Theme 3: Personal Life & Well-being

1. Tabloda besin grupları ve temel yararları eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Bir öğrenci sağlık panosunu hazırlayacaktır. Tabloda eksik kalan bilgi hangisidir?

• A) calcium for strong bones
• B) vitamins and fibre
• C) only sugar
• D) no nutritional value
• E) fat and salt only

Doğru cevap: A — Süt ürünleri kemik sağlığı için gerekli kalsiyum bakımından zengindir.

1. Tablonun kurgusu şu: solda besin grubu, sağda o grubun sağladığı temel yarar.
2. Dolu satır: fruit and vegetables → vitamins and fibre. Yani her gruba KENDİ katkısı yazılıyor.
3. Süt ürünlerinin (dairy products) öne çıkan katkısı kalsiyumdur ve kalsiyum kemikleri güçlendirir: "calcium for strong bones".
4. Denetleyelim: iki satır farklı yararlar veriyor ✓ — bir besin grubu ötekinin yerini tutmuyor, bu yüzden dengeli beslenme gerekiyor.

2. Tabloda iki öğrencinin uyku süresi ve dikkat düzeyi verilmiştir. Bir öğrenci bu ilişkiyi özetleyecektir. Tabloyu doğru anlatan cümle hangisidir?

• A) The student who sleeps less concentrates better.
• B) The student who sleeps longer concentrates better.
• C) Sleep has no effect on concentration.
• D) Both students concentrate equally well.
• E) Concentration cannot be measured.

Doğru cevap: B — Tabloda uzun uyuyan öğrencinin dikkat düzeyi yüksek görünmektedir.

1. Tablodaki iki satırı okuyalım. A öğrencisi: 8 saat uyku, dikkat yüksek. B öğrencisi: 5 saat uyku, dikkat düşük.
2. İki değeri yan yana koyalım: uyku süresi artarken dikkat düzeyi de artmış.
3. Öyleyse tabloyu doğru anlatan cümle şudur: daha uzun uyuyan öğrenci daha iyi odaklanıyor.
4. Denetleyelim: cümle "concentrates better" diyor, "sleep causes concentration" demiyor ✓ — tablo iki değerin BİRLİKTE göründüğünü gösteriyor.

3. Diyalogda bir öğrenci sürekli yorgunluktan söz etmektedir. Okul hemşiresi somut bir öneri sunmak istemektedir. Eksik balona hangi ifade yazılmalıdır?

• A) Eight is an even number.
• B) The nurse's room is on the ground floor.
• C) You had better avoid screens for an hour before going to bed.
• D) My shift finishes at five.
• E) The weather is quite cold today.

Doğru cevap: C — Güçlü tavsiye "had better + yalın fiil" kalıbıyla verilir.

1. Diyalogdaki durumu belirleyelim: Kaan sekiz saat uyumasına rağmen gün boyu yorgun olduğunu söylüyor. Bu bir sağlık şikâyeti.
2. Hemşirenin işi bilgi vermek değil, SOMUT bir öneri sunmak. Öyleyse yanıt bir tavsiye kalıbı taşımalı.
3. "You had better avoid screens for an hour before going to bed." hem güçlü tavsiye kalıbını kullanıyor hem uykuyla doğrudan ilgili somut bir öneri veriyor.
4. Denetleyelim: öteki şıklar doğru cümleler ama şikâyetle ilgisiz ✓ — hemşirenin vardiyası ya da hava durumu öneri sayılmaz.

4. Tabloda ekran süresi ile uyku kalitesi arasındaki ilişki verilmiştir. Bir öğrenci bu ilişkiyi yorumlayacaktır. Bu bilgileri doğru veren cümle hangisidir?

• A) Short screen time causes poor sleep.
• B) Longer screen time causes better sleep.
• C) Screen time and sleep are not related in the table.
• D) Longer screen time seems to be associated with poorer sleep.
• E) The table shows nothing about sleep.

Doğru cevap: D — Tabloda uzun ekran süresiyle düşük uyku kalitesi birlikte görülmektedir.

1. Tablodaki iki satırı okuyalım: günde 2 saatin altında ekran → iyi uyku; 6 saatin üstünde ekran → kötü uyku.
2. Ekran süresi artarken uyku kalitesi düşmüş. İki değer ters yönde hareket ediyor.
3. Ama tablo yalnız birlikte görülmeyi gösteriyor, nedeni kanıtlamıyor. Bu yüzden doğru cümle ihtiyatlı bir ifade kullanır: "seems to be associated with poorer sleep".
4. Denetleyelim: "causes" diyen bir cümle tablodan çıkarılamaz ✓ — birlikte görülmek, neden olmakla aynı şey değil.

5. Kartlarda stresle baş etme yolları verilmiştir. Bir öğrenci sınav öncesi kaygısını uzun vadede azaltmak istemektedir. Kartlara göre en kapsayıcı açıklama hangisidir?

• A) Exercise should be avoided before exams.
• B) Only deep breathing is useful.
• C) None of these habits helps with stress.
• D) Talking to someone increases stress.
• E) Combining several of these habits works better than using only one.

Doğru cevap: E — Farklı yönlere dokunan alışkanlıkların birlikte kullanılması tek bir yöntemden daha etkilidir.

1. Dört kartı okuyalım: deep breathing, planning ahead, talking to someone, regular exercise.
2. Her biri stresin başka bir yönüne dokunuyor. Derin nefes ANLIK gerginliği azaltıyor, planlama belirsizliği düşürüyor.
3. Konuşmak duygusal yükü hafifletiyor, düzenli egzersiz ise bedeni rahatlatıyor. Öğrenci kaygısını UZUN VADEDE azaltmak istediğine göre birkaçını birlikte kullanmak tek yöntemden daha etkilidir.
4. Denetleyelim: tek bir kart uzun vadeli çözüm sunmuyor ✓ — derin nefes o anı geçirir ama planlamanın yerini tutmaz.

6. Tabloda duygu sıfatları ve anlamları eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Bir öğrenci kelime defterini tamamlayacaktır. Boş bırakılan yere ne gelmelidir?

• A) extremely tired
• B) slightly happy
• C) a little worried
• D) very hungry
• E) quite excited

Doğru cevap: A — "Exhausted" sözcüğü aşırı yorgun anlamına gelir.

1. Tablonun kurgusu şu: solda duygu sıfatı, sağda anlamı.
2. Dolu satır: anxious → worried about something in the future, yani gelecekteki bir şey için kaygılı.
3. "Exhausted" ise yorgunlukla ilgili bir sıfattır ve sıradan bir yorgunluğu değil, AŞIRI yorgunluğu anlatır: "extremely tired".
4. Denetleyelim: "tired" yorgun, "exhausted" bitkin ✓ — ikincisi derecesi daha yüksek olan sözcük.

7. Metinde geçmişte var olup bugün sürmeyen bir alışkanlık anlatılmakta ve bir yer boş bırakılmıştır. Bu anlam esas alındığında boşluk nasıl doldurulmalıdır?

• A) am used to
• B) used to
• C) get used to
• D) was using to
• E) use to

Doğru cevap: B — Geçmişte olup artık sürmeyen alışkanlıklar "used to + yalın fiil" ile anlatılır.

1. Cümledeki ipucunu bulalım: "but now I always eat something in the morning." Yani BUGÜN kahvaltı ediliyor.
2. Öyleyse boşluğa gelecek yapı, geçmişte var olan ama artık sürmeyen bir alışkanlığı anlatmalı.
3. Bu anlamı veren kalıp "used to + yalın fiil"dir: "I used to skip breakfast."
4. Denetleyelim: "be used to" ve "get used to" ALIŞKIN OLMAK anlamındadır ve sonrasına -ing alır ✓ — buradaki anlam farklı.

8. Metinde bir egzersiz biçimi tanıtılmaktadır. Metne göre bu egzersizin öne çıkan üstünlüğü hangisidir?

• A) It requires expensive equipment.
• B) It is the only useful exercise.
• C) It is effective and easy to access for almost everyone.
• D) It takes several hours a day.
• E) It is only suitable for athletes.

Doğru cevap: C — Metinde yürüyüşün hem etkili olduğu hem ekipman ya da üyelik gerektirmediği belirtilmiştir.

1. Metindeki iki bilgiyi ayıralım. Birincisi etki: günde otuz dakika yürümek çoğu kişide kalp sağlığını iyileştirmeye yetiyor.
2. İkincisi erişim: hiçbir ekipman ya da üyelik gerekmiyor.
3. İki bilgi birlikte okunduğunda öne çıkan üstünlük şudur: yürüyüş hem etkili hem hemen herkes için kolay erişilebilir.
4. Denetleyelim: metin yürüyüşü TEK yararlı egzersiz saymıyor ✓ — yalnız bu egzersizin üstünlüklerini sayıyor.

9. Metinde bir kişinin alışkanlıkları anlatılmaktadır. Metne göre yapılabilecek en uygun çıkarım hangisidir?

• A) She never goes to the gym.
• B) She should stop exercising completely.
• C) She eats too much before workouts.
• D) Exercise alone is not enough without proper nutrition.
• E) Nutrition has no effect on energy.

Doğru cevap: D — Düzenli spor yapmasına rağmen halsizlik hissetmesi, beslenmenin eksik kaldığını gösterir.

1. Metindeki üç bilgiyi sıralayalım: Ada haftada beş kez spora gidiyor, zaman kazanmak için sık sık öğün atlıyor, antrenman sırasında halsiz hissediyor.
2. Egzersiz düzenli olduğuna göre halsizliğin nedeni spor eksikliği olamaz.
3. Geriye atlanan öğünler kalıyor: beden çalışmak için yakıta ihtiyaç duyuyor. En uygun çıkarım şudur: doğru beslenme olmadan tek başına egzersiz yeterli değildir.
4. Denetleyelim: metin sporu bırakmayı önermiyor ✓ — eksik olan spor değil, beslenme.

10. Tabloda kip fiilleri anlamlarına göre sınıflandırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan bilgi hangisidir?

• A) Ability
• B) Prohibition
• C) Strong advice
• D) Certainty
• E) No obligation

Doğru cevap: E — "Do not have to" yasak bildirmez; gerekliliğin bulunmadığını söyler.

1. Tablonun kurgusu şu: solda cümle, sağda taşıdığı anlam.
2. Dolu satır: "You must not eat before the blood test." → Prohibition, yani YASAK. "Must not" bir şeyin kesinlikle yapılmaması gerektiğini bildirir.
3. "You do not have to bring a report." ise bir yasak değil: rapor getirmek ZORUNLU değil, isterse getirebilir. Bu anlam "No obligation"dır.
4. Denetleyelim: iki kalıp birbirine çok benzer ama zıt işler görür ✓ — biri yapmayı yasaklar, öteki yapma zorunluluğunu kaldırır.

11. Kartlarda sağlıkla ilgili dört terim verilmiştir. Gün boyu hareketsiz oturmaya dayalı bir yaşam biçimi anlatılmak istenmektedir. Kartlardaki uygun ifade hangisidir?

• A) sedentary lifestyle
• B) balanced diet
• C) immune system
• D) mental health
• E) nutrition label

Doğru cevap: A — "Sedentary lifestyle" hareketsizliğe dayalı yaşam biçimini anlatır.

1. Anlatılmak istenen durumu belirleyelim: gün boyu hareketsiz oturmaya dayalı bir YAŞAM BİÇİMİ.
2. Kartlardaki terimleri konularına göre ayıralım. "Balanced diet" dengeli beslenme, yani yeme içmeyle ilgili. "Immune system" bağışıklık sistemi, "mental health" ruh sağlığı.
3. Üçü de hareketle ilgili değil. Hareketsiz yaşam biçimini anlatan terim "sedentary lifestyle"dır.
4. Denetleyelim: "sedentary" sözcüğü oturmayı anlatan bir kökten gelir ✓ — anlamı doğrudan hareketsizliği veriyor.

12. Metinde olumsuz bir koşul ve sonucu anlatılmakta, bir yer boş bırakılmıştır. "Unless" yapısı esas alındığında boşluk nasıl doldurulmalıdır?

• A) would have had
• B) may have
• C) had
• D) have had
• E) would had

Doğru cevap: B — "Unless" birinci tip koşul cümlesinde kullanılır; sonuç bölümünde "may/will + yalın fiil" gelir.

1. Önce "unless"in anlamını açalım: "if not", yani "…mazsan". Cümle şu demek: yeterince su içmezsen, gün içinde baş ağrın olabilir.
2. Anlatılan durum gerçekleşmesi mümkün bir koşul; hayalî ya da geçmişte kaçırılmış bir durum değil. Öyleyse birinci tip koşul cümlesi kurulacak.
3. Birinci tipte sonuç bölümü "will" ya da "may" + yalın fiil alır. Doğru biçim "may have"dir.
4. Denetleyelim: "would have had" ÜÇÜNCÜ tip koşulda kullanılır ✓ — geçmişte gerçekleşmemiş bir durumu anlatır, buradaki anlam o değil.

13. Tabloda yaş gruplarına göre önerilen uyku süresi verilmiştir. On altı yaşındaki bir öğrenci günde altı saat uyumaktadır. Tabloya göre bu öğrenci için söylenebilecek olan hangisidir?

• A) His sleep is exactly at the recommended level.
• B) He sleeps more than recommended.
• C) He sleeps at least two hours less than recommended.
• D) The table gives no information for his age.
• E) He should sleep only six hours.

Doğru cevap: C — 13-18 yaş için önerilen alt sınır 8 saattir; 6 saat bu sınırın iki saat altındadır.

1. Önce öğrencinin hangi satıra girdiğini bulalım: 16 yaşında olduğuna göre 13-18 yaş grubunda.
2. Bu grup için tabloda önerilen süre 8-10 saat. Yani alt sınır 8 saat.
3. Öğrenci günde 6 saat uyuyor. Farkı hesaplayalım: 8 − 6 = 2 saat. Öğrenci önerilenden EN AZ iki saat az uyuyor.
4. Denetleyelim: "at least" ifadesi doğru ✓ — üst sınır 10 saat olduğu için eksiklik 4 saate kadar da çıkabilir.

14. Yukarıdaki cümlede edat ve yapı bakımından bir hata bulunmaktadır. Cümlenin düzeltilmiş biçimi hangisidir?

• A) I am interested for learning about healthy nutrition.
• B) I am interested in learn about healthy nutrition.
• C) I am interesting in learning about healthy nutrition.
• D) I am interested in learning about healthy nutrition.
• E) I am interested to learning about healthy nutrition.

Doğru cevap: D — "Be interested in" kalıbından sonra fiil "-ing" biçiminde gelir.

1. Cümledeki hatayı bulalım: "I am interested to learn…". Burada iki sorun var mı, bakalım.
2. Kalıp sabittir: "be interested IN". Edat "to" değil "in" olmalı. Bu birinci düzeltme.
3. Edattan sonra fiil gelirse "-ing" alır; "in learn" olmaz, "in learning" olur. Doğru biçim: "I am interested in learning about healthy nutrition."
4. Denetleyelim: "interested" ilgi DUYAN kişiyi, "interesting" ilgi ÇEKEN şeyi anlatır ✓ — özne kişi olduğu için "interested" doğru.

15. Diyalogda bir arkadaş durumu sormaktadır. Öğrenci duygusunu ifade edip destek istemek istemektedir. Boş bırakılan balonu hangi ifade tamamlar?

• A) My cousin lives in Antalya.
• B) The classroom is quite warm today.
• C) I have a new pencil case.
• D) The library closes at six.
• E) To be honest, I am a bit stressed about the exam. Could we talk about it?

Doğru cevap: E — Duyguyu ifade edip destek istemek için içten bir açıklama ve bir istek gerekir.

1. Diyalogdaki durumu belirleyelim: arkadaş "You look worried." diyerek öğrencinin endişeli göründüğünü söylüyor ve her şeyin yolunda olup olmadığını soruyor.
2. Öğrencinin iki işi var: duygusunu söylemek ve destek istemek.
3. "To be honest, I am a bit stressed about the exam. Could we talk about it?" ilk cümlede duyguyu ("stressed"), ikinci cümlede isteği ("Could we talk?") veriyor. İki işi de yapan tek seçenek bu.
4. Denetleyelim: öteki şıklar doğru cümleler ama soruyla ilgisiz ✓ — kütüphane saati ya da kalem kutusu bir duygu ifadesi değil.

16. Metinde olumlu bir yargının ardından bir uyarı verilmekte ve bir yer boş bırakılmıştır. Bu karşıtlığı sağlayan bağlayıcı hangisidir?

• A) however
• B) therefore
• C) because
• D) moreover
• E) so

Doğru cevap: A — İki bağımsız cümle arasında karşıtlık kurmak için "however" kullanılır.

1. Cümlenin iki yarısını okuyalım. Birinci yarı olumlu: fast food pratiktir (convenient).
2. İkinci yarı bir uyarı getiriyor: çok sık yemek sağlığa zarar verebilir.
3. İkinci yarı birincinin beklentisini tersine çeviriyor. Bu karşıtlığı kuran bağlayıcı "however"dır.
4. Denetleyelim: "therefore" ve "so" SONUÇ, "because" NEDEN, "moreover" EKLEME bildirir ✓ — hiçbiri karşıtlık kurmuyor.

17. Metinde bir durumun derecesi ve sonucu anlatılmakta, bir yer boş bırakılmıştır. Boşluktan sonra sıfat ve isim geldiği düşünüldüğünde boşluğu hangi seçenek tamamlar?

• A) so
• B) such
• C) too
• D) very
• E) enough

Doğru cevap: B — Sıfat ile ismin birlikte bulunduğu yapılarda "such a + sıfat + isim" kullanılır.

1. Boşluktan sonrasına bakalım: "a stressful week". Burada bir sıfat ("stressful") ve bir isim ("week") birlikte duruyor.
2. İşte ayrım noktası bu. "So" yalnız sıfatla kullanılır: "so stressful". "Such" ise sıfat + isim öbeğiyle kullanılır: "such a stressful week".
3. Boşluktan sonra isim de olduğuna göre doğru seçenek "such"tır.
4. Denetleyelim: cümle "It was such a stressful week that I could not sleep properly." olur ✓ — "such … that" derece ve sonuç bildiriyor.

18. Şemada bir alışkanlığın kazanılma süreci verilmiştir. Şemaya göre bu süreci İngilizce olarak en uygun anlatan cümle hangisidir?

• A) Small goals repeating regularly are more likely become habits.
• B) Small goals repeated regularly is more likely to become habits.
• C) Small goals repeated regularly are more likely to become habits.
• D) Small goals repeated regularly were more likely to become habits.
• E) Small goals repeated regularly are more like to become habits.

Doğru cevap: C — Çoğul özneyle "are" kullanılır ve "be likely to + yalın fiil" yapısı geçerlidir.

1. Önce şemayı anlayalım: küçük bir hedef belirlenir → düzenli tekrar yapılır → alışkanlık yerleşir.
2. Şimdi cümleyi kuralım. Özne "small goals" ve çoğul; öyleyse yardımcı fiil "are" olmalı, "is" değil.
3. "Repeated regularly" özneyi niteleyen bir edilgen yapı, doğru. Son olarak kalıp "be likely TO + yalın fiil" biçimindedir: "are more likely to become habits."
4. Denetleyelim: şema şu an geçerli bir genel doğruyu anlatıyor ✓ — bu yüzden "were" değil "are" kullanılır.

19. Tabloda iki yaklaşım ve uzun vadeli sonuçları karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Bu eksikliği hangi seçenek giderir?

• A) harmful in the long term
• B) less effective than a strict diet
• C) impossible to follow
• D) more likely to last and become part of daily life
• E) the same as a strict diet

Doğru cevap: D — Sürdürülebilir küçük değişiklikler zamanla günlük hayatın parçası hâline gelir.

1. Tablonun kurgusu şu: solda yaklaşım, sağda uzun vadeli sonucu.
2. Dolu satır: iki haftalık çok katı diyet → genellikle sürdürülebilir değil. Yani yaklaşım kısa sürede bırakılıyor.
3. İkinci yaklaşımın ayırt edici yanı süresi: küçük değişiklikler AYLARCA sürdürülmüş. Aylarca yapılan bir şey artık zorlama olmaktan çıkar; kalıcı olur ve günlük hayatın parçası hâline gelir.
4. Denetleyelim: iki satır aynı ölçütle karşılaştırılıyor ✓ — ölçüt etki gücü değil, KALICILIK.

20. Kartlarda bu temada işlenen dört alan verilmiştir. Kartlar birlikte değerlendirildiğinde iyi olma hâli için ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?

• A) Movement is unnecessary for young people.
• B) Well-being depends only on nutrition.
• C) Sleep has no role in well-being.
• D) Emotions are separate from physical health.
• E) Well-being depends on nutrition, sleep, movement and emotional health together.

Doğru cevap: E — Kartlar beslenmeyi, uykuyu, hareketi ve duygusal sağlığı birlikte gösterir.

1. Dört kartı okuyalım: nutrition, sleep, movement, emotions.
2. Her kart iyi olma hâlinin ayrı bir yönüne dokunuyor: ne yediğimiz, ne kadar dinlendiğimiz, ne kadar hareket ettiğimiz ve nasıl hissettiğimiz.
3. Dördü aynı temada bir arada verildiğine göre en kapsayıcı sonuç bunları birlikte anmalıdır: iyi olma hâli beslenme, uyku, hareket ve duygusal sağlığa birlikte bağlıdır.
4. Denetleyelim: ünitedeki Ada örneği de bunu gösteriyordu ✓ — düzenli spor, beslenme eksik olduğunda yetmiyordu.