s

6. Sınıf Türkçe 1. Dönem 2. Yazılı

20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında

Yazdır / PDF kaydet Word indir

Kapsanan konular

Noktalama İşaretleri Ses Olayları Sözcükte Yapı İsimler
1
Atölyeden dört cümle1Cilt atölyesi bugün erken açıldı.2Kitabın sırtını ne kadar özenle dikmiş.3Bu deri kapak ne zaman yapıldı?4Sayfaları nazikçe çevir.

Numaralanmış cümlelerden birinde cümle sonuna yanlış işaret konmuştur. Bu yanlışlık kaçıncı cümlededir?

  1. A I. cümlede
  2. B II. cümlede
  3. C III. cümlede
  4. D IV. cümlede
2
Ses olaylarıÜnsüz yumuşaması: kitap →kitabıÜnsüz benzeşmesi: sokak →sokaktaÜnlü düşmesi: ağız → ağzıÜnlü daralması: ?

Kavram haritasının son dalına örnek yazılmamıştır. Ünlü daralması dalına aşağıdaki değişimlerden hangisi eklenmelidir?

  1. A çocuk → çocuğu
  2. B söyle- → söylüyor
  3. C omuz → omzu
  4. D renk → renkte
3

"Hızlı koştu." cümlesinde zarf hangisidir?

  1. A hızlı
  2. B koştu
  3. C ikisi de
  4. D ikisi de değil
4
DeğişimlerSes olayları1kitap → kitabı2çorap → çorapta3oğul → oğlu4başla- → başlıyoraÜnlü daralmasıbÜnsüz yumuşamasıcÜnlü düşmesidÜnsüz benzeşmesi

Soldaki değişimler sağdaki ses olaylarıyla eşleştirilecektir. Buna göre doğru eşleştirme hangi seçenekte gösterilmiştir?

  1. A 1-a, 2-b, 3-c, 4-d
  2. B 1-b, 2-d, 3-c, 4-a
  3. C 1-c, 2-a, 3-d, 4-b
  4. D 1-d, 2-c, 3-b, 4-a
5
İncelenecek cümleRafta eski romanlar, şiir kitapları; masada deri kapaklar,iplikler vardı.

Cümlede noktalı virgül belli bir görevle kullanılmıştır. Bu işaret burada ne yapmaktadır?

  1. A Cümleyi bitirmektedir.
  2. B Virgülle ayrılmış iki grubu birbirinden ayırmaktadır.
  3. C Alıntı yapılan sözü göstermektedir.
  4. D Cümleye açıklama eklemektedir.
6
Noktalaması eksik metinBahçeye çıktığımda arkadaşım Mert beni bekliyorduOna “Nereye gidiyoruz” diye sordum.

Metinde iki yerde noktalama eksiği bulunmaktadır. Bu eksikler hangi seçenekte doğru belirtilmiştir?

  1. A “bekliyordu” sözcüğünden sonra nokta, “gidiyoruz” sözünden sonra soru işareti
  2. B “çıktığımda” sözcüğünden sonra virgül, metnin sonunda ünlem
  3. C “Mert” sözcüğünden sonra iki nokta, metnin sonunda üç nokta
  4. D Metinde herhangi bir eksik yoktur.
7
İsim türleriSomut isim: taş, su, kitapSoyut isim: sevgi, korku, akılÖzel isim: Ege, Ankara, NisaCins isim: ?

Kavram haritasının son dalına örnek yazılmamıştır. Cins isim dalına aşağıdaki sözcük gruplarından hangisi eklenmelidir?

  1. A Ayşe, Van
  2. B Türkçe, Cuma
  3. C kalem, çiçek
  4. D umut, özlem
8
Dört ayrı kökAtaşBgelCokulDçiçek

Kökler isim kökü ya da fiil kökü olabilir. Kartlardaki köklerden hangisi iş, oluş veya hareket bildiren bir fiil köküdür?

  1. A taş
  2. B gel
  3. C okul
  4. D çiçek
9
Örnek cümlelerKullanılan işaret1Aa, sen de mi geldin!2Bugün çok yoruldum.3Sevgili Ayşe,4Yaz tatilinde nereyegittin?aSoru işaretibÜnlem işareticVirgüldNokta

Soldaki cümleler, sonlarında kullanılan işaretlerle eşleştirilecektir. Buna göre doğru eşleştirme hangi seçenekte gösterilmiştir?

  1. A 1-a, 2-b, 3-c, 4-d
  2. B 1-c, 2-a, 3-d, 4-b
  3. C 1-b, 2-d, 3-c, 4-a
  4. D 1-d, 2-c, 3-b, 4-a
10
Tamlama kurma şemasıevtamlayankapıtamlananev kapısıoluşan tamlama

Şemada iki ismin birleşerek bir tamlama kurduğu gösterilmiştir. Şemanın sonunda oluşan tamlama nasıl adlandırılır?

  1. A Belirtili isim tamlaması
  2. B Zincirleme isim tamlaması
  3. C Takısız isim tamlaması
  4. D Belirtisiz isim tamlaması
11
IBahçedeki güller bu hafta açtı.IIAkşamları balkonda kitap okurum.IIIAyşeler yan apartmana taşınmış.IVDağlar bu sabah karla kaplanmış.

Çokluk eki her zaman “birden çok” anlamı vermez; kimi zaman aile ya da zaman bildirir. Numaralanmış cümlelerin hangisinde çokluk eki aile anlamı katmıştır?

  1. A III – Ayşeler
  2. B I – güller
  3. C II – akşamları
  4. D IV – dağlar
12

Hangisi bağlaçtır?

  1. A ve
  2. B güzel
  3. C koştu
  4. D ama da değil
13
İncelenecek cümleAnnem her sabah bize taze çay demliyor.

Cümledeki “demliyor” sözcüğünde fiilin sonundaki geniş ünlü, gelen ek yüzünden darlaşmıştır. Bu ses olayına ne ad verilir?

  1. A Ünsüz yumuşaması
  2. B Ünlü düşmesi
  3. C Ünsüz benzeşmesi
  4. D Ünlü daralması
14
Cümlelerİşaretin görevi1Deri, iplik ve iğnealındı.2Usta “Dikkatli ol.”dedi.3Bu otomobil (1938 model)çok değerli.4Rafta kitaplar,defterler; masadakalemler vardı.aTırnak işareti alıntıyıgösterir.bYay ayraç ek bilgiverir.cNoktalı virgül gruplarıayırır.dVirgül sıralı ögeleriayırır.

Soldaki cümleler sağdaki noktalama görevleriyle eşleştirilecektir. Buna göre doğru eşleştirme hangi seçenekte verilmiştir?

  1. A 1-a, 2-b, 3-c, 4-d
  2. B 1-b, 2-c, 3-d, 4-a
  3. C 1-c, 2-d, 3-a, 4-b
  4. D 1-d, 2-a, 3-b, 4-c
15
Doğru yazılmış örnekÖğretmenimiz “Kitap okuyan insan yalnız kalmaz.” dedi.

Örnek cümlede başkasından alınan söz belli bir işaretle gösterilmiştir. Bu işaretin adı ve görevi hangi seçenekte doğru verilmiştir?

  1. A Kesme işareti; özel adlara gelen ekleri ayırır.
  2. B Tırnak işareti; başkasından alınan sözü belirtir.
  3. C Yay ayraç; cümleye açıklama ekler.
  4. D Kısa çizgi; satır sonunda sözcüğü böler.
16
Kısa metinSabah erkenden yola çıktık. Yolun kenarındakitarlada çalışan işçiler bize el salladı. Köygirişindeki demirci dükkânından çekiç seslerigeliyordu.

Metni okuyan öğrencilerden metinde geçen türemiş bir sözcüğü göstermeleri istenmiştir. Aşağıdaki sözcüklerden hangisi bu isteğe uygundur?

  1. A demirci
  2. B tarlada
  3. C yola
  4. D sesleri
17
Kartlardaki sözcüklerAkalemlikBgözyaşıCyolcuDkitaplar

Kartlardaki sözcüklerden yalnızca biri iki ayrı sözcüğün birleşmesiyle kurulmuştur. Birleşik olan sözcük hangi karttadır?

  1. A kalemlik
  2. B gözyaşı
  3. C yolcu
  4. D kitaplar
18
SözcüklerYapı adları1kitap2kitaplık3bilgisayar4kitaplıklarımızaBirleşik sözcükbTüremiş sözcükcTüremiş gövde + çekimekleridBasit sözcük

Soldaki sözcükler sağdaki yapı adlarıyla eşleştirilecektir. Buna göre doğru eşleştirme hangi seçenekte gösterilmiştir?

  1. A 1-a, 2-b, 3-c, 4-d
  2. B 1-b, 2-d, 3-a, 4-c
  3. C 1-c, 2-a, 3-d, 4-b
  4. D 1-d, 2-b, 3-a, 4-c
19
Boşluk bırakılmış cümleÇantamda üç şey vardı ……… defter, kalem ve silgi.

Cümlede boş bırakılan yere, kendisinden sonra örnek sıralamasını başlatan işaret gelecektir. Buna göre boşluğa hangi işaret konmalıdır?

  1. A Virgül (,)
  2. B Noktalı virgül (;)
  3. C Üç nokta (…)
  4. D İki nokta (:)
20
MetinUsta, masasının üstüne eski bir kitap koydu.Sayfalar sararmış, kenarları yırtılmıştı ama yazılarhâlâ okunaklıydı. Çırağına “Bu kitabı diriltmek bizedüşüyor.” dedi. Deri, iplik, tutkal ve iğne kısasürede hazırlandı. İşlem bitince kitap sanki yenidenbasılmış gibi duruyordu.

Kitap ciltleme atölyesini anlatan yukarıdaki metnin ilk cümlesinde bir virgül kullanılmıştır. Bu virgül hangi amaçla kullanılmıştır?

  1. A Özneyi belirginleştirmek için
  2. B Sıralı sözcükleri ayırmak için
  3. C Alıntı sözü göstermek için
  4. D Cümleyi bitirmek için
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. B 2. B 3. A 4. B 5. B 6. A 7. C 8. B 9. C 10. D 11. A 12. A 13. D 14. D 15. B 16. A 17. B 18. D 19. D 20. A
1. sorunun çözümü

II. cümle şaşkınlık ve hayranlık bildiren bir yapıya (“ne kadar…”) sahiptir; sonuna nokta değil ünlem işareti konmalıydı.

  1. I. cümle bir yargı bildirir, nokta doğrudur.
  2. III. cümlede soru eki var, soru işareti doğrudur.
  3. IV. cümlede bir buyruk vardır, nokta kullanılabilir.
  4. II. cümlede duygu vurgusu var, ünlem gerekir → cevap B.
2. sorunun çözümü

“Söyle-” fiiline “-yor” eki gelince sondaki geniş ünlü “e” daralıp “ü” olmuştur: söyle- → söylüyor.

  1. A’daki değişim ünsüz yumuşamasıdır.
  2. C’deki değişim ünlü düşmesidir.
  3. D’deki değişim ünsüz benzeşmesidir.
  4. Geniş ünlünün daralması yalnızca B’dedir.
3. sorunun çözümü

Fiili niteleyen sözcük zarftır.

  1. Zarf, fiilin nasıl yapıldığını anlatır.
  2. "Nasıl koştu?" diye soralım → hızlı.
  3. Fiili nitelediği için "hızlı" burada zarftır.
4. sorunun çözümü

kitap → kitabı yumuşama (b), çorap → çorapta benzeşme (d), oğul → oğlu ünlü düşmesi (c), başla- → başlıyor ünlü daralmasıdır (a).

  1. p → b değişimi yumuşamadır: 1-b.
  2. Ekin “d” yerine “t” olması benzeşmedir: 2-d.
  3. İkinci hecedeki “u”nun düşmesi ünlü düşmesidir: 3-c.
  4. “-yor” ekinin “a”yı “ı” yapması daralmadır: 4-a. Sıralama B’dedir.
5. sorunun çözümü

Cümlede iki ayrı öbek vardır: raftakiler ve masadakiler. Her öbeğin içinde virgül kullanıldığı için öbekler noktalı virgülle ayrılmıştır.

  1. Cümlede iki yer belirtilmiş: raf ve masa.
  2. Her yerin nesneleri virgülle sıralanmış.
  3. İki grubu ayırmak için daha güçlü bir işaret gerekir.
  4. Bu işaret noktalı virgüldür → cevap B.
6. sorunun çözümü

Birinci cümle “bekliyordu” ile bitmektedir, sonuna nokta gelmelidir. Tırnak içindeki söz bir soru cümlesidir, sonuna soru işareti konmalıdır.

  1. Metindeki ilk yargı “bekliyordu” ile tamamlanıyor.
  2. Tamamlanan cümlenin sonuna nokta konur.
  3. Tırnak içindeki söz “Nereye gidiyoruz” bir sorudur.
  4. Alıntının kendi soru işareti tırnak içinde yer alır → cevap A.
7. sorunun çözümü

Cins isim, bir türün bütün bireylerini karşılayan addır. “Kalem” ve “çiçek” bu tanıma uyar.

  1. A ve B’deki sözcükler özel isimdir, büyük harfle başlar.
  2. D’deki sözcükler duyularla algılanamayan soyut isimlerdir.
  3. Kalem ve çiçek aynı türden bütün varlıkları karşılar.
  4. Cins isim dalına C eklenmelidir.
8. sorunun çözümü

“Gel” köküne mastar eki getirilebilir: gelmek. Bir hareket bildirdiği için fiil köküdür. Ötekiler varlık adıdır.

  1. Köke “-mek / -mak” ekleyip anlamlı olup olmadığına bakalım.
  2. “Taşmak” ayrı bir sözcüktür; buradaki “taş” bir varlık adıdır.
  3. “Okulmak”, “çiçekmek” diye sözcükler yoktur.
  4. “Gelmek” anlamlıdır → fiil kökü “gel”dir, cevap B.
9. sorunun çözümü

Birinci cümle ünlemle (b), ikinci cümle noktayla (d), üçüncü satır virgülle (c), dördüncü cümle soru işaretiyle (a) biter.

  1. Şaşkınlık bildiren cümlenin sonunda ünlem vardır: 1-b.
  2. Yargı bildiren cümlede nokta kullanılır: 2-d.
  3. Mektup başlarındaki hitaptan sonra virgül gelir: 3-c.
  4. Soru cümlesinde soru işareti kullanılır: 4-a. Sıralama C’dedir.
10. sorunun çözümü

“Ev kapısı” tamlamasında tamlayan “ev” hiç ek almamış, tamlanan “kapı” iyelik eki almıştır. Bu yapı belirtisiz isim tamlamasıdır.

  1. Tamlayan “ev” sözcüğünde ilgi eki yok.
  2. Tamlanan “kapısı” sözcüğünde iyelik eki var.
  3. Yalnızca tamlananın ek aldığı tamlamalar belirtisizdir.
  4. Takısız olsaydı hiçbir ek bulunmazdı → cevap D.
11. sorunun çözümü

“Ayşeler” sözcüğü birden çok Ayşe’yi değil, Ayşe’nin ailesini anlatır. Çokluk eki burada aile bildirmiştir.

  1. “Güller” ve “dağlar” gerçekten birden çok varlığı anlatır.
  2. “Akşamları” sözcüğünde ek zaman ve süreklilik bildirir.
  3. “Ayşeler” ise bir aileyi karşılar.
  4. Aile anlamı katan seçenek A’dır.
12. sorunun çözümü

Bağlaçlar sözcük/cümle bağlar.

  1. Bağlaçlar sözcükleri veya cümleleri birbirine bağlar.
  2. "Güzel" sıfat, "koştu" fiildir.
  3. "Ve" iki şeyi bağladığı için bağlaçtır.
13. sorunun çözümü

“Demle-” fiiline “-yor” eki gelince sondaki geniş ünlü “e”, dar ünlü “i”ye dönüşmüştür: demle- + -yor → demliyor.

  1. Fiilin kökünü bulalım: demle-.
  2. Gelen ek şimdiki zaman eki “-yor”dur.
  3. “-yor” eki kendinden önceki geniş ünlüyü daraltır.
  4. Bu olaya ünlü daralması denir → cevap D.
14. sorunun çözümü

1. cümlede virgül sıralamayı ayırır (d), 2. cümlede tırnak alıntıyı gösterir (a), 3. cümlede yay ayraç ek bilgi verir (b), 4. cümlede noktalı virgül grupları ayırır (c).

  1. 1. cümlede deri, iplik, iğne virgülle sıralanmış → d.
  2. 2. cümlede ustanın sözü tırnak içine alınmış → a.
  3. 3. cümlede yay ayraç üretim yılını eklemiş → b.
  4. 4. cümlede iki grup noktalı virgülle ayrılmış → c. Sıralama D’dedir.
15. sorunun çözümü

Başka birinden aktarılan sözler tırnak içine alınır. Alıntının kendi noktalaması da tırnak içinde kalır.

  1. Cümlede öğretmenin sözü aynen aktarılmış.
  2. Aktarılan söz iki işaret arasına alınmış.
  3. Bu işaret tırnak işaretidir.
  4. Görevi alıntıyı belirtmektir → cevap B.
16. sorunun çözümü

“Demirci” sözcüğü “demir” köküne “-ci” yapım ekiyle kurulmuş, yeni bir meslek adı oluşmuştur.

  1. “Tarlada” = tarla + da → bulunma eki, çekimdir.
  2. “Yola” = yol + a → yönelme eki, çekimdir.
  3. “Sesleri” = ses + ler + i → çokluk ve iyelik ekleri, çekimdir.
  4. “Demirci” yapım eki almış tek sözcüktür → cevap A.
17. sorunun çözümü

“Gözyaşı” sözcüğü “göz” ve “yaş” sözcüklerinin birleşmesiyle oluşmuştur. Ötekiler ek almış sözcüklerdir.

  1. “Kalemlik” = kalem + lik → türemiş.
  2. “Yolcu” = yol + cu → türemiş.
  3. “Kitaplar” = kitap + lar → basit sözcük + çekim eki.
  4. “Gözyaşı” iki sözcükten oluşur → cevap B.
18. sorunun çözümü

“Kitap” basit (d), “kitaplık” türemiş (b), “bilgisayar” birleşik (a), “kitaplıklarımız” ise türemiş gövdeye çekim ekleri almış sözcüktür (c).

  1. “Kitap” hiç ek almamıştır → basit, yani d.
  2. “Kitaplık” yapım eki almıştır → türemiş, yani b.
  3. “Bilgisayar” bilgi + say- + -ar birleşimidir → birleşik, yani a.
  4. “Kitaplıklarımız” türemiş gövdeye çekim ekleri almıştır → c. Sıralama D’dedir.
19. sorunun çözümü

İki nokta, kendisinden sonra örnek verileceğini ya da açıklama yapılacağını gösterir.

  1. Boşluktan sonra sayılan üç şey var: defter, kalem, silgi.
  2. Bu bir örnek sıralamasıdır.
  3. Örnek sıralamasını iki nokta başlatır.
  4. Doğru işaret iki noktadır → cevap D.
20. sorunun çözümü

Virgül olmasaydı “Usta masasının” bir tamlama gibi okunabilirdi. Virgül, “Usta” sözcüğünün özne olduğunu göstererek anlam karışıklığını önler.

  1. Cümlede sıralanan birden çok öge yok.
  2. Virgül kaldırılırsa “Usta masasının” tamlaması gibi okunabilir.
  3. Bu, cümlenin öznesini karıştırır.
  4. Öyleyse virgül özneyi belirginleştirmiştir → cevap A.

6. Sınıf Türkçe diğer yazılılar

1. Dönem 1. Yazılı 2. Dönem 1. Yazılı 2. Dönem 2. Yazılı
Bu kâğıt gerçek bir okul sınavının kopyası değil; kendi soru havuzumuzdan, müfredat sırasına göre derlenmiş bir alıştırma yazılısıdır. Öğretmensen sınıfına özel kâğıt üretebilirsin — öğretmen kaydı.