Hareketi Keşfediyorum

1. Cemre yere bıraktığı topacın bir noktada durmadan hızla etrafında döndüğünü fark etti. Şekilde oku ile gösterilen bu harekete ne ad verilir?

• A) Yer değiştirme
• B) Dönme
• C) Sallanma
• D) Duraklama

Doğru cevap: B — Bir cismin kendi ekseni etrafında dairesel biçimde hareket etmesine dönme denir.

1. Şekildeki ok, topacın kendi merkezi etrafındaki hareket yönünü gösterir.
2. Topaç yerinden ayrılmıyor, aynı noktada kalarak çevresinde dönüyor.
3. Bu tür harekete dönme hareketi denir.
4. Doğru cevap dönmedir.

2. Selin kapının kolunu tuttu ve kapıyı kendine doğru çekerek açtı. Selin'in kapıya uyguladığı kuvvet hangisidir?

• A) İtme
• B) Çekme
• C) Isı
• D) Işık

Doğru cevap: B — Cismi kendimize doğru yaklaştıran kuvvet çekmedir.

1. Selin kapıyı kendine doğru hareket ettiriyor.
2. Kendimize doğru uygulanan kuvvete çekme denir.
3. Isı ve ışık kuvvet değildir.
4. Doğru cevap çekmedir.

3. Şekilde yuvarlak bir oyun hamuruna elle bastırılmıştır. Bastırma sonucunda hamurda meydana gelen değişiklik nedir?

• A) Rengi değişmiştir
• B) Kokusu değişmiştir
• C) Şekli değişmiştir
• D) Tadı değişmiştir

Doğru cevap: C — Kuvvet, cisimlerin şeklini değiştirebilir.

1. Hamur önce yuvarlaktı.
2. Elle bastırıldıktan sonra yassılaştı.
3. Değişen özellik hamurun biçimidir.
4. Kuvvet hamurun şeklini değiştirmiştir.

4. Hareket hâlindeki bir bisikletin freni sıkıldığında bisiklet önce yavaşlar, sonra durur. Bu olayda kuvvetin etkisi nedir?

• A) Duran cismi hareket ettirmesi
• B) Hareketli cismi yavaşlatıp durdurması
• C) Cismin rengini değiştirmesi
• D) Cismi büyütmesi

Doğru cevap: B — Kuvvet hareketli cisimleri yavaşlatabilir ve durdurabilir.

1. Bisiklet önce hareket hâlindedir.
2. Fren sıkılınca tekerleğe kuvvet uygulanır.
3. Bisikletin hızı azalır ve sonunda durur.
4. Kuvvet hareketli cismi yavaşlatıp durdurmuştur.

5. Bir mıknatıs sırayla çiviye, ataşa, silgiye ve tahta kaşığa yaklaştırılıyor. Mıknatıs bu cisimlerden hangilerini çeker?

• A) Silgi ile tahta kaşığı
• B) Yalnızca tahta kaşığı
• C) Çivi ile ataşı
• D) Cisimlerin hiçbirini

Doğru cevap: C — Mıknatıs demir içeren cisimleri çeker; çivi ve ataş demirdendir.

1. Mıknatıs her cismi çekmez.
2. Silgi lastikten, kaşık tahtadandır; bunları çekmez.
3. Çivi ve ataş demirden yapılmıştır.
4. Mıknatıs çivi ile ataşı çeker.

6. Parkta salıncağa oturan Ege'yi arkadaşı ittikten sonra Ege ileri geri, bir uçtan diğerine doğru hareket etmeye başladı. Şekilde gösterilen bu harekete ne ad verilir?

• A) Dönme
• B) Sallanma
• C) Yön değiştirme
• D) Hızlanma

Doğru cevap: B — Bir cismin bir uç ile diğer uç arasında ileri geri gidip gelmesine sallanma denir.

1. Şekilde salıncak önce bir yöne, sonra ters yöne hareket ediyor.
2. Bu hareket sürekli tekrarlanarak iki uç arasında gidip gelme biçimindedir.
3. Bu tür harekete sallanma denir.
4. Doğru cevap sallanmadır.

7. Yerde duran bir topa ayakla vurulduğunda top harekete geçip ilerliyor. Buna göre kuvvet duran cisimlere ne yapar?

• A) Onları hareket ettirir
• B) Onları durdurur
• C) Onları küçültür
• D) Onları ısıtır

Doğru cevap: A — Kuvvet duran cisimleri harekete geçirebilir.

1. Top başlangıçta duruyordu.
2. Ayakla vurmak topa kuvvet uygulamaktır.
3. Kuvvet uygulandıktan sonra top hareket etti.
4. Kuvvet duran cisimleri hareket ettirir.

8. Bir öğrenci "Kuvvet cisimleri yalnızca hareket ettirir, cisimlerin şeklini asla değiştiremez." dedi. Bu ifadedeki yanlışlık nedir?

• A) Kuvvet cisimleri hareket ettiremez
• B) Kuvvet yalnızca mıknatıslarda bulunur
• C) Kuvvet cisimlerin şeklini de değiştirebilir
• D) Kuvvet cisimleri yalnızca durdurur

Doğru cevap: C — Kuvvet hem hareketi hem de cisimlerin şeklini değiştirebilir.

1. Kuvvet duran cismi hareket ettirir, bu doğrudur.
2. Ancak kuvvet yalnızca bunu yapmaz.
3. Hamuru yassılaştırmak, yayı germek şekil değişimidir.
4. Yanlışlık, şeklin değişemeyeceğinin söylenmesidir.

9. Kaymakta olan bir kızağın hızının azalması ve sonunda durması isteniyor. Kızağa nasıl bir kuvvet uygulanmalıdır?

• A) Hiç kuvvet uygulanmamalıdır
• B) Hareket yönüyle aynı yönde bir kuvvet
• C) Yukarı doğru bir kuvvet
• D) Hareket yönüne ters yönde bir kuvvet

Doğru cevap: D — Hareketi yavaşlatmak için kuvvet hareketin tersi yönde uygulanır.

1. Kızak bir yöne doğru kayıyor.
2. Aynı yönde kuvvet uygulanırsa kızak hızlanır.
3. Hızın azalması için kuvvet ters yönde olmalıdır.
4. Doğru cevap hareket yönüne ters yönde kuvvettir.

10. Barış duvara doğru fırlattığı top duvara çarpıp geri döndü ve tam ters yöne doğru hareket etmeye başladı. Şekle göre topun duvara çarpmasıyla neyi değişmiştir?

• A) Rengi
• B) Yönü
• C) Ağırlığı
• D) Büyüklüğü

Doğru cevap: B — Duvara çarpan cisim, üzerine etkiyen kuvvet nedeniyle hareket yönünü değiştirir.

1. Top önce sağa doğru ilerliyor.
2. Duvara çarptığında duvar tarafından ters yönde bir kuvvet uygulanır.
3. Bu kuvvet topun hareket yönünü tersine çevirir.
4. Değişen özellik topun yönüdür.