12. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi 2. Dönem 2. Yazılı

20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında

Kapsanan konular

1

Bir kavram üzerine

Budizmde; istek ve acıların sona erdiği, kurtuluş olarak nitelenen hâl için kullanılan kavram.

Bu açıklamayı karşılayan kavram hangisidir?

  1. A Tien
  2. B Karma
  3. C Kast
  4. D Nirvana
  5. E Pagoda
2
Kavram grubuAit olduğu gelenek
Karma, kast, reenkarnasyonHint gelenekleri
Tien, yin-yang?

Tabloda kavram grupları verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloya göre eksik bilgi hangi seçenektedir?

  1. A İslam
  2. B Hint gelenekleri
  3. C Yahudilik
  4. D Hristiyanlık
  5. E Çin gelenekleri
3

Bir kavram üzerine

Hint geleneklerinde; beden duruşları, nefes ve zihin yoğunlaşmasını içeren uygulamalar bütünü.

Yukarıdaki açıklamanın işaret ettiği kavram hangisidir?

  1. A Yoga
  2. B Karma
  3. C Nirvana
  4. D Kast
  5. E Tien
4
YaklaşımNiteliği
Bir dini kendi kaynaklarından tanıtmakBetimleyici
Bir dini duyumlara göre yargılamak?

Tabloda yaklaşımlar karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Bu boşluğu tamamlayan seçenek hangisidir?

  1. A Nesnel
  2. B Betimleyici
  3. C Bilimsel
  4. D Ön yargılı; bilgiye dayanmaz
  5. E Kaynağa dayalı
5
Kavram grubuOrtak gelenek
Nirvana, karma, guruHint kaynaklı gelenekler
Sinagog, Tanah, haham?

Tabloda kavram grupları verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Eksik bırakılan bölüm hangisidir?

  1. A Budizm
  2. B Hristiyanlık
  3. C Yahudilik
  4. D Hinduizm
  5. E Çin gelenekleri
6
HindistanÇinJaponya

Kartlarda bazı ülkeler verilmiştir. Bu ülkelerin bu tema bakımından ortak özelliği hangisidir?

  1. A Aynı dine sahip olmaları
  2. B Hint ve Uzak Doğu kaynaklı dinî geleneklerin yaygın olduğu alanlar olmaları
  3. C Aynı dili konuşmaları
  4. D Aynı yönetim biçimine sahip olmaları
  5. E Aynı iklime sahip olmaları
7
DinDinî rehber adlandırması
Hint gelenekleriGuru
Yahudilik?

Tabloda adlandırmalar verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tablodaki eksik bölüm nasıl tamamlanmalıdır?

  1. A Rahibe
  2. B Guru
  3. C Papaz
  4. D İmam
  5. E Haham
8

Bir kavram üzerine

Çin düşüncesinde; birbirini tamamlayan karşıt güçler anlayışını ifade eden kavram.

Bu tanımın karşılığı olan kavram hangisidir?

  1. A Nirvana
  2. B Karma
  3. C Kast
  4. D Yin-yang
  5. E Yoga
9
AnlayışÖlüm sonrası
Reenkarnasyon anlayışıRuhun yeni bedenlerde dünyaya dönmesi
İslam'ın ahiret anlayışı?

Tabloda anlayışlar karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Boş bırakılan bölüm nasıl doldurulmalıdır?

  1. A Hiçbir şeyin olmaması
  2. B Yeni bedenlerde dönme
  3. C Tek bir dünya hayatının ardından ahiret hayatının başlaması
  4. D Sonsuz dünya hayatı
  5. E Belirsizlik
10

Bir kavram üzerine

Hint toplum yapısında, kişilerin doğuştan belirli tabakalara ayrıldığı düzeni ifade eden kavram.

Bu tanımın karşılığı olan kavram hangisidir?

  1. A Nirvana
  2. B Karma
  3. C Kast
  4. D Yoga
  5. E Guru
11
Acının varlığıkabul edilirAcının kaynağıbelirlenirBelirlenen yolizlenir

Şemada Budizmin öğreti yapısına ilişkin bir sıralama verilmiştir. Bu sıralamanın gösterdiği hangisidir?

  1. A Öğretinin belirli bir sorun-çözüm düzeni içinde kurulduğu
  2. B Öğretinin düzensiz olduğu
  3. C Acının kabul edilmediği
  4. D Kaynağın aranmadığı
  5. E Yolun bulunmadığı
12
Gelenekİbadet ya da tapınak yapısı
Uzak Doğu gelenekleriPagoda
Hristiyanlık?

Tabloda yapılar eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Boş bırakılan yere hangi ifade yazılmalıdır?

  1. A Pagoda
  2. B Kilise
  3. C Sinagog
  4. D Havra
  5. E Cami
13

Bir kavram üzerine

Hint kaynaklı geleneklerde, kişinin yaptığı eylemlerin sonraki durumunu etkilediği düşüncesini ifade eden kavram.

Söz konusu kavram hangi adla anılır?

  1. A Karma
  2. B Nirvana
  3. C Kast
  4. D Guru
  5. E Pagoda
14
Farklı dinlerdoğrukaynaktanöğrenilirYanlış genellemelerzayıflarSonuçsağlıklıiletişimkurulur

Şemada bir sürecin basamakları verilmiştir. Şemaya göre dinler hakkında doğru bilgi edinmenin sağladığı hangisidir?

  1. A Kaynağı gereksizleştirmesi
  2. B İletişimi zorlaştırması
  3. C Genellemeyi güçlendirmesi
  4. D Öğrenmeyi engellemesi
  5. E Yanlış genellemeleri azaltarak iletişimi kolaylaştırması
15

Bir çıkarım üzerine

Bir kişi, bir geleneğin adını duyup içeriğini hiç araştırmadan "Bunların ne olduğunu zaten biliyorum." demiştir.

Yukarıdaki çıkarımda yapılan hata hangisidir?

  1. A Kişiyi tanımamak
  2. B Adı duymamak
  3. C Geleneği bulamamak
  4. D Adını bilmeyi, içeriğini bilmekle aynı saymak
  5. E Araştırmayı çoğaltmak
16
Her geleneğinkendikavramlarıvardırKavramlarkarıştırılmamalıdırBilgi önyargıyı azaltır

Kartlarda bu temada işlenen üç temel düşünce verilmiştir. Kartlar birlikte değerlendirildiğinde ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?

  1. A Tanımaya gerek yoktur.
  2. B Geleneklerin kendi kavramları yoktur.
  3. C Kavramlar karıştırılabilir.
  4. D Bilgi ön yargıyı artırır.
  5. E Dinî gelenekler kendi kavramlarıyla ve doğru kaynaklardan tanındığında yanlış genellemeler azalır.
17
KavramAit olduğu gelenek
NirvanaBudizm
Teslis?

Tabloda kavramlar eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloya göre eksik bırakılan bilgi hangisidir?

  1. A Hristiyanlık
  2. B Budizm
  3. C Hinduizm
  4. D Yahudilik
  5. E Çin gelenekleri
18
KavramAnlamı
KarmaEylemlerin sonraki durumu etkilemesi
Reenkarnasyon (tenasüh)?

Tabloda kavramlar verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Boş bırakılan yere ne gelmelidir?

  1. A Eylemlerin etkisi
  2. B Ruhun yeni bir bedende yeniden dünyaya geldiği düşüncesi
  3. C Toplumsal tabaka
  4. D Kurtuluş hâli
  5. E Dinî öğretmen
19

Bir kavram üzerine

Çin düşünce geleneğinde; gök ya da yüce düzen anlamında kullanılan kavram.

Söz konusu kavram hangi adla anılır?

  1. A Nirvana
  2. B Karma
  3. C Tien
  4. D Kast
  5. E Guru
20
AnlayışToplumsal konumun belirleyicisi
Kast düzeniDoğuştan gelen tabaka
İslam'ın öngördüğü ölçüt?

Tabloda anlayışlar karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Bu boşluğa hangi ifade gelmelidir?

  1. A Doğuştan gelen tabaka
  2. B Takva ve liyakat gibi kazanılmış nitelikler
  3. C Servet
  4. D Soy
  5. E Doğum yeri
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. D 2. E 3. A 4. D 5. C 6. B 7. E 8. D 9. C 10. C 11. A 12. B 13. A 14. E 15. D 16. E 17. A 18. B 19. C 20. B
1. sorunun çözümü

Nirvana, Budizmde istek ve acıların sona erdiği kurtuluş hâlini adlandırır.

  1. Açıklamada iki işaret var. Birincisi geleneğin adı: Budizm. İkincisi anlatılan şeyin türü: bir hâl.
  2. Gelenek işareti seçenekleri hemen daraltıyor. Tien Çin düşüncesine ait; kast bir toplum düzeni, pagoda ise bir yapı adıdır.
  3. Geriye karma ile nirvana kalıyor. Karma bir süreci anlatır; açıklamada ise sürecin sona erdiği, istek ve acıların bittiği hâl tarif ediliyor. Bu hâlin adı nirvanadır.
  4. Denetleyelim: açıklamada "kurtuluş" sözcüğü geçiyor ✓ — bir varış noktası anlatılıyor, süregiden bir işleyiş değil.

Sık yapılan hata: Karma demek. Karma sona ermeyi değil, eylemlerin sonraki durumu nasıl ETKİLEDİĞİNİ anlatır; nirvana ise bu sürecin sona erdiği hâldir.

2. sorunun çözümü

Tien ve yin-yang, Çin düşünce geleneğine ait kavramlardır.

  1. Tablonun kurgusu şu: solda kavram grubu, sağda bu kavramların ait olduğu gelenek.
  2. Dolu satır: karma, kast, reenkarnasyon → Hint gelenekleri. Kavramların tek tek değil grup hâlinde verilmesi, grubun bütününün tek bir geleneği göstermesindendir.
  3. İkinci gruptaki tien gök ya da yüce düzeni, yin-yang ise birbirini tamamlayan karşıt güçleri anlatır. İkisi de Çin düşüncesinin kavramlarıdır.
  4. Denetleyelim: iki grup ayrı satırlarda ✓ — aynı geleneğe ait olsalardı tabloda ayrı ayrı anılmazlardı.

Sık yapılan hata: "Hint gelenekleri" demek. Bu, ÜST SATIRDA karma, kast ve reenkarnasyon için zaten yazılmış; tien ve yin-yang ise Çin düşünce geleneğine aittir.

3. sorunun çözümü

Yoga, beden duruşları, nefes ve zihin yoğunlaşmasını içeren uygulamalar bütününü adlandırır.

  1. Açıklamada sayılanlara bakalım: beden duruşları, nefes, zihin yoğunlaşması. Üçü de yapılan şeyler.
  2. Öyleyse aranan kavram bir inanış ya da ulaşılan bir hâl değil; bir uygulama adı olmalı.
  3. Karma bir bağı, nirvana bir hâli, kast bir düzeni, tien bir anlamı karşılar. Uygulamalar bütününü adlandıran kavram yogadır.
  4. Denetleyelim: açıklamada "bütün" deniyor ✓ — tek bir hareket değil, birbirini tamamlayan bir dizi uygulama anlatılıyor.

Sık yapılan hata: Nirvana demek. Nirvana ulaşılan bir HÂLDİR; açıklamada ise bedenle, nefesle ve zihinle yapılan uygulamalar sayılıyor.

4. sorunun çözümü

Kendi kaynağına başvurmadan, duyuma dayanarak yapılan değerlendirme ön yargılıdır.

  1. Tablonun kurgusu şu: solda yaklaşım, sağda niteliği. Ölçüt, değerlendirmenin neye dayandığıdır.
  2. Dolu satır: bir dini kendi kaynaklarından tanıtmak → betimleyici. Burada anlatılan şey doğrulanabilir bir yere, geleneğin kendi metnine bağlanıyor.
  3. İkinci yaklaşımda böyle bir dayanak yok; elde yalnız duyum var. Doğruluğu sınanamayan bir temele dayandığı için bu yaklaşım ön yargılıdır ve bilgiye dayanmaz.
  4. Denetleyelim: eleştirilen şey yargı vermek değil ✓ — yargının kaynaksız verilmesi.

Sık yapılan hata: Nesnel demek. Nesnellik tam da KAYNAĞA dayanmayı gerektirir; duyuma göre yargılamak bu dayanaktan yoksun olduğu için nesnel sayılamaz.

5. sorunun çözümü

Sinagog, Tanah ve haham kavramlarının üçü de Yahudiliğe aittir.

  1. Tablonun kurgusu şu: solda kavram grubu, sağda bu kavramların ortak geleneği.
  2. İkinci gruptaki kavramlar üç ayrı alandan geliyor: sinagog bir ibadet mekânı, Tanah bir kutsal metin, haham bir dinî görevli adı.
  3. Üç ayrı alandan gelmelerine karşın hepsi tek bir geleneği gösteriyor. Bir dini mekânı, metni ve görevlisiyle birlikte tanımlayan bu üçlü Yahudiliğe aittir.
  4. Denetleyelim: gruptaki kavramlardan biri bile başka bir geleneğe ait olsaydı ortak gelenek belirlenemezdi ✓.

Sık yapılan hata: Hinduizm demek. Sinagog, Tanah ve hahamın hiçbiri Hint kaynaklı geleneklere AİT DEĞİL; üçü de Yahudiliğin mekân, metin ve görevli adlarıdır.

6. sorunun çözümü

Bu ülkeler, Hint ve Uzak Doğu kaynaklı dinî ve düşünsel geleneklerin yaygın olduğu alanlardır.

  1. Kartlardaki üç ülkeyi okuyalım: Hindistan, Çin, Japonya.
  2. Önce ortak olmayanları eleyelim. Üç ülkenin dili ayrı, yönetim biçimleri ve iklimleri de aynı değil; üstelik üçünde birden yaygın olan tek bir din de yok.
  3. Temanın kurduğu bağ başka: bu ülkeler Hint ve Uzak Doğu kaynaklı dinî ve düşünsel geleneklerin yaygın olduğu alanlardır. Ortak özellik budur.
  4. Denetleyelim: bağ tek bir dine değil, ortak kaynaklı bir gelenekler kümesine dayanıyor ✓.

Sık yapılan hata: "Aynı dine sahip olmaları" demek. Üç ülkede TEK bir din yaygın değil; ortak yön belirli bir din değil, aynı kaynaktan gelen geleneklerin bu alanlarda yaygın olmasıdır.

7. sorunun çözümü

Yahudilikte dinî görevli için haham adlandırması kullanılır.

  1. Tablonun kurgusu şu: solda din ya da gelenek, sağda oradaki dinî rehberin adı.
  2. Seçenekleri ait oldukları geleneklere dağıtalım: rahibe ve papaz Hristiyanlıkla, imam İslam’la ilgilidir; guru ise tablonun kendi üst satırında zaten geçiyor.
  3. Dördü de eleniyor. Geriye Yahudilikteki dinî görevliyi adlandıran tek seçenek kalıyor: haham.
  4. Denetleyelim: eleme her seçeneği bir geleneğe bağlayarak yapıldı ✓ — hiçbiri boşta kalmadı.

Sık yapılan hata: Papaz demek. Papaz HRİSTİYANLIKTAKİ dinî görevlinin adıdır; tabloda ise Yahudilikteki görevlinin adlandırması isteniyor.

8. sorunun çözümü

Yin-yang, birbirini tamamlayan karşıt güçler anlayışını adlandırır.

  1. Tanımdaki iki ögeyi birlikte okuyalım: güçler hem karşıt hem birbirini tamamlıyor.
  2. İkinci öge belirleyici. Buradaki karşıtlık bir çatışma değil; iki güçten biri olmadan öteki tanımlanamıyor, ikisi birlikte bir bütün kuruyor.
  3. Bu ikili anlayışı adlandıran kavram yin-yangdır.
  4. Denetleyelim: öteki seçenekler tek bir şeyi anlatıyor ✓ — nirvana bir hâl, kast bir düzen; hiçbiri ikili bir yapı kurmuyor.

Sık yapılan hata: Kast demek. Kast tabakalar arasında karşıtlık değil SIRALAMA kurar; yin-yang ise birbirini tamamlayan iki karşıt gücü anlatır.

9. sorunun çözümü

İslam inancında dünya hayatı tektir; ölümün ardından ahiret hayatı başlar.

  1. Tablonun kurgusu şu: solda anlayış, sağda ölüm sonrası için öngördüğü durum.
  2. Dolu satır: reenkarnasyon anlayışı → ruhun yeni bedenlerde dünyaya dönmesi. Buradaki temel öge tekrardır; dünya hayatı yinelenir.
  3. İslam anlayışında ise dünya hayatı tek seferliktir. Ölümden sonra dünyaya dönüş değil, ayrı bir hayat olan ahiret başlar. İki anlayışı ayıran şey budur.
  4. Denetleyelim: ayrım "dönüş var mı yok mu" sorusunda ✓ — ölüm sonrasının varlığında değil.

Sık yapılan hata: "Hiçbir şeyin olmaması" demek. Bu, ölüm sonrasını tümden REDDEDEN ayrı bir görüştür; İslam inancında ölümün ardından ahiret hayatı başlar.

10. sorunun çözümü

Kast, kişilerin doğuştan belirli tabakalara ayrıldığı toplumsal düzeni adlandırır.

  1. Tanımdaki iki ögeyi ayıralım: söz konusu olan bir toplum yapısı ve ayrım doğuştan geliyor.
  2. İkinci öge ayırt edici. Burada kişinin yaptığı bir şeyden değil, yapmadığı bir şeyden — doğduğu yerden — söz ediliyor. Karma tam tersine kişinin eylemleriyle ilgiliydi.
  3. Yoga bir uygulama, guru bir kişi, nirvana bir hâl adıdır. Doğuştan gelen tabakalara dayalı toplumsal düzeni adlandıran kavram kasttır.
  4. Denetleyelim: tanım tek bir kişiyi değil bir düzeni anlatıyor ✓ — tabakalardan çoğul olarak söz ediliyor.

Sık yapılan hata: Karma demek. Karma kişinin kendi EYLEMLERİYLE ilgilidir; kast ise kişinin yapıp etmesinden bağımsız, doğuştan gelen bir konumu anlatır.

11. sorunun çözümü

Şemadaki sıralama, öğretinin bir sorunu belirleyip ona yol öneren bir düzen içinde kurulduğunu gösterir.

  1. Şemadaki üç basamağı okuyalım: acının varlığı kabul edilir → acının kaynağı belirlenir → belirlenen yol izlenir.
  2. Basamakların işlevleri farklı. Birincisi bir sorunu adlandırıyor, ikincisi o sorunun nedenini arıyor, üçüncüsü ise bir çözüm yolu öneriyor.
  3. Bu diziliş rastgele değil; sorun-çözüm düzeni taşıyan bir yapı kuruyor. Şemanın gösterdiği de budur.
  4. Denetleyelim: basamakların sırası değiştirilemez ✓ — kaynak belirlenmeden izlenecek yol da belirlenemezdi.

Sık yapılan hata: "Öğretinin düzensiz olduğu" demek. Şema tam TERSİNİ gösteriyor: basamaklar birbirini gerektiren belirli bir sırayla diziliyor.

12. sorunun çözümü

Hristiyanlıkta ibadet mekânı kilise olarak adlandırılır.

  1. Tablonun kurgusu şu: solda gelenek, sağda o gelenekteki ibadet ya da tapınak yapısı.
  2. Seçeneklerdeki sinagog ile havra aynı yapıyı anlatıyor; ikisi de Yahudilikle ilgili. Aynı yanıtın iki kez verilmesi mümkün olmadığına göre ikisi de eleniyor.
  3. Pagoda üst satırda Uzak Doğu için zaten yazılmış, cami ise İslam’ın ibadet mekânıdır. Geriye Hristiyanlığın yapısı kalıyor: kilise.
  4. Denetleyelim: eleme yanıtı bilmeden bile sonuca götürüyor ✓ — beş seçenekten dördü başka geleneklere bağlanıyor.

Sık yapılan hata: Sinagog demek. Sinagog YAHUDİLİĞİN ibadet mekânıdır; nitekim seçeneklerdeki havra da aynı yapıyı anlatıyor, bu da ikisinin aranan yanıt olmadığını gösterir.

13. sorunun çözümü

Karma, kişinin eylemlerinin sonraki durumunu etkilediği düşüncesini adlandırır.

  1. Önce seçeneklerin ne tür şeyler adlandırdığına bakalım: nirvana bir hâl, kast bir toplum düzeni, guru bir kişi, pagoda bir yapı.
  2. Tanım ise bunların hiçbiri değil; bir İLİŞKİ tarif ediyor: eylem ile sonraki durum arasındaki bağ.
  3. Hint kaynaklı geleneklerde bu bağı adlandıran kavram karmadır.
  4. Denetleyelim: tanımda ne bir mekândan ne bir kişiden söz ediliyor ✓ — guru ve pagoda bu yüzden baştan eleniyor.

Sık yapılan hata: Nirvana demek. Nirvana bir HÂLİN adıdır — istek ve acıların sona ermesi; tanımda ise eylemle sonraki durum arasındaki bağ anlatılıyor.

14. sorunun çözümü

Doğru kaynaktan edinilen bilgi, yanlış genellemeleri zayıflatarak iletişimi kolaylaştırır.

  1. Şemadaki üç basamağı okuyalım: farklı dinler doğru kaynaktan öğrenilir → yanlış genellemeler zayıflar → sağlıklı iletişim kurulur.
  2. Ortadaki basamak zinciri kuruyor. Bilgi iletişimi doğrudan kolaylaştırmıyor; önce araya girmiş olan yanlış genellemeleri zayıflatıyor.
  3. Genelleme zayıflayınca karşıdaki kişi bir kalıpla değil kendisiyle karşılanır. İletişimin kolaylaşması bu sonucun ardından geliyor.
  4. Denetleyelim: ikinci basamak çıkarılsa zincir kopardı ✓ — bilgi tek başına iletişimi kurmuyor.

Sık yapılan hata: "Genellemeyi güçlendirmesi" demek. Şemanın ikinci basamağı genellemelerin ZAYIFLADIĞINI söylüyor; güçlenselerdi üçüncü basamak da oluşmazdı.

15. sorunun çözümü

Bir geleneğin adını bilmek, onun kavramlarını ve öğretisini bilmek anlamına gelmez.

  1. Kişinin elindekini ve vardığı sonucu ayıralım. Elindeki: bir geleneğin adını duymuş olmak. Vardığı sonuç: onun ne olduğunu zaten bilmek.
  2. Ad bir etikettir; geleneğin kavramları, öğretisi ve uygulamaları hakkında bilgi taşımaz. Nitekim kişi içeriği hiç araştırmamış.
  3. Hata da buradadır: adı bilmek ile içeriği bilmek aynı sayılmıştır. Oysa biri diğerinin yerine geçmez.
  4. Denetleyelim: adı duymamış olsaydı bile sonuç değişmezdi ✓ — eksik olan ad bilgisi değil, araştırma.

Sık yapılan hata: "Kişiyi tanımamak" demek. Sorun kişiyle DEĞİL, bilginin kendisiyle ilgili: bir adı duymuş olmak o geleneğin içeriğini bilmek anlamına gelmiyor.

16. sorunun çözümü

Kartlar kavramsal özgünlüğü, ayırt etme gereğini ve bilginin işlevini tek bir sonuçta birleştirir.

  1. Üç kartı okuyalım: her geleneğin kendi kavramları vardır, kavramlar karıştırılmamalıdır, bilgi ön yargıyı azaltır.
  2. Kartlar bir zincir kuruyor. Birincisi bir olguyu veriyor: kavramlar geleneklere özgüdür. İkincisi bundan doğan kuralı: bu yüzden birbirine karıştırılmamalıdır.
  3. Üçüncüsü ise kurala uyulduğunda ne olduğunu söylüyor: bilgi arttıkça ön yargı azalır. En kapsayıcı sonuç üçünü birlikte anmalıdır.
  4. Denetleyelim: birinci kart olmadan ikincisinin gerekçesi kalmazdı ✓ — kartlar birbirini tamamlıyor.

Sık yapılan hata: "Bilgi ön yargıyı artırır." demek. Üçüncü kart tam TERSİNİ söylüyor; ünitedeki şema da doğru kaynaktan edinilen bilginin yanlış genellemeleri zayıflattığını gösteriyordu.

17. sorunun çözümü

Teslis, Hristiyan inancına ait bir kavramdır.

  1. Tablo kavramdan geleneğe gidiyor: verilen kavramın hangi geleneğe ait olduğu soruluyor.
  2. Yanıtı kavramın kendi içeriğinden çıkaralım. Teslis, Hristiyan inancında baba, oğul ve kutsal ruh olarak anılan üçlü birlik anlayışını adlandırır.
  3. Bu içerik doğrudan Hristiyanlığa bağlanıyor. Hint kaynaklı gelenekler ve Çin düşüncesi bu kavramı kullanmaz.
  4. Denetleyelim: kavramın adı da içeriğini taşıyor ✓ — teslis sözcüğü üçleme anlamına geliyor.

Sık yapılan hata: Budizm demek. Budizm, ÜST SATIRDA nirvana için zaten yazılmış; teslis ise Hristiyan inancının üçlü birlik anlayışını adlandıran kavramdır.

18. sorunun çözümü

Reenkarnasyon (tenasüh), ruhun yeni bir bedenle dünyaya geldiği düşüncesini adlandırır.

  1. Tablonun kurgusu şu: solda kavram, sağda anlamı. İki kavram aynı geleneğe ait ama farklı şeyleri anlatıyor.
  2. Dolu satır: karma → eylemlerin sonraki durumu etkilemesi. Bu, sonraki durumun NİTELİĞİYLE ilgili.
  3. Reenkarnasyon ise sonraki durumun BİÇİMİNİ anlatır: ruhun yeni bir bedenle dünyaya gelmesi. İkisi birbirini tamamlar ama aynı şey değildir.
  4. Denetleyelim: iki satır ayrı hücrelerde ✓ — aynı anlamı taşısalardı tabloda birlikte anılmazlardı.

Sık yapılan hata: "Eylemlerin etkisi" demek. Bu, ÜST SATIRDA karma için zaten yazılmış; reenkarnasyon eylemin etkisini değil, ruhun yeniden bedenlenmesini anlatır.

19. sorunun çözümü

Tien, Çin düşünce geleneğinde gök ya da yüce düzen anlamında kullanılan kavramdır.

  1. Açıklamadaki coğrafi işareti alalım: kavram Çin düşünce geleneğine ait.
  2. Seçeneklere bu ölçütle bakalım. Nirvana, karma, kast ve guru; dördü de Hint kaynaklı geleneklerin kavramlarıdır.
  3. Yalnız bir seçenek Çin düşüncesine ait: tien. Anlamı da açıklamayla örtüşüyor — gök ya da yüce düzen.
  4. Denetleyelim: gelenek adı tek başına sonuca götürdü ✓ — kavramın anlamı bilinmese bile eleme yanıtı veriyor.

Sık yapılan hata: Karma demek. Karma HİNT kaynaklı geleneklerin kavramıdır; açıklamada ise Çin düşünce geleneği adı geçiyor.

20. sorunun çözümü

İslam’ın öngördüğü ölçüt doğuştan gelen bir konum değil, takva ve liyakat gibi kazanılmış niteliklerdir.

  1. Tablonun kurgusu şu: solda anlayış, sağda toplumsal konumu belirleyen ölçüt.
  2. Dolu satır: kast düzeni → doğuştan gelen tabaka. Buradaki ölçüt kişinin seçmediği, kendi çabasıyla değiştiremediği bir özelliktir.
  3. Seçeneklere bu gözle bakalım: servet, soy ve doğum yeri de kişinin seçmediği özelliklerdir; üçü de üst satırla aynı tarafta kalıyor. Farklı bir ölçüt sunan tek seçenek, kazanılmış nitelikleri işaret eden takva ve liyakattir.
  4. Denetleyelim: kazanılmış nitelik çabaya bağlı ✓ — bu yüzden doğuştan gelen ölçütün karşısında duruyor.

Sık yapılan hata: Soy demek. Soy da tıpkı doğuştan gelen tabaka gibi kişinin SEÇMEDİĞİ bir özelliktir; tablo ise üst satırdan farklı bir ölçüt istiyor.

12. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi diğer yazılılar

Bu kâğıt gerçek bir okul sınavının kopyası değil; kendi soru havuzumuzdan, müfredat sırasına göre derlenmiş bir alıştırma yazılısıdır. Öğretmensen sınıfına özel kâğıt üretebilirsin — öğretmen kaydı.