Theme 6: Life In The World & Culture

1. Tabloda küreselleşmenin etkileri yönlerine göre sınıflandırılmış, biri boş bırakılmıştır. Bir öğrenci sunum tablosunu tamamlayacaktır. Tabloda eksik kalan bilgi hangisidir?

• A) negative
• B) positive
• C) neutral
• D) unmeasurable
• E) irrelevant

Doğru cevap: A — Boş satıra "negative" gelir: yerel zanaatların pazarını kaybetmesi küreselleşmenin olumsuz bir etkisidir.

1. Tablo her etkiyi bir yöne bağlıyor: "positive" (olumlu) ya da "negative" (olumsuz).
2. İlk satırdaki "easier access to world music and film" dünya müziğine ve filmlerine daha kolay erişim demek; kazanç olduğu için "positive" yazılmış.
3. İkinci satırdaki "local crafts losing their market" yerel el sanatlarının pazarını yitirmesi demek; "losing" (kaybetmek) sözcüğü bir zararı bildiriyor.
4. Denetleyelim: zanaatkârın geliri ve zanaatın geleceği tehlikeye giriyor; bu yüzden satır "negative" ile tamamlanır ve tablo olumlu-olumsuz karşıtlığını kurar ✓.

2. Metinde çeviriyle ilgili bir güçlük anlatılmaktadır. Metne göre bu güçlüğün nedeni hangisidir?

• A) Idioms have no meaning at all.
• B) Idioms carry a meaning that is different from their literal words.
• C) Translation is always impossible.
• D) Animals are difficult to describe.
• E) Weather cannot be translated.

Doğru cevap: B — Doğru cevap "Idioms carry a meaning that is different from their literal words.": deyimin anlamı sözcüklerin düz anlamından farklıdır.

1. Metnin ilk cümlesi sorunu koyuyor: "Some idioms cannot be translated word by word" — bazı deyimler sözcük sözcük çevrilemez.
2. İkinci cümle örnek veriyor: "It is raining cats and dogs" gökten hayvan yağdığını anlatmaz; "bardaktan boşanırcasına yağmur yağıyor" demektir.
3. Demek ki güçlük, deyimin taşıdığı anlamın içindeki sözcüklerin toplamından farklı olmasından doğuyor ("literal" = düz, sözlük anlamı).
4. Denetleyelim: "cats" ve "dogs" ayrı ayrı çevrilince ortaya yağmurla ilgisiz bir cümle çıkar; bu, seçeneğin söylediği anlam farkını doğrular ✓.

3. Yukarıdaki sunumun sorunlu yanı hangisidir?

• A) Showing streets on television.
• B) Filming in a large city.
• C) Presenting a selected part as if it represented the whole country.
• D) Making a travel programme.
• E) Describing a city in detail.

Doğru cevap: C — Sorun "Presenting a selected part as if it represented the whole country.": seçilmiş bir kesit bütün ülkeyi temsil ediyormuş gibi sunulmuştur.

1. Programın yaptığını ayıralım: büyük bir şehrin yalnızca en yoksul sokaklarını ("only the poorest streets") göstermiş.
2. Programın vardığı sonuca bakalım: ülkeyi "a country of poverty" (yoksulluk ülkesi) diye tanımlamış.
3. Gösterilen kesit bir şehrin bir parçası, yargı ise bütün ülke hakkında; parçadan bütüne haksız bir genelleme yapılmış ve bu, yanıltıcı temsil (misrepresentation) doğurur.
4. Denetleyelim: aynı ülkenin başka mahalleleri, kırsalı ve öteki şehirleri hiç gösterilmediği hâlde yargı hepsini kapsıyor; sorunlu yan tam olarak bu ✓.

4. Tabloda miras alanlarındaki koruma önlemleri ve amaçları eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Bu eksikliği hangi seçenek giderir?

• A) increasing ticket prices only
• B) reducing physical wear
• C) closing the site to visitors
• D) ensuring accurate information and local income
• E) removing all signs

Doğru cevap: D — Boşluğa "ensuring accurate information and local income" gelir: yerel rehber yetiştirmek doğru bilgi aktarımını ve gelirin yörede kalmasını sağlar.

1. Tablo her koruma önlemini (protection measure) bir amaca (purpose) bağlıyor.
2. İlk satır: "limiting daily visitor numbers" (günlük ziyaretçi sayısını sınırlamak) → "reducing physical wear" (fiziksel yıpranmayı azaltmak).
3. İkinci satır: "training local guides" (yerel rehber yetiştirmek). Eğitimli rehber ziyaretçiye alanı doğru anlatır; rehber yöreden olduğu için kazandığı para da yörede kalır.
4. Denetleyelim: "ensuring accurate information and local income" iki sonucu birlikte veriyor ve rehber eğitiminin doğrudan amacına uyuyor ✓.

5. Diyalogda bir konuk kendi kültüründeki alışkanlığı paylaşmaktadır. Ev sahibi merakla karşılık verip karşılaştırma yapmak istemektedir. Boş bırakılan balonu hangi ifade tamamlar?

• A) The meeting room is upstairs.
• B) Fifteen is a number.
• C) I have a watch on my wrist.
• D) My country is very large.
• E) That is interesting; here people often arrive a few minutes after the stated time.

Doğru cevap: E — Balon "That is interesting; here people often arrive a few minutes after the stated time." ile tamamlanır: ev sahibi ilgi gösterip kendi kültürüyle karşılaştırır.

1. Konuk kendi kültürünü anlatıyor: "In my country we usually arrive fifteen minutes early" — bizde genellikle on beş dakika erken gelinir.
2. Ev sahibinden iki şey bekleniyor: merak göstermek ve karşılaştırma yapmak.
3. "That is interesting" ilgiyi gösteriyor; "here people often arrive a few minutes after the stated time" ise "burada insanlar belirtilen saatten birkaç dakika sonra gelir" diyerek karşılaştırmayı kuruyor.
4. Denetleyelim: yanıt dakiklik konusunda kalıyor, iki kültürü yan yana koyuyor ve konuşmayı sürdürüyor; her iki koşul da karşılandı ✓.

6. Metinde bir el yazmasının geçmişi anlatılmakta ve bir yer boş bırakılmıştır. Cümlenin edilgen yapıda ve daha önceki bir zamanda kurulduğu esas alındığında boşluk nasıl doldurulmalıdır?

• A) had been kept
• B) has been kept
• C) was keeping
• D) is kept
• E) kept

Doğru cevap: A — Boşluğa "had been kept" gelir: geçmişteki bir andan önce süren edilgen eylem past perfect passive ile anlatılır.

1. Zaman ipucu: "before it was catalogued" (kataloglanmadan önce) geçmişte bir an veriyor; saklama bu andan ÖNCE dört yüzyıl sürmüş.
2. Geçmişteki bir andan daha önceki eylem past perfect ister: "had + V3".
3. El yazması kendini saklamaz, saklanan taraftır; bu yüzden edilgen yapı gerekir: "had been + V3" → "had been kept".
4. Denetleyelim: "This manuscript had been kept in a monastery library for four centuries before it was catalogued." — hem öncelik hem edilgenlik sağlandı ✓.

7. Metinde dil kaybıyla ilgili bir süreç anlatılmaktadır. Metne göre bir dilin yaşaması için belirleyici olan hangisidir?

• A) Having a printed dictionary.
• B) Being passed on to new generations of speakers.
• C) Being written in an old alphabet.
• D) Being studied by researchers only.
• E) Having many loan words.

Doğru cevap: B — Belirleyici olan "Being passed on to new generations of speakers.": dil ancak yeni kuşaklara aktarıldıkça yaşar.

1. Metin süreci anlatıyor: "When a language stops being taught to children" — bir dil çocuklara öğretilmez olduğunda.
2. Sonuç: "it usually disappears within two or three generations" — genellikle iki üç kuşak içinde yok olur.
3. Kilit ifade: "even if dictionaries of it exist" — sözlükleri olsa bile. Sözlük dili kurtarmıyor; belirleyici olan aktarımdır.
4. Denetleyelim: aktarım durunca dil kayboluyor, sözlük varken bile; öyleyse yaşamanın koşulu yeni konuşurlara aktarılmaktır ✓.

8. Metinde bir müzenin uygulaması ve sonucu anlatılmaktadır. Metne göre yapılabilecek en uygun çıkarım hangisidir?

• A) The labels were removed after a year.
• B) The community was not interested in the museum.
• C) Recognition of a community's language can increase its participation.
• D) Visits fell after the change.
• E) Only tourists visited the museum.

Doğru cevap: C — En uygun çıkarım "Recognition of a community's language can increase its participation.": dilin tanınması topluluğun katılımını artırmıştır.

1. Uygulama: müze eserlerin etiketlerini "in the local minority language as well" — yerel azınlık dilinde de yazmış.
2. Sonuç: "Visits by that community increased sharply" — o topluluğun ziyaretleri keskin biçimde artmış.
3. İkisini bağlayalım: topluluk kendi dilini müzede görünce kendini tanınmış hissetmiş ve katılımı artmış.
4. Denetleyelim: seçenekteki "can increase" temkinli bir dil kullanıyor ve metindeki tek örnekten çıkarılabilecek kadarını söylüyor ✓.

9. Kartlarda kültürel süreçlerle ilgili dört terim verilmiştir. Bir grubun kendi kimliğini koruyarak topluma katılması anlatılmak istenmektedir. Kartlardaki uygun ifade hangisidir?

• A) isolation
• B) assimilation
• C) adaptation
• D) integration
• E) migration

Doğru cevap: D — Doğru terim "integration": bir grubun kendi kimliğini koruyarak topluma katılmasıdır.

1. İstenen tanımın iki koşulu var: kimlik korunuyor VE topluma katılım gerçekleşiyor.
2. "assimilation" (asimilasyon) katılır ama kimliğini yitirir; "isolation" (yalıtılma) kimliğini korur ama topluma katılmaz.
3. "adaptation" (uyum) yalnız yeni koşullara alışmayı anlatır, kimliğin korunduğunu söylemez; iki koşulu birlikte karşılayan terim "integration" (bütünleşme) olur.
4. Denetleyelim: "integration" = kimlik korunur + topluma katılınır; tanımın iki parçası da tutuyor ✓.

10. Tabloda bir ülkedeki film sayıları verilmiştir. Bir öğrenci bu değişimi yorumlayacaktır. Bu bilgileri doğru veren cümle hangisidir?

• A) No local films were produced in 2024.
• B) Local production has fallen since 2010.
• C) Foreign films have grown faster than local ones.
• D) Both figures stayed the same.
• E) Local production has grown faster than the number of foreign films shown.

Doğru cevap: E — Doğru cümle "Local production has grown faster than the number of foreign films shown.": yerli yapım 40’tan 95’e, yabancı film 210’dan 260’a çıkmıştır.

1. Tabloyu okuyalım: 2010’da yerli yapım 40, gösterilen yabancı film 210; 2024’te yerli yapım 95, yabancı film 260.
2. Yerli yapım artışı: $95 - 40 = 55$, oranı $55 \div 40 \approx 1{,}38$, yani yaklaşık %138.
3. Yabancı film artışı: $260 - 210 = 50$, oranı $50 \div 210 \approx 0{,}24$, yani yaklaşık %24.
4. Denetleyelim: %138 > %24; üstelik sayıca da yerli artış (55) yabancıdan (50) büyük. Seçenek her iki ölçüyle de doğru ✓.

11. Yukarıdaki cümlede isim ve fiil uyumu bakımından bir hata bulunmaktadır. Cümlenin düzeltilmiş biçimi hangisidir?

• A) Every culture has its own traditions.
• B) Every cultures have its own traditions.
• C) Every culture have their own traditions.
• D) Every cultures has their own traditions.
• E) Every culture having its own traditions.

Doğru cevap: A — Düzeltilmiş biçim "Every culture has its own traditions.": "every" tekil isim ve tekil fiil ister.

1. Kural: "every" (her) her zaman tekil sayılabilir isimle kullanılır → "every cultures" yanlış, "every culture" doğru.
2. Özne tekil olunca fiil de tekil olur: "has".
3. İyelik sözcüğü de özneye uyar: tekil "culture" için "its".
4. Denetleyelim: "Every culture has its own traditions." — tekil isim + tekil fiil + tekil iyelik; üç yer de uyumlu ✓.

12. Metinde beklenene karşıt bir durum anlatılmakta ve bir yer boş bırakılmıştır. Boşluktan sonra özneli bir cümle geldiği düşünüldüğünde boşluğu hangi seçenek tamamlar?

• A) Despite
• B) Although
• C) In spite of
• D) Because of
• E) Due to

Doğru cevap: B — Boşluğa "Although" gelir: ardından özneli bir cümle geldiği için karşıtlık bağlacı kullanılır.

1. Anlam: küresel markalar her yerde, yine de yerel yemek gelenekleri güçlü kalıyor; beklenene karşıt bir durum var.
2. Boşluktan sonra gelen "global brands are everywhere" özne ("global brands") ve fiil ("are") içeren tam bir cümledir.
3. Karşıtlık bildirip ardından tam cümle alan bağlaç "Although"dur; "Despite" ve "In spite of" isim öbeği ya da "-ing" ister.
4. Denetleyelim: "Although global brands are everywhere, local food traditions remain strong in many regions." — anlam ve yapı birlikte tutuyor ✓.

13. Şemada bir kültürel kayıp süreci verilmiştir. Şemaya göre bu süreci İngilizce olarak en uygun anlatan cümle hangisidir?

• A) If a tradition only displays and not practises, transmission is interrupted.
• B) If a tradition is only displayed and not practised, transmission are interrupted.
• C) If a tradition is only displayed and not practised, transmission is interrupted.
• D) If a tradition was only displayed and not practised, transmission is interrupted now.
• E) If a tradition is only displaying and not practising, transmission is interrupted.

Doğru cevap: C — Doğru cümle "If a tradition is only displayed and not practised, transmission is interrupted.": gelenek edilen taraftır, edilgen ve tekil fiil gerekir.

1. Şemayı okuyalım: gelenek yalnızca sergilenir → genç kuşak uygulamaz → aktarım kesilir.
2. Gelenek kendini sergilemez, sergilenen taraftır: "is displayed" ve "(is) not practised" edilgen olmalı.
3. "transmission" (aktarım) tekildir; kesilen taraf olduğu için "is interrupted" olur. Şema genel bir durum anlattığı için iki bölüm de geniş zamanda kalır.
4. Denetleyelim: "is only displayed", "not practised", "transmission is interrupted" — edilgenlik, tekil uyum ve zaman tutarlılığı sağlandı ✓.

14. Tabloda ifadeler türlerine göre sınıflandırılmış, biri boş bırakılmıştır. Tablodaki boşluk nasıl doldurulur?

• A) question
• B) observation
• C) measurement
• D) generalisation about a whole group
• E) instruction

Doğru cevap: D — Boşluğa "generalisation about a whole group" gelir: "all" ile bütün bir grup hakkında yargı kurulmuştur.

1. İlk ifade: "tea is often served after meals" — yemekten sonra çoğu zaman çay ikram edilir. "often" sıklık bildiriyor; bu, gözlenebilir bir durumdur ("observation").
2. İkinci ifade: "People from this region are all extremely generous" — bu yöredeki insanların HEPSİ son derece cömerttir.
3. "all" herkesi kapsıyor; hiçbir gözlem bir yöredeki bütün insanları kapsayamaz. Bu, bütün bir grup hakkında genellemedir.
4. Denetleyelim: "often" → gözlem, "all ... extremely" → genelleme; tablo iki türü karşılaştırıyor ✓.

15. Kartlarda kültürler arası yetkinliğin bileşenleri verilmiştir. Bir öğrenci bu bileşenlerin ortak işlevini açıklayacaktır. Kartlara göre en uygun açıklama hangisidir?

• A) They apply only to one culture.
• B) They all speed up judgements about others.
• C) They are only useful for language learning.
• D) They prevent any communication.
• E) They all delay quick conclusions and open space for understanding.

Doğru cevap: E — Doğru açıklama "They all delay quick conclusions and open space for understanding.": üç bileşen de hızlı yargıyı geciktirir.

1. Kartlar: "curiosity" (merak), "suspending judgement" (yargıyı askıya almak), "asking questions" (soru sormak).
2. "suspending judgement" doğrudan yargıyı ertelemek demek; merak ve soru sorma da karşıdakini tanımadan hüküm vermeyi önler.
3. Ortak işlev: hızlı sonuca varmayı geciktirmek ve karşıdaki kültürü anlamaya yer açmak.
4. Denetleyelim: kartların hiçbiri tek bir kültüre özgü değil ve hepsi yargıyı yavaşlatıyor; seçenek üçünü de kapsıyor ✓.

16. Metinde bugüne ilişkin gerçek olmayan bir koşul anlatılmakta ve bir yer boş bırakılmıştır. İkinci tip koşul cümlesi esas alındığında boşluk nasıl doldurulmalıdır?

• A) might be saved
• B) will be saved
• C) were saved
• D) have been saved
• E) would have been saved

Doğru cevap: A — İkinci tip koşul cümlesinde sonuç bölümü "would/might + yalın fiil" ile kurulur; edilgen biçim "be saved" olur.

1. "If more people learned" past simple biçimindedir.
2. Bu, ikinci tip koşul cümlesidir.
3. Diller korunan taraf olduğu için "might be saved" olur.

17. Tabloda medya okuryazarlığı soruları ve denetledikleri boyutlar eşleştirilmiş, biri boş bırakılmıştır. Boş bırakılan yere ne gelmelidir?

• A) the source of the report
• B) the completeness of the picture presented
• C) the length of the report
• D) the language of the report
• E) the price of the newspaper

Doğru cevap: B — Boşluğa "the completeness of the picture presented" gelir: neyin dışarıda bırakıldığını sormak sunulan resmin eksiksizliğini denetler.

1. Tablo her medya okuryazarlığı sorusunu denetlediği boyuta bağlıyor.
2. İlk satır: "Who produced it?" (kim üretti?) → "the source" (kaynak).
3. İkinci satır: "What is left out?" (ne dışarıda bırakıldı?). Bu soru haberde eksik kalan bakış açılarını, verileri, tarafları arar; yani resmin eksiksizliğini ("completeness") sınar.
4. Denetleyelim: "left out" (dışarıda bırakılan) ile "completeness" (eksiksizlik) aynı boyutun iki yüzü; eşleşme tutuyor ✓.

18. Tabloda yerel bir ürüne yaklaşımlar ve sonuçları karşılaştırılmış, biri boş bırakılmıştır. Bu eksikliği hangi seçenek giderir?

• A) no change in reputation
• B) lower prices for producers
• C) protected name, higher value and income staying in the region
• D) loss of the traditional recipe
• E) a ban on selling the dish

Doğru cevap: C — Boşluğa "protected name, higher value and income staying in the region" gelir: coğrafi işaret tescili adı korur ve geliri yörede tutar.

1. İlk satır: "selling it only as a cheap souvenir" (yalnız ucuz hediyelik olarak satmak) → "low income, weak reputation" (düşük gelir, zayıf ün).
2. İkinci satır: "registering it with a geographical indication" — ürünü coğrafi işaretle tescil ettirmek.
3. Coğrafi işaret, ürünün adını yalnız o yörede belirli yöntemle üretilenlerin kullanabilmesini sağlar; taklit engellenir, ürünün değeri artar, kazanç yöre üreticisine kalır.
4. Denetleyelim: ilk satırdaki "low income, weak reputation" sonucunun karşıtı "higher value and income staying in the region"dır; tablo karşıtlığı kurar ✓.

19. Metinde jestlerin kültürel anlamı anlatılmaktadır. Metne göre çıkarılabilecek sonuç hangisidir?

• A) Only words can cause misunderstanding.
• B) Gestures mean the same thing everywhere.
• C) Travellers always understand local gestures.
• D) Non-verbal signs also need to be learned when visiting another culture.
• E) Gestures have no meaning in any culture.

Doğru cevap: D — Çıkarılabilecek sonuç "Non-verbal signs also need to be learned when visiting another culture.": sözsüz işaretler de öğrenilmelidir.

1. Metin: "The same gesture can mean agreement in one country and disagreement in another" — aynı jest bir ülkede onay, başka ülkede ret anlamına gelebilir.
2. Devamı: "Travellers who are unaware of this may cause confusion" — bunu bilmeyen gezginler istemeden karışıklığa yol açabilir.
3. Öyleyse başka bir kültüre giderken yalnız sözcükleri değil, jestler gibi sözsüz işaretleri ("non-verbal signs") de öğrenmek gerekir.
4. Denetleyelim: seçenekteki "also" (de) sözcüğü, dili bilmenin yetmediğini ve jestlerin de ayrıca öğrenilmesi gerektiğini söylüyor; metnin sonucuyla örtüşüyor ✓.

20. Kartlarda bu temada işlenen üç kavram verilmiştir. Kartlar birlikte değerlendirildiğinde kültür için ulaşılabilecek en kapsayıcı sonuç hangisidir?

• A) Cultural knowledge cannot be learned.
• B) Cultures survive without any transmission.
• C) Media has no role in cultural understanding.
• D) Diversity should be reduced everywhere.
• E) Cultures survive through transmission, and understanding them requires openness and critical media use.

Doğru cevap: E — En kapsayıcı sonuç "Cultures survive through transmission, and understanding them requires openness and critical media use.": üç kavramı birlikte kapsar.

1. Kartlar: "diversity" (çeşitlilik), "transmission" (aktarım), "critical media use" (eleştirel medya kullanımı).
2. Aktarım kültürün yaşamasını sağlar ("survive through transmission"); çeşitliliği anlamak açıklık ister ("openness"); medyadaki temsilleri sorgulamak eleştirel medya kullanımıdır.
3. Kapsayıcı sonuç tek bir kartı değil, üçünü birden bağlayan cümledir.
4. Denetleyelim: seçenekte "transmission", "openness" (çeşitliliğe yaklaşım) ve "critical media use" üçü de var; öteki seçenekler ise kartlardan birini inkâr ediyor ✓.