s

10. Sınıf Tarih 2. Dönem 2. Yazılı

20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında

Yazdır / PDF kaydet Word indir
1
KavramAnlamı
GazaSınır boylarında yürütülen mücadele anlayışı
Fetih?

Tabloda iki kavram tanımlanmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan tanım hangisidir?

  1. A Vergi toplama düzeni
  2. B Sınırda yürütülen mücadele
  3. C Bir yerin alınıp yönetim altına katılması
  4. D Ticaret yolu
  5. E Bir yerleşim biçimi
2

Osmanlı Devleti kuruluş döneminde Anadolu beyliklerine karşı öncelikle savaş yerine evlilik, satın alma ve miras yoluyla topraklarını genişletmeye çalışmıştır. Bu tutumun temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Ordusunun bulunmaması
  2. B Beyliklerin çok güçlü olması
  3. C Müslüman Türk beylikleriyle savaşmanın hoş karşılanmaması ve gücün Bizans’a yönlendirilmek istenmesi
  4. D Anadolu’da toprak bulunmaması
  5. E Beyliklerin Osmanlı’ya vergi ödemesi
3

Kuruluş döneminde Anadolu’daki esnaf ve zanaatkârlar; kaliteyi denetleyen, fiyat belirleyen ve çırak-kalfa-usta düzenini işleten bir teşkilat çevresinde örgütlenmiştir. Bu teşkilat aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Divan
  2. B Ahilik
  3. C Devşirme
  4. D Tımar
  5. E Vakıf
4

Osmanlı Devleti’nde ilk medrese Orhan Bey Dönemi’nde İznik’te açılmıştır. Bu gelişmenin gösterdiği en uygun sonuç aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Devletin askerî faaliyetleri tamamen bıraktığı
  2. B Beylikten devlete geçiş sürecinde eğitim ve ilim kurumlarının oluşturulmaya başlandığı
  3. C Anadolu’da başka hiçbir eğitim kurumunun bulunmadığı
  4. D Medreselerin yalnızca askerî amaçla kurulduğu
  5. E İznik’in başkent yapıldığı
5
Kurumİşlevi
MedreseEğitim ve bilim
Şifahane?

Tabloda dönemin kurumları ile işlevleri eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tablodaki boşluk nasıl doldurulmalıdır?

  1. A Ticaret düzenleme
  2. B Eğitim ve bilim
  3. C Vergi toplama
  4. D Ordu kurma
  5. E Sağlık hizmeti ve hekim yetiştirme
6

Bir uygulama

Yol güzergâhlarında, tüccarların ve hayvanlarının belirli bir süre ücretsiz konaklayabildiği yapılar inşa edilmiştir.

Yukarıdaki uygulamanın ticarete etkisi sorulmaktadır. Buna göre aranan sonuç hangisidir?

  1. A Tüccarlar uzaklaşmıştır.
  2. B Ticaret durmuştur.
  3. C Yollar kapanmıştır.
  4. D Yolların güvenliği ve ticaretin canlılığı artmıştır.
  5. E Etkisi olmamıştır.
7

Osmanlı Devleti’nin Orhan Bey Dönemi’nde başkent yaptığı şehir aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Söğüt
  2. B İznik
  3. C Bursa
  4. D Edirne
  5. E İstanbul
8

Osman Bey Dönemi’nde Bizans tekfurlarına karşı kazanılan ve beyliğin Marmara yönünde ilerlemesini kolaylaştıran savaş aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Koyunhisar
  2. B Sırpsındığı
  3. C Niğbolu
  4. D Varna
  5. E Çirmen
9
DüzenkurumlarlataşındıDış koşullarekonomiyietkilediSorunlarıslahatlakarşılandı

Kartlarda bu temanın üç temel düşüncesi verilmiştir. Kartlar birlikte değerlendirildiğinde ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?

  1. A Kartlar birbirinden bağımsızdır.
  2. B Düzen kurumsuz yürümüştür.
  3. C Dış koşullar etkisiz kalmıştır.
  4. D Islahat girişimi olmamıştır.
  5. E Uzun ömürlü düzen; kurumlarla sürdürülmüş, değişen dış koşullar karşısında ıslahatlarla ayakta tutulmaya çalışılmıştır.
10

Bir uygulama

Bir bölgede uzun süredir uygulanan yerel gelenekler, yeni yönetim düzeninde de gözetilmiştir.

Yukarıdaki tutumun yönetime sağladığı yarar sorulmaktadır. Buna göre doğru seçenek hangisidir?

  1. A Vergiler azalmıştır.
  2. B Halk uzaklaşmıştır.
  3. C Halkın yeni düzeni benimsemesi kolaylaşmıştır.
  4. D Yönetim zorlaşmıştır.
  5. E Yarar sağlamamıştır.
11

Bir bulgu üzerine

Bir bölgede aynı yıllarda hem uzun süren savaşlar hem de ağır vergiler kaydedilmiştir.

Yukarıdaki bulgunun taşrada beklenen sonucu sorulmaktadır. Buna göre yanıt hangi seçenektedir?

  1. A Nüfus yerinde kalır.
  2. B Nüfus hareketleri ve toprak terki artar.
  3. C Üretim artar.
  4. D Vergi gelirleri yükselir.
  5. E Sonuç doğmaz.
12
YerleşmekalıcılığıgetirdiKurumlar düzenitaşıdıTicaret yollarıcanlandı

Kartlarda bu temanın üç temel düşüncesi verilmiştir. Kartlar birlikte değerlendirildiğinde ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?

  1. A Kartlar birbirinden bağımsızdır.
  2. B Yerleşme kalıcılık getirmemiştir.
  3. C Kurumlar düzen taşımamıştır.
  4. D Ticaret gerilemiştir.
  5. E Anadolu, yerleşme ile kurumsallaşma ve ticaretin birlikte gelişmesiyle kalıcı bir yurt hâline gelmiştir.
13
KaynakTür
Dönemin vakıf belgesiBirinci elden kaynak
Bugün yazılmış bir tarih kitabı?

Tabloda kaynak türleri sınıflandırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tablodaki eksik bölüm hangi seçenektedir?

  1. A Birinci elden kaynak
  2. B İkinci elden kaynak
  3. C Kaynak değildir
  4. D Arşiv belgesi
  5. E Yazıt
14

Osmanlı Devleti, fethettiği Rumeli topraklarına Anadolu’dan Türkmen aileleri yerleştirmiştir. Bu uygulamanın temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Anadolu’daki nüfusu tamamen azaltmak
  2. B Fethedilen bölgelerde kalıcı hâkimiyet kurmak
  3. C Ticaret yollarını kapatmak
  4. D Balkanlardaki halkı sürgün etmek
  5. E Vergi toplamaktan vazgeçmek
15

Bir kurum

Gök cisimlerinin düzenli gözlemi için kurulan yapıda, takvim hesaplamaları ve ölçümler yapılmıştır.

Yukarıda anlatılan kurum sorulmaktadır. Buna göre doğru seçenek hangisidir?

  1. A Rasathane
  2. B Şifahane
  3. C Kervansaray
  4. D Medrese
  5. E Divan
16

Bir politika

Yeni fethedilen bölgelere, üretimi sürdürmek ve yerleşimi güçlendirmek üzere planlı biçimde nüfus yerleştirilmiştir.

Yukarıdaki politikanın adı sorulmaktadır. Buna göre verilecek yanıt hangisidir?

  1. A Devşirme
  2. B İskân politikası
  3. C Tımar
  4. D Vakıf
  5. E Ahilik
17
Uzun savaşlar ve vergi yükü artarköylütoprağınıbırakırÜretim düşergelir azalırSonuç?

Şemada bir süreç verilmiş, sonuç boş bırakılmıştır. Şemanın son basamağında ne yazmalıdır?

  1. A Vergi gelirleri yükselir
  2. B Üretim artar
  3. C Taşrada huzursuzluk ve isyanlar yaygınlaşır
  4. D Köylü toprağa döner
  5. E Süreç kendiliğinden durur
18
UygulamaSağladığı yarar
Tımar sistemi?
Devşirme sistemiMerkeze bağlı asker ve yönetici yetiştirme
İstimâletYerel halkın devlete ısındırılması

Tabloda Osmanlı Devleti’nin bazı uygulamaları ve sağladıkları yararlar verilmiştir. Soru işareti yerine aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?

  1. A Ticaret gelirlerinin tamamının saraya aktarılması
  2. B Denizcilik faaliyetlerinin durdurulması
  3. C Yabancı tüccarlara ayrıcalık tanınması
  4. D Toprağın işlenmesi ve hazineden para çıkmadan asker beslenmesi
  5. E Vergi toplamanın tamamen kaldırılması
19
Yeni deniz yolları bulunurticaretrotalarıdeğişirAkdeniz limanlarının önemi azalırgelirler düşerSonuç?

Şemada bir gelişme zinciri verilmiş, sonuç boş bırakılmıştır. Şemanın son basamağı hangi seçenekle tamamlanmalıdır?

  1. A Osmanlı gelirleri artar
  2. B Osmanlı ekonomisi olumsuz etkilenir
  3. C Akdeniz ticareti canlanır
  4. D Yeni yollar kapanır
  5. E Değişiklik olmaz
20
IMedreseIIKervansarayIIIŞifahane

Kartlarda üç kurum numaralandırılmıştır. Doğrudan ticaretle ilgili olan kurum sorulmaktadır. Numaralara göre doğru kart hangisidir?

  1. A II
  2. B I
  3. C III
  4. D Üçü de ticaretle ilgilidir
  5. E Belirlenemez
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. C 2. C 3. B 4. B 5. E 6. D 7. C 8. A 9. E 10. C 11. B 12. E 13. B 14. B 15. A 16. B 17. C 18. D 19. B 20. A
1. sorunun çözümü

Fetih, bir yerin alınarak yönetim düzenine katılmasıdır.

  1. Gaza bir mücadele anlayışıdır.
  2. Fetih ise sonucu anlatır.
  3. Alınan yer yönetime katılır.
2. sorunun çözümü

Aynı inançtan beyliklerle çatışmak meşruiyeti zedeler; asıl hedef Bizans yönüydü.

  1. Anadolu beylikleri Müslüman Türk beylikleriydi.
  2. Onlarla savaşmak halk nezdinde hoş karşılanmıyordu.
  3. Osmanlı gücünü Bizans yönüne kullanmak istiyordu.
  4. Bu nedenle barışçıl yollar tercih edildi.
3. sorunun çözümü

Ahilik, esnaf ve zanaatkârların meslek ve ahlak teşkilatıdır.

  1. Teşkilat esnaf ve zanaatkârları kapsıyor.
  2. Kalite denetimi ve fiyat belirleme görevleri var.
  3. Çırak-kalfa-usta hiyerarşisi işletiliyor.
  4. Bu özellikler Ahilik teşkilatına aittir.
4. sorunun çözümü

Medrese açılması kurumsallaşmanın ve devletleşmenin göstergesidir.

  1. Medrese, âlim ve kadı yetiştiren kurumdur.
  2. Devletin hukuk ve yönetim ihtiyacı bu kişilerle karşılanır.
  3. İlk medresenin açılması kurumsallaşmanın başlangıcıdır.
  4. Bu, beylikten devlete geçişin göstergelerindendir.
5. sorunun çözümü

Şifahaneler hem hasta bakımı hem de hekim yetiştirme işlevi görmüştür.

  1. Medrese eğitim kurumudur.
  2. Şifahane sağlıkla ilgilidir.
  3. Hem tedavi hem eğitim yapılır.
6. sorunun çözümü

Kervansaraylar konaklama ve güvenlik sağlayarak ticareti canlandırmıştır.

  1. Tüccarlar güvenli konaklama bulmuştur.
  2. Yol boyunca duraklar oluşmuştur.
  3. Ticaret hacmi artmıştır.
7. sorunun çözümü

1326’da fethedilen Bursa, Orhan Bey Dönemi’nde başkent olmuştur.

  1. Söğüt beyliğin ilk merkezidir.
  2. 1326’da Bursa fethedildi.
  3. Orhan Bey başkenti Bursa’ya taşıdı.
  4. Daha sonra Edirne, ardından İstanbul başkent olmuştur.
8. sorunun çözümü

Koyunhisar (Bafeus) Savaşı Osman Bey döneminde kazanılmıştır.

  1. Sırpsındığı, Çirmen, Niğbolu ve Varna Rumeli’deki savaşlardır.
  2. Osman Bey döneminde Anadolu’da Bizans tekfurlarıyla mücadele edildi.
  3. Koyunhisar bu mücadelelerin en önemlisidir.
  4. Bu zafer Marmara yönünde ilerlemeyi kolaylaştırdı.
9. sorunun çözümü

Kartlar kurumları, dış etkileri ve ıslahat çabasını ortak bir açıklamada birleştirir.

  1. Birinci kart kurumları veriyor.
  2. İkinci kart dış koşulları ekliyor.
  3. Üçüncü kart ıslahat çabasını getiriyor.
10. sorunun çözümü

Yerel geleneklerin gözetilmesi yönetimin kabul görmesini kolaylaştırır.

  1. Halk kendi geleneklerine bağlıdır.
  2. Bunlar korunduğunda direnç azalır.
  3. Yeni düzen kolay benimsenir.
11. sorunun çözümü

Savaş ve ağır vergi birlikte görüldüğünde köylü toprağını bırakma eğilimine girer.

  1. Savaş kaynakları tüketir.
  2. Ağır vergi köylüyü zorlar.
  3. Toprak terki ve göç artar.
12. sorunun çözümü

Kartlar yerleşmeyi, kurumları ve ticareti ortak bir sonuçta birleştirir.

  1. Birinci kart yerleşmeyi veriyor.
  2. İkinci kart kurumları ekliyor.
  3. Üçüncü kart ticareti getiriyor.
13. sorunun çözümü

Dönemin kendisinden sonra yazılan eserler ikinci elden kaynaktır.

  1. Vakıf belgesi dönemin ürünüdür.
  2. Tarih kitabı sonradan yazılmıştır.
  3. İkinci elden kaynaktır.
14. sorunun çözümü

İskân (şenlendirme) politikası, fethedilen yerleri Türkleştirip yurt tutmayı amaçlar.

  1. Fethedilen bölgede kalıcı olmak için nüfus gerekiyordu.
  2. Anadolu’dan konargöçer Türkmenler Rumeli’ye yerleştirildi.
  3. Bölge şenlendirilerek üretim ve güvenlik sağlandı.
  4. Böylece kalıcı hâkimiyet kuruldu.
15. sorunun çözümü

Gök gözlemleri için kurulan yapı rasathanedir.

  1. Yapı gök cisimlerini gözlüyor.
  2. Takvim hesaplamaları yapılıyor.
  3. Bu kurum rasathanedir.
16. sorunun çözümü

Planlı nüfus yerleştirme uygulaması iskân politikasıdır.

  1. Nüfus planlı biçimde taşınıyor.
  2. Amaç yerleşimi güçlendirmek.
  3. Bu politikanın adı iskândır.
17. sorunun çözümü

Vergi yükü ve üretim düşüşü taşrada huzursuzluğu ve isyanları besler.

  1. Vergi yükü artmıştır.
  2. Köylü toprağını bırakmıştır.
  3. Huzursuzluk isyana dönüşür.
18. sorunun çözümü

Tımar sisteminde vergi geliri sipahiye bırakılır; sipahi hem toprağı işletir hem asker yetiştirir.

  1. Devlet toprağın vergi gelirini sipahiye tahsis eder.
  2. Sipahi bu gelirle geçinir ve cebelü denen askerleri besler.
  3. Böylece hazineden nakit çıkmadan ordu beslenir.
  4. Ayrıca toprak boş kalmaz, üretim sürer.
19. sorunun çözümü

Ticaret yollarının yön değiştirmesi Akdeniz üzerinden alınan gelirleri azaltmıştır.

  1. Yeni deniz yolları bulunmuştur.
  2. Ticaret Akdeniz dışına kaymıştır.
  3. Osmanlı gelirleri olumsuz etkilenmiştir.
20. sorunun çözümü

Kervansaray ticaret yolları üzerindeki konaklama yapısıdır.

  1. Medrese eğitim kurumudur.
  2. Şifahane sağlık kurumudur.
  3. Kervansaray ticaretle ilgilidir.

10. Sınıf Tarih diğer yazılılar

1. Dönem 1. Yazılı 1. Dönem 2. Yazılı 2. Dönem 1. Yazılı
Bu kâğıt gerçek bir okul sınavının kopyası değil; kendi soru havuzumuzdan, müfredat sırasına göre derlenmiş bir alıştırma yazılısıdır. Öğretmensen sınıfına özel kâğıt üretebilirsin — öğretmen kaydı.