Küresel Bağlantılar

1. Tabloda iki ülkenin dış ticareti verilmiştir. Bu tabloya göre ülkeler arası ticaretin temel nedeni hangisidir?

• A) Ülkelerin sahip olduğu kaynak ve üretim gücünün farklı olması
• B) Ülkelerin aynı ürünü üretmesi
• C) Ulaşımın imkânsız olması
• D) İki ülkenin komşu olması

Doğru cevap: A — Her ülkenin kaynağı ve üretim kapasitesi farklıdır; bu fark karşılıklı değişimi doğurur.

1. A ülkesi cihaz üretip petrol alıyor.
2. B ülkesi tam tersini yapıyor.
3. Ticareti doğuran, sahip olunanın farklı olmasıdır.

2. Tabloda kavramlar tanımlanmış, biri boş bırakılmıştır. Tabloda eksik kalan bilgi hangisidir?

• A) Ürünün yurt dışına satılması
• B) Ürünün yurt dışından satın alınması
• C) Ürünün üretilmesi
• D) Ürünün depolanması

Doğru cevap: B — İthalat, bir ülkenin dışarıdan mal ya da hizmet satın almasıdır.

1. İhracat satmayı anlatıyor.
2. İthalat bunun tersidir.
3. Yani dışarıdan satın almaktır.

3. Tabloda iki ülkenin dış ticaret verileri verilmiştir. Bu tabloya göre yapılabilecek en uygun çıkarım hangisidir?

• A) İki ülke de açık vermiştir.
• B) İki ülke de fazla vermiştir.
• C) A ülkesi dış ticaret fazlası, B ülkesi açık vermiştir.
• D) B ülkesi fazla vermiştir.

Doğru cevap: C — İhracat ithalattan fazlaysa fazla, azsa açık verilir.

1. A: 120 > 90, fazla vermiştir.
2. B: 80 < 110, açık vermiştir.
3. İki ülke farklı sonuç göstermiştir.

4. Tabloda uluslararası kuruluşlar ve alanları eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Bu boşluğu hangi seçenek tamamlar?

• A) Sınır çizmek
• B) Salgınlarla mücadele etmek
• C) Gümrük vergisi belirlemek
• D) Çocukların eğitim, sağlık ve korunma haklarını desteklemek

Doğru cevap: D — Çocuklara yönelik uluslararası kuruluşlar çocuk haklarının korunmasına odaklanır.

1. İlk kuruluş sağlık alanında çalışıyor.
2. İkinci kuruluş çocuklara yönelik.
3. Alanı çocuk haklarını desteklemektir.

5. Kartlarda ülkeleri bir araya getiren nedenler verilmiştir. Bu nedenlerin ortak yönü hangisidir?

• A) Hiçbirinin tek bir ülke tarafından çözülememesi
• B) Hepsinin yerel olması
• C) Hepsinin ekonomik olması
• D) Hepsinin çözülemez olması

Doğru cevap: A — Etkisi sınırları aşan sorunlar tek bir devletin çabasıyla çözülemez; ortak yapı gerektirir.

1. Kartlardaki sorunlar birden çok ülkeyi ilgilendiriyor.
2. Tek ülkenin çabası yetersiz kalır.
3. Bu yüzden ortak kuruluşlar kurulur.

6. Tabloda bir turizm merkezinin verileri verilmiştir. Bu tabloya göre bölgenin karşılaştığı temel sorun hangisidir?

• A) Ziyaretçi bulunmaması
• B) Turizmin mevsimlik yoğunlaşması ve gelirin yıla yayılamaması
• C) Otel yetersizliği
• D) Ulaşım yokluğu

Doğru cevap: B — Gelirin belirli aylarda toplanması, tesislerin yılın büyük bölümünde âtıl kalmasına yol açar.

1. Temmuz'da doluluk çok yüksek.
2. Şubat'ta çok düşük.
3. Bu dalgalanma gelirin yıla yayılamaması demektir.

7. Tabloda bir turizm sorunu verilmiş, çözüm bölümü boş bırakılmıştır. Tablodaki boşluk nasıl doldurulmalıdır?

• A) Ulaşımı kısıtlamak
• B) Otel sayısını azaltmak
• C) Kültür, kongre ve sağlık turizmi gibi mevsime bağlı olmayan türleri geliştirmek
• D) Tesisleri kapatmak

Doğru cevap: C — İklime bağlı olmayan turizm türleri ziyaretçi akışını yılın tamamına yayar.

1. Sorun ziyaretçinin belirli aylarda toplanmasıdır.
2. Deniz turizmi iklime bağlıdır.
3. İklimden bağımsız türler akışı yıla yayar.

8. Şemada bir sürecin basamakları verilmiştir. Şemaya göre tanıtımın ekonomik değeri hangisidir?

• A) Tanınırlığı düşürmesi
• B) Ticareti azaltması
• C) Ziyaretçiyi uzaklaştırması
• D) Ziyaretçi ve ticaret hacmini artırması

Doğru cevap: D — Tanınırlık arttıkça hem turist hem ticari ilişki sayısı artar.

1. Tanıtım ülkenin bilinirliğini artırıyor.
2. Bilinirlik ilgi çekiyor.
3. Sonuç ziyaretçi ve ticaret artışıdır.

9. Yukarıdaki gözlem hangi kavramı örneklendirmektedir?

• A) Kültürel etkileşim
• B) Nüfus yoğunluğu
• C) Doğal afet
• D) İklim değişimi

Doğru cevap: A — Toplulukların birbirinden düşünce, inanç ve teknik alması kültürel etkileşimdir.

1. Yollarda malın yanında bilgi de taşınıyor.
2. Topluluklar birbirinden etkileniyor.
3. Bu sürece kültürel etkileşim denir.

10. Şemada bir olayın etkileri verilmiştir. Şemaya göre küresel bağlantılar için söylenebilecek en uygun yargı hangisidir?

• A) Ülkeler birbirinden bağımsızdır.
• B) Bir noktadaki aksama uzak ülkeleri de etkileyebilir.
• C) Ulaşımın etkisi yoktur.
• D) Etki yalnızca yerel kalır.

Doğru cevap: B — Ülkeler ticaret ve ulaşım ağlarıyla birbirine bağlı olduğu için bir noktadaki kesinti zincirleme etkiler doğurur.

1. Aksama tek bir noktada başlıyor.
2. Etkisi uzak ülkelere ulaşıyor.
3. Bu, karşılıklı bağımlılığı gösterir.

11. Kartlarda küresel sorunlar verilmiştir. Bu sorunların ortak özelliği hangisidir?

• A) Kısa sürede kendiliğinden çözülmesi
• B) Yalnızca bir ülkeyi etkilemesi
• C) Etkilerinin ülke sınırlarını aşması
• D) Ölçülememesi

Doğru cevap: C — Bu sorunların etkisi sınır tanımadığı için ortak çözüm gerektirir.

1. Kartlardaki sorunlar tek ülkeyle sınırlı değil.
2. Etkileri sınırları aşıyor.
3. Bu yüzden ortak çözüm gerekir.

12. Yukarıdaki saptamanın doğurduğu sonuç hangisidir?

• A) Politikanın gereksizliği
• B) Her ülkenin tek başına çözebilmesi
• C) Salımın sınırlarda kalması
• D) Çözümün uluslararası iş birliği gerektirmesi

Doğru cevap: D — Etkisi sınır tanımayan bir sorun, tek ülkenin çabasıyla çözülemez.

1. Salım bir ülkede, etki tüm gezegende.
2. Tek ülkenin azaltımı sorunu çözmez.
3. Bu yüzden iş birliği gerekir.

13. Tabloda yardım biçimleri ve etkileri verilmiş, biri boş bırakılmıştır. Eksik bırakılan bölüm hangi seçenektedir?

• A) Bölge kendi ihtiyacını karşılayabilir duruma gelir
• B) İhtiyaç tekrarlanır
• C) Üretim durur
• D) Bağımlılık artar

Doğru cevap: A — Üretim kapasitesi kazandıran yardım, dışarıdan gelen desteğe olan ihtiyacı azaltır.

1. Gıda yardımı anlık ihtiyacı karşılıyor.
2. Kapasite yardımı üretme gücü kazandırıyor.
3. Bu, kendi ihtiyacını karşılamayı sağlar.

14. Kartlarda Türkiye'nin konumuna ilişkin özellikler verilmiştir. Bu özelliklerin ortaya çıkardığı sonuç hangisidir?

• A) Türkiye'nin ulaşımdan uzak kalması
• B) Türkiye'nin uluslararası ilişkilerdeki öneminin yüksek olması
• C) Ticaretin azalması
• D) Kıtalar arası geçişin engellenmesi

Doğru cevap: B — Kıtalar ve enerji havzaları arasındaki geçiş konumu uluslararası ağırlığı artırır.

1. Kartlarda boğazlar ve kıta geçişi var.
2. Enerji kaynaklarına yakınlık ekleniyor.
3. Bu üçü birlikte önemi yükseltir.

15. Tabloda ihracattaki değişim verilmiştir. Bu tabloya göre yapılabilecek en uygun çıkarım hangisidir?

• A) İhracat değişmemiştir.
• B) İhracat azalmıştır.
• C) İhracat yaklaşık 111 milyar dolar artmıştır.
• D) İhracat iki katına çıkmıştır.

Doğru cevap: C — 255 ile 144 arasındaki fark 111 milyar dolardır.

1. 2015'te ihracat 144 milyar dolar.
2. 2023'te 255 milyar dolar.
3. Fark 255 - 144 = 111 milyar dolardır.

16. Yukarıdaki çıkarımda yapılan hata hangisidir?

• A) Rakamı okuyamamak
• B) İhracatı ölçememek
• C) Ülkeyi bulamamak
• D) İhracatı ithalatla birlikte değerlendirmeden sonuç çıkarmak

Doğru cevap: D — Dış ticaret dengesi ihracat ile ithalatın farkıdır; ithalat bilinmeden sonuç çıkarılamaz.

1. Veri yalnızca ihracatı gösteriyor.
2. Denge iki değerin farkıdır.
3. İthalat bilinmeden sonuç çıkarılamaz.

17. Kartlarda bireylerin küresel sorunlara katkısı için yapabilecekleri verilmiştir. Bu davranışların ortak yönü hangisidir?

• A) Küçük görünen davranışların toplamda büyük etki üretmesi
• B) Hiçbir etkisinin olmaması
• C) Yalnızca devletleri ilgilendirmesi
• D) Ölçülememesi

Doğru cevap: A — Tek başına küçük görünen davranışlar çok sayıda kişi tarafından yapıldığında büyük bir toplam etkiye ulaşır.

1. Kartlardaki davranışlar bireysel ölçektedir.
2. Aynı davranışı çok kişi yapabilir.
3. Toplam etki bu yüzden büyük olur.

18. Kartlarda bu ünitede işlenen üç temel düşünce verilmiştir. Kartlar birlikte değerlendirildiğinde ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?

• A) Ülkeler birbirinden bağımsızdır.
• B) Küresel bağlantılar çağında sorunlar da çözümler de ortaktır.
• C) Sorunlar yalnızca yereldir.
• D) Ortak çabaya gerek yoktur.

Doğru cevap: B — Kartlar karşılıklı bağımlılığı, sorunların ölçeğini ve ortak çözümü birlikte gösterir.

1. Birinci kart karşılıklı bağımlılığı veriyor.
2. İkinci kart sorunların ölçeğini ekliyor.
3. Üçüncü kart ortak çözümü getiriyor.