s

12. Sınıf Coğrafya 1. Dönem 1. Yazılı

20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında

Yazdır / PDF kaydet Word indir

Kapsanan konular

Coğrafyanın Doğası Doğal Sistemler Mekânsal Bilgi Teknolojileri
1
Tarım kuşaklarının kayması

Sıcaklıkların yükselmesiyle bazı ürünlerin yetişme alanları kuzeye doğru genişlemektedir. Bu durumun tarımsal karşılığı aranmaktadır. Buna göre hangisi beklenir?

  1. A Bütün ürünlerin veriminin artması
  2. B Ürün desenlerinin değişmesi ve bazı bölgelerde yeni ürünlerin yetişebilmesi
  3. C Tarımın tümüyle bitmesi
  4. D Sulama gereksiniminin ortadan kalkması
  5. E Toprak kalitesinin kendiliğinden artması
2
SınıflandırmaSonuç
Eşit aralıkSınıflar eşit genişlikte
Eşit sayıda kayıt?

Tabloda sınıflandırma yöntemleri verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Boş bırakılan yere hangi ifade yazılmalıdır?

  1. A Kayıtlar silinir
  2. B Sınıflar eşit genişlikte olur
  3. C Tek sınıf oluşur
  4. D Sınıf oluşmaz
  5. E Her sınıfta yaklaşık aynı sayıda kayıt bulunur
3

Bir coğrafi bulgunun birden çok bağımsız kaynakla desteklenmesinin sağladığı yarar hangisidir?

  1. A Çalışmayı uzatması
  2. B Tek kaynaktan gelebilecek hatanın etkisini azaltması
  3. C Sonucu belirsizleştirmesi
  4. D Veriyi azaltması
  5. E Kaynağı gizlemesi
4
İlNüfusYüz ölçümü
A1.240.0009.800 km²
B640.0007.200 km²

Tabloda bir CBS katmanına bağlı bilgiler verilmiştir. Bu tabloya CBS'de ne ad verilir?

  1. A Öz nitelik tablosu
  2. B Lejant
  3. C Ölçek çubuğu
  4. D Kuzey oku
  5. E Koordinat sistemi
5

Kamu kurumlarının mekânsal verilerini açık biçimde paylaşmasının sağladığı temel yarar hangisidir?

  1. A Maliyetin artması
  2. B Verinin gizlenmesi
  3. C Aynı verinin yeniden üretilmesini önleyip çalışmaların denetlenebilir olmasını sağlaması
  4. D Analizin zorlaşması
  5. E Kurumun küçülmesi
6
Mekânsal veritoplanırSeçeneklerkarşılaştırılırKararverilir

Şemada bir sürecin basamakları verilmiştir. Şemaya göre coğrafyanın karar süreçlerindeki işlevi hangisidir?

  1. A Kararı baştan belirlemek
  2. B Seçenekleri mekânsal veriyle karşılaştırılabilir kılmak
  3. C Veriyi gizlemek
  4. D Seçenekleri azaltmak
  5. E Süreci uzatmak
7

Bir sorun üzerine

İki katman farklı koordinat sistemlerinde tanımlandığı için üst üste getirildiğinde birbirinden kaymış görünmektedir.

Yukarıdaki sorunun çözümü hangisidir?

  1. A Bir katmanı silmek
  2. B Katmanları ortak bir koordinat sistemine dönüştürmek
  3. C Ölçeği büyütmek
  4. D Rengi değiştirmek
  5. E Lejantı kaldırmak
8
YöntemSağladığı
Uydu görüntüsüGeniş alanı bir arada görme
Arazi gözlemi?

Tabloda iki yöntem karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tablodaki eksik bölüm nasıl tamamlanmalıdır?

  1. A Yerinde ayrıntılı ve doğrulayıcı bilgi
  2. B Geniş alanı görme
  3. C Uzaktan ölçüm
  4. D Zaman serisi
  5. E Bulut analizi
9
VeriUygun gösterim
İllere göre işsizlik oranıAlan boyama (koroplet)
Deprem merkez üsleri?

Tabloda gösterim biçimleri eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Bu boşluğa hangi ifade gelmelidir?

  1. A Çizgi gösterim
  2. B Alan boyama
  3. C Nokta gösterim
  4. D Yazı
  5. E Ok
10
Erken uyarı sistemi

Sel riski yüksek bir havzada erken uyarı sistemi kurulmuştur. Sistemin sağladığı asıl yarar aranmaktadır. Buna göre sistem ne sağlar?

  1. A Yağışı durdurur
  2. B Akarsuyun debisini azaltır
  3. C Can kaybını ve zararı azaltacak zamanında tahliye olanağı sağlar
  4. D Zemini geçirimli hâle getirir
  5. E Yer altı suyunu yükseltir
11
Kutup buzullarının erimesi

Kara üzerindeki buzulların erimesi okyanuslara su eklemektedir. Bu eklemenin kıyılara etkisi sorulmaktadır. Buna göre beklenen sonuç nedir?

  1. A Kıyı çizgisinin denize doğru ilerlemesi
  2. B Deniz düzeyinin yükselerek alçak kıyıları tehdit etmesi
  3. C Okyanus tuzluluğunun artması
  4. D Gelgitlerin durması
  5. E Kıyı ovalarının genişlemesi
12
YılYağış (mm)
Uzun yıllar ort.620
2024310
2025295

Tabloda bir istasyonun uzun yıllar yağış ortalaması ile son iki yılın yağışı verilmiştir. Verilerden çıkarılabilecek sonuç sorulmaktadır. Buna göre hangisi doğrudur?

  1. A Bölgede iki yıldır belirgin bir yağış açığı vardır
  2. B Bölgede sel riski artmıştır
  3. C Yağış ortalamanın üstündedir
  4. D Veriler bir sonuç vermez
  5. E Bölge nemli iklime geçmiştir
13

Bir rapor üzerine

Bir çalışmada, tezi desteklemeyen ölçüm sonuçları rapora hiç konulmamıştır.

Yukarıdaki davranışın bilimsel bakımdan sakıncası hangisidir?

  1. A Tezin anlaşılmaması
  2. B Raporun kısalması
  3. C Ölçümün zorlaşması
  4. D Verinin çoğalması
  5. E Seçici sunumun sonucu olduğundan güçlü göstermesi
14
Uzun süreli kuraklık

Bir bölgede yağışlar birkaç yıl üst üste ortalamanın altında kalmıştır. Bu durumun tarım üzerindeki etkisi sorulmaktadır. Buna göre beklenen sonuç nedir?

  1. A Ürün veriminin artması
  2. B Toprak neminin artması
  3. C Ürün veriminin düşmesi ve sulama gereksiniminin artması
  4. D Yer altı su düzeyinin yükselmesi
  5. E Erozyonun tümüyle durması
15
İnceleme ölçeğiGörülen
Ülke geneliOrtalama gelir yüksek
İlçe düzeyiBazı ilçelerde gelir çok düşük

Tabloda aynı olgunun iki ölçekteki görünümü verilmiştir. Bu tabloya göre yapılabilecek en uygun çıkarım hangisidir?

  1. A Ölçeğin önemsiz olduğu
  2. B İki verinin çelişik olduğu
  3. C Ülke verisinin yanlış olduğu
  4. D İlçe verisinin yanlış olduğu
  5. E Ölçek değiştikçe aynı olgunun farklı yönlerinin ortaya çıktığı
16
Nerede?Neden orada?Başka neylebağlantılı?Nasıldeğişiyor?

Kartlarda bir olayı incelerken sorulan sorular verilmiştir. Bu soruların bütünü hangi kavramı tanımlar?

  1. A Coğrafi bakış açısı
  2. B Tarihsel yöntem
  3. C Deneysel yöntem
  4. D İstatistik
  5. E Sınıflandırma
17
Sıcak, kuru ve rüzgârlı hava

Akdeniz ikliminin egemen olduğu bir kıyı bölgesinde yaz ayları sıcak, kuru ve rüzgârlı geçmektedir. Bu koşulların artırdığı risk sorulmaktadır. Buna göre hangi risk yükselir?

  1. A Çığ riski
  2. B Don riski
  3. C Sis riski
  4. D Su baskını riski
  5. E Orman yangını riski
18
Kısa sürede çok yağış

Bir kentte birkaç saat içinde aylık ortalamaya yakın yağış düşmüştür. Bu durumun yol açtığı afet aranmaktadır. Buna göre hangi afet beklenir?

  1. A Deprem
  2. B Sel ve su baskını
  3. C Çığ
  4. D Kuraklık
  5. E Hortum
19

Bir rapor üzerine

Bir raporda kullanılan haritada ne veri kaynağı ne de üretim yılı belirtilmiştir.

Yukarıdaki durumun raporun güvenilirliği bakımından doğurduğu sorun hangisidir?

  1. A Rengin bozulması
  2. B Haritanın çizilememesi
  3. C Raporun kısalması
  4. D Haritadaki bilginin doğruluğunun ve güncelliğinin sınanamaması
  5. E Ölçeğin büyümesi
20
Dağ buzullarının küçülmesi

Son yüzyılda dağ buzullarının belirgin biçimde küçüldüğü ölçülmüştür. Bu değişimin akarsular üzerindeki etkisi aranmaktadır. Buna göre uzun vadede ne beklenir?

  1. A Buzulla beslenen akarsuların yaz akımlarının azalması
  2. B Bütün akarsuların kuruması
  3. C Akarsu akımlarının hiç değişmemesi
  4. D Kar yağışının artması
  5. E Deniz düzeyinin düşmesi
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. B 2. E 3. B 4. A 5. C 6. B 7. B 8. A 9. C 10. C 11. B 12. A 13. E 14. C 15. E 16. A 17. E 18. B 19. D 20. A
1. sorunun çözümü

Sıcaklık kuşakları kaydıkça hangi ürünün nerede yetişebileceği değişir; ürün deseni yeniden düzenlenir.

  1. Her ürünün sıcaklık isteği farklıdır.
  2. Sıcaklık kuşakları kayınca uygun alanlar değişir.
  3. Bölgelerin ürün deseni değişir.
2. sorunun çözümü

Bu yöntemde sınıf genişlikleri değişir; amaç her sınıfa yaklaşık eşit sayıda kayıt düşürmektir.

  1. Eşit aralıkta sınıf genişliği sabit tutulur.
  2. Öteki yöntemde ölçüt kayıt sayısıdır.
  3. Yani her sınıfta yaklaşık aynı sayıda kayıt olur.
3. sorunun çözümü

Bağımsız kaynakların aynı sonuca işaret etmesi, bulgunun kaynak hatasından doğma ihtimalini düşürür.

  1. Her kaynağın kendi hata payı vardır.
  2. Bağımsız kaynaklar aynı sonucu veriyorsa hata ortak değildir.
  3. Bu da bulguyu güçlendirir.
4. sorunun çözümü

Katmandaki her nesnenin konum dışı bilgilerini tutan tabloya öz nitelik tablosu denir.

  1. Tabloda her il için bilgiler var.
  2. Bu bilgiler konumun dışındaki özellikler.
  3. Bunları tutan tabloya öz nitelik tablosu denir.
5. sorunun çözümü

Açık veri hem yinelenen üretim maliyetini ortadan kaldırır hem de yapılan çalışmaların başkalarınca sınanmasını mümkün kılar.

  1. Veri açık olduğunda herkes aynı kaynağı kullanır.
  2. Bu, yeniden üretimi gereksizleştirir.
  3. Ayrıca sonuçların sınanmasını sağlar.
6. sorunun çözümü

Coğrafi çözümleme, seçenekleri ortak ölçütlerle karşılaştırarak karar vericiye dayanak sağlar.

  1. Önce mekânsal veri toplanıyor.
  2. Seçenekler bu veriyle karşılaştırılıyor.
  3. Karar bu karşılaştırmaya dayanıyor.
7. sorunun çözümü

Aynı alanı gösteren katmanların üst üste oturması için hepsinin aynı koordinat sisteminde tanımlanması gerekir.

  1. Kayma koordinat sistemi farkından kaynaklanıyor.
  2. Katmanların ikisi de aynı alanı gösteriyor.
  3. Ortak sisteme dönüştürülünce çakışırlar.
8. sorunun çözümü

Arazi gözlemi, uzaktan elde edilen verinin yerinde doğrulanmasını ve ayrıntılandırılmasını sağlar.

  1. Uydu geniş alanı bir arada gösteriyor.
  2. Arazi gözlemi ise noktada ayrıntı veriyor.
  3. Ayrıca uzaktan veriyi doğrular.
9. sorunun çözümü

Belirli koordinatlarda gerçekleşen tekil olaylar nokta sembollerle gösterilir.

  1. İşsizlik oranı bir alana ait: alan boyama.
  2. Deprem merkez üssü tek bir noktadır.
  3. Bu yüzden nokta gösterim kullanılır.
10. sorunun çözümü

Erken uyarı afeti önlemez; hazırlık ve tahliye için zaman kazandırarak zararı azaltır.

  1. Sistem doğa olayını engelleyemez.
  2. Olayın yaklaştığını önceden bildirir.
  3. Kazanılan zaman tahliyeyi ve hazırlığı sağlar.
11. sorunun çözümü

Kara buzullarının erimesi okyanus hacmini artırır; alçak kıyı alanları su altında kalma riski taşır.

  1. Karadaki buz eriyip denize karışır.
  2. Okyanus su hacmi artar.
  3. Deniz düzeyi yükselir, alçak kıyılar tehdit altına girer.
12. sorunun çözümü

İki yılın yağışı da ortalamanın yarısına yakındır; bu belirgin bir yağış açığıdır.

  1. Ortalama 620 mm, son iki yıl 310 ve 295 mm.
  2. İki değer de ortalamanın yarısına yakın.
  3. Bölgede yağış açığı vardır.
13. sorunun çözümü

Aleyhteki verinin gizlenmesi, sonucu gerçekte olduğundan daha kesin gösterir ve okuyucuyu yanıltır.

  1. Tüm veriler toplanmış ama bir bölümü sunulmamış.
  2. Sunulanlar yalnızca tezi destekleyenler.
  3. Bu, sonucu olduğundan güçlü gösterir.
14. sorunun çözümü

Yağış açığı toprak nemini düşürür; verim azalır ve sulama zorunlu hâle gelir.

  1. Yağış azalınca toprak nemi düşer.
  2. Bitkiler su stresine girer.
  3. Verim düşer, sulama gereksinimi artar.
15. sorunun çözümü

Geniş ölçekteki ortalama, dar ölçekteki farklılıkları gizler; iki veri çelişik değil, tamamlayıcıdır.

  1. Ülke ölçeğinde ortalama görülüyor.
  2. İlçe ölçeğinde iç farklar ortaya çıkıyor.
  3. İkisi aynı olgunun farklı yönleridir.
16. sorunun çözümü

Bir olayı yeri, nedeni, bağlantıları ve değişimi bakımından ele alan yaklaşıma coğrafi bakış açısı denir.

  1. Sorular yerle başlıyor.
  2. Nedeni, bağlantısı ve değişimi de soruluyor.
  3. Bu bütün coğrafi bakış açısıdır.
17. sorunun çözümü

Yüksek sıcaklık ve düşük nem bitki örtüsünü kurutur; rüzgâr yangının yayılmasını hızlandırır.

  1. Sıcak ve kuru hava bitki örtüsünü kurutur.
  2. Kuru örtü kolay tutuşur.
  3. Rüzgâr yangını hızla yayar.
18. sorunun çözümü

Kısa sürede düşen yoğun yağış, drenaj kapasitesini aşarak sel ve su baskınına yol açar.

  1. Yağış kısa sürede ve yoğun düşüyor.
  2. Toprak ve altyapı bu suyu ememez.
  3. Yüzeyde akış artar; sel oluşur.
19. sorunun çözümü

Kaynağı ve tarihi bilinmeyen bir harita, başka bir kaynakla karşılaştırılamaz; bilgi denetlenemez.

  1. Kaynak belirtilmemiş: veri izlenemez.
  2. Yıl belirtilmemiş: güncellik bilinemez.
  3. Bu, bilginin sınanmasını engeller.
20. sorunun çözümü

Buzullar yaz aylarında akarsuları besler; buzul kütlesi azalınca yaz akımları düşer.

  1. Buzullar suyu katı hâlde depolar.
  2. Yazın erime akarsuyu besler.
  3. Buzul küçülünce yaz akımı azalır.

12. Sınıf Coğrafya diğer yazılılar

1. Dönem 2. Yazılı 2. Dönem 1. Yazılı 2. Dönem 2. Yazılı
Bu kâğıt gerçek bir okul sınavının kopyası değil; kendi soru havuzumuzdan, müfredat sırasına göre derlenmiş bir alıştırma yazılısıdır. Öğretmensen sınıfına özel kâğıt üretebilirsin — öğretmen kaydı.