12. Sınıf Biyoloji 1. Dönem 1. Yazılı

20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında

1
EvreSüre (saat)
İnterfaz19
Mitoz1

Tabloda bir hücrenin döngü süreleri verilmiştir. Bu verilere göre hücre döngüsünün yüzde kaçı interfazda geçmektedir?

  1. A %50
  2. B %75
  3. C %95
  4. D %19
  5. E %90
2

Bitki hücrelerinde sitokinez orta lamel oluşumuyla, hayvan hücrelerinde ise boğumlanmayla gerçekleşir. Bu farkın nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Bitki hücrelerinde kromozom yoktur.
  2. B Hayvan hücrelerinde DNA bulunmaz.
  3. C Bitki hücrelerinde çekirdek yoktur.
  4. D Bitki hücrelerinde çeper bulunması boğumlanmayı engeller.
  5. E Hayvan hücreleri mayozla bölünür.
3

Bir gende meydana gelen baz değişimi sonucunda kodon farklılaşmış ancak sentezlenen proteinin amino asit dizisi hiç değişmemiştir. Bu durumun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Mutasyon DNA’da değil RNA’da olmuştur.
  2. B Ribozom kodonu okumamıştır.
  3. C Genetik şifrede birden çok kodon aynı amino asidi kodlayabilir.
  4. D Protein sentezi hiç başlamamıştır.
  5. E tRNA görev yapmamıştır.
4
mRNA kodonu: G – C – A

Yukarıdaki kodona bağlanacak tRNA’nın antikodonu hangisidir?

  1. A G – C – A
  2. B C – G – U
  3. C C – G – T
  4. D G – C – U
  5. E A – C – G
5

Bir dokuda hücrelerin bölünmesini durduran kontrol noktaları çalışmadığında hücreler denetimsiz biçimde çoğalmaya başlar. Bu durumun sonucu aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Hücreler mayoza girer.
  2. B Doku onarımı hızlanır ve sağlıklı kalır.
  3. C Kromozom sayısı yarıya iner.
  4. D Hücreler tamamen ölür.
  5. E Kontrolsüz çoğalma tümör oluşumuna yol açabilir.
6

Protein sentezi sırasında ribozom mRNA üzerinde UAA, UAG veya UGA kodonlarından birine ulaştığında ne olur?

  1. A Yeni bir amino asit eklenir.
  2. B Sentez durur ve polipeptit serbest bırakılır.
  3. C mRNA yeniden yazılır.
  4. D Ribozom DNA’ya bağlanır.
  5. E tRNA parçalanır.
7
S evresi sonrası DNA = 4C

Yukarıdaki hücre mayoz geçirdiğinde oluşan her bir gametteki DNA miktarı kaç C olur?

  1. A 4C
  2. B 2C
  3. C 3C
  4. D 1C
  5. E 0,5C
8
2n = 46ana hücren = 23n = 23n = 23n = 234 yavru hücre

Şemadaki bölünmede oluşan hücre sayısı ve kromozom durumu göz önüne alındığında bu bölünme hangisidir?

  1. A Mitoz
  2. B Mayoz
  3. C İkiye bölünme
  4. D Tomurcuklanma
  5. E Rejenerasyon
9
2n = 8 kromozomlu hücre × S evresi tamamlanmış

Yukarıdaki hücrede bulunan toplam kromatit sayısı kaçtır?

  1. A 4
  2. B 8
  3. C 12
  4. D 16
  5. E 32
10
DNA kalıp zinciri: T – A – C – G – G – A

Yukarıdaki kalıp zincirden yazılacak mRNA dizisi hangisidir?

  1. A A – T – G – C – C – T
  2. B T – A – C – G – G – A
  3. C A – U – G – C – C – U
  4. D U – A – C – G – G – A
  5. E A – U – G – G – C – U
11
2n = 46ana hücre2n = 462n = 462 yavru hücre

Şemada bir bölünme türü gösterilmiştir. Bu bölünme için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

  1. A Mitozdur; kromozom sayısı korunur.
  2. B Mayozdur; kromozom sayısı yarıya iner.
  3. C Mitozdur; kromozom sayısı yarıya iner.
  4. D Mayozdur; kromozom sayısı korunur.
  5. E Bölünme türü şemadan anlaşılamaz.
12

Bölünme sırasında çekirdek zarının eriyip kromozomların belirginleştiği ve iğ ipliklerinin oluşmaya başladığı evre hangisidir?

  1. A İnterfaz
  2. B Profaz
  3. C Metafaz
  4. D Anafaz
  5. E Telofaz
13

Bir öğrenci soğan kök ucundan aldığı örneği mikroskopta inceliyor ve farklı hücrelerde kromozomların ortada dizildiğini, bazılarında ise kutuplara çekildiğini görüyor. Bu gözlem neyi gösterir?

  1. A Hücrelerin tamamı aynı evrededir.
  2. B Kök ucunda mayoz gerçekleşmektedir.
  3. C Hücreler bölünmeyi durdurmuştur.
  4. D Örnekte yalnız interfaz hücreleri vardır.
  5. E Kök ucu sürekli bölünen bir dokudur ve hücreler farklı evrelerdedir.
14

Bir hücrede aynı mRNA molekülüne aynı anda birden çok ribozomun bağlandığı gözlenmiştir. Bu düzenlemenin hücreye sağladığı yarar hangisidir?

  1. A Farklı proteinlerin aynı anda üretilmesi
  2. B mRNA’nın parçalanmasının hızlanması
  3. C DNA’nın eşlenmesinin hızlanması
  4. D Aynı proteinden kısa sürede çok sayıda üretilmesi
  5. E Amino asit çeşidinin artması
15
mRNA kodonuAmino asit
AUGMetiyonin
GCUAlanin
UUUFenilalanin
UAADur (stop)

Tabloda bazı kodonların karşılıkları verilmiştir. AUG-GCU-UUU-UAA dizisinden oluşacak polipeptitte kaç amino asit bulunur?

  1. A 1
  2. B 2
  3. C 4
  4. D 3
  5. E 0
16

Eşeyli üreyen bir canlıda kuşaklar boyunca kromozom sayısının sabit kalabilmesi için hangi iki olayın birlikte gerçekleşmesi gerekir?

  1. A Mitoz ve sitokinez
  2. B Mayoz ve mitoz
  3. C Mayoz ve döllenme
  4. D Döllenme ve mitoz
  5. E Krossing over ve mutasyon
17

Çok hücreli canlılarda yaraların iyileşmesi, büyüme ve yıpranan dokuların yenilenmesi hangi bölünmeyle sağlanır?

  1. A Mitoz
  2. B Mayoz
  3. C Döllenme
  4. D Krossing over
  5. E Mutasyon
18

Ökaryot bir hücrede DNA’daki bilginin mRNA’ya aktarıldığı transkripsiyon olayı hangi organelde ya da bölümde gerçekleşir?

  1. A Çekirdekte
  2. B Ribozomda
  3. C Lizozomda
  4. D Kloroplastta
  5. E Hücre zarında
19
DurummRNA kodonuAmino asit
NormalGAAGlutamik asit
DeğişmişGUAValin

Tabloda bir gendeki tek baz değişiminin sonucu verilmiştir. Bu değişimin proteine etkisi için hangisi doğrudur?

  1. A Protein hiç sentezlenemez.
  2. B Amino asit dizisi değişir, proteinin işlevi bozulabilir.
  3. C Protein uzunluğu iki katına çıkar.
  4. D Etkisi yoktur; kodon değişse de amino asit aynıdır.
  5. E DNA tamamen parçalanır.
20

Aynı anne babadan doğan kardeşlerin (tek yumurta ikizleri dışında) birbirinden farklı olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Mitozda kromozomların rastgele ayrılması
  2. B Vücut hücrelerinin sürekli yenilenmesi
  3. C Beslenme farklılıkları
  4. D Hücre çeperinin yapısı
  5. E Mayozda krossing over ve homologların rastgele dağılması
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. C 2. D 3. C 4. B 5. E 6. B 7. D 8. B 9. D 10. C 11. A 12. B 13. E 14. D 15. D 16. C 17. A 18. A 19. B 20. E
1. sorunun çözümü

İnterfaz, hücre döngüsünün büyük bölümünü kaplar.

  1. Toplam süre = 19 + 1 = 20 saat
  2. İnterfaz payı = 19 / 20
  3. = 0,95
  4. = %95
2. sorunun çözümü

Sert hücre çeperi zarın içeri çökmesine izin vermez.

  1. Hayvan hücresinde yalnız esnek hücre zarı vardır.
  2. Zar ortadan içeri doğru boğumlanabilir.
  3. Bitki hücresinde ayrıca sert bir çeper bulunur.
  4. Çeper boğumlanmaya izin vermediği için ortada yeni bir duvar (orta lamel) kurulur.
3. sorunun çözümü

Genetik şifre yedeklidir; bazı amino asitler birden çok kodonla kodlanır.

  1. 64 kodon, 20 amino asidi kodlar.
  2. Bu nedenle bir amino asidin birden çok kodonu olabilir.
  3. Değişen kodon aynı amino asidi kodluyorsa protein değişmez.
  4. Bu tür değişime sessiz mutasyon denir.
4. sorunun çözümü

Antikodon, kodonun RNA kurallarına göre tamamlayıcısıdır.

  1. G karşısına C gelir.
  2. C karşısına G gelir.
  3. A karşısına RNA’da U gelir.
  4. Antikodon: C – G – U
5. sorunun çözümü

Hücre döngüsü denetimi bozulursa kontrolsüz bölünme ve tümör görülebilir.

  1. Hücre döngüsünde kontrol noktaları bölünmeyi denetler.
  2. Denetim bozulursa hücre durmadan bölünür.
  3. Aşırı hücre birikimi doku düzenini bozar.
  4. Bu birikim tümör olarak adlandırılır.
6. sorunun çözümü

Bu üç kodon amino asit kodlamaz; sentezi sonlandırır.

  1. UAA, UAG ve UGA dur kodonlarıdır.
  2. Bu kodonlara karşılık gelen tRNA yoktur.
  3. Ribozom yeni amino asit ekleyemez.
  4. Sentez sonlanır, polipeptit ribozomdan ayrılır.
7. sorunun çözümü

Mayozda iki ardışık bölünme DNA miktarını dörtte bire indirir.

  1. S evresi sonunda DNA 4C’dir.
  2. Mayoz I sonunda her hücrede 2C kalır.
  3. Mayoz II sonunda her hücrede 1C kalır.
  4. Her gamette 1C DNA bulunur.
8. sorunun çözümü

Dört hücre oluşup kromozom sayısı yarıya iniyorsa bölünme mayozdur.

  1. Ana hücre 2n = 46 kromozomlu.
  2. Dört yavru hücre oluşmuş.
  3. Her birinde n = 23 kromozom var.
  4. Sayı yarıya indiği ve dört hücre oluştuğu için bölünme mayozdur.
9. sorunun çözümü

S evresinden sonra her kromozom iki kardeş kromatitten oluşur.

  1. Hücrede 8 kromozom var.
  2. DNA eşlenmesi (S evresi) tamamlanmış.
  3. Her kromozom iki kromatitli hâle gelmiştir.
  4. 8 × 2 = 16 kromatit
10. sorunun çözümü

RNA’da timin yerine urasil bulunur; kalan eşleşmeler aynıdır.

  1. T karşısına A gelir.
  2. A karşısına RNA’da U gelir.
  3. C karşısına G, G karşısına C gelir.
  4. Dizi: A – U – G – C – C – U
11. sorunun çözümü

Bir ana hücreden kromozom sayısı aynı iki hücre oluşuyorsa bölünme mitozdur.

  1. Ana hücre 2n = 46 kromozomlu.
  2. İki yavru hücre oluşmuş.
  3. Yavru hücreler de 2n = 46 kromozomlu.
  4. Sayı korunduğu ve iki hücre oluştuğu için bölünme mitozdur.
12. sorunun çözümü

Bölünmenin ilk evresi profazdır.

  1. İnterfazda hücre büyür ve DNA eşlenir, kromozomlar görünmez.
  2. Profazda kromatin ipliği kısalıp kalınlaşır, kromozom belirginleşir.
  3. Çekirdek zarı ve çekirdekçik kaybolur.
  4. İğ iplikleri oluşmaya başlar.
13. sorunun çözümü

Kök ucu meristem dokusudur; hücreler sürekli ve eş zamansız bölünür.

  1. Ortada dizilme metafaz, kutuplara çekilme anafaz belirtisidir.
  2. Aynı örnekte iki farklı evre görülüyor.
  3. Demek ki hücreler aynı anda bölünmüyor.
  4. Kök ucu sürekli bölünen (meristem) bir dokudur.
14. sorunun çözümü

Polizom yapısı tek kalıptan çok sayıda özdeş protein üretilmesini sağlar.

  1. Her ribozom aynı mRNA’yı okur.
  2. Aynı kalıptan aynı amino asit dizisi çıkar.
  3. Bu yüzden üretilen proteinler özdeştir.
  4. Aynı anda çalıştıkları için üretim hızı artar.
15. sorunun çözümü

Dur kodonu amino asit taşımaz; yalnız sentezi bitirir.

  1. AUG → metiyonin (1)
  2. GCU → alanin (2)
  3. UUU → fenilalanin (3)
  4. UAA dur kodonudur, amino asit eklemez → toplam 3
16. sorunun çözümü

Mayoz sayıyı yarıya indirir, döllenme yeniden ikiye katlar.

  1. Mayozla gametlerde kromozom sayısı n olur.
  2. İki gamet döllenmeyle birleşir.
  3. n + n = 2n olur.
  4. Böylece yeni bireyde sayı ana babayla aynı kalır.
17. sorunun çözümü

Vücut hücrelerinin çoğalması mitozla olur.

  1. Büyüme ve onarım için yeni vücut hücresi gerekir.
  2. Yeni hücreler ana hücreyle aynı kromozom sayısına sahip olmalıdır.
  3. Bu koşulu sağlayan bölünme mitozdur.
  4. Mayoz ise üreme hücresi üretir.
18. sorunun çözümü

DNA çekirdekte bulunur; mRNA da orada yazılır.

  1. Ökaryotlarda DNA çekirdek zarıyla çevrilidir.
  2. DNA çekirdekten çıkamaz.
  3. Bu yüzden mRNA çekirdekte yazılır.
  4. mRNA daha sonra sitoplazmaya geçer.
19. sorunun çözümü

Kodon değişince farklı amino asit takılır; protein yapısı ve işlevi etkilenebilir.

  1. Normalde GAA kodonu glutamik asit getiriyor.
  2. Tek baz değişimiyle kodon GUA olmuş.
  3. GUA valin getiriyor.
  4. Farklı amino asit, proteinin katlanmasını ve işlevini değiştirebilir.
20. sorunun çözümü

Gamet çeşitliliği mayozda oluşur; döllenmedeki rastgelelik bunu artırır.

  1. Kardeşler farklı gametlerin birleşmesiyle oluşur.
  2. Mayozda krossing over gen birleşimlerini değiştirir.
  3. Homolog kromozomlar kutuplara rastgele dağılır.
  4. Bu iki olay farklı gametler, dolayısıyla farklı kardeşler üretir.
Bu kâğıt gerçek bir okul sınavının kopyası değil; kendi soru havuzumuzdan, müfredat sırasına göre derlenmiş bir alıştırma yazılısıdır. Öğretmensen sınıfına özel kâğıt üretebilirsin — öğretmen kaydı.