9. Sınıf Coğrafya 2. Dönem 2. Yazılı
20 soru · cevap anahtarı ve adım adım çözüm sayfanın altında
Kapsanan konular
| Bölge | Kişi başına gelir |
|---|---|
| A | 4.200 dolar |
| B | 28.500 dolar |
Tabloda iki bölgenin kişi başına gelir değerleri verilmiştir. Bu tabloya göre yapılabilecek en uygun çıkarım hangisidir?
- A Fark önemsizdir.
- B İki bölge aynı düzeydedir.
- C A bölgesi daha zengindir.
- D Gelir farkı ölçülemez.
- E Bölgeler arasında belirgin bir gelişmişlik farkı vardır.
| Ölçüt | Yalnızca müdahaleye dayanan yönetim | Bütüncül yönetim |
|---|---|---|
| Odak | Afet sonrası | Afet öncesi ve sonrası |
| Maliyet | Yüksek onarım gideri | ? |
Tabloda iki yönetim yaklaşımı karşılaştırılmış, bir bölüm boş bırakılmıştır. Bu bölüm nasıl doldurulmalıdır?
- A Daha yüksek onarım gideri
- B Önleme yatırımıyla daha düşük toplam maliyet
- C Sıfır maliyet
- D Ölçülemez maliyet
- E Aynı maliyet
Bir çıkarım üzerine
Bir öğrenci, iki ülkenin komşu olduğunu görüp "Öyleyse ikisi de aynı bölgededir." demiştir.
Yukarıdaki çıkarımda yapılan hata hangisidir?
- A Sınırı görmemek
- B Ülkeleri tanımamak
- C Haritayı okumamak
- D Komşuluğu, bölge ölçütlerinin yerine koymak
- E Bölgeyi tanımlamamak
| Kaynak | Türü |
|---|---|
| Deprem kayıt istasyonu verileri | Birinci el sayısal kaynak |
| Bir tanığın anlatımı | ? |
Tabloda kaynaklar sınıflandırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda boş kalan yere ne gelir?
- A Kaynak sayılmaz
- B Sayısal ölçüm verir
- C Yaşananı gösterir ama kişisel bakış taşır
- D Tamamen nesneldir
- E Arşiv belgesidir
Şemada bir sürecin basamakları verilmiştir. Şemaya göre bölge kavramının planlamadaki işlevi hangisidir?
- A Farkı büyütmek
- B Kaynakları eşit dağıtmak
- C Kaynakların ihtiyaç duyulan alanlara yönlendirilmesini sağlamak
- D Ölçümü gereksizleştirmek
- E Yatırımı durdurmak
| Ülke | İhraç ettiği |
|---|---|
| A | İşlenmiş sanayi ürünü |
| B | Ham madde |
Tabloda iki ülkenin ihraç ürünleri verilmiştir. Bu ülkelerin dış ticaretten elde ettiği katma değer karşılaştırılmak istenmektedir. Tabloya göre doğru yargı hangisidir?
- A İki ülke aynı değeri elde eder.
- B B ülkesi daha yüksek katma değer elde eder.
- C A ülkesi birim üründen daha yüksek katma değer elde eder.
- D Katma değer ürün türünden bağımsızdır.
- E A ülkesi ham madde satmaktadır.
Kartlarda bu konuda işlenen üç temel düşünce verilmiştir. Kartlar birlikte değerlendirildiğinde ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?
- A Kartlar birbirinden bağımsızdır.
- B Tehlike insan eliyle oluşur.
- C Risk insandan bağımsızdır.
- D Yönetim tek aşamalıdır.
- E Afet zararı; doğal tehlikeyi değil, insanın maruziyeti ve hazırlığını yöneterek azaltılır.
Kartlarda bütüncül afet yönetiminin dört aşaması numaralandırılmıştır. Bu aşamaların bir döngü olarak ele alınmasının gerekçesi hangisidir?
- A Aşamaların birbirinden bağımsız olması
- B İyileştirmeden çıkarılan derslerin yeni zarar azaltma çalışmasını beslemesi
- C Yalnızca müdahalenin önemli olması
- D Hazırlığın gereksizliği
- E Sıralamanın rastgele olması
| Sınır türü | Özelliği |
|---|---|
| Siyasi sınır | Keskin ve anlaşmayla belirlenir |
| Bölge sınırı | ? |
Tabloda sınır türleri ve özellikleri eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Bu boşluğu hangi seçenek tamamlar?
- A Çizilemez
- B Keskin ve değişmezdir
- C Anlaşmayla belirlenir
- D Genellikle geçişlidir ve seçilen ölçüte göre değişir
- E Ölçütten bağımsızdır
Şemada bir kavramın oluşum basamakları verilmiştir. Şemaya göre riskin ortaya çıkması için gereken hangisidir?
- A Hiçbirinin bulunmaması
- B Yalnızca tehlikenin bulunması
- C Yalnızca yerleşmenin bulunması
- D Tehlikenin yanında maruz kalan varlığın da bulunması
- E Tehlikenin ortadan kalkması
Kartlarda üç ölçüt verilmiştir. Bu ölçütlerin birlikte kullanılmasının gerekçesi hangisidir?
- A Sağlığın ölçülemezliği
- B Gelirin tek başına yeterli olması
- C Eğitimin önemsizliği
- D Gelişmişliğin yalnızca gelirle ölçülememesi
- E Ölçütlerin çelişmesi
Şemada bir sürecin basamakları verilmiştir. Şemaya göre bölge tanımının ölçekle ilişkisi hangisidir?
- A Ölçeğin etkisizliği
- B Bölgelerin ölçekten bağımsız olması
- C Ayrıntının artması
- D Sınırların sabit kalması
- E Ölçek değiştikçe bölge sınırlarının da değişmesi
| Durum | Sonucu |
|---|---|
| Fay hattı üzerinde yerleşme yok | Maruziyet düşüktür |
| Fay hattı üzerinde yoğun yerleşme var | ? |
Tabloda maruziyet durumları karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Bu boşluğu hangi seçenek tamamlar?
- A Tehlike ortadan kalkar
- B Maruziyet düşer
- C Maruziyet ve risk yükselir
- D Risk sıfırlanır
- E Fay etkisizleşir
Bir tanım
Belirli bir ölçüte göre çevresinden ayrılan ve kendi içinde benzerlik gösteren alan.
Yukarıda tanımı verilen kavram hangisidir?
- A Bölge
- B Ülke
- C Kıta
- D Yerleşme
- E Havza
| Aşama | Yapılan iş |
|---|---|
| Zarar azaltma | Yapı denetimi, planlama |
| Müdahale | ? |
Tabloda afet yönetiminin aşamaları ve işleri eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tablodaki boşluk nasıl doldurulmalıdır?
- A Arama kurtarma ve acil yardım
- B Yapı denetimi
- C İmar planı hazırlama
- D Sigorta yapma
- E Eğitim verme
| Ölçüt | Şekilsel bölge | İşlevsel bölge |
|---|---|---|
| Merkez | Belirleyici değil | Belirleyicidir |
| Sınırın değişme nedeni | Ölçüt değişimi | ? |
Tabloda iki bölge türü karşılaştırılmış, bir bölüm boş bırakılmıştır. Boş bırakılan bölüm nasıl yazılmalıdır?
- A İklimin değişmesi
- B Ölçüt değişimi
- C Nüfusun artması
- D Yüz ölçümünün büyümesi
- E Merkezin etki alanının değişmesi
Kartlarda bir yaklaşımın çalışma alanları verilmiştir. Bu alanların ortak amacı hangisidir?
- A Ormanları azaltmak
- B Orman varlığını korumak ve toprağı ayakta tutmak
- C Toprağı taşımak
- D Yangını artırmak
- E Ağaç kesimini kolaylaştırmak
Bir konum üzerine
Üç tarafı denizlerle çevrili, boğazlara sahip ve enerji kaynaklarıyla pazarlar arasında bulunan bir ülke.
Yukarıda anlatılan konumun ülkeye kazandırdığı en belirgin özellik hangisidir?
- A Ulaşım ve enerji hatlarında geçiş rolü üstlenmesi
- B Denizden uzak kalması
- C Ticaretten uzaklaşması
- D Enerji hatlarının dışında kalması
- E Konumunun etkisizleşmesi
| Yaklaşım | Uzun vadeli sonucu |
|---|---|
| Kaynağı tüketene kadar kullanmak | Gelecek kuşaklara kaynak kalmaz |
| Yenilenme hızını aşmadan kullanmak | ? |
Tabloda kaynak kullanım yaklaşımları karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Eksik bırakılan bölüm hangi seçenektedir?
- A Kaynak kendini yenileyerek sürekliliğini korur
- B Kaynak hızla tükenir
- C Kullanım imkânsızlaşır
- D Kaynak yok olur
- E Yenilenme durur
| Dönem | Bölgeyi belirleyen ölçüt |
|---|---|
| Tarım ağırlıklı dönem | Toprak verimliliği |
| Sanayi ağırlıklı dönem | ? |
Tabloda dönemler ve bölge ölçütleri eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Bu boşluğu tamamlayan seçenek hangisidir?
- A Bitki örtüsü
- B Toprak verimliliği
- C Yağış tutarı
- D Ham madde, enerji ve ulaşım imkânları
- E Nüfus sayısı
🔑 Cevap anahtarı ve çözümler — önce kendin çöz
1. sorunun çözümü
4.200 dolar ile 28.500 dolar arasındaki fark belirgin bir gelişmişlik farkını gösterir.
- A bölgesinde gelir 4.200 dolardır.
- B bölgesinde 28.500 dolardır.
- Fark altı katı aşmaktadır.
2. sorunun çözümü
Önceden yapılan önleme yatırımı afet sonrası onarım giderini düşürür.
- Müdahale odaklı yönetim onarım yapar.
- Bütüncül yönetim önce önlem alır.
- Toplam maliyet düşer.
3. sorunun çözümü
Bölge belirli bir ölçüte göre tanımlanır; komşuluk tek başına aynı bölgede olmayı gerektirmez.
- Bölge bir ölçüte göre çizilir.
- Komşuluk yalnızca konumla ilgilidir.
- İki kavram eşitlenemez.
4. sorunun çözümü
Tanık anlatımı yaşananları aktarır; ancak kişinin bakışını ve hatırlama payını taşır.
- İstasyon verisi sayısal kayıttır.
- Tanık anlatımı kişiseldir.
- Yaşananı gösterir ama özneldir.
5. sorunun çözümü
Bölgesel ölçüm, kaynakların geri kalan alanlara yönlendirilmesini mümkün kılar.
- Fark önce ölçülüyor.
- Yatırım ihtiyaç alanına yönlendiriliyor.
- Fark daralıyor.
6. sorunun çözümü
İşlenmiş ürün, üzerine eklenen emek ve teknoloji nedeniyle daha yüksek katma değer taşır.
- A ülkesi ürünü işleyip satıyor.
- B ülkesi ham madde satıyor.
- İşleme katma değeri yükseltir.
7. sorunun çözümü
Tehlike doğaldır ve önlenemez; azaltılabilen şey maruziyet ve hazırlıktır.
- Birinci kart tehlikeyi veriyor.
- İkinci kart insan payını ekliyor.
- Üçüncü kart yönetim döngüsünü getiriyor.
8. sorunun çözümü
İyileştirme aşamasında öğrenilenler yeni dönemin zarar azaltma çalışmasına girdi olur.
- Dört aşama sırayla ilerliyor.
- Son aşama iyileştirmedir.
- Çıkarılan dersler başa döner.
9. sorunun çözümü
Bölge sınırları çoğunlukla geçiş kuşağı biçimindedir ve ölçüt değişince yeri değişir.
- Siyasi sınır keskindir.
- Bölge sınırı ölçüte bağlıdır.
- Ölçüt değişince sınır da değişir.
10. sorunun çözümü
Issız bir alandaki tehlike risk doğurmaz; risk için maruz kalan varlık gerekir.
- Tehlike tek başına yeterli değildir.
- Maruz kalan varlık gerekir.
- İkisi birleşince risk doğar.
11. sorunun çözümü
Gelişmişlik gelirin yanında eğitim ve sağlık ölçütleriyle birlikte değerlendirilir.
- Kartlarda eğitim, sağlık ve gelir var.
- Her biri farklı bir alanı ölçüyor.
- Gelişmişlik üçünü birlikte gerektirir.
12. sorunun çözümü
Aynı alan, ölçek değiştikçe farklı bölgeler içinde ele alınabilir.
- Ölçek küçülüyor.
- Ayrıntı azalıyor.
- Daha geniş bölgeler tanımlanıyor.
13. sorunun çözümü
Aynı tehlike karşısında insan ve yapı sayısı arttıkça maruziyet ve risk yükselir.
- Tehlike her iki durumda aynıdır.
- Yerleşme yoğunluğu farklıdır.
- Yoğunluk maruziyeti ve riski artırır.
14. sorunun çözümü
Belirli bir ölçüte göre ayrılan ve içinde benzerlik gösteren alan bölgedir.
- Tanımda bir ölçüt geçiyor.
- Alan kendi içinde benzeşiyor.
- Bu kavram bölgedir.
15. sorunun çözümü
Müdahale aşaması olayın hemen ardından arama kurtarma ve acil yardımı kapsar.
- Zarar azaltma afetten öncedir.
- Müdahale afetin hemen ardındadır.
- Arama kurtarma bu aşamadadır.
16. sorunun çözümü
İşlevsel bölgenin sınırı merkezin etki alanı büyüyüp küçüldükçe değişir.
- Şekilsel bölgede sınır ölçüte bağlıdır.
- İşlevsel bölgede merkez belirleyicidir.
- Etki alanı değişince sınır kayar.
17. sorunun çözümü
Ağaçlandırma, yangın mücadelesi ve erozyon kontrolü orman ve toprak varlığını korumayı amaçlar.
- Kartlarda üç çalışma alanı var.
- Hepsi bitki örtüsü ve toprakla ilgilidir.
- Ortak amaç bu varlıkları korumaktır.
18. sorunun çözümü
Boğazlar ve kaynak-pazar arasındaki konum geçiş rolü kazandırır.
- Ülke boğazlara sahiptir.
- Kaynak ve pazar arasında yer alır.
- Bu, geçiş rolü doğurur.
19. sorunun çözümü
Yenilenme hızını aşmayan kullanım kaynağın sürekliliğini korur.
- Aşırı kullanım kaynağı bitirir.
- Yenilenme hızı bir sınır belirler.
- Bu sınır aşılmazsa kaynak sürer.
20. sorunun çözümü
Sanayi ağırlıklı dönemde bölgeyi ham madde, enerji ve ulaşım imkânları belirler.
- Tarım döneminde toprak belirleyicidir.
- Sanayi farklı girdiler ister.
- Ham madde, enerji ve ulaşım öne çıkar.