7. Sınıf Sosyal Bilgiler 2. Dönem 2. Yazılı
20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında
Kapsanan konular
Haritada ülkemizdeki iç göçün yönü oklarla gösterilmiştir. Oklara göre göçün yöneldiği yerlerin ortak özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
- A Tarım alanlarının çok dar olması
- B Yüz ölçümlerinin küçük olması
- C Kış sıcaklıklarının düşük olması
- D Sanayi ve iş olanaklarının fazla olması
Öğrenciler hukuk devleti ve temel haklar üzerine değerlendirme yapmıştır. Aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi hukuk devleti anlayışıyla bağdaşmaz?
- A Yönetimin işlemleri yargı yoluyla denetlenebilir.
- B Herkes yargılanırken savunma hakkına sahiptir.
- C Suçluluğu mahkemece kanıtlanmamış kişi cezalandırılabilir.
- D Kanunlar herkese eşit biçimde uygulanır.
Ekranda bir öğrencinin telefonuna gelen ileti görülmektedir. Bu iletiye karşı yapılması gereken doğru davranış nedir?
- A Bağlantıya tıklayıp istenen bilgileri girmek
- B İletiye yanıt vermeden silmek ve durumu bir yetişkine bildirmek
- C İletiyi bütün arkadaşlarına iletmek
- D Yalnızca kart numarasını yazıp devam etmek
Bir aile deprem olmadan önce evdeki dolapları duvara sabitlemiş, afet çantası hazırlamış ve toplanma alanını belirlemiştir. Ailenin yaptığı bu çalışmalar afet yönetiminin hangi aşamasına girer?
- A Afet öncesi zarar azaltma ve hazırlık
- B Afet anında arama kurtarma
- C Afet sonrası yeniden yapılanma
- D Afet sonrası psikososyal destek
İnternette bir yarışmaya katılmak isteyen öğrenciden T.C. kimlik numarası, ev adresi ve okul bilgisi istenmektedir. Öğrencinin yapması gereken en doğru davranış nedir?
- A Bilgileri paylaşmayıp durumu ailesine danışmak
- B Bilgileri hemen girip yarışmaya katılmak
- C Bilgileri önce arkadaşlarıyla paylaşmak
- D Yalnızca kimlik numarasını girip devam etmek
Kavram haritasında ülkemizde nüfusun yoğunlaştığı yerlerin özellikleri toplanmış, bir kutu boş bırakılmıştır. Haritanın bütünlüğüne uygun olarak boş kutuya ne gelmelidir?
- A Çok engebeli ve yüksek dağlık alanlar
- B Bataklık ve çorak araziler
- C Yılın büyük bölümünde kar altında kalan yüksek platolar
- D Elverişli iklim koşullarına sahip kıyı ovaları
Bir grup gönüllü, orman yangınından zarar gören alanları yeniden ağaçlandırmak için dernek kurmuş ve çalışmalarını bağışlarla sürdürmektedir. Bu oluşum hangi kavramla adlandırılır?
- A Sivil toplum kuruluşu
- B Kamu kurumu
- C Siyasi parti
- D Ticaret şirketi
Bir gölün çevresindeki tarım alanlarında yıllarca aşırı sulama yapılmış, sonuçta göl yüzeyi son yirmi yılda belirgin biçimde küçülmüştür. Bu olay öncelikle hangi başlık altında değerlendirilir?
- A Nüfusun yaş yapısındaki değişim
- B Ulaşım ağının genişlemesi
- C Kültürel mirasın korunması
- D İnsan faaliyetlerinin doğal kaynaklar üzerindeki etkisi
Öğrenciler kültürel mirasın korunması üzerine görüş bildirmiştir. Aşağıdaki görüşlerden hangisi kültürel mirası koruma anlayışına aykırıdır?
- A Tarihî yapılar özgün malzemesiyle onarılmalıdır.
- B Kazılarda bulunan eserler müzelere teslim edilmelidir.
- C Tarihî eserler kişisel koleksiyon için yurt dışına satılabilir.
- D Somut olmayan miras derlenip kayıt altına alınmalıdır.
Grafikte bir ülkede yapılan genel seçimlere katılım oranları verilmiştir. Grafiğe göre bu ülkedeki seçmen davranışı için hangisi söylenir?
- A Katılım oranı yıllar boyunca yüksek düzeyde kalmıştır.
- B Katılım oranı her seçimde kesintisiz düşmüştür.
- C Seçmenlerin yarısından azı sandığa gitmiştir.
- D Katılım oranı hiç değişmeden aynı kalmıştır.
Grafikte bir okul meclisi başkanlığı seçiminin sonuçları verilmiştir. Grafiğe göre seçim sonucuyla ilgili hangisi doğrudur?
- A Aday C en çok oyu alan adaydır.
- B Aday B en çok oyu alarak başkan seçilmiştir.
- C Adaylardan hiçbiri oy alamamıştır.
- D Boş oy sayısı adayların aldığı toplam oydan fazladır.
Kartlarda bir kuşatmada kullanılan yöntemler verilmiştir. Bu yöntemlerin ortak yönü hangisidir?
- A Hepsinin uzun süreli planlama ve teknoloji kullanımını gerektirmesi
- B Hepsinin rastgele uygulanması
- C Hepsinin denizle ilgili olması
- D Hepsinin kısa sürede hazırlanması
Zaman şeridinde Osmanlı Devleti'nin ilk dönemine ait bazı olaylar tarih sırasıyla verilmiştir. Şeritteki fetihlere göre devletin bu dönemde izlediği genel yön hangisidir?
- A Batıya doğru genişleme
- B Güneye doğru çekilme
- C Doğuya doğru daralma
- D Sınırları hiç değiştirmeme
Bir mahallede muhtar, sandık başına giden mahalle sakinlerinin oylarıyla beş yılda bir belirlenmektedir. Bu durum yerel yönetimler için neyi gösterir?
- A Yerel yöneticilerin merkezden atandığını
- B Muhtarlığın bir yargı organı olduğunu
- C Yerel yöneticilerin de seçimle iş başına geldiğini
- D Mahalle sakinlerinin oy kullanamadığını
Öğrenciler güvenli internet kullanımı üzerine görüş bildirmiştir. Aşağıdaki görüşlerden hangisi güvenli internet anlayışına aykırıdır?
- A Şifreler hiç kimseyle paylaşılmamalıdır.
- B Bilinmeyen bağlantılara tıklanmamalıdır.
- C Tanımadığımız kişilerle adres ve okul bilgisi paylaşılabilir.
- D Rahatsız edici içerikler ilgili birimlere bildirilmelidir.
Grafikte bir müzenin yıllara göre ziyaretçi sayısı verilmiştir. Grafiğe dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?
- A 2020 yılında ziyaretçi sayısı en düşük düzeydedir.
- B 2024, verilen yıllar içinde en yüksek değere sahiptir.
- C 2022'de ziyaretçi sayısı 2020'ye göre artmıştır.
- D Müzenin bilet fiyatları her yıl yükselmiştir.
Osmanlı Devleti'nde farklı din ve dillerden topluluklar kendi ibadethanelerini kullanabilmiş, kendi okullarını açabilmiş ve kendi dillerinde eğitim verebilmiştir. Bu uygulama devletin hangi anlayışını yansıtır?
- A Farklı inanç ve kültürlere yaşam alanı tanıma
- B Bütün toplulukları tek bir dile zorlama
- C Ticareti tamamen yasaklama
- D Şehirleri boşaltıp kırsala yerleştirme
Şemada bir kamu sorununun çözüm yolu basamak basamak verilmiş, sonuncusu boş bırakılmıştır. Şemaya göre son basamakta ne olması beklenir?
- A Başvurunun cevapsız bırakılması
- B Sorunun zamanla unutulması
- C Vatandaşın şikâyetinden vazgeçmesi
- D Sorunun giderilip sonucun vatandaşa bildirilmesi
Yukarıda bir vakfiyeden uyarlanan bölüm verilmiştir. Metne göre vakıf sisteminin işleyişiyle ilgili hangi sonuca ulaşılır?
- A Vakıf gelirleri yöneticinin istediği her işe harcanabilir.
- B Çeşmeden yalnızca ücret ödeyen kişiler yararlanabilir.
- C Vakıflar yalnızca saray mensuplarına hizmet verir.
- D Vakıf, belirli bir gelire bağlanarak sürekli ve karşılıksız hizmet sağlar.
Zeytin ağaçlarının yoğun olduğu bir ilçede zeytinyağı fabrikaları, sabun atölyeleri ve zeytin işleme tesisleri kurulmuştur. Bu tablo neyi göstermektedir?
- A Sanayinin doğal kaynaklardan bağımsız kurulduğunu
- B Zeytinin işlenmeye elverişli olmadığını
- C Üretimin bölgenin doğal kaynağına göre biçimlendiğini
- D İlçede hiç tarım yapılmadığını
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. sorunun çözümü
Oklar kırsal illerden sanayi kentlerine yönelmektedir; göçü çeken temel etken iş olanaklarıdır.
- Okların başladığı yerler kırsal iller olarak işaretlenmiştir.
- Okların ucu sanayi kentlerini göstermektedir.
- Sanayi kentlerinde fabrika ve hizmet sektörü yoğundur.
- Bu da iş olanaklarının fazla olduğu anlamına gelir; göçü çeken etken budur.
2. sorunun çözümü
Masumiyet karinesine göre suçluluğu mahkemece kanıtlanmayan hiç kimse suçlu sayılamaz ve cezalandırılamaz.
- Soru "bağdaşmaz" diyor; üç seçenek hukuk devletinin gereği, biri değil. Hangisi ona aykırı, bakalım.
- Yönetimin yargı denetimine açık olması, savunma hakkı ve kanunların eşit uygulanması — üçü de hukuk devletinin temel ölçütleri.
- Suçluluğu kanıtlanmamış kişinin cezalandırılması ise masumiyet karinesine aykırıdır: ceza ancak yargılama SONUCUNDA verilir.
- Denetleyelim: bu ilke olmasaydı herkes yargılanmadan cezalandırılabilirdi ve savunma hakkının da anlamı kalmazdı ✓.
Sık yapılan hata: Doğru bir değerlendirmeyi (örneğin "savunma hakkı") seçmek. Soru hukuk devletiyle BAĞDAŞMAYANI istiyor; doğru ilkeler cevap değildir.
3. sorunun çözümü
Tanınmayan adresten gelen, ödül vaat edip kart bilgisi isteyen iletiler dolandırıcılık amaçlıdır; tıklanmadan silinmeli ve bildirilmelidir.
- Gönderen adresi tanınmayan bir adrestir.
- İleti ödül vaat ederek acele ettirmektedir.
- Kart bilgisi istemesi dolandırıcılığın açık işaretidir.
- Bu nedenle bağlantıya tıklanmadan ileti silinmeli ve bir yetişkine bildirilmelidir.
4. sorunun çözümü
Afet gerçekleşmeden önce alınan önlemler zarar azaltma ve hazırlık aşamasını oluşturur.
- Yapılan çalışmalar deprem olmadan önce tamamlanmıştır.
- Dolapların sabitlenmesi olası zararı azaltır.
- Çanta ve toplanma alanı belirlemek hazırlık çalışmasıdır.
- Bu nedenle söz konusu aşama afet öncesi zarar azaltma ve hazırlıktır.
5. sorunun çözümü
Kimlik numarası, adres ve okul bilgisi kişisel veridir; tanınmayan sitelerle paylaşılmaz, önce bir yetişkine danışılır.
- İstenen bilgiler kişiyi doğrudan tanımlayan kişisel verilerdir.
- Bir yarışma için bu düzeyde bilgi istenmesi olağan değildir.
- Bu veriler kötü niyetli kişilerin eline geçebilir.
- Bu nedenle bilgi paylaşılmadan önce aileye danışılmalıdır.
6. sorunun çözümü
Haritadaki diğer kutular nüfusu çeken özelliklerdir; kıyı ovaları da elverişli iklimiyle nüfusu çeker.
- Haritada verimli tarım alanları, sanayi tesisleri ve ulaşım kavşakları yer almaktadır.
- Bunların üçü de nüfusu çeken, yerleşmeyi kolaylaştıran özelliklerdir.
- Dağlık, bataklık ve karla kaplı alanlar ise yerleşmeyi zorlaştırır.
- Bu yüzden boş kutuya elverişli iklimli kıyı ovaları gelmelidir.
7. sorunun çözümü
Gönüllülük esasına dayanan, kâr amacı gütmeyen, toplumsal amaçlı örgütlere sivil toplum kuruluşu denir.
- Oluşumu devlet değil, vatandaşlar gönüllü olarak kurmuş.
- Amaç kâr elde etmek değil; ormanı yeniden ağaçlandırmak, yani toplumsal bir yarar sağlamak.
- Gelir kaynağı devlet bütçesi değil, bağışlar. Bu üç özelliği taşıyan örgüte sivil toplum kuruluşu denir.
- Denetleyelim: kâr amacı olsaydı şirket, devlet kursaydı kamu kurumu, iktidara talip olsaydı siyasi parti olurdu ✓.
Sık yapılan hata: "Kamu kurumu" demek. Kamu kurumlarını DEVLET kurar ve bütçeden finanse edilir; buradaki dernek vatandaşların gönüllü girişimi ve bağışlarla yürüyor.
8. sorunun çözümü
Aşırı sulama insan kaynaklı bir faaliyettir ve doğal bir kaynak olan gölün küçülmesine yol açmıştır.
- Göl kendiliğinden değil, sulama yüzünden küçülmüştür.
- Sulama insanların yaptığı bir tarım faaliyetidir.
- Göl ise bir doğal su kaynağıdır.
- Bu nedenle olay, insan faaliyetlerinin doğal kaynaklara etkisi başlığına girer.
9. sorunun çözümü
Tarihî eserin kişisel koleksiyon için yurt dışına satılması kaçakçılıktır ve ortak mirası toplumdan koparır.
- Dört görüşü koruma ölçütüne vuralım: eser toplumda mı kalıyor, özgünlüğü korunuyor mu?
- Özgün malzemeyle onarım, eserlerin müzeye teslimi ve sözlü mirasın kayda alınması — üçü de eseri toplumda tutar.
- Dördüncü görüş ise eseri kişiye ve başka ülkeye taşıyor. Kültürel miras topluma aittir; bu yüzden söz konusu satış kanunlarla da yasaklanmıştır.
- Denetleyelim: soru "aykırı olanı" istiyor, yani üç doğrunun dışında kalanı ✓.
Sık yapılan hata: "Kazılarda bulunan eserler müzelere teslim edilmelidir" demek. Bu görüş koruma anlayışına UYGUNDUR; soru ise aykırı olanı istiyor — okurken "aykırı" sözcüğü atlanmış.
10. sorunun çözümü
Oranlar %84 ile %88 arasında; hepsi yüksek düzeyde kalmış.
- Grafikteki değerleri sırayla okuyalım: 87, 84, 86 ve 88.
- Değerler arasında küçük iniş çıkışlar var ama sürekli bir düşüş yok — 84’ten sonra yeniden yükseliyor.
- En düşük değer bile 84, yani yarıdan çok fazla. Öyleyse katılım yıllar boyunca yüksek kalmış.
- Denetleyelim: "kesintisiz düşmüştür" doğru olsaydı değerler hep azalırdı; oysa 84’ten 86’ya çıkıyor ✓.
Sık yapılan hata: "Katılım oranı her seçimde kesintisiz düşmüştür" demek. İlk iki değere bakılıp genelleme yapılıyor; grafiğin devamında oran yeniden YÜKSELİYOR.
11. sorunun çözümü
En yüksek sütun 142 oyla Aday B'ye aittir; seçimi en çok oyu alan aday kazanır.
- Grafikteki değerler 96, 142, 78 ve 14'tür.
- En büyük değer 142'dir ve Aday B'ye aittir.
- Boş oy sayısı 14 ile en küçük değerdir.
- Bu nedenle başkanlığı Aday B kazanmıştır.
12. sorunun çözümü
Top dökümü, gemilerin karadan yürütülmesi ve uzun kuşatma hazırlığı önceden planlanmış, teknik bilgi isteyen işlerdir.
- Kartları tek tek okuyalım: güçlü toplar, donanmanın karadan yürütülmesi, uzun kuşatma hazırlığı.
- Top dökmek maden bilgisi ister; gemileri karadan yürütmek makara, kızak ve hesap ister; uzun hazırlık ise zaman ve düzen ister.
- Soru "ortak yön" istiyor. Üçünde birden bulunan özellik şu: hiçbiri anlık bir kararla yapılamaz, hepsi planlama ve teknoloji gerektirir.
- Denetleyelim: üç kartın tamamına uyan başka bir özellik yok ✓.
Sık yapılan hata: "Hepsinin denizle ilgili olması" demek. Bu yalnız İKİNCİ karta uyar; top dökümü ve kuşatma hazırlığı denizle ilgili değildir — soru ise ÜÇÜNDE birden bulunanı istiyor.
13. sorunun çözümü
Bursa, Edirne ve İstanbul giderek batıda yer alır; şerit batıya doğru bir genişlemeyi gösterir.
- Şeritteki dört olayı tarih sırasıyla haritada düşünelim: devlet Söğüt çevresinde kuruluyor.
- 1326’da Bursa alınıyor — Söğüt’ün batısı. 1361’de Edirne alınıyor — Trakya, yani daha da batı.
- 1453’te İstanbul fethediliyor. Her fetih bir öncekinden batıda; üstelik topraklar küçülmüyor, ekleniyor.
- Denetleyelim: yön batı, işlem ise genişleme ✓. İkisi birlikte "batıya doğru genişleme" eder.
Sık yapılan hata: "Doğuya doğru daralma" demek. Şeritteki üç şehir de batıdadır ve fetih toprak KAZANMAKTIR; daralma tam tersi bir hareketi anlatır.
14. sorunun çözümü
Muhtar, belediye başkanı ve meclis üyeleri gibi yerel yöneticiler halkın oyuyla belirlenir.
- Olayda muhtar, mahalle sakinlerinin oyuyla belirleniyor.
- Seçim beş yılda bir tekrarlanıyor; yani görev süreli ve yenilenebilir.
- Göreve atama ile değil OYLA geliniyor. Bu, yerel yöneticilerin de seçimle iş başına geldiğini gösterir.
- Denetleyelim: valiler merkezden atanır ama muhtar, belediye başkanı ve meclis üyeleri seçilir — olaydaki durum ikincisine örnek ✓.
Sık yapılan hata: "Yerel yöneticilerin merkezden atandığını" demek. Olay tam tersini anlatıyor; muhtar ATANMIYOR, mahalle sakinlerince SEÇİLİYOR.
15. sorunun çözümü
Adres ve okul bilgisi kişisel veridir; tanınmayan kişilerle paylaşılması güvenliği doğrudan tehlikeye atar.
- Adres ve okul bilgisi kişinin yerini gösteren verilerdir.
- Bu bilgiler kötü niyetli kişilerin eline geçebilir.
- Güvenli internet kullanımı kişisel verinin korunmasını gerektirir.
- Bu nedenle söz konusu görüş güvenli internet anlayışına aykırıdır.
16. sorunun çözümü
Grafikte yalnızca ziyaretçi sayısı vardır; bilet fiyatlarıyla ilgili hiçbir veri bulunmadığı için bu yorum yapılamaz.
- Grafikteki değerler 32, 9, 28 ve 41 bindir.
- En küçük değer 9 ile 2020 yılına aittir.
- En büyük değer 41 ile 2024 yılına aittir.
- Bilet fiyatı grafikte hiç yer almadığı için bu yargı grafikten çıkarılamaz.
17. sorunun çözümü
Toplulukların kendi ibadethanelerini ve okullarını kullanabilmesi, farklılıklara yaşam alanı tanıyan bir anlayışı gösterir.
- Metinde üç serbestlik sayılmış: kendi ibadethanesini kullanma, kendi okulunu açma, kendi dilinde eğitim verme.
- Üçü de inanç ve dil farkının yasaklanmadığını, tersine sürdürülebildiğini gösterir.
- Bir devlet farklılığı yasaklamak isteseydi ilk kapatacağı yerler bunlar olurdu. Demek ki yönetim anlayışı farklılıklara alan tanıyor.
- Denetleyelim: metinde hiçbir zorlama ya da yasak ifadesi geçmiyor ✓.
Sık yapılan hata: "Bütün toplulukları tek bir dile zorlama" demek. Metin tam tersini söylüyor: topluluklar KENDİ DİLLERİNDE eğitim verebiliyor.
18. sorunun çözümü
İnceleme tamamlanınca kurum sorunu giderip başvuru sahibine sonucu bildirmekle yükümlüdür.
- Şema süreci sırayla veriyor: sorunun fark edilmesi → dilekçeyle başvuru → kurumun incelemesi.
- İnceleme bir ara basamak; kendi başına sorunu çözmüyor.
- Sürecin tamamlanması için iki şey gerekiyor: sorunun giderilmesi ve sonucun vatandaşa bildirilmesi. Son basamak budur.
- Denetleyelim: dilekçe hakkı yalnız başvuru yapma değil, CEVAP ALMA hakkını da kapsıyor ✓.
Sık yapılan hata: "Başvurunun cevapsız bırakılması" demek. Bu, hakkın ihlali olurdu; kurumun cevap verme yükümlülüğü yasayla belirlenmiştir.
19. sorunun çözümü
Metinde su karşılıksız verilmekte, bakım için ayrılan dükkân gelirinin başka işe harcanamayacağı belirtilmektedir; bu, sürekliliği güvenceye alan bir düzendir.
- Metinde yolcu, hayvan ve mahalle halkının karşılıksız su içeceği yazmaktadır.
- Yani hizmet ücretsizdir ve herkese açıktır.
- Bakım için ayrı bir gelir kaynağı belirlenmiştir.
- Bu gelirin başka işe harcanamaması hizmetin sürekliliğini güvenceye alır.
20. sorunun çözümü
Bir yörede kurulan tesisler çoğunlukla o yörenin ham maddesine göre şekillenir.
- İlçede bol miktarda zeytin yetişmektedir.
- Kurulan tesislerin hepsi zeytini ham madde olarak kullanır.
- Ham maddenin yakında olması taşıma maliyetini düşürür.
- Bu nedenle üretim bölgenin doğal kaynağına göre biçimlenmiştir.