12. Sınıf Türk Dili ve Edebiyatı 1. Dönem 2. Yazılı
20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında
Kapsanan konular
| Öğe | İşlevi |
|---|---|
| Dipnot | Sayfa altında ek açıklama ya da kaynak gösterir |
| Kaynakça | ? |
Tabloda bilimsel yazının öğeleri tanımlanmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan tanım hangisidir?
- A Başlığı belirler
- B Sayfa altında açıklama yapar
- C Yazının sonunda yararlanılan bütün kaynakları listeler
- D Konuyu özetler
- E Yazarı tanıtır
Anlatı metinlerinde olay örgüsünü ilerleten bir öge bulunmaktadır. Bu ögenin adı sorulmaktadır. Buna göre öge nedir?
- A Uyak
- B Ölçü
- C Çatışma
- D Redif
- E Nazım birimi
Bir teknikte düşünceler mantıksal sıra gözetilmeden, çağrışımlar hâlinde akmaktadır. Bu tekniğin adı aranmaktadır. Buna göre teknik hangisidir?
- A Özetleme
- B Betimleme
- C Diyalog
- D Bilinç akışı
- E Geriye dönüş
| Kullanım | Ölçüt |
|---|---|
| Alıntı | Kaynağı belirtilerek yapılır |
| İntihal | ? |
Tabloda iki kullanım karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tablodaki boşluk nasıl doldurulmalıdır?
- A Ölçüt yoktur
- B Kaynak belirtilerek yapılır
- C Kısaltılarak yapılır
- D Uzatılarak yapılır
- E Kaynak gizlenerek yapılır
Bir çıkarım üzerine
Bir öğrenci, anket sonuçlarının her zaman toplumun tümü için geçerli olduğunu söylemiştir.
Yukarıdaki çıkarımda yapılan hata sorulmaktadır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
- A Hata yoktur.
- B Anket sonuçları herkes için geçerlidir.
- C Anket yapılmamalıdır.
- D Katılımcı sayısı önemsizdir.
- E Sonuçlar yalnızca katılımcı grubunu yansıtır; genelleme için grubun temsil gücü aranır.
Hikâye ünitesinde tür bilgisi, teknikler ve dönem birlikte ele alınmaktadır. Bu bütünlüğün amacı sorulmaktadır. Buna göre amaç nedir?
- A Yalnız yazar adı ezberletmek
- B Metni hem yapısıyla hem yazıldığı dönemle birlikte okuyabilmek
- C Yalnız sözcük saymak
- D Yalnız yazım denetimi yapmak
- E Yalnız kitap sayısını artırmak
İki cümle
I. Bu konuda kısaca ve özet olarak birkaç kelimeyle söylemek gerekirse şunu belirtmek isterim ki proje bitti. II. Proje tamamlandı.
Yukarıdaki iki cümle karşılaştırılmaktadır. İkinci cümlenin üstünlüğü sorulmaktadır. Buna göre yanıt hangi seçenektedir?
- A Belirsizlik
- B Uzunluk
- C Öznellik
- D Özlülük; gereksiz sözcük kullanılmamıştır.
- E Üstünlük yoktur.
Bir metin üzerine
Bir yazı, kent içindeki derelerin kirlenmesini anlatmakta ve temizlik çalışmalarına gönüllü katılım çağrısı yapmaktadır.
Yukarıdaki metne en uygun başlık sorulmaktadır. Buna göre verilecek yanıt hangisidir?
- A Denizde Tatil
- B Sınav Takvimi
- C Derelerimiz İçin Bir Gün
- D Mutfakta Tarifler
- E Eski Bir Fotoğraf
| Öneri | Niteliği |
|---|---|
| Herkes duyarlı olmalı | Soyut |
| Her sınıfa iki ayrı atık kutusu konulmalı | ? |
Tabloda öneriler nitelendirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan bölüm hangisidir?
- A Somut ve uygulanabilir
- B Soyut
- C Anlamsız
- D Gereksiz
- E Ölçülemez
| Kaynak | Güvenilirlik ölçütü |
|---|---|
| Kurum yayını rapor | Yazarı ve yayın bilgisi bellidir |
| Yazarı belirsiz bir paylaşım | ? |
Tabloda kaynakların güvenilirliği karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan bölüm hangisidir?
- A Her zaman güvenilirdir
- B Yayın bilgisi bellidir
- C Doğrulanamadığı için kaynak olarak kullanılmamalıdır
- D Kurum yayınıyla eşdeğerdir
- E Ölçülemez
| Yanıt | Oran |
|---|---|
| Geri dönüşüm kutusu kullanıyorum | %38 |
| Kullanmıyorum | %62 |
Tabloda bir anketin sonuçları verilmiştir. Yazının bu veriye dayandırabileceği yargı sorulmaktadır. Tabloya göre doğru yorum hangisidir?
- A Katılımcılar çevreye duyarsızdır.
- B Herkes kutu kullanmaktadır.
- C Kutular yetersizdir.
- D Katılımcıların çoğunluğu geri dönüşüm kutusu kullanmamaktadır.
- E Yorum yapılamaz.
Hikâye türü olay ve durum hikâyesi olarak ikiye ayrılmaktadır. Durum hikâyesinin özelliği aranmaktadır. Buna göre bu hikâye nasıldır?
- A Serim, düğüm ve çözüm sırasını katı biçimde izler
- B Yalnız tarihsel olayları anlatır
- C Yalnız hayvanları konu alır
- D Belirgin bir düğüm ve çözüm yerine bir anı ve izlenimi öne çıkarır
- E Yalnız diyaloglardan oluşur
Bir afiş üzerine
Bir afişte yalnızca kurumuş bir toprak ile yanındaki dolu su bardağının görseli yer almaktadır.
Yukarıdaki afişte iletinin veriliş biçimi sorulmaktadır. Buna göre yanıt hangi seçenektedir?
- A Sayıyla verilmiştir.
- B Açık; yazıyla söylenmiştir.
- C Örtük; karşıtlık kurularak sezdirilmiştir.
- D Kaynakla verilmiştir.
- E İleti yoktur.
| Hedef kitle | Uygun anlatım |
|---|---|
| İlkokul öğrencileri | Kısa cümleler, somut örnekler |
| Uzman okurlar | ? |
Tabloda hedef kitleye göre anlatım eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloyu tamamlayan seçenek hangisidir?
- A Kısa cümleler ve somut örnekler
- B Alan terimleri ve ayrıntılı veriler
- C Yalnızca görseller
- D Yalnızca başlıklar
- E Anlatım değişmez
Bir soru üzerine
Anket sorusu: "Sizce de okulumuzun bahçesi yetersiz değil mi?"
Yukarıdaki anket sorusunun taşıdığı sorun sorulmaktadır. Buna göre doğru yanıt hangisidir?
- A Çok kısadır.
- B Yanıtlayanı belirli bir yanıta yönlendirmektedir.
- C Çok uzundur.
- D Sayısal veri istemektedir.
- E Sorun yoktur.
| Yaklaşım | Örnek |
|---|---|
| Düşünceye yönelik eleştiri | Bu öneri şu nedenle uygulanamaz |
| Kişiye yönelik saldırı | ? |
Tabloda iki yaklaşım karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloya göre boşluğa ne yazılmalıdır?
- A Örnek verilemez
- B Bu öneri şu nedenle uygulanamaz
- C Öneri incelenmelidir
- D Öneri kanıtlanmalıdır
- E Bu öneriyi ancak böyle biri getirir
Kartlarda üç davranış numaralandırılmıştır. Bilgilendirici bir yazıda yer almaması gereken davranış sorulmaktadır. Numaralara göre doğru kart hangisidir?
- A III
- B I
- C II
- D Üçü de uygundur
- E Belirlenemez
Kartlarda bu temanın üç temel düşüncesi verilmiştir. Kartlar birlikte değerlendirildiğinde ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?
- A Toplumsal tartışmanın sağlıklı yürümesi; doğrulanabilir bilgiye, açık kaynağa ve düşünceye yönelen eleştiriye bağlıdır.
- B Bilgi doğrulanmasa da olur.
- C Kaynak gizlenebilir.
- D Eleştiri kişiye yönelmelidir.
- E Kartlar birbirinden bağımsızdır.
Şemada bir araştırma yazısının hazırlanışı verilmiş, son basamak boş bırakılmıştır. Şemanın son basamağında ne yazmalıdır?
- A Notlar atılır
- B Konu değiştirilir
- C Plan yapılıp metin yazılır ve kaynakça eklenir
- D Kaynaklar gizlenir
- E Süreç durur
Bir karar üzerine
Bir yazar, eleştirdiği kişinin ev adresini yazısında paylaşmayı düşünmektedir.
Yukarıdaki düşüncenin nasıl değerlendirilmesi gerektiği sorulmaktadır. Buna göre verilecek yanıt hangisidir?
- A Kaynak gösterme yerine geçer.
- B Eleştiriyi güçlendirir, yapılmalıdır.
- C Yazının uzunluğunu artırır.
- D Kişinin özel yaşamının korunması hakkını çiğnediği için yapılmamalıdır.
- E Değerlendirme yapılamaz.
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. sorunun çözümü
Kaynakça, yararlanılan kaynakların yazının sonunda toplu olarak verilmesidir.
- Dipnot sayfa altındadır.
- Kaynakça yazının sonundadır.
- Bütün kaynakları listeler.
2. sorunun çözümü
Kişiler, değerler ya da istekler arasındaki çatışma olay örgüsünü ilerletir.
- Uyak, ölçü ve redif şiire aittir.
- Anlatıyı ilerleten şey gerilimdir.
- Bu gerilim çatışmadır.
3. sorunun çözümü
Çağrışımlarla, kesintisiz ve düzensiz akan düşünce aktarımına bilinç akışı denir.
- Düşünceler mantıksal sıra izlemiyor.
- Çağrışımlar birbirini izliyor.
- Teknik bilinç akışıdır.
4. sorunun çözümü
Alıntı ile intihali ayıran ölçüt kaynağın belirtilip belirtilmemesidir.
- Alıntıda kaynak açıkça verilir.
- İntihalde kaynak gizlenir.
- Ayrım buradadır.
5. sorunun çözümü
Anket sonuçları katılımcı grubunu yansıtır; genelleme yapmak için grubun temsil gücü gerekir.
- Ankete belirli bir grup katılır.
- Sonuçlar bu grubu yansıtır.
- Genelleme temsil gücü gerektirir.
6. sorunun çözümü
Amaç, metni hem yapı ve teknik hem de dönem bağlamıyla birlikte okuyabilmektir.
- Yapı bilgisi metnin nasıl kurulduğunu gösterir.
- Dönem bilgisi neden öyle kurulduğunu açıklar.
- İkisi birlikte bütünlüklü okuma sağlar.
7. sorunun çözümü
Aynı bilgiyi gereksiz sözcük kullanmadan vermek özlülüktür.
- Birinci cümlede yinelemeler var.
- İkinci cümle aynı bilgiyi veriyor.
- Gereksiz sözcük yoktur.
8. sorunun çözümü
Başlık hem konuyu hem de çağrıyı yansıtmalıdır.
- Metin dere kirliliğini anlatıyor.
- Gönüllü katılım çağrısı yapıyor.
- Başlık bu iki yönü karşılamalıdır.
9. sorunun çözümü
Ne yapılacağını açıkça gösteren öneri somut ve uygulanabilirdir.
- Birinci öneri ölçülemez.
- İkincisi ne yapılacağını söylüyor.
- Somut ve uygulanabilirdir.
10. sorunun çözümü
Yazarı ve yayın bilgisi bilinmeyen içerikler doğrulanamadığı için kaynak sayılmaz.
- Güvenilirlik doğrulanabilirlik ister.
- Yazarı belirsiz içerik doğrulanamaz.
- Kaynak olarak kullanılmamalıdır.
11. sorunun çözümü
Veri yalnızca kullanım oranını gösterir; nedene ilişkin yargılar veriden çıkarılamaz.
- Kullanmayanların oranı daha büyüktür.
- Veri neden bilgisi vermez.
- Dayandırılabilecek yargı orandır.
12. sorunun çözümü
Durum hikâyesinde çarpıcı bir olay örgüsü yerine bir an, izlenim ve atmosfer öne çıkar.
- Olay hikâyesi düğüm ve çözüme dayanır.
- Durum hikâyesinde bu yapı gevşektir.
- Öne çıkan şey an ve izlenimdir.
13. sorunun çözümü
İki görselin karşıtlığı, hiçbir söz kullanılmadan iletiyi sezdirir.
- Afişte yazı yoktur.
- İki görsel karşıtlık kuruyor.
- İleti örtük biçimde verilmiştir.
14. sorunun çözümü
Uzman okur için alan terimleri ve ayrıntılı veri kullanmak uygundur.
- Çocuk okur somut anlatım ister.
- Uzman okur alanı bilir.
- Terim ve ayrıntılı veri kullanılabilir.
15. sorunun çözümü
Anket soruları yansız olmalı; yanıtlayanı belirli bir yanıta yöneltmemelidir.
- Soru bir yargı içeriyor.
- Onay bekleyen bir kalıpla kurulmuş.
- Yanıtlayanı yönlendiriyor.
16. sorunun çözümü
Kişiye yönelik saldırıda düşünce değil, düşünceyi ileri süren kişi hedef alınır.
- Birinci örnekte gerekçe verilmiş.
- İkincisinde kişi hedef alınmalı.
- Örnek kişiyi niteleyen bir cümledir.
17. sorunun çözümü
Kişiyi hedef almak, tartışmayı düşünceden uzaklaştırdığı için bilgilendirici yazıda yer almaz.
- Kaynak göstermek gereklidir.
- Veriyi doğrulamak gereklidir.
- Kişiyi hedef almak uygun değildir.
18. sorunun çözümü
Kartlar doğrulanabilirliği, kaynak göstermeyi ve eleştiri ölçüsünü ortak bir sonuçta birleştirir.
- Birinci kart doğrulanabilirliği veriyor.
- İkinci kart kaynağı ekliyor.
- Üçüncü kart eleştiri ölçüsünü getiriyor.
19. sorunun çözümü
Kaynak taramasından sonra plan yapılır, metin yazılır ve kaynakça eklenir.
- Konu sınırlandırılmıştır.
- Kaynaklar taranmıştır.
- Sıra yazma ve kaynak gösterme aşamasındadır.
20. sorunun çözümü
Düşünceyi açıklama özgürlüğü, başkasının özel yaşamının korunması hakkını ortadan kaldırmaz.
- Eleştiri düşünceye yöneltilir.
- Adres kişisel bir bilgidir.
- Özel yaşamın korunması hakkı çiğnenir.