12. Sınıf Fizik 2. Dönem 1. Yazılı

20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında

1
Özel göreliliğin ikinci varsayımı

Einstein özel görelilik kuramını iki varsayım üzerine kurmuştur. İkinci varsayımın içeriği sorulmaktadır. Buna göre bu varsayım neyi söyler?

  1. A Boşluktaki ışık hızı bütün gözlemciler için aynıdır
  2. B Işık hızı gözlemcinin hızına eklenir
  3. C Zaman herkes için aynı akar
  4. D Kütle her zaman sabittir
  5. E Uzunluklar hiç değişmez
2
Cismin hızı ışık hızına yaklaşıyor

Bir cismin hızı ışık hızına yaklaştırılmaktadır. Cismi daha da hızlandırmak için gereken enerji incelenmektedir. Buna göre ne olur?

  1. A Enerji azalır
  2. B Enerji sabit kalır
  3. C Cisim ışık hızını kolayca aşar
  4. D Kütle sıfırlanır
  5. E Gereken enerji sınırsız büyür, ışık hızı aşılamaz
3
Gelen ışığın frekansı eşik frekansının altında

Bir metal yüzeye eşik frekansının altında ışık gönderilmektedir. Işığın şiddeti çok artırılsa bile sonuç değişmemektedir. Buna göre ne gözlenir?

  1. A Çok sayıda elektron kopar
  2. B Elektronlar yüksek enerjiyle kopar
  3. C Metal erir
  4. D Metal yük kazanır
  5. E Hiç elektron kopmaz
4
Yarık genişliği azaltılıyor

Su dalgaları bir engeldeki yarıktan geçirilmektedir. Yarık genişliği azaltıldığında kırınımın nasıl değiştiği incelenmektedir. Buna göre kırınım nasıl etkilenir?

  1. A Azalır
  2. B Artar
  3. C Değişmez
  4. D Tamamen durur
  5. E Dalga boyu değişir
5
Kaynak gözlemciden uzaklaşıyor

Aynı kaynak bu kez gözlemciden uzaklaşmaktadır. Gözlemciye ulaşan dalgaların dalga boyu ele alınmaktadır. Buna göre dalga boyu nasıl değişir?

  1. A Küçülür
  2. B Büyür
  3. C Değişmez
  4. D Sıfırlanır
  5. E Önce büyür sonra küçülür
6
Karbon-14 yarı ömrü ≈ 5730 yıl

Arkeologlar buldukları organik kalıntının yaşını belirlemek için karbon-14 miktarını ölçmektedir. Ölçümün yaş bilgisini nasıl verdiği sorulmaktadır. Buna göre yöntem neye dayanır?

  1. A Kalıntının ağırlığına
  2. B Canlı öldükten sonra karbon-14'ün bilinen bir hızla azalmasına
  3. C Kalıntının rengine
  4. D Toprağın sıcaklığına
  5. E Kalıntının hacmine
7
Alfa ışıması

Bir çekirdek alfa ışıması yapmaktadır. Çekirdeğin atom ve kütle numarasındaki değişim sorulmaktadır. Buna göre hangisi doğrudur?

  1. A Atom numarası 1 artar
  2. B Kütle numarası değişmez
  3. C Atom numarası 2, kütle numarası 4 azalır
  4. D Atom numarası 2 artar
  5. E Yalnız enerji yayılır
8
RadyoMikrodalgaKızılötesiGörünürMorötesi

Şekilde elektromanyetik tayfın bir bölümü sırayla verilmiştir. Soldan sağa gidildikçe hangi büyüklüğün nasıl değiştiği sorulmaktadır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A Frekans artar, dalga boyu azalır
  2. B Frekans azalır, dalga boyu azalır
  3. C İkisi de artar
  4. D İkisi de azalır
  5. E Hiçbiri değişmez
9
Başlangıç 20 g, 3 yarılanma süresi geçiyor

Radyoaktif bir örnekten üç yarılanma süresi kadar zaman geçmiştir. Geriye kalan madde miktarı hesaplanacaktır. Buna göre kaç gram madde kalır?

  1. A 10
  2. B 2,5
  3. C 5
  4. D 1,25
  5. E 20
10
Thomson atom modeli

Thomson katot ışınları üzerinde çalışarak atomun bir parçacığını bulmuştur. Bulduğu parçacık aranmaktadır. Buna göre Thomson hangi parçacığı keşfetmiştir?

  1. A Proton
  2. B Elektron
  3. C Nötron
  4. D Foton
  5. E Pozitron
11
Işık düşer düşmez elektron kopuyor

Fotoelektrik deneyinde ışık yüzeye düştüğü anda elektronların koptuğu gözlenmektedir. Klasik dalga kuramının bu gözlemle çeliştiği belirtilmektedir. Buna göre klasik kuram ne beklerdi?

  1. A Hiç elektron kopmamasını
  2. B Enerjinin birikmesi için bir gecikme olmasını
  3. C Elektronların ışıktan hızlı çıkmasını
  4. D Metalin erimesini
  5. E Frekansın değişmesini
12
Kütle numarası neyi verir?

Bir çekirdeğin kütle numarası da yazılır. Bu sayının hangi taneciklerden oluştuğu aranmaktadır. Buna göre kütle numarası neye eşittir?

  1. A Yalnız proton sayısına
  2. B Proton ve nötron sayısının toplamına
  3. C Yalnız nötron sayısına
  4. D Elektron sayısına
  5. E Proton ve elektron toplamına
13
Şiddet sabit, frekans artırılıyor

Bu kez ışığın şiddeti sabit tutulup frekansı artırılmaktadır. Kopan elektronların kinetik enerjisi incelenmektedir. Buna göre ne olur?

  1. A Değişmez
  2. B Azalır
  3. C Artar
  4. D Sıfırlanır
  5. E Önce artar sonra azalır
14
m = 0,001 kg, c = 3 × 10⁸ m/s

Kütlesi verilen bir madde tümüyle enerjiye dönüşmektedir. Açığa çıkan enerji hesaplanacaktır. Buna göre enerji kaç jouledir?

  1. A 9 × 10¹⁵
  2. B 9 × 10¹³
  3. C 3 × 10⁵
  4. D 9 × 10⁸
  5. E 3 × 10¹¹
15
Radyoaktivite nedir?

Bazı çekirdekler kendiliğinden ışıma yaparak başka çekirdeklere dönüşmektedir. Bu olayın tanımı aranmaktadır. Buna göre radyoaktivite nedir?

  1. A Kararsız çekirdeğin ışıma yaparak kararlı hâle geçmesi
  2. B Elektronların yörünge değiştirmesi
  3. C Atomların birleşmesi
  4. D Maddenin hâl değiştirmesi
  5. E Işığın kırılması
16
Yol farkı = 3λ

İki kaynaktan çıkan dalgaların bir noktaya olan yol farkı dalga boyunun tam katıdır. Bu noktadaki girişim türü sorulmaktadır. Buna göre nasıl bir girişim oluşur?

  1. A Yıkıcı girişim olur
  2. B Girişim oluşmaz
  3. C Yapıcı girişim olur
  4. D Dalga söner
  5. E Frekans değişir
17
E = h × f

Bir fotonun enerjisi frekansına bağlıdır ve bağıntı yukarıdadır. Frekans artırıldığında enerjinin nasıl değişeceği sorulmaktadır. Buna göre enerji ne olur?

  1. A Azalır
  2. B Değişmez
  3. C Sıfırlanır
  4. D Artar
  5. E Önce artar sonra azalır
18
Derin ortamdan sığ ortama geçiş

Su dalgaları derin bölgeden sığ bölgeye geçmektedir. Dalganın hızı ve dalga boyu karşılaştırılmaktadır. Buna göre sığ bölgede ne olur?

  1. A Hız artar, dalga boyu artar
  2. B Hız artar, dalga boyu azalır
  3. C Frekans azalır
  4. D Hız azalır, dalga boyu azalır
  5. E Hiçbir büyüklük değişmez
19
DalgaDalga boyu (m)Frekans (Hz)
K650
L3100
M2?

Tabloda aynı ortamda yayılan üç dalganın değerleri verilmiştir. M dalgasının frekansı istenmektedir. Buna göre bu değer kaçtır?

  1. A 75
  2. B 120
  3. C 200
  4. D 150
  5. E 300
20
Kırınım sırasında dalga boyu

Su dalgaları bir yarıktan geçerek kırınıma uğramaktadır. Kırınım sırasında dalga boyunun durumu incelenmektedir. Buna göre dalga boyu nasıl değişir?

  1. A Küçülür
  2. B Değişmez
  3. C Büyür
  4. D Sıfırlanır
  5. E İki katına çıkar
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. A 2. E 3. E 4. B 5. B 6. B 7. C 8. A 9. B 10. B 11. B 12. B 13. C 14. B 15. A 16. C 17. D 18. D 19. D 20. B
1. sorunun çözümü

Boşluktaki ışık hızı kaynağın ve gözlemcinin hareketinden bağımsızdır.

  1. Klasik hız toplama ışık için deneyle doğrulanmadı.
  2. Ölçümler ışık hızını her durumda aynı verdi.
  3. Varsayım, ışık hızının değişmezliğidir.
2. sorunun çözümü

Kütleli bir cismi ışık hızına çıkarmak sonsuz enerji gerektirir; bu nedenle ışık hızı aşılamaz.

  1. Hız arttıkça cismin göreli kütlesi büyür.
  2. Büyüyen kütle daha çok enerji ister.
  3. Işık hızında gereken enerji sınırsız olur.
3. sorunun çözümü

Eşik frekansının altında tek fotonun enerjisi bağlanma enerjisini yenemez; şiddet artışı sonucu değiştirmez.

  1. Elektronu koparan tek bir fotondur.
  2. Foton enerjisi frekansa bağlıdır.
  3. Eşik altında hiçbir foton yeterli enerjiye sahip değildir.
4. sorunun çözümü

Yarık dalga boyuna yaklaştıkça kırınım belirginleşir.

  1. Kırınım, yarık genişliği ile dalga boyunun oranına bağlıdır.
  2. Yarık daraldıkça bu oran küçülür.
  3. Kırınım artar.
5. sorunun çözümü

Kaynak uzaklaşırken arkasındaki dalgalar seyrelir; dalga boyu büyür.

  1. Kaynak uzaklaşırken arkadaki dalgalar açılır.
  2. Ardışık tepeler arası mesafe artar.
  3. Dalga boyu büyür, frekans küçülür.
6. sorunun çözümü

Canlı öldüğünde karbon-14 alımı durur ve kalan miktar yarı ömre göre azalır; oran yaşı verir.

  1. Canlı yaşarken karbon-14 oranı sabit kalır.
  2. Ölümden sonra alım durur, bozunma sürer.
  3. Kalan orandan geçen süre hesaplanır.
7. sorunun çözümü

Alfa taneciği helyum çekirdeğidir; iki proton ve iki nötron götürür.

  1. Alfa taneciği iki proton ve iki nötron taşır.
  2. Proton sayısı 2 azalır.
  3. Kütle numarası 4 azalır.
8. sorunun çözümü

Radyodan moröteye gidildikçe frekans büyür; hız sabit olduğu için dalga boyu küçülür.

  1. Tayfta radyo dalgaları en düşük frekanslıdır.
  2. Sağa gidildikçe frekans büyür.
  3. Hız sabit olduğu için dalga boyu küçülür.
9. sorunun çözümü

Her yarılanmada miktar ikiye bölünür: 20 → 10 → 5 → 2,5 gram.

  1. Birinci yarılanma sonunda 10 gram kalır.
  2. İkinci yarılanma sonunda 5 gram kalır.
  3. Üçüncü yarılanma sonunda 2,5 gram kalır.
10. sorunun çözümü

Thomson katot ışınlarının negatif yüklü taneciklerden, yani elektronlardan oluştuğunu göstermiştir.

  1. Katot ışınları elektrik alanda saparak yön değiştirdi.
  2. Sapma yönü tanecikin negatif yüklü olduğunu gösterdi.
  3. Bu tanecik elektrondur.
11. sorunun çözümü

Klasik kuramda enerji dalgadan yavaşça soğurulur; elektronun kopması için beklemek gerekirdi.

  1. Klasik kuramda enerji yüzeye yayılı gelir.
  2. Elektronun yeterli enerjiyi biriktirmesi zaman alır.
  3. Oysa deneyde gecikme gözlenmez.
12. sorunun çözümü

Kütle çekirdekte toplandığı için kütle numarası proton ve nötron sayılarının toplamıdır.

  1. Elektronun kütlesi çok küçüktür, ihmal edilir.
  2. Kütle çekirdekteki taneciklerden gelir.
  3. Kütle numarası proton artı nötron sayısıdır.
13. sorunun çözümü

Foton enerjisi büyür; bağlanma enerjisi sabit olduğu için artan fark kinetik enerjiye gider.

  1. Foton enerjisi frekansla artar.
  2. Bağlanma enerjisi metale özgüdür ve değişmez.
  3. Aradaki fark büyüdüğü için kinetik enerji artar.
14. sorunun çözümü

E = 0,001 × (3 × 10⁸)² = 0,001 × 9 × 10¹⁶ = 9 × 10¹³ J bulunur.

  1. Işık hızının karesi alınır: 9 × 10¹⁶.
  2. Kütle ile çarpılır: 0,001 × 9 × 10¹⁶.
  3. Sonuç 9 × 10¹³ joule bulunur.
15. sorunun çözümü

Radyoaktivite, kararsız çekirdeğin ışıma yaparak daha kararlı bir çekirdeğe dönüşmesidir.

  1. Olay çekirdekte gerçekleşir, elektron katmanında değil.
  2. Çekirdek kararsız olduğunda enerji yayar.
  3. Işıma sonunda daha kararlı bir çekirdek oluşur.
16. sorunun çözümü

Yol farkı dalga boyunun tam katıysa dalgalar aynı fazda buluşur ve yapıcı girişim oluşur.

  1. Yol farkı dalga boyunun tam katıdır.
  2. Bu durumda dalgalar aynı fazda karşılaşır.
  3. Genlikler toplanır; yapıcı girişim oluşur.
17. sorunun çözümü

Enerji frekansla doğru orantılıdır.

  1. Bağıntıda h sabit bir sayıdır.
  2. Enerji yalnız frekansa bağlıdır.
  3. Frekans artınca enerji de artar.
18. sorunun çözümü

Sığ ortamda hız azalır; frekans kaynağa bağlı olduğundan sabit kalır ve dalga boyu küçülür.

  1. Su dalgasının hızı derinlik azalınca düşer.
  2. Frekans kaynağa bağlıdır, değişmez.
  3. Bağıntı gereği dalga boyu da küçülür.
19. sorunun çözümü

Aynı ortamda hız sabittir: 6 × 50 = 300 m/s olduğundan 300 ÷ 2 = 150 Hz bulunur.

  1. K dalgasından hız hesaplanır: 6 × 50 = 300 m/s.
  2. Aynı ortamda hız değişmez.
  3. 300 ÷ 2 = 150 Hz bulunur.
20. sorunun çözümü

Kırınımda ortam değişmediği için hız, frekans ve dalga boyu korunur; yalnız yayılma biçimi değişir.

  1. Kırınımda dalga aynı ortamda kalır.
  2. Ortam aynı olduğu için hız değişmez.
  3. Frekans kaynağa bağlı olduğundan dalga boyu da değişmez.
Bu kâğıt gerçek bir okul sınavının kopyası değil; kendi soru havuzumuzdan, müfredat sırasına göre derlenmiş bir alıştırma yazılısıdır. Öğretmensen sınıfına özel kâğıt üretebilirsin — öğretmen kaydı.