8. Sınıf T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük 2. Dönem 1. Yazılı

20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında

1
1926, İzmirAtatürk'e yönelik bir suikast girişimi ortayaçıkarıldı. Yargılananlar arasında kapatılanmuhalefet partisinin bazı eski üyeleri devardı.

Kartta 1926'da ortaya çıkarılan İzmir Suikastı girişimi anlatılmaktadır. Bu olay, Cumhuriyet yönetiminin muhalefete bakışını nasıl etkilemiş olabilir?

  1. A Muhalefete karşı güvensizliği artırmış, çok partili hayata geçişi geciktirmiştir.
  2. B Hemen yeni bir muhalefet partisinin kurulmasını sağlamıştır.
  3. C Kadınlara seçme hakkı tanınmasına yol açmıştır.
  4. D Saltanatın kaldırılmasına neden olmuştur.
2

Balkan Antantı hangi amaçla kurulmuştur?

  1. A Ticaret birliği oluşturmak
  2. B İtalya'nın yayılmacı politikasına karşı güvenlik sağlamak
  3. C Ortak para birimi kurmak
  4. D Boğazları kapatmak
3
1926AnkaraAntlaşması(Musul)1932MilletlerCemiyetiüyeliği1934Balkan Antantı1936Montrö

Zaman şeridinde Atatürk dönemi dış politikasının bazı gelişmeleri verilmiştir. Bir öğrenci şeride "Sadabat Paktı imzalandı." bilgisini eklemek istiyor. Bu bilgi şeritte nereye yerleşmelidir?

  1. A 1926'dan önceye
  2. B 1932 ile 1934 arasına
  3. C 1934 ile 1936 arasına
  4. D 1936'dan sonraya
4

Atatürk dönemi dış politikasının temel ilkesi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Yurtta sulh, cihanda sulh
  2. B Toprak genişletme
  3. C Bloklara katılma
  4. D Silahlanma yarışı
5

Montrö Boğazlar Sözleşmesi ile ne sağlanmıştır?

  1. A Boğazlar üzerindeki Türk egemenliği tam olarak sağlanmıştır.
  2. B Boğazlar uluslararası komisyona bırakılmıştır.
  3. C Boğazlar kapatılmıştır.
  4. D Boğazlar Yunanistan'a verilmiştir.
6

Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarında çok partili hayata geçiş denemeleri yapılmış ancak yaşanan bazı siyasi olaylar ve güvenlik sorunları nedeniyle bu süreç ertelenmiştir. Buna rağmen cumhuriyetin temel niteliklerini ve ulusal egemenlik anlayışını pekiştirmek amacıyla önemli adımlar atılmıştır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türkiye'de demokratikleşme çalışmalarını destekleyen ve halkın yönetime katılımını artırmayı amaçlayan gelişmelerden biri olarak gösterilemez?

  1. A Saltanatın kaldırılması
  2. B Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın kurulması
  3. C Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'nın açılması
  4. D Kadınlara seçme ve seçilme hakkının verilmesi
7

Lozan'da kabul edilen ancak uygulamasında sorun yaşanan konu hangisidir?

  1. A Kapitülasyonlar
  2. B Nüfus mübadelesi
  3. C Savaş tazminatı
  4. D Azınlıkların vatandaşlığı
8

Şeyh Said İsyanı'nın ardından 1925'te Takrir-i Sükûn Kanunu çıkarılmış, hükûmete isyan ve kargaşa çıkaranlara karşı geniş yetkiler verilmiş, İstiklal Mahkemeleri yeniden kurulmuştur. Aynı yıl Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası da kapatılmıştır. Bu gelişmelerden hangi sonuca ulaşılır?

  1. A İsyan, çok partili hayat denemesini kesintiye uğratmıştır.
  2. B Muhalefet partisi isyanı bastırmakla görevlendirilmiştir.
  3. C Takrir-i Sükûn Kanunu yeni partilerin kurulmasını teşvik etmiştir.
  4. D İstiklal Mahkemeleri kadınlara seçme hakkı tanımıştır.
9

Aşağıdakilerden hangisi Atatürk döneminde çözülen dış politika sorunlarından değildir?

  1. A Musul sorunu
  2. B Boğazlar sorunu
  3. C Nüfus mübadelesi
  4. D Kıbrıs sorunu
10
1930Belediyeseçimleri1933Muhtarlıkseçimleri1934Milletvekiliseçimleri193518 kadınmilletvekilikadınların siyasi hakları

Zaman şeridinde Türk kadınına tanınan siyasi hakların aşamaları verilmiştir. Bu şeride bakarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

  1. A Kadınlar önce milletvekili seçimlerinde oy kullanmış, sonra yerel seçimlere katılmıştır.
  2. B Haklar tek bir yasayla aynı anda verilmiştir.
  3. C Kadınların siyasi hakları kazanılmış ama hiç kullanılmamıştır.
  4. D Haklar yerel yönetimden başlayarak ulusal düzeye doğru aşamalı olarak genişletilmiştir.
11

Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarında çok partili hayata geçiş denemeleri, dönemin siyasi ve toplumsal koşulları nedeniyle kesintiye uğramıştır. Bu süreçte kurulan bazı siyasi partiler, rejim karşıtı oluşumların sığınma noktası haline gelmesi veya çıkan isyanlar (Şeyh Sait İsyanı gibi) gerekçesiyle kapatılmıştır. Ancak bu durum, demokrasiden tamamen vazgeçildiği anlamına gelmemiş; aksine ilerleyen yıllarda tekrar denemeler yapılmıştır.
Buna göre, aşağıdakilerden hangisi Türkiye'de çok partili siyasi hayata geçiş denemeleri kapsamında kurulan ilk muhalefet partisidir?

  1. A Serbest Cumhuriyet Fırkası
  2. B Cumhuriyet Halk Fırkası
  3. C Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası
  4. D Demokrat Parti
12
Tarihçi YorumundanAtatürk, tek parti yönetiminin demokrasi için yeterliolmadığını düşünüyordu. 1930'da yakın arkadaşı FethiOkyar'dan yeni bir parti kurmasını istedi. BöyleceSerbest Cumhuriyet Fırkası kuruldu.

Tarihçi yorumundan alınan yukarıdaki metin ders kitabında yer almaktadır. Metne göre Atatürk'ün Serbest Cumhuriyet Fırkası'nın kurulmasını istemesindeki temel amaç nedir?

  1. A Ekonomiyi güçlendirmek
  2. B Halifeliği kaldırmak
  3. C Orduyu güçlendirmek
  4. D Çok partili demokratik hayatı denemek
13
PartilerKurucular1Terakkiperver CumhuriyetFırkası2Serbest CumhuriyetFırkası3Cumhuriyet Halk FırkasıaFethi OkyarbMustafa Kemal AtatürkcKâzım Karabekir

Tarih defterine üç parti ve üç kurucu isim karışık biçimde yazılmıştır. Numaralı partiler harfli kurucularla doğru eşleştirildiğinde sıralama nasıl olur?

  1. A 1-a, 2-b, 3-c
  2. B 1-b, 2-c, 3-a
  3. C 1-c, 2-b, 3-a
  4. D 1-c, 2-a, 3-b
14

Türkiye 1934'te batı komşularıyla Balkan Antantı'nı, 1937'de ise İran, Irak ve Afganistan ile Sadabat Paktı'nı imzalamıştır. Bu iki antlaşma birlikte değerlendirildiğinde Türkiye'nin hangi amacı öne çıkar?

  1. A Yalnızca Avrupa devletleriyle ilişki kurmak
  2. B Hem batı hem doğu sınırlarında güvenliği sağlamak
  3. C Komşularıyla ticareti tamamen durdurmak
  4. D Milletler Cemiyeti'nin yerine yeni bir örgüt kurmak
15

Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarında çok partili hayata geçiş denemeleri, demokrasiyi kökleştirmek ve farklı fikirlerin mecliste temsil edilmesini sağlamak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Bu doğrultuda kurulan ilk muhalefet partisi, ekonomik ve siyasi alanda izlenen bazı politikalara eleştiriler getirmiş ancak yaşanan bazı siyasi gelişmeler ve rejim karşıtı tehlikeler nedeniyle kısa süre sonra kapatılmıştır.
Metinde sözü edilen ve Türkiye'nin çok partili siyasi hayata geçiş denemelerinin ilki olan bu siyasi parti aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Serbest Cumhuriyet Fırkası
  2. B Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası
  3. C Cumhuriyet Halk Fırkası
  4. D Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası
16

Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluş yıllarında, millî iradenin yönetime daha etkin bir şekilde yansıtılması ve hükümetin denetlenebilmesi amacıyla çok partili siyasi hayata geçiş denemeleri yapılmıştır. Bu doğrultuda kurulan ilk muhalefet partisi aşağıdakilerden hangisidir?

  1. A Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası
  2. B Cumhuriyet Halk Fırkası
  3. C Serbest Cumhuriyet Fırkası
  4. D Demokrat Parti
17

Lozan Antlaşması'nda çözülemeyip sonraya kalan sorunlar şunlardır: Türk-Irak sınırı (Musul), yabancı okullar, nüfus mübadelesi, Osmanlı borçlarının ödenmesi ve Boğazlar. Bu bilgilere dayanarak aşağıdakilerden hangisine ULAŞILAMAZ?

  1. A Lozan sonrasında dış politikanın gündemini belirleyen sorunlar vardır.
  2. B Sorunların bir kısmı komşu devletlerle ilgilidir.
  3. C Sorunların hepsi aynı yıl çözülmüştür.
  4. D Bazı sorunlar ekonomik niteliktedir.
18
Atatürk'ün bir sözündenYurtta sulh, cihanda sulh. Milletimizi en kısayoldan refaha ve mutluluğa ulaştırmak, ancakbarışın korunmasıyla mümkündür.

Kaynak metinde Atatürk Dönemi dış politikasının temel ilkesi yer almaktadır. Bu ilke dönemin dış politikasında nasıl uygulanmıştır?

  1. A Komşu ülkelerin topraklarına yönelinmesiyle
  2. B Uluslararası kuruluşlardan uzak durulmasıyla
  3. C Bütün sorunların askerî güçle çözülmesiyle
  4. D Sorunların görüşmeyle çözülmesi, bölgesel güvenlik paktlarına ve uluslararası kuruluşlara katılınmasıyla
19

Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarında çok partili hayata geçiş denemeleri, demokrasinin kökleşmesi ve farklı fikirlerin Mecliste temsil edilmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Ancak bu süreçte yaşanan bazı gelişmeler, ortamın henüz bu değişim için tam anlamıyla hazır olmadığını göstermiştir. Bu durumun en somut örneklerinden biri, kurulan yeni bir muhalefet partisinin kısa süre sonra rejim karşıtı bazı olaylarla ilişkilendirilerek kapatılmasıdır.
Buna göre, aşağıda verilen partilerden hangisi Türkiye'nin çok partili siyasi hayata geçiş denemeleri kapsamında kurulan ilk muhalefet partisidir?

  1. A Cumhuriyet Halk Fırkası
  2. B Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası
  3. C Serbest Cumhuriyet Fırkası
  4. D Ahali Cumhuriyet Fırkası
20
Meclis TutanağındanTBMM, 1 Kasım 1922'de aldığı kararla saltanatıkaldırdı. Böylece hem İstanbul hem Ankara hükûmetininvar olduğu iki başlılık sona erdi. Son padişahVahdettin bir süre sonra ülkeyi terk etti.

Meclis tutanağından alınan yukarıdaki metin sınıfta okunmuştur. Metne göre saltanatın kaldırılmasının en önemli sonucu nedir?

  1. A İki başlılığın (iki hükûmetin) sona ermesi
  2. B Cumhuriyetin ilan edilmesi
  3. C Halifeliğin kaldırılması
  4. D Yeni anayasanın kabul edilmesi
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. A 2. B 3. D 4. A 5. A 6. A 7. B 8. A 9. D 10. D 11. C 12. D 13. D 14. B 15. B 16. A 17. C 18. D 19. B 20. A
1. sorunun çözümü

Kapatılan partinin eski üyelerinin de yargılandığı bir suikast girişimi, muhalefete güveni sarstı; yeni bir deneme ancak 1930'da yapılabildi.

  1. Ne soruluyor: suikast girişiminin siyasi etkisi.
  2. Yargılananlar arasında eski muhalefet partisi üyeleri vardır; bu güvensizlik doğurur.
  3. Güvensizlik ortamında yeni muhalefet partisine izin vermek zorlaşır.
  4. İkinci deneme dört yıl sonra, 1930'da geldi. Denetleme: D yanlış, saltanat 1922'de kaldırılmıştı.
  5. Sık yapılan hata: B şıkkı. Olayın hemen ardından yeni parti kurulmadı; 1926'dan 1930'a kadar tek parti devam etti.
2. sorunun çözümü

Balkan Antantı, 1934’te İtalya’nın yayılmacı politikasına karşı güvenlik sağlamak amacıyla kurulmuştur.

  1. Dönemin tehdidini belirleyelim: 1930’larda İtalya Akdeniz ve Balkanlar üzerinde yayılmacı bir politika izliyordu.
  2. 9 Şubat 1934’te Türkiye, Yunanistan, Romanya ve Yugoslavya Balkan Antantı’nı imzalamıştır. Taraflar birbirlerinin sınırlarını karşılıklı olarak güvence altına almıştır.
  3. Antant bir ticaret ya da para birliği değildir; amacı doğrudan güvenliktir. Türkiye için ayrıca batı sınırını güvenceye alma anlamı taşır.
  4. Denetleyelim: aynı gerekçe 1937’de doğu sınırında Sadabat Paktı’nı doğurmuştur ✓ — iki girişim de bölgesel güvenlik arayışıdır.

Sık yapılan hata: Boğazları kapatmak demek. Boğazlarla ilgili düzenleme Balkan Antantı’nın değil, 1936 Montrö Sözleşmesi’nin konusudur; antant sınır güvenliğini amaçlar.

3. sorunun çözümü

Sadabat Paktı 1937'de Türkiye, İran, Irak ve Afganistan arasında imzalanmıştır; 1936 Montrö'den sonraya yerleşir.

  1. Ne soruluyor: Sadabat Paktı'nın şeritteki yeri.
  2. Sadabat Paktı 8 Temmuz 1937'de imzalandı.
  3. Şeridin son olayı 1936 Montrö'dür.
  4. 1937 > 1936, bu yüzden sona eklenir. Denetleme: Balkan Antantı batı sınırlarını, Sadabat doğu sınırlarını güvenceye alır; ikisi farklı yıllardadır.
  5. Sık yapılan hata: C şıkkı. Balkan Antantı ile aynı dönemde düşünülüp araya yerleştirilmesi; Sadabat ondan üç yıl sonradır.
4. sorunun çözümü

Atatürk dönemi dış politikasının temel ilkesi, "Yurtta sulh, cihanda sulh" sözüyle özetlenen barışçı çizgidir.

  1. İlkenin içeriğini açalım: ülke içinde huzuru, dışarıda ise komşularla ve öteki devletlerle barışı korumak. Politika gerçekçidir; gücün üstünde hedef konmaz.
  2. Uygulamaya bakalım: Musul, nüfus mübadelesi, yabancı okullar ve Boğazlar sorunlarının hepsi görüşme ve antlaşma yoluyla ele alınmıştır. Hatay’ın katılması bile 1939’da meclis kararıyla gerçekleşmiştir.
  3. Barışçılık bağımsızlıktan ödün vermek anlamına gelmemiştir; Türkiye tam bağımsızlığını zedeleyecek bağlanmalardan kaçınmıştır.
  4. Denetleyelim: 1932’de Milletler Cemiyeti’ne davet edilerek üye olunması ✓ — bu çizginin uluslararası alanda karşılık bulduğunu gösteriyor.

Sık yapılan hata: Bloklara katılma demek. Türkiye bu dönemde bloklara girmekten özellikle kaçınmıştır; Balkan Antantı ve Sadabat Paktı gibi girişimler blok değil, sınırların karşılıklı güvencesine dayanan bölgesel anlaşmalardır.

5. sorunun çözümü

1936 Montrö ile Boğazlar Komisyonu kaldırıldı, egemenlik Türkiye'ye geçti.

  1. Lozan'da Boğazlar'da askersiz bölge ve uluslararası komisyon vardı.
  2. 1930'larda savaş tehlikesi artınca Türkiye değişiklik istedi.
  3. 1936 Montrö ile komisyon kaldırıldı, Türkiye asker bulundurma hakkı kazandı.
7. sorunun çözümü

Lozan’da karara bağlanan ancak uygulamasında sorun yaşanan konu nüfus mübadelesidir.

  1. Öteki seçenekleri eleyelim: kapitülasyonlar Lozan’da kaldırılmış ve uygulamada tartışma doğurmamıştır; Türkiye’den savaş tazminatı istenmemiştir; azınlıklar Türk vatandaşı sayılmıştır.
  2. Mübadelede ise metin ile uygulama ayrışmıştır. İstanbul’daki Rumlar ile Batı Trakya’daki Türkler kapsam dışı bırakılmış, ancak yerleşmiş sayılmanın ölçütü açık bırakılmıştır.
  3. İki ülke bu ölçütü farklı yorumlayınca anlaşmazlık çıkmış, sorun ancak 1930’da imzalanan antlaşmayla çözülmüştür.
  4. Denetleyelim: sorun hükmün kendisinden değil, tanımın belirsizliğinden doğmuş ✓ — bu yüzden bir uygulama sorunudur.

Sık yapılan hata: Kapitülasyonlar demek. Kapitülasyonlar Lozan’da kesin biçimde kaldırılmıştır ve uygulamasında bir belirsizlik kalmamıştır; sorun çıkaran konu mübadele kapsamının tanımıdır.

8. sorunun çözümü

İsyan sonrası olağanüstü yetkiler verilmiş ve muhalefet partisi kapatılmıştır; bu, çok partili hayata geçiş denemesinin kesintiye uğraması demektir.

  1. Ne soruluyor: isyanın siyasi hayata etkisi.
  2. Takrir-i Sükûn ile hükûmet olağanüstü yetkiler aldı.
  3. Aynı yıl Terakkiperver Fırka kapatıldı; Meclis'te muhalefet kalmadı.
  4. Muhalefet kalmayınca çok partili deneme sona erdi. Denetleme: B, C ve D metinle ilgisiz ya da ters.
  5. Sık yapılan hata: C şıkkı. Kanun olağanüstü önlem getirdi; parti kurmayı teşvik etmedi, tersine muhalefet kapandı.
9. sorunun çözümü

Kıbrıs sorunu Atatürk döneminde gündemde olmadığı için bu dönemde çözülen dış politika sorunları arasında yer almaz.

  1. Seçenekleri tarihleriyle eşleştirelim: Musul 1926 Ankara Antlaşması ile, nüfus mübadelesi 1930 antlaşmasıyla, Boğazlar 1936 Montrö Sözleşmesi ile sonuçlandırılmıştır.
  2. Üçü de Atatürk döneminin içinde kalıyor. Kıbrıs ise bu yıllarda İngiltere yönetimindedir ve Türkiye ile arasında görüşülen bir sorun oluşturmamıştır.
  3. Kıbrıs, 1950’li yıllardan sonra Türk dış politikasının gündemine girmiştir; bu dönemde çözülmüş bir sorun olarak sayılamaz.
  4. Denetleyelim: soru "hangisi değildir" diye soruyor ✓ — aranan, dönemin dışında kalan tek konudur.

Sık yapılan hata: Boğazlar sorunu demek. Boğazlar bu dönemin çözülen sorunlarındandır; 20 Temmuz 1936 tarihli Montrö Sözleşmesi ile Türkiye Boğazlar üzerindeki egemenliğini elde etmiştir.

10. sorunun çözümü

Önce belediye (1930), sonra muhtarlık (1933), ardından milletvekili seçme ve seçilme hakkı (1934) verildi; 1935'te 18 kadın milletvekili Meclis'e girdi.

  1. Ne soruluyor: şeridin gösterdiği genişleme biçimi.
  2. Belediye ve muhtarlık yerel yönetimdir; 1930 ve 1933.
  3. Milletvekilliği ulusal düzeydir; 1934.
  4. Sıra yerelden ulusala doğru ve yıllara yayılmış, yani aşamalı. Denetleme: 1935'teki 18 kadın milletvekili C'yi çürütür.
  5. Sık yapılan hata: B şıkkı. Dört ayrı yıl vardır; tek yasayla aynı anda verilmiş olamaz.
11. sorunun çözümü
  1. Soru metninde Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarında gerçekleştirilen çok partili hayata geçiş denemeleri ve bu süreçte kurulan partilerin özellikleri vurgulanmıştır.
  2. Cumhuriyet döneminin ilk muhalefet partisi, Kazım Karabekir, Ali Fuat Cebesoy, Refet Bele, Rauf Orbay ve Adnan Adıvar gibi Milli Mücadele'nin önde gelen komutanları tarafından 1924 yılında kurulmuştur.
  3. Kurulan bu parti 'Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası' adını taşımakta olup, iktidardaki Cumhuriyet Halk Fırkası'na karşı ilk muhalefet hareketini başlatmıştır.
  4. Şeyh Sait İsyanı ile olan bağları ve rejim karşıtı unsurların odağı haline gelmesi gerekçesiyle 1925 yılında kapatılan bu parti, çok partili siyasi hayatın ilk muhalefet örneği olma özelliğini taşımaktadır; dolayısıyla doğru şık C seçeneğidir.
12. sorunun çözümü

Metne göre Atatürk, tek parti yönetiminin demokrasi için yeterli olmadığını düşünerek çok partili hayatı denemek istemiştir.

  1. Atatürk demokrasinin yerleşmesi için muhalefetin gerekli olduğunu düşünüyordu.
  2. 1930'da Fethi Okyar'dan parti kurmasını istedi.
  3. Amaç, çok partili demokratik hayatı denemekti.
13. sorunun çözümü

Terakkiperver Fırka'yı Kâzım Karabekir (c), Serbest Fırka'yı Fethi Okyar (a), Cumhuriyet Halk Fırkası'nı ise Atatürk (b) kurmuştur.

  1. 1. parti Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'dır → kurucusu Kâzım Karabekir (c).
  2. 2. parti Serbest Cumhuriyet Fırkası'dır → kurucusu Fethi Okyar (a).
  3. 3. parti Cumhuriyet Halk Fırkası'dır → kurucusu Atatürk (b).
  4. Sıralama 1-c, 2-a, 3-b olur.
14. sorunun çözümü

Balkan Antantı batı, Sadabat Paktı doğu komşularıyla yapılmıştır; ikisi birlikte her iki yöndeki sınırların güvenliğini hedefler.

  1. Ne soruluyor: iki antlaşmanın birlikte gösterdiği amaç.
  2. Balkan Antantı: Yunanistan, Yugoslavya, Romanya, yani batı.
  3. Sadabat Paktı: İran, Irak, Afganistan, yani doğu.
  4. Batı + doğu = bütün sınırlarda güvenlik. Denetleme: A Sadabat'la çelişir (Asya ülkeleri), D'ye dair bilgi yok.
  5. Sık yapılan hata: A şıkkı. Yalnız Balkan Antantı'na bakıp Sadabat'ın doğu ülkeleriyle yapıldığını atlamak.
15. sorunun çözümü
  1. Metinde, Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk yıllarında demokrasiyi kökleştirmek ve farklı görüşlerin Meclis'e yansıtılmasını sağlamak amacıyla kurulan ilk muhalefet partisinden bahsedilmektedir.
  2. Kurtuluş Savaşı'nın önemli komutanları tarafından kurulan bu parti, iktidarın ekonomi ve yönetim alanındaki uygulamalarına yönelik eleştirilerde bulunmuştur.
  3. Şeyh Sait İsyanı sonrasında, ortamın güvenlik riski taşıması ve rejime yönelik tehditlerin artması gerekçesiyle bu parti kapatılmıştır.
  4. Türkiye'nin çok partili siyasi hayata geçiş yönündeki ilk adımı olan bu ilk muhalefet partisi Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'dır; bu nedenle doğru yanıt B seçeneğidir.
16. sorunun çözümü
  1. Millî iradenin yönetimde daha etkin kılınması ve mecliste hükümetin denetlenmesinin sağlanması amacıyla cumhuriyet döneminde çok partili siyasi hayata geçiş denemeleri yapılmiştır.
  2. Bu doğrultuda, 1924 yılında Kazım Karabekir ve arkadaşları tarafından kurulan Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası, Türkiye Cumhuriyeti'nin ilk muhalefet partisi olma unvanını almıştır.
  3. Cumhuriyet Halk Fırkası iktidar partisiyken, Serbest Cumhuriyet Fırkası ve Demokrat Parti daha sonraki yıllarda kurulan diğer muhalefet girişimleridir.
  4. Bu bilgiler doğrultusunda doğru seçenek A şıkkı (Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası) olarak belirlenir.
17. sorunun çözümü

Liste yalnız sorunları sayar; çözüm tarihleri verilmemiştir. Gerçekte bu sorunlar 1926 (Musul), 1930 (mübadele), 1936 (Montrö) gibi farklı yıllarda çözülmüştür.

  1. Ne soruluyor: listede KANITI olmayan yargı.
  2. A: Çözülemeyip kalan sorunlar sonraki dış politikayı elbette belirler, ulaşılır.
  3. B: Irak ve Yunanistan (mübadele) komşudur, ulaşılır. D: Borçlar ekonomiktir, ulaşılır.
  4. C: Listede çözüm tarihi hiç yok; üstelik çözümler farklı yıllardadır.
  5. Sık yapılan hata: B şıkkı. Musul'u "yalnız İngiltere sorunu" görüp Irak'ın ve mübadelede Yunanistan'ın komşu olduğunu atlamak.
18. sorunun çözümü

Musul, mübadele ve Hatay gibi sorunlar görüşmeyle ele alınmış; Milletler Cemiyeti, Balkan Antantı ve Sadabat Paktı ile barış korunmaya çalışılmıştır.

  1. İlke, içeride ve dışarıda barışı esas alır.
  2. Sorunlar savaşla değil görüşmeyle ele alınmıştır.
  3. Milletler Cemiyeti'ne üye olunmuştur.
  4. Balkan Antantı ve Sadabat Paktı ile bölgesel barış güçlendirilmiştir.
19. sorunun çözümü
  1. Soru kökünde bahsedilen süreç, Türkiye'nin ilk yıllarında demokrasinin yerleşmesi için atılan çok partili hayata geçiş adımlarıdır.
  2. Cumhuriyet'in ilanından sonra kabine sistemindeki aksaklıkları gidermek ve mecliste farklı görüşlerin temsilini sağlamak amacıyla ilk muhalefet partisine ihtiyaç duyulmuştur.
  3. Mustafa Kemal Atatürk'ün silah arkadaşları olan Kâzım Karabekir, Rauf Orbay, Ali Fuat Cebesoy, Refet Bele ve Adnan Adıvar gibi isimler tarafından kurulan bu ilk muhalefet partisi Terakkiperver Cumhuriyet Fırkası'dır.
  4. Parti, programındaki dini inançlara saygılı olma maddesi nedeniyle çıkan Şeyh Sait İsyanı ile ilişkilendirilmiş ve 1925 yılında takrir-i sükun kanunu çerçevesinde kapatılmıştır; bu doğrultuda doğru cevap B seçeneğidir.
20. sorunun çözümü

Metne göre saltanatın kaldırılmasıyla İstanbul ve Ankara hükûmetleri arasındaki iki başlılık sona ermiştir.

  1. Lozan'a hem İstanbul hem Ankara hükûmeti davet edilmiş, bu bir sorun yaratmıştı.
  2. Saltanatın kaldırılmasıyla tek bir hükûmet kaldı.
  3. Metinde de bu durum "iki başlılığın sona ermesi" olarak anlatılmıştır.

8. Sınıf T.C. İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük diğer yazılılar

Bu kâğıt gerçek bir okul sınavının kopyası değil; kendi soru havuzumuzdan, müfredat sırasına göre derlenmiş bir alıştırma yazılısıdır. Öğretmensen sınıfına özel kâğıt üretebilirsin — öğretmen kaydı.