Atom Fiziğine Giriş ve Radyoaktivite

1. Atom kavramının tarihsel gelişiminde ilk bilimsel model Dalton'a aittir. Bu modelin atoma yüklediği özellik sorulmaktadır. Buna göre Dalton'a göre atom nasıldır?

Dalton atom modeli

• A) İçi dolu, bölünemez berk bir küredir
• B) Merkezinde çekirdek bulunur
• C) Elektronlar belirli yörüngelerdedir
• D) Büyük bölümü boşluktur
• E) Yalnız enerji paketlerinden oluşur

Doğru cevap: A — Dalton’a göre atom içi dolu, bölünemeyen berk bir küredir.

1. Modelin tarihteki yerini belirleyelim: Dalton’un modeli atomu deneysel yasalara dayandıran ilk bilimsel modeldir ve o sırada elektron henüz bilinmiyordu.
2. Bu yüzden model atomun içine hiçbir yapı koymaz: çekirdek, elektron ya da boşluk yoktur. Atom, bir elementin bütün atomları birbirinin aynı olacak biçimde içi dolu bir küredir.
3. Adlandırma da buradan gelir: atom "bölünemez" demektir ve Dalton bu bölünemezliği modelin temeline koymuştur.
4. Denetleyelim: çekirdek Rutherford’la, belirli yörüngeler Bohr’la geldi ✓ — ikisi de Dalton’dan sonraki modellerin özelliği.

2. Thomson katot ışınları üzerinde çalışarak atomun bir parçacığını bulmuştur. Bulduğu parçacık aranmaktadır. Buna göre Thomson hangi parçacığı keşfetmiştir?

Thomson atom modeli

• A) Proton
• B) Elektron
• C) Nötron
• D) Foton
• E) Pozitron

Doğru cevap: B — Thomson, katot ışınları üzerinde çalışarak negatif yüklü elektronu bulmuştur.

1. Deneyin düzeneğine bakalım: katot ışını tüpünde katottan çıkan ışınlar, elektrik ve manyetik alanda saptırılabiliyordu.
2. Sapmanın yönü, ışınların negatif yüklü taneciklerden oluştuğunu gösterdi. Thomson bu taneciklerin yükünün kütlesine oranını ölçtü ve hangi maddeden çıkarsa çıksın aynı olduğunu buldu.
3. Demek ki bu tanecik bütün atomların ortak parçasıdır; adı elektrondur. Böylece atomun bölünemez olmadığı ilk kez gösterilmiş oldu.
4. Denetleyelim: Thomson’ın modeli bu buluşun üstüne kuruldu ✓ — atomu, içine gömülü elektronlar taşıyan pozitif bir küre olarak betimledi.

3. Rutherford ince altın levhaya alfa taneciği göndermiş, taneciklerin çok azının büyük açıyla saptığını görmüştür. Bu gözlemin sonucu sorulmaktadır. Buna göre deney neyi göstermiştir?

Altın levha deneyi

• A) Atomun içi tamamen doludur
• B) Elektronlar çekirdeğin içindedir
• C) Atomun kütlesi küçük ve pozitif bir çekirdekte toplanmıştır
• D) Atom bölünemez
• E) Nötronlar keşfedilmiştir

Doğru cevap: C — Taneciklerin çoğunun sapmadan geçmesi atomun büyük bölümünün boşluk, az sayıda taneciğin geri dönmesi ise küçük ve yoğun bir çekirdek olduğunu gösterdi.

1. Taneciklerin çoğu sapmadan geçti: atom büyük ölçüde boşluk.
2. Çok azı büyük açıyla saptı: küçük ve yoğun bir engel var.
3. Bu engel pozitif yüklü çekirdektir.

4. Bohr, hidrojen atomunun çizgi tayfını açıklamak için bir model önermiştir. Modelin elektronlara getirdiği kısıt aranmaktadır. Buna göre Bohr modelinde elektronlar nasıl bulunur?

Bohr atom modeli

• A) Çekirdeğin içinde dururlar
• B) Rastgele her yerde bulunabilirler
• C) Sürekli enerji kaybederek çekirdeğe düşerler
• D) Yalnız belirli enerji düzeylerinde bulunabilirler
• E) Yükleri yoktur

Doğru cevap: D — Bohr modelinde elektron, yalnız belirli enerji düzeylerine karşılık gelen yörüngelerde bulunabilir.

1. Modelin çözmek istediği sorunu yazalım: klasik fiziğe göre çekirdek çevresinde dönen elektron sürekli ışıma yapıp enerji kaybeder ve çekirdeğe düşerdi. Oysa atomlar kararlıdır.
2. İkinci gözlem, hidrojenin tayfının sürekli değil çizgi çizgi olmasıydı: atom her enerjiyi değil, yalnız belirli enerjileri yayıyordu.
3. Bohr iki olguyu tek bir kısıtla açıkladı: elektronun enerjisi kesiklidir, yalnız belirli düzeylerde bulunabilir ve bu düzeylerde dolanırken ışıma yapmaz. Işıma ancak düzeyler arası geçişte olur.
4. Denetleyelim: iki düzey arasındaki enerji farkı belirli olduğu için yayılan ışık da belirli dalga boylarında çıkar ✓ — çizgi tayfı böyle açıklanıyor.

5. Periyodik tabloda her elementin bir atom numarası bulunmaktadır. Bu sayının karşılığı sorulmaktadır. Buna göre atom numarası neye eşittir?

Atom numarası neyi verir?

• A) Nötron sayısına
• B) Proton ve nötron toplamına
• C) Elektron ve nötron toplamına
• D) Kütleye
• E) Proton sayısına

Doğru cevap: E — Atom numarası çekirdekteki proton sayısına eşittir ve elementi belirleyen sayıdır.

1. Bir elementi ötekinden ayıran şeyi soralım: nötron sayısı aynı element içinde değişebilir, elektron sayısı da iyonlaşmayla değişebilir.
2. Değişmeyen tek sayı çekirdekteki proton sayısıdır; o değişirse element de değişir. Bu yüzden periyodik tabloda elementler proton sayısına göre sıralanır.
3. Atom numarası tam olarak bu sayıdır; nötr bir atomda elektron sayısı da ona eşittir.
4. Denetleyelim: 6 protonlu her çekirdek karbondur ✓ — nötron sayısı 6 da olsa 8 de olsa element değişmiyor.

6. Bir çekirdeğin kütle numarası da yazılır. Bu sayının hangi taneciklerden oluştuğu aranmaktadır. Buna göre kütle numarası neye eşittir?

Kütle numarası neyi verir?

• A) Yalnız proton sayısına
• B) Proton ve nötron sayısının toplamına
• C) Yalnız nötron sayısına
• D) Elektron sayısına
• E) Proton ve elektron toplamına

Doğru cevap: B — Kütle numarası, çekirdekteki proton ve nötron sayılarının toplamıdır.

1. Atomun kütlesinin nerede toplandığını bulalım: elektronun kütlesi protonunkinin binde biri düzeyinde kaldığı için ihmal edilir.
2. Geriye çekirdek kalır. Çekirdekte iki tür tanecik vardır: protonlar ve nötronlar; kütleleri birbirine çok yakındır.
3. Öyleyse çekirdekteki tanecik sayısı kütlenin ölçüsü olur ve kütle numarası, proton sayısı ile nötron sayısının toplamı olarak tanımlanır.
4. Denetleyelim: kütle numarasından atom numarası çıkarılınca nötron sayısı bulunur ✓ — tanım bu işlemi doğruluyor.

7. Tabloda üç çekirdeğin proton ve nötron sayıları verilmiştir. Hangilerinin izotop olduğu sorulmaktadır. Buna göre izotop olan çekirdekler hangileridir?

• A) K ve M
• B) L ve M
• C) K ve L
• D) Yalnız K
• E) Üçü de

Doğru cevap: C — İzotoplarda proton sayısı aynı, nötron sayısı farklıdır; bu koşulu yalnız K ile L sağlar.

1. Tablodan verileri alalım: K’de 6 proton 6 nötron, L’de 6 proton 8 nötron, M’de 7 proton 7 nötron.
2. İzotop ölçütünü uygulayalım: aynı elementin farklı kütleli çekirdekleri, yani proton sayıları eşit, nötron sayıları farklı olanlar.
3. Proton sayılarını karşılaştıralım: K ile L’de 6, M’de 7. M başka bir elementtir. K ile L’nin nötron sayıları ise 6 ve 8, yani farklı. İzotop olanlar K ve L’dir.
4. Denetleyelim: kütle numaraları da farklı çıkmalı ✓ — K için $6 + 6 = 12$, L için $6 + 8 = 14$.

8. Evrenin oluşumunu açıklayan Büyük Patlama kuramı ele alınmaktadır. Kuramın temel iddiası aranmaktadır. Buna göre kuram neyi söyler?

Büyük Patlama kuramı

• A) Evren hep aynı büyüklükte kalmıştır
• B) Evren küçülmektedir
• C) Evren çok yoğun ve sıcak bir başlangıçtan genişleyerek bugüne gelmiştir
• D) Evrenin bir başlangıcı yoktur
• E) Galaksiler birbirine yaklaşmaktadır

Doğru cevap: C — Büyük Patlama kuramına göre evren, çok yoğun ve sıcak bir başlangıç durumundan genişleyerek bugüne gelmiştir.

1. Kuramın dayandığı gözlemi yazalım: uzak galaksilerin ışığı kırmızıya kayıyor, yani galaksiler bizden uzaklaşıyor. Evren genişliyor.
2. Genişlemeyi zamanda geriye doğru izleyelim: geçmişte her şey birbirine daha yakın olmalıydı, dolayısıyla yoğunluk ve sıcaklık da daha büyüktü.
3. Bu akıl yürütme çok yoğun ve çok sıcak bir başlangıç durumuna götürür; kuramın söylediği de budur. Kozmik arka alan ışıması bu sıcak başlangıcın kalıntısı sayılır.
4. Denetleyelim: kuram, bir patlamanın parçalarının boşluğa saçılmasını değil uzayın kendisinin genişlemesini anlatır ✓ — galaksilerin birbirinden uzaklaşması buradan geliyor.

9. Uzak galaksilerden gelen ışığın tayfında çizgilerin kırmızı uca kaydığı gözlenmektedir. Bu gözlemin anlamı sorulmaktadır. Buna göre galaksiler ne yapmaktadır?

Uzak galaksilerin tayfı kırmızıya kayıyor

• A) Bize yaklaşmaktadır
• B) Duruyorlar
• C) Sıcaklıkları artıyor
• D) Küçülüyorlar
• E) Bizden uzaklaşmaktadır

Doğru cevap: E — Kırmızıya kayma dalga boyunun büyümesidir; Doppler olayına göre bu, kaynağın uzaklaştığını gösterir.

1. Gözlemi çevirelim: tayf çizgilerinin kırmızı uca kayması, gelen ışığın dalga boyunun büyümüş olması demektir. Kırmızı, görünür bölgenin en büyük dalga boylu ucudur.
2. Doppler olayını uygulayalım: kaynak gözlemciden uzaklaşırken ardışık dalga tepeleri arasındaki uzaklık artar, dalga boyu büyür; yaklaşırken küçülür.
3. Dalga boyu büyüdüğüne göre kaynak uzaklaşıyordur. Öyleyse uzak galaksiler bizden uzaklaşmaktadır.
4. Denetleyelim: uzaklık arttıkça kırmızıya kayma da artıyor ✓ — bu düzenlilik evrenin genişlediği sonucunu veriyor.

10. Bazı çekirdekler kendiliğinden ışıma yaparak başka çekirdeklere dönüşmektedir. Bu olayın tanımı aranmaktadır. Buna göre radyoaktivite nedir?

Radyoaktivite nedir?

• A) Kararsız çekirdeğin ışıma yaparak kararlı hâle geçmesi
• B) Elektronların yörünge değiştirmesi
• C) Atomların birleşmesi
• D) Maddenin hâl değiştirmesi
• E) Işığın kırılması

Doğru cevap: A — Radyoaktivite, kararsız bir çekirdeğin ışıma yaparak daha kararlı bir çekirdeğe dönüşmesidir.

1. Olayın nerede geçtiğini belirleyelim: soruda çekirdeklerin başka çekirdeklere dönüştüğü söyleniyor, yani olay elektron katmanında değil çekirdekte.
2. Nedenini yazalım: proton ile nötron oranı uygun olmayan çekirdekler kararsızdır. Kararsız çekirdek fazla enerjisini alfa, beta ya da gama ışıması olarak dışarı verir.
3. Işıma sonunda çekirdeğin yapısı değişir ve daha kararlı bir çekirdek oluşur. Kendiliğinden gerçekleşen bu olaya radyoaktivite denir.
4. Denetleyelim: olay dışarıdan bir etkiyle başlatılmıyor ✓ — "kendiliğinden" sözcüğü onu kimyasal tepkimelerden ayıran ölçüt.

11. Bir çekirdek alfa ışıması yapmaktadır. Çekirdeğin atom ve kütle numarasındaki değişim sorulmaktadır. Buna göre hangisi doğrudur?

Alfa ışıması

• A) Atom numarası 1 artar
• B) Kütle numarası değişmez
• C) Atom numarası 2, kütle numarası 4 azalır
• D) Atom numarası 2 artar
• E) Yalnız enerji yayılır

Doğru cevap: C — Alfa taneciği iki proton ve iki nötron taşır; bu yüzden atom numarası 2, kütle numarası 4 azalır.

1. Alfa taneciğinin ne olduğunu yazalım: iki proton ve iki nötrondan oluşan bir helyum çekirdeğidir.
2. Çekirdekten ayrılınca ne eksildiğine bakalım: proton sayısı 2 azalır, dolayısıyla atom numarası 2 küçülür ve oluşan çekirdek periyodik tabloda iki basamak geriye gider.
3. Kütle numarası çekirdekteki tanecik sayısıdır; giden 2 proton ile 2 nötron toplamda 4 tanecik eder, bu yüzden kütle numarası 4 azalır.
4. Denetleyelim: yük ve tanecik sayısı korunmalı ✓ — çekirdekten eksilen 2 yük ile 4 tanecik, alfa taneciğinin taşıdığı değerlerle tam örtüşüyor.

12. Bir çekirdekte nötron protona dönüşerek elektron yayılmaktadır. Çekirdeğin atom numarasındaki değişim aranmaktadır. Buna göre atom numarası nasıl değişir?

Beta eksi ışıması

• A) 2 azalır
• B) 2 artar
• C) Değişmez
• D) 1 artar
• E) 1 azalır

Doğru cevap: D — Beta eksi ışımasında nötron protona dönüştüğü için atom numarası 1 artar.

1. Çekirdekte olanı yazalım: bir nötron protona dönüşür ve bu sırada çekirdekten bir elektron dışarı atılır.
2. Proton sayısını izleyelim: bir proton eklendiği için atom numarası 1 artar; çekirdek periyodik tabloda bir sonraki elemente dönüşür.
3. Kütle numarasına bakalım: bir nötron eksilirken bir proton eklendi, çekirdekteki toplam tanecik sayısı aynı kaldı. Kütle numarası değişmez.
4. Denetleyelim: yük korunumu sağlanmalı ✓ — çekirdeğin yükü 1 birim arttı, dışarı çıkan elektron 1 birim negatif yük götürdü, toplam yük değişmedi.

13. Uyarılmış bir çekirdek gama ışıması yaparak enerji kaybetmektedir. Çekirdeğin yapısındaki değişim sorulmaktadır. Buna göre ne olur?

Gama ışıması

• A) Atom numarası 1 artar
• B) Kütle numarası 4 azalır
• C) Atom numarası 2 azalır
• D) Çekirdek parçalanır
• E) Atom ve kütle numarası değişmez, yalnız enerji azalır

Doğru cevap: E — Gama ışıması yük ve kütle taşımayan elektromanyetik bir dalgadır; atom ve kütle numarası değişmez, yalnız enerji azalır.

1. Çekirdeğin durumunu belirleyelim: uyarılmış, yani enerjisi temel durumun üstünde. Fazla enerjisini dışarı vermesi gerekiyor.
2. Gama ışınının ne olduğuna bakalım: yüksek enerjili elektromanyetik dalga. Yükü de kütlesi de olmadığı için çekirdekten hiçbir tanecik götürmez.
3. Proton ve nötron sayıları değişmediğine göre atom numarası da kütle numarası da aynı kalır; değişen tek şey çekirdeğin enerjisidir, çekirdek temel duruma iner.
4. Denetleyelim: element değişmiyor ✓ — proton sayısı sabit kaldığı için ışıma öncesi ve sonrası aynı elementtir.

14. Şekilde üç ışımanın durdurulabildiği engeller verilmiştir. Işımaların nüfuz etme gücü karşılaştırılmaktadır. Buna göre nüfuz gücü sıralaması nasıldır?

• A) Gama > Beta > Alfa
• B) Alfa > Beta > Gama
• C) Beta > Gama > Alfa
• D) Üçü de eşittir
• E) Alfa > Gama > Beta

Doğru cevap: A — Kâğıtla durdurulan alfa en zayıf, kurşun gerektiren gama en güçlü nüfuz edicidir: gama > beta > alfa.

1. Kartlardaki engelleri sıraya koyalım: kâğıt, alüminyum, kurşun. Bir ışımayı durdurmak için ne kadar çok madde gerekiyorsa nüfuz gücü o kadar büyüktür.
2. Alfa kâğıtla durduruluyor: iki artı yüklü ve ağır olduğu için madde içindeki atomlarla çok sık etkileşir ve enerjisini hemen kaybeder. En zayıf nüfuz edici odur.
3. Beta daha hafif ve tek yüklüdür, daha derine iner ama alüminyumla durdurulur. Gama ise yüksüz ve kütlesizdir, maddeyle en az etkileşen ışımadır; durdurmak için kurşun gerekir. Sıralama gama > beta > alfa olur.
4. Denetleyelim: bulunan sıralama kartlardaki engellerin sırasıyla örtüşüyor ✓ — en kalın ve yoğun engeli gerektiren ışıma en güçlü nüfuz edicidir.

15. Radyoaktif bir örnekten üç yarılanma süresi kadar zaman geçmiştir. Geriye kalan madde miktarı hesaplanacaktır. Buna göre kaç gram madde kalır?

Başlangıç 20 g, 3 yarılanma süresi geçiyor

• A) 10
• B) 2,5
• C) 5
• D) 1,25
• E) 20

Doğru cevap: B — Her yarılanma süresinde miktar yarıya iner: 20 → 10 → 5 → 2,5 gram.

1. Yarılanma süresinin tanımını yazalım: örnekteki bozunmamış çekirdek sayısının yarıya inmesi için geçen süre.
2. Üç yarılanma süresini adım adım uygulayalım: birincinin sonunda $20 \div 2 = 10$ g, ikincinin sonunda $10 \div 2 = 5$ g, üçüncünün sonunda $5 \div 2 = 2,5$ g kalır.
3. Aynı sonucu bağıntıyla da bulabiliriz: kalan miktar $20 \div 2^3 = 20 \div 8 = 2,5$ gramdır.
4. Denetleyelim: iki yol da 2,5 g veriyor ✓ — üç yarılanmada miktarın sekizde birine inmesi gerekir, $20 \div 8$ bunu doğruluyor.

16. Yarı ömrü verilen bir örnek üzerinden belirli bir süre geçmiştir. Başlangıçtaki maddenin ne kadarının kaldığı sorulmaktadır. Buna göre kalan kesir nedir?

Yarı ömür 5 gün, geçen süre 15 gün

• A) Yarısı
• B) Dörtte biri
• C) Üçte biri
• D) Sekizde biri
• E) Onda biri

Doğru cevap: D — 15 ÷ 5 = 3 yarılanma olduğundan kalan kesir 1 bölü 8'dir.

1. Yarılanma sayısı 15 ÷ 5 = 3 bulunur.
2. Her yarılanmada miktar yarıya iner.
3. Kalan kesir 1 bölü 2 üssü 3, yani sekizde birdir.

17. Bir uranyum çekirdeği nötron soğurarak iki küçük çekirdeğe ayrılmaktadır. Bu olayın adı aranmaktadır. Buna göre olay nedir?

Ağır çekirdek bölünüyor

• A) Füzyon
• B) Radyoaktif bozunma
• C) İyonlaşma
• D) Yükseltgenme
• E) Fisyon

Doğru cevap: E — Ağır bir çekirdeğin nötron soğurup daha küçük çekirdeklere bölünmesine fisyon denir.

1. Olayı adımlarına ayıralım: uranyum çekirdeği bir nötron soğuruyor, kararsızlaşıyor ve iki küçük çekirdeğe ayrılıyor.
2. Yön belirleyicidir: çekirdek birleşmiyor, BÖLÜNÜYOR. Ağır çekirdeklerin bölünmesine fisyon, hafif çekirdeklerin birleşmesine füzyon denir.
3. Bölünme sırasında birkaç serbest nötron ve büyük bir enerji açığa çıkar; bu nötronlar başka çekirdekleri bölerek zincirleme tepkimeyi sürdürebilir. Olayın adı fisyondur.
4. Denetleyelim: olay dışarıdan gelen bir nötronla başlatılıyor ✓ — kendiliğinden gerçekleşen radyoaktif bozunmadan bu yönüyle de ayrılıyor.

18. Güneş'in enerjisi çekirdek tepkimelerinden gelmektedir. Bu tepkimede hafif çekirdekler birleşmektedir. Buna göre olayın adı nedir?

Güneş'teki enerji kaynağı

• A) Füzyon
• B) Fisyon
• C) Alfa bozunması
• D) Beta bozunması
• E) Gama ışıması

Doğru cevap: A — Güneş’in enerjisi hafif çekirdeklerin birleşmesinden, yani füzyondan gelir.

1. Verilen ölçütü alalım: tepkimede hafif çekirdekler birleşiyor. Bu, birleşme yönünde giden bir çekirdek tepkimesidir.
2. Güneş’in merkezindeki sıcaklık ve basınç, hidrojen çekirdeklerini aralarındaki itmeyi yenecek kadar yaklaştırır; birleşme sonunda helyum oluşur.
3. Oluşan çekirdeğin kütlesi, birleşen çekirdeklerin toplam kütlesinden azdır; aradaki kütle farkı enerjiye dönüşür. Bu tepkimenin adı füzyondur.
4. Denetleyelim: hafif çekirdeklerde birleşme, ağır çekirdeklerde bölünme enerji verir ✓ — hidrojen hafif olduğu için Güneş’in yolu füzyondur.

19. Arkeologlar buldukları organik kalıntının yaşını belirlemek için karbon-14 miktarını ölçmektedir. Ölçümün yaş bilgisini nasıl verdiği sorulmaktadır. Buna göre yöntem neye dayanır?

Karbon-14 yarı ömrü ≈ 5730 yıl

• A) Kalıntının ağırlığına
• B) Canlı öldükten sonra karbon-14'ün bilinen bir hızla azalmasına
• C) Kalıntının rengine
• D) Toprağın sıcaklığına
• E) Kalıntının hacmine

Doğru cevap: B — Yöntem, canlı öldükten sonra karbon-14 miktarının bilinen bir hızla azalmasına dayanır.

1. Canlı yaşarken olanı yazalım: beslenme ve solunumla çevresinden sürekli karbon alır, bu yüzden vücudundaki karbon-14 oranı çevredekiyle aynı düzeyde kalır.
2. Ölümle birlikte alım durur. Var olan karbon-14 ise bozunmayı sürdürür ve yaklaşık 5730 yılda yarıya iner.
3. Kalıntıdaki karbon-14 oranı ölçülüp canlıdaki değerle karşılaştırılır; kaç yarılanma süresi kadar azaldığı bulunarak ölümden bu yana geçen süre hesaplanır.
4. Denetleyelim: oran yarıya inmişse yaklaşık 5730, dörtte bire inmişse yaklaşık 11.460 yıl geçmiştir ✓ — ölçüm doğrudan yaşa çevrilebiliyor.

20. Bir nükleer santralde ısı enerjisi çekirdek tepkimesinden elde edilmektedir. Bu tepkimenin türü ve başlıca sorunu sorulmaktadır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi doğrudur?

Nükleer santralde enerji üretimi

• A) Füzyon kullanılır, atık sorunu yoktur
• B) Kimyasal yanma kullanılır, karbon salımı olur
• C) Fisyon kullanılır, uzun ömürlü radyoaktif atık oluşur
• D) Güneş enerjisi kullanılır
• E) Tepkime sırasında hiç enerji açığa çıkmaz

Doğru cevap: C — Bugünkü nükleer santraller fisyona dayanır ve başlıca sorunları uzun ömürlü radyoaktif atıklardır.

1. Santraldeki ısının kaynağını belirleyelim: yakıt çubuklarındaki ağır çekirdekler nötron soğurup bölünür. Bu tepkime fisyondur.
2. Açığa çıkan enerji suyu buharlaştırır, buhar türbini döndürür ve elektrik üretilir. Kimyasal bir yanma olmadığı için baca gazı ve karbon salımı yoktur.
3. Ama bölünme ürünleri kararsız çekirdeklerdir; bir bölümünün yarı ömrü çok uzundur ve bu atıkların uzun süre yalıtılarak saklanması gerekir. Santrallerin başlıca sorunu budur.
4. Denetleyelim: füzyona dayalı bir santral henüz ticari olarak elektrik üretmiyor ✓ — bugün işleyen santraller için geçerli tepkime fisyondur.