9. Sınıf Kimya 1. Dönem 1. Yazılı

20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında

Kapsanan konular

1

Periyodik tabloda aynı grupta bulunan elementlerin benzer kimyasal özellik göstermesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Aynı sayıda katmana sahip olmaları
  2. B Aynı sayıda nötron içermeleri
  3. C Son katmanlarındaki elektron sayılarının aynı olması
  4. D Atom kütlelerinin birbirine yakın olması
  5. E Aynı fiziksel hâlde bulunmaları
2

Nötr bir atomda aşağıdaki tanecik sayılarından hangisi birbirine kesinlikle eşittir?

  1. A Proton ve nötron
  2. B Proton ve elektron
  3. C Nötron ve elektron
  4. D Proton ve kütle numarası
  5. E Nötron ve kütle numarası
3

Elektronların çekirdek çevresinde belirli enerji düzeylerinde (katmanlarda) bulunduğunu ileri süren atom teorisi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Dalton atom teorisi
  2. B Thomson atom modeli
  3. C Rutherford atom modeli
  4. D Bohr atom teorisi
  5. E Modern atom teorisi
4
TanecikProtonNötronElektron
X666
Y686
Z777

Tabloda üç taneciğin atom altı tanecik sayıları verilmiştir. Buna göre bu tanecikler için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A X ile Y izotoptur.
  2. B X ile Z izotoptur.
  3. C Y ile Z izotoptur.
  4. D Üçü de aynı elementtir.
  5. E Üçü de birbirinin izotopudur.
5
Z = 16

Atom numarası 16 olan nötr bir atomun elektron dizilimi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p²
  2. B 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁴
  3. C 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁶
  4. D 1s² 2s² 2p⁶ 3s¹ 3p⁵
  5. E 1s² 2s² 2p⁴ 3s² 3p⁶
6

Rutherford’un altın levha deneyinde gönderilen alfa taneciklerinin çok büyük bölümü levhadan sapmadan geçmiş, çok azı ise büyük açılarla geri saçılmıştır. Bu gözlemden çıkarılabilecek en uygun sonuç aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Atomun kütlesi hacmine düzgün dağılmıştır.
  2. B Atomun tamamı pozitif yüklüdür.
  3. C Elektronlar çekirdeğin içinde bulunur.
  4. D Atom bölünemez ve içi doludur.
  5. E Atom, hacminin büyük kısmı boşluk olan ve kütlesi küçük bir çekirdekte toplanmış bir yapıdır.
7
Elementİyonlaşma enerjisi (kJ/mol)
X496
Y738
Z1251

Aynı periyotta bulunan üç elementin birinci iyonlaşma enerjileri tabloda verilmiştir. Buna göre bu elementlerin periyodik tablodaki soldan sağa sıralaması aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Z, Y, X
  2. B X, Y, Z
  3. C Y, X, Z
  4. D Z, X, Y
  5. E X, Z, Y
8
A = 39, n = 20

Bir atomun kütle numarası ve nötron sayısı yukarıda verilmiştir. Bu atom nötr olduğuna göre elektron sayısı kaçtır?

  1. A 19
  2. B 20
  3. C 39
  4. D 59
  5. E 21
9
İzotopKütle numarasıBulunma yüzdesi
X-1010%20
X-1111%80

Bir X elementinin doğadaki iki izotopuna ait veriler tabloda verilmiştir. Buna göre bu elementin ortalama atom kütlesi kaç akb’dir?

  1. A 10,2
  2. B 10,5
  3. C 10,8
  4. D 11,0
  5. E 10,0
10

Bir öğrenci evde temizlik yaparken çamaşır suyu ile tuz ruhunu aynı kapta karıştırmanın tehlikeli olduğunu okumuştur. Bu uyarının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Karışımın rengi değiştiği için
  2. B Karışım donduğu için
  3. C Kabın kütlesi arttığı için
  4. D Su buharı oluştuğu için
  5. E Zehirli klor gazı açığa çıktığı için
11

Atom numarası 12 olan bir element, kararlı hâle geçerken 2 elektron vererek iyon oluşturmaktadır. Buna göre oluşan iyonun proton ve elektron sayıları sırasıyla kaçtır?

  1. A 12 ve 12
  2. B 12 ve 10
  3. C 10 ve 12
  4. D 12 ve 14
  5. E 14 ve 12
12

Gümüş nanoparçacıklar, aynı kütledeki iri gümüş parçalarına göre çok daha güçlü antibakteriyel etki göstermektedir. Bu durumun temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Nanoparçacıkların atom numarasının farklı olması
  2. B Nanoparçacıkların farklı bir element hâline gelmesi
  3. C Nanoparçacıkların kütlesinin daha büyük olması
  4. D Nanoparçacıkların proton sayısının artması
  5. E Nanoparçacıkların birim kütle başına yüzey alanının çok büyük olması
13

Bir laboratuvarda kullanılan kimyasal maddenin şişesinde “aşındırıcı” uyarısı bulunmaktadır. Bu maddeyle çalışırken alınması gereken en uygun önlem aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Maddeyi koklayarak tanımak
  2. B Şişeyi açık bırakmak
  3. C Maddeyi elle karıştırmak
  4. D Eldiven ve koruyucu gözlük kullanmak
  5. E Maddeyi lavaboya dökerek seyreltmek
14
₁₇³⁵Cl

Yukarıda gösterimi verilen klor atomunun çekirdeğinde kaç nötron bulunur?

  1. A 15
  2. B 17
  3. C 18
  4. D 35
  5. E 52
15
2e⁻8e⁻1e⁻11p12n

Şekilde nötr bir atomun katmanlı modeli verilmiştir. Buna göre bu atomun atom numarası kaçtır?

  1. A 1
  2. B 8
  3. C 11
  4. D 12
  5. E 23
16

Karbon içeren bileşiklerin yapısını, özelliklerini ve tepkimelerini inceleyen kimya alt disiplini aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Analitik kimya
  2. B Anorganik kimya
  3. C Organik kimya
  4. D Fizikokimya
  5. E Biyokimya
17

Modern atom teorisine göre orbital kavramı aşağıdakilerden hangisiyle açıklanır?

  1. A Elektronun çekirdek çevresinde izlediği belirli dairesel yörünge
  2. B Çekirdekte protonların bulunduğu bölge
  3. C Atomun dış yüzeyini belirleyen sabit sınır
  4. D Nötronların elektronlarla yer değiştirdiği alan
  5. E Elektronun bulunma olasılığının en yüksek olduğu bölge
18
2e⁻8e⁻7e⁻17p18n

Şekilde katmanlı modeli verilen nötr atom, kararlı hâle geçmek için ne yapar?

  1. A 1 elektron alır.
  2. B 1 elektron verir.
  3. C 7 elektron verir.
  4. D 2 elektron alır.
  5. E Hiçbir değişiklik olmaz, zaten kararlıdır.
19
1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p³

Elektron dizilimi yukarıda verilen bir elementin periyodik tablodaki yeri aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A 2. periyot, 3A grubu
  2. B 3. periyot, 3A grubu
  3. C 3. periyot, 5A grubu
  4. D 5. periyot, 3A grubu
  5. E 3. periyot, 5B grubu
20

Periyodik tabloda aynı periyotta soldan sağa doğru gidildiğinde atom yarıçapı ile ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A Katman sayısı arttığı için büyür.
  2. B Değişmez, çünkü katman sayısı sabittir.
  3. C Önce büyür sonra küçülür.
  4. D Çekirdek yükü arttığı için küçülür.
  5. E Yalnızca metallerde büyür.
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. C 2. B 3. D 4. A 5. B 6. E 7. B 8. A 9. C 10. E 11. B 12. E 13. D 14. C 15. C 16. C 17. E 18. A 19. C 20. D
1. sorunun çözümü

Kimyasal davranışı belirleyen, değerlik (son katman) elektronlarıdır.

  1. Kimyasal tepkimelere son katman elektronları katılır.
  2. Aynı gruptaki elementlerin değerlik elektron sayısı aynıdır.
  3. Bu nedenle benzer tepkimeler verirler.
  4. Katman sayısı ise periyodu belirler.
2. sorunun çözümü

Nötr atomda toplam yük sıfırdır; bu ancak proton ve elektron sayısı eşitse sağlanır.

  1. Proton (+) ve elektron (−) yüklüdür.
  2. Nötr atomda net yük sıfırdır.
  3. Bu nedenle proton sayısı = elektron sayısı
  4. Nötron sayısı farklı olabilir (izotoplar).
3. sorunun çözümü

Belirli enerji düzeyleri (kabuklar) fikri Bohr’a aittir.

  1. Dalton: atom bölünemez, içi dolu küre
  2. Thomson: üzümlü kek modeli
  3. Rutherford: çekirdeğin keşfi
  4. Bohr: elektronlar belirli enerji düzeylerinde bulunur
4. sorunun çözümü

İzotop atomların proton sayıları aynı, nötron sayıları farklıdır.

  1. X ve Y’nin proton sayısı 6, aynı element.
  2. Nötron sayıları 6 ve 8 → farklı.
  3. Proton aynı, nötron farklı → izotop
  4. Z’nin proton sayısı 7, farklı elementtir.
5. sorunun çözümü

Nötr atomda elektron sayısı atom numarasına eşittir; elektronlar enerji sırasına göre yerleşir.

  1. Z = 16 → 16 elektron
  2. 1s² (2) + 2s² (4) + 2p⁶ (10) + 3s² (12)
  3. Kalan 4 elektron 3p’ye yerleşir.
  4. 1s² 2s² 2p⁶ 3s² 3p⁴
6. sorunun çözümü

Çoğunluğun sapmadan geçmesi boşluğu, az sayıda büyük sapma ise küçük ve yoğun çekirdeği gösterir.

  1. Taneciklerin çoğu sapmadan geçti → atomun içi büyük ölçüde boşluk
  2. Çok azı büyük açıyla saptı → küçük, yoğun ve pozitif bir merkez var
  3. Bu merkez çekirdektir.
  4. Kütlenin büyük kısmı çekirdekte toplanmıştır.
7. sorunun çözümü

Aynı periyotta soldan sağa iyonlaşma enerjisi genel olarak artar.

  1. İyonlaşma enerjisi soldan sağa artar.
  2. Küçükten büyüğe: X (496) < Y (738) < Z (1251)
  3. Bu sıra soldan sağa dizilişi verir.
  4. Sıralama: X, Y, Z
8. sorunun çözümü

Önce proton sayısı bulunur; nötr atomda elektron sayısı protona eşittir.

  1. A = Z + n
  2. 39 = Z + 20
  3. Z = 19 (proton)
  4. Nötr atom → elektron = 19
9. sorunun çözümü

Ortalama atom kütlesi, izotopların kütlelerinin bulunma yüzdeleriyle ağırlıklı ortalamasıdır.

  1. Ortalama = (10 × 20 + 11 × 80) / 100
  2. = (200 + 880) / 100
  3. = 1080 / 100
  4. = 10,8 akb
10. sorunun çözümü

Çamaşır suyu ile asit karışımından zehirli klor gazı açığa çıkar.

  1. Çamaşır suyu sodyum hipoklorit içerir.
  2. Tuz ruhu hidroklorik asittir.
  3. Tepkimede klor gazı açığa çıkar.
  4. Klor gazı solunduğunda zehirlidir; bu nedenle karıştırılmaz.
11. sorunun çözümü

İyon oluşurken proton sayısı değişmez, yalnızca elektron sayısı değişir.

  1. Nötr atom: 12 proton, 12 elektron
  2. 2 elektron verilir.
  3. Elektron: 12 − 2 = 10
  4. Proton sayısı değişmez: 12
12. sorunun çözümü

Tanecik küçüldükçe yüzey alanı/hacim oranı büyür, etkileşim yüzeyi artar.

  1. Madde küçük taneciklere ayrıldığında toplam yüzey alanı artar.
  2. Etkileşim yüzeyde gerçekleşir.
  3. Yüzey arttıkça etki güçlenir.
  4. Elementin kimliği (proton sayısı) değişmez.
13. sorunun çözümü

Aşındırıcı maddeler deri ve gözde yanığa yol açar; kişisel koruyucu donanım şarttır.

  1. Aşındırıcı maddeler doku tahribatı yapar.
  2. Deri ve göz temasından korunulmalıdır.
  3. Eldiven ve koruyucu gözlük kullanılır.
  4. Koklamak ve elle temas kesinlikle yanlıştır.
14. sorunun çözümü

Nötron sayısı, kütle numarasından atom numarası çıkarılarak bulunur.

  1. Kütle numarası A = 35
  2. Atom numarası Z = 17
  3. n = A − Z = 35 − 17
  4. n = 18
15. sorunun çözümü

Atom numarası çekirdekteki proton sayısına eşittir.

  1. Çekirdekte 11 proton var.
  2. Atom numarası (Z) = proton sayısı
  3. Z = 11
  4. Nötr atomda elektron sayısı da 11’dir (2 + 8 + 1).
16. sorunun çözümü

Karbon bileşikleri organik kimyanın konusudur.

  1. Analitik kimya: madde miktarı ve türünün belirlenmesi
  2. Anorganik kimya: karbon dışı bileşikler
  3. Fizikokimya: fiziksel ilkelerin kimyaya uygulanması
  4. Karbon bileşikleri → organik kimya
17. sorunun çözümü

Modern teoride elektronun yeri kesin değil, olasılık olarak tanımlanır.

  1. Bohr modelinde elektronlar belirli yörüngelerdeydi.
  2. Modern teoride elektronun yeri ve hızı aynı anda kesin bilinemez.
  3. Bu nedenle “yörünge” yerine “olasılık bölgesi” kullanılır.
  4. Bu bölgeye orbital denir.
18. sorunun çözümü

Son katmanda 7 elektron vardır; 1 elektron alarak 8’e (oktete) tamamlanır.

  1. Katmanlar: 2, 8, 7
  2. Son katmanda 7 elektron var.
  3. Oktet için 8 elektron gerekir.
  4. En kolay yol 1 elektron almaktır.
19. sorunun çözümü

Periyot en yüksek baş kuantum sayısı, A grubu numarası son katmandaki elektron sayısıdır.

  1. En yüksek katman numarası 3 → 3. periyot
  2. Son katmanda 3s² ve 3p³ var.
  3. 2 + 3 = 5 değerlik elektronu
  4. Baş grup elementi olduğundan 5A grubu
20. sorunun çözümü

Katman sayısı sabit kalırken artan çekirdek yükü elektronları daha güçlü çeker.

  1. Aynı periyotta katman sayısı sabittir.
  2. Soldan sağa proton sayısı artar.
  3. Artan çekirdek çekimi elektron bulutunu büzer.
  4. Bu nedenle atom yarıçapı küçülür.
Bu kâğıt gerçek bir okul sınavının kopyası değil; kendi soru havuzumuzdan, müfredat sırasına göre derlenmiş bir alıştırma yazılısıdır. Öğretmensen sınıfına özel kâğıt üretebilirsin — öğretmen kaydı.