Bağışıklık

1. Tabloda bağışıklık türleri karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan özellik hangisidir?

• A) Etkenle karşılaşma sonrası gelişir, o etkene özgü yanıt verir ve bellek oluşturur
• B) Doğuştan vardır
• C) Hiç yanıt vermez
• D) Yalnız deride bulunur
• E) Yalnız çocuklarda görülür

Doğru cevap: A — Eksik özellik "etkenle karşılaştıktan sonra gelişir, o etkene özgü yanıt verir ve bellek oluşturur" ifadesidir; kazanılmış bağışıklığın ayırt edici yanı özgüllük ve bellektir.

1. Tablodaki dolu satırı okuyalım: doğal bağışıklık doğuştan vardır ve her etkene aynı biçimde yanıt verir; yani seçici değildir.
2. Kazanılmış bağışıklık bu satırın karşıtı olmalı: doğuştan değil, etkenle (antijenle) karşılaştıktan sonra kurulur.
3. Karşılaşma sonrası lenfositler yalnız o antijeni tanıyan yanıt üretir (özgüllük) ve bir bölümü bellek hücresine dönüşür.
4. Denetleyelim: "özgül" başlığı ile "etkene özgü yanıt + bellek" ifadesi örtüşüyor ve doğal satırındaki "her etkene aynı yanıt" ile tam karşıtlık kuruyor ✓

2. Derinin ve mukozanın bağışıklıktaki rolü sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Antikor üretmek
• B) Bellek hücresi üretmek
• C) Etkenlerin vücuda girmesini fiziksel ve kimyasal olarak engelleyen ilk savunma hattını oluşturmak
• D) Aşı görevi görmek
• E) Alerji oluşturmak

Doğru cevap: C — Deri ve mukoza, etkenlerin vücuda girmesini fiziksel ve kimyasal olarak engelleyen birinci savunma hattıdır.

1. Tablo savunmayı üç hatta ayırıyor: birinci hat deri, mukoza ve mide asidi; ikinci hat iltihap ve yutucu hücreler; üçüncü hat antikor ve bellek hücreleri.
2. Deri sıkı dizilmiş hücre katmanlarıyla fiziksel bir duvar oluşturur; mukoza mukusla etkenleri yakalar.
3. Ter, gözyaşındaki enzimler ve mide asidi gibi salgılar ise etkenler için kimyasal olarak elverişsiz bir ortam yaratır.
4. Denetleyelim: rolü "girişi engelleyen ilk hat" diye koyduğumuzda tablodaki birinci hat satırıyla birebir uyuşuyor ✓

3. Bir yaranın çevresinde kızarıklık, şişlik ve sıcaklık artışı görülmesinin nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Yaranın kanaması
• B) Kemiğin zorlanması
• C) Derinin kalınlaşması
• D) Kasın kasılması
• E) Bölgeye kan akışının artması ve savunma hücrelerinin toplanması; buna iltihap tepkisi denmesi

Doğru cevap: E — Kızarıklık, şişlik ve sıcaklık; bölgeye kan akışının artmasından ve savunma hücrelerinin toplanmasından kaynaklanır, buna iltihap tepkisi denir.

1. Yara, etkenlerin deriyi aşıp dokuya girdiği yerdir; artık ikinci savunma hattı devreye girer.
2. Hasarlı dokudan salınan maddeler damarları genişletir: bölgeye gelen kan artar, bu da kızarıklık ve sıcaklık olarak görülür.
3. Damar çeperinin geçirgenliği artar; sıvı ve yutucu hücreler dokuya sızar, sıvı birikimi şişliği oluşturur.
4. Denetleyelim: üç belirtinin üçü de "daha çok kan + damardan dokuya geçiş" ile açıklanıyor ve amaç savunma hücrelerini yaraya taşımak ✓

4. Tabloda bağışıklığın iki temel kavramı verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan açıklama hangisidir?

• A) Vücuda giren mikrop
• B) Antijene özgü olarak üretilen ve ona bağlanarak etkisiz kılınmasını sağlayan protein
• C) Bir hormon türü
• D) Bir enzim türü
• E) Bir vitamin

Doğru cevap: B — Eksik açıklama "antijene özgü olarak üretilen ve ona bağlanarak etkisiz kılınmasını sağlayan protein" olmalıdır; antikor budur.

1. Tabloda antijen, bağışıklık yanıtını başlatan yabancı yapı olarak tanımlanmış; antikor bu yanıtın ürünü olmalı.
2. Antijenle karşılaşan B lenfositleri çoğalır ve protein yapılı antikorlar salgılar.
3. Her antikor anahtar-kilit gibi yalnız kendi antijenine bağlanır; bağlanan antijen kümelenir, etkisiz kalır ve yutucu hücrelerce kolayca yok edilir.
4. Denetleyelim: antijen "tetikleyen", antikor "ona özgü yanıt proteini" olunca tablonun iki satırı birbirini tamamlıyor ✓

5. Bir hastalığı geçiren kişinin aynı hastalığa genellikle bir daha yakalanmamasının nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Etkenin yok olması
• B) Derinin kalınlaşması
• C) Vücudun etkeni unutması
• D) İlk karşılaşmada oluşan bellek hücrelerinin, ikinci karşılaşmada çok daha hızlı ve güçlü yanıt vermesi
• E) Kanın değişmesi

Doğru cevap: D — İlk karşılaşmada oluşan bellek hücreleri, ikinci karşılaşmada çok daha hızlı ve güçlü yanıt verdiği için kişi aynı hastalığa genellikle yeniden yakalanmaz.

1. İlk karşılaşma birincil yanıttır: etkeni tanıyan lenfositlerin çoğalması günler sürer, bu arada etken çoğalır ve hastalık belirtileri görülür.
2. Bu yanıt sırasında etkeni tanıyan hücrelerin bir bölümü uzun ömürlü bellek hücresine dönüşür.
3. Aynı etken yeniden girdiğinde bellek hücreleri onu hemen tanır; ikincil yanıt erken başlar ve çok daha yüksek antikor düzeyine ulaşır.
4. Denetleyelim: etken çoğalamadan etkisiz kılındığı için belirti oluşmaz; bu da "bir daha yakalanmama" gözlemini açıklıyor ✓

6. Tabloda aşı ve serum karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan etki hangisidir?

• A) Kalıcı bağışıklık sağlar
• B) Hiçbir etkisi yoktur
• C) Etki hemen başlar ama geçicidir; bellek oluşmaz
• D) Yalnız çocuklarda etkilidir
• E) Antijen üretir

Doğru cevap: C — Serumun etkisi hemen başlar ama geçicidir ve bellek oluşturmaz; çünkü serum vücuda hazır antikor verir.

1. Tablodaki aşı satırı: antijen verilir, vücut antikorunu kendisi üretir, bu yüzden bellek oluşur ve koruma kalıcıdır.
2. Serum satırında içerik "hazır antikor"; yani vücut hiçbir üretim yapmaz, dışarıdan gelen antikoru kullanır.
3. Hazır antikor beklemeden işe başlar; ama zamanla yıkılır ve lenfositler uyarılmadığı için bellek hücresi oluşmaz.
4. Denetleyelim: "hemen başlar, geçicidir, bellek oluşmaz" ifadesi, serumun yılan sokması gibi acil durumlarda tedavi amaçlı kullanılmasıyla uyuşuyor ✓

7. Aşıların hastalık etkeninin zayıflatılmış ya da etkisizleştirilmiş biçimini içermesinin gerekçesi sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Bağışıklık dizgesinin hastalığa yol açmadan tanıma yapıp bellek oluşturabilmesi
• B) Maliyeti düşürmek
• C) Etkeni çoğaltmak
• D) Aşıyı ucuzlatmak
• E) Etkiyi geciktirmek

Doğru cevap: A — Aşı, bağışıklık dizgesine bir "prova" yaptırır. Etken hastalık yapamayacak durumda olduğu için kişi hastalanmaz, ama vücut o antijeni tanır ve bellek hücreleri kurar.

1. Bellek için antijenin tanınması gerekir.
2. Ama hastalık istenmez.
3. Zayıflatılmış etken bu ikisini birlikte sağlar.

8. Bir toplumda aşılanma oranının yüksek olmasının, aşı olamayan kişileri de koruduğu belirtilmektedir. Bu durumun açıklaması nedir?

• A) Aşının havayla yayılması
• B) Hastalığın yok olması
• C) Aşının bulaşıcı olması
• D) Bağışık kişilerin etkeni taşımaması ve bulaş zincirinin kırılması; böylece aşı olamayanlara da etkenin ulaşmaması
• E) Aşının herkesi aşılaması

Doğru cevap: D — Bağışık kişiler etkeni taşımayıp bulaş zincirini kırdığı için etken aşı olamayanlara ulaşamaz; bu dolaylı korumaya toplum bağışıklığı denir.

1. Bulaşıcı hastalık kişiden kişiye geçen bir zincirle yayılır; her halka etkeni bir sonrakine aktarır.
2. Aşılı kişi etkenle karşılaşsa bile hızla etkisiz kıldığı için onu çoğaltıp başkasına aktaramaz; zincirin o halkası kopar.
3. Aşılanma oranı yüksekse etken yeni konak bulamaz; bebekler ya da bağışıklığı baskılanmış kişiler gibi aşı olamayanlar da bu yüzden etkenle karşılaşmaz.
4. Denetleyelim: aşı olamayan kişi hiç antikor üretmediği halde korunuyor; koruma kaynağı kişinin kendisi değil çevresi, bu da zincirin kırılmasıyla açıklanıyor ✓

9. Viral hastalıklarda antibiyotik kullanımının yararsız olmasının nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Antibiyotiğin zayıf olması
• B) Virüslerin hızlı üremesi
• C) Virüslerin büyük olması
• D) Antibiyotiğin pahalı olması
• E) Antibiyotiklerin bakterilere özgü yapıları hedeflemesi; virüslerde bu yapıların bulunmaması

Doğru cevap: E — Antibiyotikler bakterilere özgü yapıları (hücre çeperi, bakteri ribozomu gibi) hedeflediği, virüslerde bu yapılar bulunmadığı için viral hastalıklarda işe yaramaz.

1. Tabloya göre antibiyotik bakteriye özgü yapıları hedefler; bakteri hücre çeperi ve bakteriye özgü ribozomlar bunlara örnektir.
2. Virüs hücre değildir: çeperi, ribozomu ve kendi metabolizması yoktur; konak hücrenin düzeneğini kullanarak çoğalır.
3. Hedef yapı bulunmayınca ilacın bağlanacağı ya da bozacağı bir şey kalmaz; virüs etkilenmeden çoğalmayı sürdürür.
4. Denetleyelim: tablodaki "virüs — etkisiz; bu yapılar bulunmaz" satırı açıklamamızla birebir uyuşuyor ✓

10. Antibiyotiğin doktorun belirttiği süreden önce bırakılmasının sakıncası sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) İlacın israf olması
• B) Görece dayanıklı bakterilerin sağ kalıp çoğalması ve dirençli soyların yayılması
• C) İlacın bozulması
• D) Hastalığın yok olması
• E) Hiçbir sakıncası olmaması

Doğru cevap: B — Antibiyotik erken bırakılırsa görece dayanıklı bakteriler sağ kalıp çoğalır ve dirençli soylar yayılır.

1. Bir bakteri topluluğundaki bireyler ilaca aynı ölçüde duyarlı değildir; kalıtsal çeşitlilik vardır.
2. Tedavinin ilk günlerinde en duyarlı bakteriler ölür, bakteri sayısı düşer ve kişi kendini iyi hisseder.
3. Tedavi burada kesilirse geriye en dayanıklı bireyler kalır; bunlar çoğalarak ilaca dirençli bir topluluk oluşturur.
4. Denetleyelim: ilaç seçici etken, sağ kalanlar dayanıklı olanlar; sonuçta toplulukta direnç artıyor, bu da bir doğal seçilim örneği ✓

11. Yukarıda tanımı verilen durumun adı sorulmaktadır. Bu durum hangisidir?

• A) Enfeksiyon
• B) Aşılama
• C) Bağışıklık yetersizliği
• D) İltihap
• E) Alerji

Doğru cevap: E — Bağışıklık dizgesinin zararsız bir maddeye aşırı ve gereksiz yanıt vermesi alerjidir.

1. Tanımda iki ipucu var: madde aslında zararsızdır ve yanıt aşırıdır.
2. Polen, ev tozu akarı ya da bazı besinler gibi maddeler bazı kişilerde tehlikeli bir antijen gibi algılanır.
3. Bu yanlış algı sonucu verilen şiddetli yanıt, belirtileri ve zararı kendisi doğurur; bu duruma alerji, maddeye de alerjen denir.
4. Denetleyelim: alerjide ne etkende gerçek bir tehlike var ne de bağışıklık zayıf; tanımdaki "zararsız + aşırı" çifti tam karşılanıyor ✓

12. Alerjik tepkinin ilk karşılaşmada değil genellikle sonraki karşılaşmalarda ortaya çıkmasının nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Maddenin değişmesi
• B) Maddenin çoğalması
• C) Vücudun yorulması
• D) İlk karşılaşmada duyarlılığın gelişip antikorların hazırlanması; tepkinin sonraki karşılaşmalarda hızla ortaya çıkması
• E) Havanın değişmesi

Doğru cevap: D — İlk karşılaşmada duyarlılık gelişip alerjene özgü antikorlar hazırlandığı için alerjik tepki genellikle sonraki karşılaşmalarda hızla ortaya çıkar.

1. İlk karşılaşmada bağışıklık dizgesi alerjeni antijen olarak tanır ve ona özgü antikorlar üretir; bu aşama belirti vermeyebilir.
2. Bu antikorlar histamin depolayan bazı hücrelerin yüzeyine yerleşir; kişi artık duyarlılaşmıştır.
3. Aynı alerjen yeniden geldiğinde bu hücrelerdeki antikorlara bağlanır ve hücreler histamin gibi maddeleri hızla salar.
4. Denetleyelim: hazırlık ilk karşılaşmada, tepki sonrakilerde; bu sıra bellek temelli özgül yanıtın genel mantığıyla da uyuşuyor ✓

13. Alerjik tepkide burun akıntısı, kaşıntı ve şişlik görülmesinin nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Alerjenin zehirli olması
• B) Salınan histamin gibi maddelerin damarları genişletip geçirgenliği artırması
• C) Derinin kuruması
• D) Kanın azalması
• E) Havanın soğuması

Doğru cevap: B — Alerjide salınan histamin gibi maddeler damarları genişletip geçirgenliği artırdığı için burun akıntısı, kaşıntı ve şişlik görülür.

1. Alerjen, duyarlı hücrelerin yüzeyindeki antikorlara bağlanınca bu hücreler histamin gibi maddeler salar.
2. Histamin damarları genişletir ve çeperlerini geçirgen hâle getirir; dokuya sıvı sızar, bu da şişlik ve burun akıntısı olarak görülür.
3. Aynı maddeler sinir uçlarını uyarır ve kaşıntıya yol açar.
4. Denetleyelim: belirtilerin kaynağı vücudun kendi salgısı olduğu için histaminin etkisini engelleyen ilaçlar bu belirtileri hafifletir ✓

14. Bazı alerjik tepkilerin yaşamı tehdit edecek düzeye ulaşabilmesinin nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Tepkinin bütün vücuda yayılarak yaygın damar genişlemesi ve solunum yollarında daralma yaratması
• B) Alerjenin çok olması
• C) Derinin kızarması
• D) Kaşıntının artması
• E) Gözlerin sulanması

Doğru cevap: A — Alerjik tepki bütün vücuda yayılıp yaygın damar genişlemesi ve solunum yollarında daralma yarattığında yaşamı tehdit eder.

1. Yerel bir tepkide histamin salımı tek bölgeyle sınırlıdır; kaşıntı ve kızarıklık rahatsız edicidir ama tehlikeli değildir.
2. Tepki yaygınlaşırsa damarlar vücudun her yerinde genişler; damar içindeki kan hacmi aynı kaldığı için kan basıncı düşer.
3. Aynı anda solunum yollarındaki düz kaslar kasılır ve mukoza şişer; hava yolu daralır.
4. Denetleyelim: düşen kan basıncı ile daralan hava yolu organlara oksijen gitmesini birlikte engeller; bu yüzden tehlike yaygınlıktan gelir ✓

15. Bağışıklık dizgesinin vücudun kendi hücrelerini yabancı olarak algılamasıyla ortaya çıkan hastalıkların ortak özelliği sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Etkenin dışarıdan gelmesi
• B) Bağışıklığın hiç çalışmaması
• C) Savunmanın hedefini şaşırıp kendi dokularına saldırması
• D) Alerjen bulunması
• E) Etkenin bakteri olması

Doğru cevap: C — Bağışıklığın temel yeteneği "kendinden olanı" tanımaktır. Bu ayrım bozulduğunda dizge kendi dokusuna saldırır; sorun yetersizlik değil hedef şaşırmadır.

1. Bağışıklık kendinden olanı tanır.
2. Bu ayrım bozulabilir.
3. Dizge kendi dokularına saldırır.

16. Grafikte aynı antijenle art arda karşılaşmalarda oluşan antikor düzeyi verilmiştir. Son karşılaşmadaki keskin yükselişin nedeni nedir?

• A) Antijenin güçlenmesi
• B) Bellek hücrelerinin varlığı; ikincil yanıtın daha hızlı ve daha yüksek düzeyde olması
• C) Antikorun bozulması
• D) Ölçüm hatası
• E) Vücudun zayıflaması

Doğru cevap: B — Son karşılaşmadaki keskin yükselişin nedeni bellek hücreleridir; ikincil yanıt daha hızlı ve çok daha yüksek düzeyde olur.

1. Grafiği okuyalım: antikor düzeyi 1. karşılaşmada yaklaşık 3, 2. karşılaşmada yaklaşık 6 iken 3. karşılaşmada yaklaşık 20’ye çıkıyor.
2. İlk artış küçük ve yavaş; bu, etkeni tanıyan az sayıdaki lenfositin çoğalmasını beklemek zorunda olan birincil yanıtın özelliğidir.
3. Önceki karşılaşmalarda oluşan bellek hücreleri, sonraki karşılaşmada antijeni hemen tanır ve antikor üretimini kısa sürede büyük ölçüde artırır.
4. Denetleyelim: artış 3’ten 6’ya yaklaşık 3 birim, 6’dan 20’ye yaklaşık 14 birim; aynı antijene tekrarlı karşılaşmada büyüyen yanıt, aşı takviye dozlarının mantığıyla da uyuşuyor ✓

17. Enfeksiyon sırasında vücut sıcaklığının yükselmesinin savunma açısından anlamı sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Sıcaklığın rastgele artması
• B) Sıcaklığın etkeni beslemesi
• C) Sıcaklığın hastalık olması
• D) Sıcaklığın etkisiz olması
• E) Yükselen sıcaklığın birçok etkenin çoğalmasını zorlaştırması ve savunma tepkimelerini hızlandırması

Doğru cevap: E — Ateş bir savunma yanıtıdır: yükselen sıcaklık birçok etkenin çoğalmasını zorlaştırır ve savunma tepkimelerini hızlandırır.

1. Enfeksiyonda savunma hücrelerinin salgıladığı maddeler beyindeki sıcaklık düzenleme merkezinin ayar değerini yükseltir; ateş kontrollü bir tepkidir.
2. Birçok bakteri ve virüs vücudun normal sıcaklığında en iyi çoğalır; birkaç derecelik artış onların çoğalmasını yavaşlatır.
3. Aynı artış savunma hücrelerinin hareketini ve tepkimelerini hızlandırır.
4. Denetleyelim: ateş hem etkeni zorlayıp hem savunmayı güçlendiriyor; aşırı yükseldiğinde vücut proteinlerine de zarar verebileceği için denetim altında tutulması gerekir ✓

18. El yıkamanın bulaşıcı hastalıklardan korunmadaki etkisinin yüksek olmasının nedeni sorulmaktadır. Doğru açıklama hangisidir?

• A) Elin ısınması
• B) Suyun antikor içermesi
• C) Etkenlerin çoğunun ellerle ağız, burun ve göze taşınması; yıkamanın bu bulaş yolunu kesmesi
• D) Sabunun aşı olması
• E) Elin kuruması

Doğru cevap: C — Etkenlerin çoğu ellerle ağız, burun ve göze taşındığı için el yıkamak bu bulaş yolunu keserek hastalıktan korur.

1. Eller gün boyunca kapı kolu, telefon, para gibi birçok yüzeye değer ve bu yüzeylerdeki etkenleri toplar.
2. İnsan elini sık sık yüzüne götürür; etkenler böylece ağız, burun ve göz mukozasından içeri girer.
3. Sabun etkenlerin tutunduğu yağlı kiri çözer, su da onları akıtır; el yüze gelmeden etken uzaklaştırılmış olur.
4. Denetleyelim: el yıkama etkeni içeri hiç almamayı, yani ilk savunma hattını destekliyor; zincirin taşıyıcı halkası kopuyor ✓

19. Bir öğrenci bir sınıftaki öğrencilerin alerjik belirtileriyle mevsim arasındaki ilişkiyi araştırmak istemektedir. İzlemesi gereken en uygun yol hangisidir?

• A) Tek gün gözlem yapmak
• B) İnternetten sonuç kopyalamak
• C) Yalnız birkaç kişiye sormak
• D) Belirtileri aylara göre düzenli olarak kaydedip polen yoğunluğu verileriyle karşılaştırmak; kişisel bilgileri gizli tutmak
• E) Tahmin etmek

Doğru cevap: D — En uygun yol, belirtileri aylara göre düzenli kaydedip polen yoğunluğu verileriyle karşılaştırmak ve kişisel bilgileri gizli tutmaktır.

1. Araştırılan şey bir ilişki: alerjik belirtiler mevsime göre değişiyor mu? Bu ancak zaman içinde tekrarlı ölçümle görülür.
2. Belirtiler her ay aynı biçimde kaydedilirse aylar arasında karşılaştırma yapılabilir.
3. Mevsimin etkisini somutlaştırmak için kayıtlar polen yoğunluğu gibi ölçülebilir bir veriyle yan yana konur.
4. Denetleyelim: yöntem düzenli, karşılaştırmalı ve etik; sağlık verisi toplandığı için gizlilik de araştırmanın zorunlu parçası ✓

20. Bir kişi aşı olduktan sonra hafif ateş ve halsizlik yaşamıştır. Bu durumun en olası açıklaması nedir?

• A) Bağışıklık dizgesinin antijene yanıt vermeye başlaması; belirtilerin bu yanıtın kendisinden kaynaklanması
• B) Aşının hastalık yapması
• C) Aşının bozuk olması
• D) Kişinin alerjik olması
• E) Aşının etkisiz olması

Doğru cevap: A — Aşı sonrası hafif ateş ve halsizlik, bağışıklık dizgesinin antijene yanıt vermeye başladığını gösterir; belirtiler bu yanıtın kendisinden kaynaklanır.

1. Aşıda zayıflatılmış ya da etkisizleştirilmiş antijen vardır; bu antijen hastalık yapacak kadar çoğalamaz.
2. Vücut antijeni yabancı olarak tanır; savunma hücreleri etkinleşir ve salgıladıkları maddeler hafif ateş ile halsizliğe yol açar.
3. Bu yanıt sırasında antikorlar ve bellek hücreleri oluşur; aşının amacı da tam olarak budur.
4. Denetleyelim: belirtiler hafif ve kısa sürelidir, çünkü ortada çoğalan bir etken yok; yalnız çalışan bir bağışıklık yanıtı var ✓

21. Doğal bağışıklık doğuştan ve özgül değildir; kazanılmış bağışıklık etkene özgüdür ve bellek oluşturur. Alerji ise zararsız bir maddeye verilen aşırı yanıttır. Bu bilgiye dayanarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• A) Aşı bellek oluşturur, serum oluşturmaz.
• B) Antibiyotik virüslere etki etmez.
• C) Alerji, bağışıklık dizgesinin zayıflığından kaynaklanır.
• D) Alerjide belirtileri vücudun kendi yanıtı doğurur.
• E) Ateş bir savunma yanıtıdır.

Doğru cevap: C — "Alerji, bağışıklık dizgesinin zayıflığından kaynaklanır" söylenemez; alerjide sorun zayıflık değil zararsız maddeye verilen aşırı yanıttır.

1. Verilen bilgi alerjiyi "zararsız maddeye aşırı yanıt" olarak tanımlıyor; aşırı yanıt güçlü bir tepki demektir.
2. Zayıflık, dizgenin etkenlere yeterli yanıt verememesidir; buna bağışıklık yetersizliği denir ve alerjinin tam tersidir.
3. Diğer ifadeler doğrudur: aşı bellek oluşturur, serum oluşturmaz; antibiyotik virüse etki etmez; alerji belirtilerini vücudun kendi yanıtı doğurur; ateş bir savunma yanıtıdır.
4. Denetleyelim: "zayıflık" sözcüğü tanımdaki "aşırı" ile çelişen tek ifade; öyleyse söylenemeyecek olan budur ✓