12. Sınıf Biyoloji 2. Dönem 2. Yazılı
20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında
Sonbaharda yapraklar sararmakta, ardından dökülmektedir. Renk değişiminin nedeni sorulmaktadır. Buna göre neden nedir?
- A Yaprağa yeni boya taşınması
- B Klorofilin parçalanmasıyla diğer pigmentlerin görünür olması
- C Yaprağın kalınlaşması
- D Kloroplast sayısının artması
- E Fotosentez hızının artması
Çift zincirli bir DNA molekülünde baz sayıları karşılaştırılmaktadır. Bazlar arasındaki eşitlik aranmaktadır. Buna göre hangisi her zaman doğrudur?
- A Adenin sayısı guanin sayısına eşittir
- B Timin sayısı sitozin sayısına eşittir
- C Adenin sayısı sitozin sayısına eşittir
- D Adenin sayısı timin, guanin sayısı sitozin sayısına eşittir
- E Bütün bazların sayısı eşittir
Karbon atmosfer ile canlılar arasında sürekli yer değiştirmektedir. Karbonu atmosferden alan süreç aranmaktadır. Buna göre bu süreç hangisidir?
- A Solunum
- B Yanma
- C Fotosentez
- D Ayrışma
- E Buharlaşma
mRNA üzerindeki şifre üçlü gruplar hâlinde okunmaktadır. Bir kodonun karşılığı sorulmaktadır. Buna göre kodon nedir?
- A Bir nükleotit
- B İki nükleotit
- C Bir amino asidi belirleyen dört nükleotit
- D Bir amino asidi belirleyen üç nükleotit
- E Bir protein
Kalıtsal bir hastalıkta bozuk gen yerine sağlam gen aktarılmaktadır. Uygulamanın amacı sorulmaktadır. Buna göre gen tedavisi neyi hedefler?
- A Hastanın boyunu uzatmayı
- B Bozuk genin yol açtığı protein eksikliğini gidermeyi
- C Hücre sayısını azaltmayı
- D Kan grubunu değiştirmeyi
- E Bağışıklığı tümüyle baskılamayı
Aynı miktar glikoz iki farklı yolla parçalanmaktadır. Elde edilen ATP miktarları karşılaştırılmaktadır. Buna göre hangisi doğrudur?
- A Fermantasyon daha çok ATP verir
- B Oksijenli solunum çok daha fazla ATP verir
- C İkisi eşit ATP verir
- D Fermantasyonda ATP oluşmaz
- E Oksijenli solunumda ATP harcanır
Glikozun oksijenle tam parçalanması sonucunda ürünler oluşmaktadır. Bu ürünler sorulmaktadır. Buna göre ürünler hangileridir?
- A Glikoz, oksijen ve ATP
- B Etil alkol, karbon dioksit ve ATP
- C Karbon dioksit, su ve ATP
- D Laktik asit ve ATP
- E Yalnız su
Suyun uzun ağaçlarda tepeye kadar çıkması açıklanmaktadır. Bu yükselmeyi sağlayan başlıca güç sorulmaktadır. Buna göre ana etken hangisidir?
- A Kök basıncı tek başına
- B Yerçekimi
- C Rüzgâr basıncı
- D Toprak sıcaklığı
- E Yapraklardan terleme ile oluşan çekim kuvveti
Hücrede besinlerin oksijenle parçalanması belirli bir organelde tamamlanmaktadır. Bu organel aranmaktadır. Buna göre olay nerede tamamlanır?
- A Mitokondride
- B Kloroplastta
- C Çekirdekte
- D Lizozomda
- E Kofulda
Yalnız belirli bir bölgede doğal olarak yetişen türler bulunmaktadır. Bu türlere verilen ad aranmaktadır. Buna göre kavram nedir?
- A İstilacı tür
- B Endemik tür
- C Göçmen tür
- D Evcil tür
- E Kozmopolit tür
Bitkinin toprak altındaki organı kök olarak adlandırılmaktadır. Kökün başlıca görevi sorulmaktadır. Buna göre kök ne yapar?
- A Topraktan su ve mineral emer, bitkiyi tutturur
- B Fotosentez yapar
- C Polen üretir
- D Tohumu korur
- E Terlemeyi tümüyle engeller
Fotosentez iki evrede incelenmektedir. Işığa bağımlı tepkimelerin yeri aranmaktadır. Buna göre bu tepkimeler nerede yürür?
- A Stromada
- B Tilakoit zarlarında
- C Sitoplazmada
- D Çekirdekte
- E Mitokondride
DNA ve RNA farklı organik bazlar taşımaktadır. DNA'da bulunmayan baz sorulmaktadır. Buna göre bu baz hangisidir?
- A Adenin
- B Guanin
- C Urasil
- D Sitozin
- E Timin
Kapalı tohumlu bitkilerde eşeyli üremeyi sağlayan yapı bulunmaktadır. Bu yapının adı sorulmaktadır. Buna göre üreme organı hangisidir?
- A Kök
- B Gövde
- C Yaprak
- D Kütikula
- E Çiçek
Dünya genelinde tür sayısı hızla azalmaktadır. Bu azalmanın başlıca nedeni sorulmaktadır. Buna göre en önemli neden hangisidir?
- A Güneş ışınlarının azalması
- B Yaşam alanlarının yok edilmesi
- C Yer çekiminin değişmesi
- D Gece uzunluğunun artması
- E Denizlerin tuzsuzlaşması
İki farklı tür bir arada yaşamakta ve ikisi de bu ortaklıktan yarar sağlamaktadır. İlişkinin adı sorulmaktadır. Buna göre bu ilişki nedir?
- A Parazitlik
- B Avcılık
- C Mutualizm
- D Rekabet
- E Kommensalizm
Fotosentez tepkimesinde bitkinin dışarıdan aldığı maddeler bulunmaktadır. Bu maddeler aranmaktadır. Buna göre girenler hangileridir?
- A Glikoz ve oksijen
- B Karbon dioksit ve su
- C Azot ve su
- D Oksijen ve su
- E Glikoz ve karbon dioksit
RNA ile DNA yapısal olarak karşılaştırılmaktadır. RNA'nın ayırt edici özellikleri aranmaktadır. Buna göre hangisi doğrudur?
- A Çift zincirlidir, deoksiriboz taşır
- B Çift zincirlidir, urasil taşır
- C Tek zincirlidir, riboz ve urasil taşır
- D Tek zincirlidir, timin taşır
- E Fosfat içermez
DNA kendini eşlerken her yeni molekülde bir eski bir de yeni zincir bulunur. Bu eşlenme biçimine ne ad verilir?
- A Yarı korunumlu eşlenme
- B Korunumlu eşlenme
- C Dağınık eşlenme
- D Çift yönlü çeviri
- E Ters transkripsiyon
| Özellik | I. bölünme | II. bölünme |
|---|---|---|
| Yavru hücre | 2 | 4 |
| Kromozom | Değişmez | Yarıya iner |
| Görüldüğü hücre | Vücut | Üreme ana |
Tabloda iki bölünme türü karşılaştırılmıştır. I. ve II. bölünmeler sırasıyla hangileridir?
- A Mitoz – mayoz
- B Mayoz – mitoz
- C Mitoz – mitoz
- D Mayoz – mayoz
- E İkisi de sitokinez
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. sorunun çözümü
Klorofil parçalandıkça sarı ve turuncu pigmentler baskın hâle gelir.
- Yaprakta klorofil dışında pigmentler de vardır.
- Yeşil renk baskın olduğu için görünmezler.
- Klorofil parçalanınca sarı tonlar ortaya çıkar.
2. sorunun çözümü
Karşılıklı eşleşme gereği adenin timine, guanin sitozine sayıca eşittir.
- Her adeninin karşısında bir timin bulunur.
- Her guaninin karşısında bir sitozin bulunur.
- Sayılar ikişer ikişer eşittir.
3. sorunun çözümü
Fotosentez karbon dioksiti alarak organik bileşiklere bağlar; solunum, yanma ve ayrışma ters yönde çalışır.
- Solunum, yanma ve ayrışma karbonu havaya verir.
- Havadan karbon alan tek süreç fotosentezdir.
- Karbon organik bileşiklere bağlanır.
4. sorunun çözümü
mRNA üzerindeki ardışık üç nükleotit bir amino asidi belirler; bu üçlüye kodon denir.
- Dört baz vardır, amino asit çeşidi ise yirmidir.
- İkili gruplar yeterli çeşitlilik vermez.
- Üçlü gruplar yeterlidir; kodon üç nükleotittir.
5. sorunun çözümü
Gen tedavisinde amaç, çalışmayan genin yerine işlevsel gen koyarak eksik proteini ürettirmektir.
- Kalıtsal hastalık bozuk bir genden kaynaklanır.
- Bozuk gen gerekli proteini üretemez.
- Sağlam gen aktarılarak protein üretimi sağlanır.
6. sorunun çözümü
Glikoz oksijenli solunumda tam parçalandığı için çok daha fazla ATP açığa çıkar.
- Fermantasyonda glikoz tam parçalanmaz.
- Ürünlerde hâlâ enerji kalır.
- Oksijenli solunum çok daha verimlidir.
7. sorunun çözümü
Oksijenli solunumda glikoz karbon dioksit ve suya parçalanır, bol ATP açığa çıkar.
- Glikozdaki karbon karbon dioksite dönüşür.
- Hidrojen oksijenle birleşip su verir.
- Açığa çıkan enerji ATP'ye aktarılır.
8. sorunun çözümü
Yapraklardan su buharlaştıkça oluşan emme kuvveti su sütununu yukarı çeker.
- Yapraktan su buharlaşır.
- Su molekülleri birbirini çektiği için sütun kopmaz.
- Terleme çekim kuvveti oluşturur.
9. sorunun çözümü
Oksijenli solunumun büyük bölümü mitokondride gerçekleşir.
- Glikoliz sitoplazmada başlar.
- Oksijenli evreler için mitokondri gerekir.
- Olay mitokondride tamamlanır.
10. sorunun çözümü
Yalnız belirli bir coğrafyada doğal yayılış gösteren türlere endemik denir.
- Tür yalnız bir bölgede doğal olarak bulunuyor.
- Başka yerde doğal yayılışı yok.
- Bu tür endemiktir.
11. sorunun çözümü
Kök hem su-mineral emilimini hem toprağa tutunmayı sağlar.
- Kök toprakla temas hâlindedir.
- Emici tüylerle su ve mineral alınır.
- Aynı zamanda bitkiyi toprağa bağlar.
12. sorunun çözümü
Işığa bağımlı tepkimeler klorofilin bulunduğu tilakoit zarlarında gerçekleşir.
- Işığın soğurulması klorofille olur.
- Klorofil tilakoit zarlarında yerleşiktir.
- Tepkimeler tilakoit zarlarında yürür.
13. sorunun çözümü
Urasil yalnız RNA'da bulunur; DNA'da onun yerini timin alır.
- DNA bazları adenin, timin, guanin ve sitozindir.
- RNA'da timin yerine urasil vardır.
- DNA'da bulunmayan baz urasildir.
14. sorunun çözümü
Çiçek, erkek ve dişi organları taşıyan eşeyli üreme yapısıdır.
- Kök, gövde ve yaprak vejetatif organlardır.
- Üreme hücreleri ayrı bir yapıda üretilir.
- Bu yapı çiçektir.
15. sorunun çözümü
Habitat kaybı, biyoçeşitlilik azalmasının en büyük nedenidir.
- Türler yaşadıkları alana bağımlıdır.
- Alan yok edilirse tür barınamaz.
- Habitat kaybı başlıca nedendir.
16. sorunun çözümü
Her iki tarafın da yarar gördüğü ortak yaşama mutualizm denir.
- İlişkide zarar gören taraf yok.
- İki taraf da yarar sağlıyor.
- Bu ilişki mutualizmdir.
17. sorunun çözümü
Fotosentezde karbon dioksit ve su kullanılır; ışık enerjisi tepkimeyi yürütür.
- Bitki havadan karbon dioksit alır.
- Kökleriyle su alır.
- Girenler karbon dioksit ve sudur.
18. sorunun çözümü
RNA tek zincirlidir; şekeri riboz, timin yerine urasil taşır.
- RNA tek zincir hâlinde bulunur.
- Şekeri ribozdur.
- Timin yerine urasil içerir.
19. sorunun çözümü
Her yeni DNA’nın yarısı eskiden korunduğu için yarı korunumludur.
- Çift zincir açılır.
- Her zincir kendine kalıp olur.
- Oluşan iki DNA’nın her birinde bir eski bir yeni zincir vardır.
- Bu modele yarı korunumlu eşlenme denir.
20. sorunun çözümü
İki hücre + sayı korunması mitozu, dört hücre + yarılanma mayozu tanımlar.
- I. bölünmede iki hücre oluşuyor ve kromozom sayısı değişmiyor → mitoz
- I. bölünme vücut hücrelerinde görülüyor → mitoz
- II. bölünmede dört hücre oluşuyor ve sayı yarıya iniyor → mayoz
- II. bölünme üreme ana hücrelerinde görülüyor → mayoz