11. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 2. Yazılı

20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında

1
KaradenizEge DeniziAkdeniz

Kartlarda Türkiye'nin kıyısı bulunan denizler verilmiştir. Türkiye'nin bu denizlerdeki deniz yetki alanlarının bütününü anlatmak için kullanılan kavram hangisidir?

  1. A Bitişik bölge
  2. B Kıta sahanlığı
  3. C İç sular
  4. D Mavi Vatan
  5. E Açık deniz
2
Kişi başına yıllık suDurum
1.700 m³ üzeriSu zengini
1.000-1.700 m³Su stresi
1.000 m³ altı?

Tabloda su durumu sınıflandırılmış, biri boş bırakılmıştır. Bu boşluğu tamamlayan seçenek hangisidir?

  1. A Su tasarrufu
  2. B Su zenginliği
  3. C Su fazlası
  4. D Su dengesi
  5. E Su kıtlığı
3
YılNüfus artışıYapılaşmış alan artışı
2000-2020%40%120

Tabloda bir şehrin verileri verilmiştir. Bu tabloya göre şehir için söylenebilecek en uygun yargı hangisidir?

  1. A Yapılaşma azalmıştır.
  2. B Şehir hiç büyümemiştir.
  3. C Nüfus alandan hızlı artmıştır.
  4. D Şehir, nüfusundan çok daha hızlı biçimde alana yayılmıştır.
  5. E İki değer eşit artmıştır.
4

Komşu iki devletin deniz yetki alanları örtüştüğünde izlenmesi beklenen yol hangisidir?

  1. A Karşılıklı görüşme ve hakkaniyete dayalı anlaşmayla sınırın belirlenmesi
  2. B Alanın boş bırakılması
  3. C Tek taraflı ilan
  4. D Alanın kapatılması
  5. E Kaynakların yok edilmesi
5
SaatMerkezdeki nüfus
10.00Çok yüksek
22.00Düşük

Tabloda bir şehir merkezindeki nüfusun gün içindeki değişimi verilmiştir. Bu değişimin nedeni hangisidir?

  1. A Merkezde nüfusun ölçülememesi
  2. B Merkezde konut bulunmaması yasağı
  3. C Merkezin iş ve hizmet alanı, konutun ise çeperde olması
  4. D Gece ulaşımın yasak olması
  5. E Merkezin gece kapanması zorunluluğu
6
ÇekimbeslenmedenfazlaSu tablasıalçalırSonuçkuyular kurur,obruk oluşur

Şemada bir sürecin basamakları verilmiştir. Şemaya göre yer altı suyunun sürdürülebilir kullanımının ölçütü hangisidir?

  1. A Su tablasının alçaltılması
  2. B Kuyuların derinleştirilmesi
  3. C Çekimin artırılması
  4. D Çekimin, beslenme miktarını aşmaması
  5. E Beslenmenin durdurulması
7
ŞehirHavaalanıÜniversiteEtki alanı
AVarVarÜlke geneli
BYokYokÇevre ilçeler

Tabloda iki şehir karşılaştırılmıştır. Bu tabloya göre yapılabilecek en uygun çıkarım hangisidir?

  1. A Üniversitenin etkisiz olduğu
  2. B Etki alanının yalnızca nüfusa bağlı olduğu
  3. C Havaalanının etkisiz olduğu
  4. D Üst düzey hizmet ve bağlantıların etki alanını genişlettiği
  5. E İki şehrin aynı olduğu
8
Deniz alanlarıhaklarlatanımlıdırHavzalarbütündürSu sınırlı birkaynaktır

Kartlarda bu temada işlenen üç temel düşünce verilmiştir. Kartlar birlikte değerlendirildiğinde ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?

  1. A Yönetim gerekmez.
  2. B Deniz alanlarının hukuki tanımı yoktur.
  3. C Havzalar parça parça yönetilir.
  4. D Su sınırsızdır.
  5. E Su ve deniz alanları; hukuki tanımlar, havza bütünlüğü ve kaynak sınırı birlikte gözetilerek yönetilmelidir.
9

Bir çıkarım üzerine

Bir kişi, bir şehrin toplam park alanının çok geniş olduğunu görüp "Bu şehirde herkes parka kolayca ulaşabiliyor." demiştir.

Yukarıdaki çıkarımda yapılan hata hangisidir?

  1. A Parkı tanımlayamamak
  2. B Alanı ölçememek
  3. C Şehri bulamamak
  4. D Toplam miktardan, alanın mekânda nasıl dağıldığı sonucunu çıkarmak
  5. E Nüfusu bilmemek
10
HavzaYıllık yağış girdisiYıllık kullanım
A900 milyon m³600 milyon m³
B900 milyon m³1.200 milyon m³

Tabloda iki havzanın su bilançosu verilmiştir. Bu tabloya göre B havzası için beklenen sonuç hangisidir?

  1. A Yer altı ve yüzey su varlığının zamanla azalması
  2. B Su varlığının artması
  3. C Bilançonun dengede kalması
  4. D Yağışın artması
  5. E Kullanımın azalması
11
IMerkezî işalanıIIKonut kuşağıIIISanayi alanıIVÇeper (kırsalgeçiş)

Kartlarda bir şehrin merkezden dışa doğru kuşakları sıralanmıştır. Bu düzenin adı hangisidir?

  1. A Ölçek
  2. B Yerleşme hiyerarşisi
  3. C Mekânsal desen
  4. D Nüfus piramidi
  5. E Şehir içi mekânsal organizasyon
12

Arıtılmış atık suyun yeşil alan sulamasında kullanılmasının sağladığı temel yarar hangisidir?

  1. A Su tüketiminin artması
  2. B İçme suyu kaynakları üzerindeki baskının azalması
  3. C Arıtmanın gereksizleşmesi
  4. D Yeşil alanın azalması
  5. E Yağışın artması
13
Dağılış biçimiGörüldüğü örnek
Çizgisel desenVadi boyunca dizilen köyler
Kümelenmiş desenSu kaynağı çevresinde toplanan evler
Düzenli (ızgara) desen?

Tabloda mekânsal desenler örneklendirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Boş bırakılan yere ne gelmelidir?

  1. A Planlı olarak birbirine dik sokaklarla kurulan yeni mahalleler
  2. B Dağ eteğindeki dağınık evler
  3. C Vadi boyunca dizilen köyler
  4. D Göl kıyısındaki tek yerleşme
  5. E Ormanda dağılan kulübeler
14
İlçeNüfusPark alanı
A200.00040 hektar
B400.00060 hektar

Tabloda iki ilçenin verileri verilmiştir. Kişi başına düşen park alanı bakımından doğru karşılaştırma hangisidir?

  1. A İki ilçede eşittir.
  2. B B ilçesinde daha fazladır.
  3. C A ilçesinde kişi başına düşen alan daha fazladır.
  4. D Hesaplanamaz.
  5. E B ilçesinde iki katıdır.
15
KavramAnlamı
Sınır oluşturan suİki ülke arasında sınırı çizen akarsu ya da göl
Sınır aşan su?

Tabloda su kaynağı kavramları verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloya göre eksik bilgi hangi seçenektedir?

  1. A Denize dökülmeyen akarsu
  2. B Bir ülkede doğup başka bir ülkeye geçen akarsu
  3. C Yer altında akan su
  4. D Mevsimlik akarsu
  5. E Göl suyu
16
Çok merkezliyapıUydu kentlerYoğun banliyöulaşımı

Kartlarda bir yerleşme türünün özellikleri verilmiştir. Bu özelliklerin tanımladığı yapı hangisidir?

  1. A Köy
  2. B Metropoliten alan
  3. C Mezra
  4. D Kasaba
  5. E Yayla
17

Bir saptama

Türkiye, kişi başına düşen kullanılabilir su miktarı bakımından su zengini bir ülke değildir.

Yukarıdaki saptamanın Türkiye için doğurduğu öncelik hangisidir?

  1. A Suyun tasarruflu kullanımı ve havza temelli planlama
  2. B Su tüketiminin artırılması
  3. C Sulamanın yaygın biçimde salma yöntemine geçirilmesi
  4. D Barajların boşaltılması
  5. E Su ölçümünün bırakılması
18
AmaçKentsel dönüşümde beklenen
Yapı güvenliğiDayanıksız yapıların yenilenmesi
Toplumsal denge?

Tabloda kentsel dönüşümün amaçları verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloya göre eksik bilgi hangi seçenektedir?

  1. A Yeşil alanın kaldırılması
  2. B Nüfusun azaltılması
  3. C Mevcut sakinlerin yerinde barınabilmesinin sağlanması
  4. D Yapı yüksekliğinin sınırsızlaştırılması
  5. E Sakinlerin uzaklaştırılması
19
Su kemerleriSarnıçlarÇeşme veşadırvanlarSu vakıfları

Kartlarda Anadolu'da suyla ilgili geçmişten kalan yapı ve kurumlar verilmiştir. Bu mirasın gösterdiği hangisidir?

  1. A Su yapılarının işlevsiz olduğu
  2. B Suyun hiç kullanılmadığı
  3. C Suyun yalnızca tarımda kullanıldığı
  4. D Suyun bireysel bir mal sayıldığı
  5. E Suyun toplumsal hayatta korunması gereken ortak bir değer sayıldığı
20
BalıkçılıkDoğal gazaramalarıDeniz ticaretyollarıTurizm

Kartlarda deniz alanlarının sağladığı imkânlar verilmiştir. Bu imkânların ortaya çıkardığı sonuç hangisidir?

  1. A Balıkçılığın yasaklanması
  2. B Denizlerin önemsizleşmesi
  3. C Kıyıların terk edilmesi
  4. D Ticaretin azalması
  5. E Deniz yetki alanlarının ekonomik ve stratejik değerinin yüksek olması
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. D 2. E 3. D 4. A 5. C 6. D 7. D 8. E 9. D 10. A 11. E 12. B 13. A 14. C 15. B 16. B 17. A 18. C 19. E 20. E
1. sorunun çözümü

Mavi Vatan, Türkiye'nin üç denizdeki deniz yetki alanlarının bütününü ifade eden kavramdır.

  1. Kartlarda üç deniz var.
  2. Bunların yetki alanları bir bütün olarak ele alınıyor.
  3. Bu bütün Mavi Vatan olarak adlandırılır.
2. sorunun çözümü

Kişi başına düşen yıllık su miktarı 1.000 m³'ün altına indiğinde ülke su kıtlığı çeken ülkeler arasında sayılır.

  1. Miktar azaldıkça durum ağırlaşıyor.
  2. 1.000-1.700 arası su stresi.
  3. Altına inince su kıtlığı adını alır.
3. sorunun çözümü

Yapılaşmış alanın nüfustan çok daha hızlı artması, düşük yoğunluklu ve yayılmacı bir büyümeye işaret eder.

  1. Nüfus %40 artmış.
  2. Yapılaşmış alan %120 artmış.
  3. Alan artışı nüfus artışının üç katı: yayılmacı büyüme.
4. sorunun çözümü

Deniz hukukunda örtüşen alanlar, tarafların anlaşmasıyla ve hakkaniyet ölçütü gözetilerek sınırlandırılır.

  1. Örtüşme iki tarafı da ilgilendiriyor.
  2. Tek taraflı karar sorunu çözmez.
  3. Çözüm anlaşmayla ve hakkaniyetle sağlanır.
5. sorunun çözümü

Merkezde işlevler iş ve hizmet ağırlıklı olduğu için gündüz nüfus yükselir, akşam konut alanlarına dönülür.

  1. Gündüz merkezde nüfus çok yüksek.
  2. Gece düşüyor.
  3. Bu, merkezin iş, çeperin konut alanı olmasından kaynaklanır.
6. sorunun çözümü

Yer altı suyu ancak yağış ve sızma ile beslendiği kadar çekildiğinde varlığını sürdürebilir.

  1. Şemada sorun çekimin fazlalığından doğuyor.
  2. Su tablası alçalıyor.
  3. Ölçüt, çekimin beslenmeyi aşmamasıdır.
7. sorunun çözümü

Uzmanlaşmış hizmetler ve ulaşım bağlantıları uzaktan gelen kullanıcı sayısını artırarak etki alanını büyütür.

  1. A şehrinde havaalanı ve üniversite var.
  2. Etki alanı ülke geneline yayılmış.
  3. Bunları taşımayan B şehrinde alan dar kalmış.
8. sorunun çözümü

Kartlar hukuki çerçeveyi, havza bütünlüğünü ve kaynak sınırını birlikte gösterir.

  1. Birinci kart hukuki çerçeveyi veriyor.
  2. İkinci kart havza bütünlüğünü ekliyor.
  3. Üçüncü kart kaynak sınırını getiriyor.
9. sorunun çözümü

Park alanının tamamı tek bir noktada toplanmışsa toplam geniş olsa bile birçok mahalle bu alandan yararlanamaz.

  1. Veri toplam alanı gösteriyor.
  2. Sonuç erişilebilirlik hakkında.
  3. Erişim, alanın dağılışına bağlıdır.
10. sorunun çözümü

Kullanım girdiyi aşıyorsa fark depolardan karşılanır; bu da su varlığının azalması demektir.

  1. B havzasında kullanım 1.200, girdi 900.
  2. Aradaki 300 milyon m³ depolardan çekilir.
  3. Bu, su varlığının azalmasına yol açar.
11. sorunun çözümü

Farklı işlevlerin şehir içinde belirli kuşaklarda toplanmasına şehir içi mekânsal organizasyon denir.

  1. Kartlar merkezden çepere doğru sıralanmış.
  2. Her kuşakta farklı bir işlev baskın.
  3. Bu düzene şehir içi mekânsal organizasyon denir.
12. sorunun çözümü

İçme suyu gerektirmeyen kullanımların arıtılmış suyla karşılanması, temiz su kaynaklarını korur.

  1. Yeşil alan sulaması içme suyu kalitesi gerektirmez.
  2. Bu ihtiyaç arıtılmış suyla karşılanabilir.
  3. Böylece içme suyu kaynakları korunur.
13. sorunun çözümü

Izgara desen, önceden planlanmış ve birbirine dik sokaklarla kurulmuş yerleşmelerde görülür.

  1. Çizgisel desen bir hat boyunca oluşuyor.
  2. Kümelenmiş desen bir nokta çevresinde toplanıyor.
  3. Izgara desen ise planlı ve düzenli kurulur.
14. sorunun çözümü

A: 400.000 m² ÷ 200.000 = 2 m²/kişi; B: 600.000 m² ÷ 400.000 = 1,5 m²/kişi.

  1. 40 hektar 400.000 m², 60 hektar 600.000 m² eder.
  2. A için: 400.000 ÷ 200.000 = 2 m².
  3. B için: 600.000 ÷ 400.000 = 1,5 m². A daha fazladır.
15. sorunun çözümü

Sınır aşan sular, kaynağı bir ülkede olup akışını başka ülke topraklarında sürdüren sulardır.

  1. Sınır oluşturan su, sınırın kendisini çizer.
  2. Sınır aşan su ise sınırı geçer.
  3. Yani bir ülkede doğup başka ülkeye akar.
16. sorunun çözümü

Ana şehirle çevresindeki yerleşmelerin günlük ilişkilerle bütünleştiği geniş alana metropoliten alan denir.

  1. Kartlarda birden çok merkez var.
  2. Uydu kentler ana şehre bağlı.
  3. Bu bütüne metropoliten alan denir.
17. sorunun çözümü

Sınırlı kaynakta öncelik, kullanımın verimliliğini artırmak ve havza bütününde planlama yapmaktır.

  1. Kişi başına su miktarı sınırlı.
  2. Sınırlı kaynakta tüketimi artırmak sorunu büyütür.
  3. Öncelik tasarruf ve planlamadır.
18. sorunun çözümü

Dönüşüm yalnızca yapıyı değil, orada yaşayanların hayatını da gözetmelidir; aksi hâlde yerinden edilme sorunu doğar.

  1. İlk amaç yapıyla ilgili.
  2. İkinci amaç toplumsal denge.
  3. Bu da sakinlerin yerinde kalabilmesini gerektirir.
19. sorunun çözümü

Suyu toplayan, ileten ve halka ulaştıran yapılar ile bunları yaşatan vakıflar, suyun ortak bir değer olarak görüldüğünü gösterir.

  1. Kartlardaki yapılar suyu toplumun kullanımına açıyor.
  2. Vakıflar bu yapıları yaşatmak için kurulmuş.
  3. Bu, suyun ortak değer sayıldığını gösterir.
20. sorunun çözümü

Kaynak, ulaşım ve gelir imkânlarının bir arada bulunması deniz alanlarını hem ekonomik hem stratejik bakımdan değerli kılar.

  1. Kartlarda kaynak, ulaşım ve gelir bir arada.
  2. Bunlar devletler için hayati imkânlardır.
  3. Bu da deniz alanlarının değerini yükseltir.
Bu kâğıt gerçek bir okul sınavının kopyası değil; kendi soru havuzumuzdan, müfredat sırasına göre derlenmiş bir alıştırma yazılısıdır. Öğretmensen sınıfına özel kâğıt üretebilirsin — öğretmen kaydı.