Elektrik

1. Tabloda elektrik nicelikleri ve birimleri eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan bilgi hangisidir?

• A) volt
• B) amper
• C) ohm
• D) watt
• E) joule

Doğru cevap: A — Potansiyel farkın birimi volttur.

1. Akımın birimi amperdir.
2. Potansiyel fark gerilim olarak da anılır.
3. Birimi volttur.

2. Yukarıda Ohm yasası ve devre verileri verilmiştir. Devreden geçen akım sorulmaktadır. Buna göre akım kaç amperdir?

V = I × R, V = 24 V, R = 6 Ω

• A) 144
• B) 4
• C) 30
• D) 18
• E) 2

Doğru cevap: B — I = V ÷ R = 24 ÷ 6 = 4 A'dir.

1. Ohm yasası V = I × R biçimindedir.
2. I = V ÷ R olarak düzenlenir.
3. 24 ÷ 6 = 4 A bulunur.

3. Yukarıda bir devrenin gerilim ve akım değerleri verilmiştir. Devrenin direnci sorulmaktadır. Buna göre direnç kaç ohm'dur?

V = 12 V, I = 3 A

• A) 15
• B) 36
• C) 4
• D) 9
• E) 0,25

Doğru cevap: C — R = V ÷ I = 12 ÷ 3 = 4 Ω'dur.

1. Ohm yasası düzenlenir: R = V ÷ I.
2. 12 ÷ 3 hesaplanır.
3. Sonuç 4 Ω bulunur.

4. Tabloda seri bağlı iki direncin değerleri verilmiştir. Eşdeğer direnç sorulmaktadır. Tabloya göre bu değer kaç ohm'dur?

• A) 2,9
• B) 35
• C) 2
• D) 12
• E) 6

Doğru cevap: D — Seri bağlamada dirençler toplanır: 5 + 7 = 12 Ω.

1. Seri bağlamada akım aynı yoldan geçer.
2. Dirençler toplanır.
3. 5 + 7 = 12 Ω bulunur.

5. Tabloda paralel bağlı iki direncin değerleri verilmiştir. Eşdeğer direnç sorulmaktadır. Tabloya göre bu değer kaç ohm'dur?

• A) 3
• B) 9
• C) 18
• D) 4,5
• E) 2

Doğru cevap: E — Paralel bağlamada 1/R = 1/6 + 1/3 = 1/2 → R = 2 Ω'dur.

1. 1/R = 1/6 + 1/3 yazılır.
2. Payda eşitlenir: 1/6 + 2/6 = 3/6 = 1/2.
3. R = 2 Ω bulunur.

6. Tabloda bağlama türlerinde akımın davranışı verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Bu boşluğu hangi seçenek tamamlar?

• A) Kollara ayrılır, dirençlere göre paylaşılır
• B) Bütün kollarda aynıdır
• C) Sıfırdır
• D) Ters yönde akar
• E) Ölçülemez

Doğru cevap: A — Paralel bağlamada akım kollara ayrılır; direnç küçük olan koldan daha çok akım geçer.

1. Seri bağlamada tek yol vardır.
2. Paralel bağlamada birden çok yol vardır.
3. Akım bu yollara paylaşılır.

7. Tabloda bağlama türlerinde gerilim davranışı verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tablodaki boşluk nasıl doldurulmalıdır?

• A) Bütün elemanlarda aynıdır
• B) Dirençlere göre paylaşılır
• C) Sıfırdır
• D) İki katına çıkar
• E) Ölçülemez

Doğru cevap: B — Seri bağlamada toplam gerilim dirençler arasında paylaşılır.

1. Paralel kollarda uçlar ortaktır, gerilim aynıdır.
2. Seri bağlamada elemanlar arka arkayadır.
3. Gerilim dirençlere göre paylaşılır.

8. Tabloda eşdeğer direncin davranışı verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Eksik bırakılan bölüm hangi seçenektedir?

• A) Dirençlerin toplamıdır
• B) En büyük dirençten büyüktür
• C) En küçük dirençten de küçüktür
• D) Sıfırdır
• E) Değişmez

Doğru cevap: C — Paralel bağlamada akıma yeni yollar açıldığı için eşdeğer direnç en küçük dirençten de küçük olur.

1. Paralel bağlamada akıma ek yol açılır.
2. Toplam direnç azalır.
3. Sonuç en küçük dirençten de küçüktür.

9. Yukarıda bir aygıtın elektriksel verileri verilmiştir. Aygıtın gücü sorulmaktadır. Buna göre güç kaç watt'tır?

P = V × I, V = 220 V, I = 5 A

• A) 215
• B) 225
• C) 44
• D) 1.100
• E) 110

Doğru cevap: D — P = 220 × 5 = 1.100 W'tır.

1. Elektriksel güç P = V × I biçimindedir.
2. 220 × 5 hesaplanır.
3. Sonuç 1.100 W bulunur.

10. Yukarıdaki durumun devre üzerindeki sonucu sorulmaktadır. Buna göre doğru yanıt hangisidir?

• A) Hiçbir değişiklik olmaz.
• B) Akım sıfırlanır.
• C) Gerilim artar.
• D) Devre daha verimli çalışır.
• E) Direnç çok küçük olduğu için akım aşırı büyür; kısa devre oluşur.

Doğru cevap: E — Ohm yasasına göre direnç küçüldükçe akım büyür; kısa devrede akım tehlikeli düzeye çıkar.

1. I = V ÷ R bağıntısı yazılır.
2. R çok küçük olduğunda oran büyür.
3. Akım aşırı yükselir, kısa devre oluşur.

11. Tabloda koruma ögeleri ve işlevleri eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Bu boşluğa gelmesi gereken ifade hangisidir?

• A) Kaçak akımı toprağa aktararak çarpılmayı önler
• B) Devreyi keser
• C) Gerilimi artırır
• D) Direnci büyütür
• E) Akımı artırır

Doğru cevap: A — Topraklama, gövdeye kaçan akımı toprağa yönlendirerek insanın çarpılmasını önler.

1. Sigorta aşırı akımda devreyi kesiyor.
2. Topraklama farklı bir tehlikeye karşıdır.
3. Kaçak akımı toprağa aktarır.

12. Tabloda telin direncini etkileyen değişkenler verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Bu boşluğu tamamlayan seçenek hangisidir?

• A) Direnç artar
• B) Direnç azalır
• C) Direnç değişmez
• D) Direnç sıfırlanır
• E) Ölçülemez

Doğru cevap: B — Kesit alanı büyüdükçe yüklerin geçişi kolaylaşır ve direnç azalır.

1. Uzunluk arttıkça yol uzar, direnç artar.
2. Kesit alanı geçiş kesitini büyütür.
3. Direnç azalır.

13. Tabloda ölçü aletlerinin bağlanışı verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloda boş kalan yere ne gelir?

• A) Bağlanmaz
• B) Seri bağlanır
• C) Paralel bağlanır
• D) Ters bağlanır
• E) Fark etmez

Doğru cevap: C — Voltmetre iki nokta arasındaki potansiyel farkı ölçtüğü için paralel bağlanır.

1. Ampermetre akımı ölçer, akım üzerinden geçmelidir.
2. Voltmetre iki uç arasındaki farkı ölçer.
3. Bu yüzden paralel bağlanır.

14. Tabloda bir devrenin verileri verilmiştir. Devreden geçen akım sorulmaktadır. Tabloya göre bu değer kaç amperdir?

• A) 9
• B) 6
• C) 3
• D) 2
• E) 0,5

Doğru cevap: D — Eşdeğer direnç 9 Ω'dur; I = 18 ÷ 9 = 2 A.

1. Seri dirençler toplanır: 3 + 6 = 9 Ω.
2. I = V ÷ R yazılır.
3. 18 ÷ 9 = 2 A bulunur.

15. Tabloda seri bağlı dirençlerin değerleri ve akım verilmiştir. R₂ direncinin uçları arasındaki gerilim sorulmaktadır. Tabloya göre bu değer kaç volttur?

• A) 8
• B) 6
• C) 18
• D) 3
• E) 12

Doğru cevap: E — V = I × R = 2 × 6 = 12 V'tur.

1. Seri bağlamada akım aynıdır.
2. V = I × R yazılır.
3. 2 × 6 = 12 V bulunur.

16. Yukarıda bir aygıtın gücü ve çalışma süresi verilmiştir. Tüketilen enerji sorulmaktadır. Buna göre enerji kaç kWh'dir?

Güç 2.000 W, süre 3 saat

• A) 6
• B) 2.003
• C) 600
• D) 0,67
• E) 3

Doğru cevap: A — 2.000 W = 2 kW'tır; 2 × 3 = 6 kWh.

1. Güç kilowatta çevrilir: 2.000 W = 2 kW.
2. Enerji = güç × süre biçimindedir.
3. 2 × 3 = 6 kWh bulunur.

17. Yukarıdaki durumun nedeni sorulmaktadır. Buna göre doğru yanıt hangisidir?

• A) Ampuller paralel bağlıdır.
• B) Seri devrede tek yol vardır; yol kesilince akım durur.
• C) Gerilim artmıştır.
• D) Direnç sıfırlanmıştır.
• E) Üreteç bozulmuştur.

Doğru cevap: B — Seri bağlamada akımın tek yolu vardır; bir noktada kopma bütün devreyi keser.

1. Seri devrede akım tek yoldan geçer.
2. Bir ampul patlayınca yol kopar.
3. Akım durur, öteki de sönür.

18. Yukarıdaki uygulamada kullanılan bağlama türü sorulmaktadır. Buna göre hangi seçenek doğrudur?

• A) Karışık bağlama zorunludur
• B) Seri bağlama
• C) Paralel bağlama
• D) Kısa devre
• E) Topraklama

Doğru cevap: C — Paralel bağlamada her kol bağımsızdır; biri kesilince ötekiler çalışmayı sürdürür.

1. Lambalar birbirinden bağımsız çalışıyor.
2. Seri bağlamada bu mümkün değildir.
3. Bağlama paraleldir.

19. Yukarıdaki çıkarımda yapılan hata sorulmaktadır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

• A) Seri eklemede direnç azalır.
• B) Direnç eklenemez.
• C) Eşdeğer direnç hep sabittir.
• D) Paralel eklenen direnç eşdeğer direnci azaltır.
• E) Hata yoktur.

Doğru cevap: D — Seri eklemede direnç artar; paralel eklemede akıma yeni yol açıldığı için azalır.

1. Seri ekleme yolu uzatır, direnci artırır.
2. Paralel ekleme yeni yol açar.
3. Eşdeğer direnç azalır.

20. Kartlarda bu temanın üç temel düşüncesi verilmiştir. Kartlar birlikte değerlendirildiğinde ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?

• A) Kartlar birbirinden bağımsızdır.
• B) Ohm yasası gereksizdir.
• C) Bağlama türü davranışı etkilemez.
• D) Koruma ögeleri gerekmez.
• E) Elektrik devresi; Ohm yasası, bağlama türü ve koruma ögeleriyle birlikte çözümlenir.

Doğru cevap: E — Kartlar temel yasayı, bağlama türlerini ve güvenlik ögelerini birlikte gösterir.

1. Birinci kart Ohm yasasını veriyor.
2. İkinci kart bağlama türünü ekliyor.
3. Üçüncü kart koruma ögelerini getiriyor.