekli ayrılması vakıf düzeninin temelidir.

  1. Mülk bağışlanmıştır.
  2. Geliri belirli bir hizmete ayrılmıştır.
  3. Bu düzenlemenin adı vakıftır.
20. sorunun çözümü

Sultan unvanı Selçuklu döneminde yerleşen devlet geleneğiyle kullanılmıştır.

  1. Kağan bozkır geleneğine aittir.
  2. Sultan farklı bir gelenekten gelir.
  3. Selçuklu döneminde yerleşmiştir.

10. Sınıf Tarih diğer yazılılar

1. Dönem 2. Yazılı 2. Dönem 1. Yazılı 2. Dönem 2. Yazılı
Bu kâğıt gerçek bir okul sınavının kopyası değil; kendi soru havuzumuzdan, müfredat sırasına göre derlenmiş bir alıştırma yazılısıdır. Öğretmensen sınıfına özel kâğıt üretebilirsin — öğretmen kaydı.